First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.
Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.
Question 1Icelandic (language and literature)
Hvaða kenniorð er notað um það þegar sögnin tekur viðfangi í þolfalli, eins og í setningunni „Hún las bókina“?
- Áhrifssögn Correct answer.
- Ópersónuleg sögn
- Germynd
- Sagnfylling
Explanation
Áhrifssögn stýrir falli á viðfangi sínu, hér þolfalli („bókina“). Sagnfylling er hluti af sagnlið sem lýsir frumlaginu eða viðfangi og stýrir ekki falli á sama hátt. Ópersónuleg sögn hefur ekki frumlag í nefnifalli, og germynd er mynd sagnarinnar en ekki fallstýring.
Question 2Icelandic (language and literature)
Hvaða orðflokkur er orðið „hraustur“ í setningunni „Strákurinn er hraustur“?
- Lýsingarorð Correct answer.
- Nafnháttur
- Atviksorð
- Fornafn
Explanation
Lýsingarorð lýsa eiginleikum nafnorða og beygjast í kyni, tölu og falli, hér í karlkyni eintölu nefnifalli. Atviksorð lýsa sögnum eða öðrum atviksorðum og beygjast ekki á sama hátt. Fornöfn standa í stað nafnorða, og nafnháttur er sagnform.
Question 3Icelandic (language and literature)
Hver er rétt stafsetning sagnarinnar í 3. persónu eintölu framtíðar af sögninni „að koma“?
- koma
- kemmur
- kemur Correct answer.
- kjemur
Explanation
Sögnin „að koma“ er sterk sögn og myndar 3. persónu eintölu nútiðar sem „kemur“, með einu m-i. Tvöfalt samhljóð eða aukastafur er ekki í boði í íslenskri stafsetningu hér. Formið „koma“ er nafnháttur eða fleirtala.
Question 4Icelandic (language and literature)
Hvaða bókmenntagrein er „Njáls saga“ flokkuð til?
- Íslendingasögur Correct answer.
- Rímur
- Samtímasögur
- Sendibréf
Explanation
„Njáls saga“ er ein þekktasta Íslendingasaga og varðveitt í handritum frá miðöldum. Rímur eru kveðskapur í rímnahætti, og sendibréf eru persónuleg skjöl. Samtímasögur eiga við nútímabókmenntir.
Question 5Icelandic (language and literature)
Hvað er „Eddukvæði“ í íslenskri bókmenntasögu?
- Safn forngermanskra goðakvæða og hetjukvæða varðveittra í Konungsbók Correct answer.
- Safn rímna frá 17. öld
- Þýðing á Biblíunni
- Skáldsaga eftir Halldór Laxness
Explanation
Eddukvæði eru forn norræn kvæði um guði og hetjur, varðveitt að mestu í Konungsbók (Codex Regius). Þau eru ekki rímur, ekki nútímaskáldsaga og ekki biblíuþýðing. Þekkt dæmi eru „Völuspá“ og „Hávamál“.
Question 6Icelandic (language and literature)
Hvaða fall stýrir forsetningin „frá“ í setningunni „Hann kom frá Akureyri“?
- Þágufall Correct answer.
- Eignarfall
- Þolfall
- Nefnifall
Explanation
Forsetningin „frá“ stýrir þágufalli í íslensku, svo rétt er „frá Akureyri“ í þágufalli. Þolfall og eignarfall eru stýrð af öðrum forsetningum. Nefnifall er fall frumlags en ekki forsetningarviðfangs.
Question 7Icelandic (language and literature)
Hvaða atviksorðsmynd er rétt af lýsingarorðinu „góður“?
- góðlega
- vel Correct answer.
- góðara
- góður
Explanation
Atviksorðið sem samsvarar „góður“ er „vel“, óregluleg mynd sem læra verður sérstaklega. „Góðlega“ er ekki viðurkennt atviksorð í staðlinum, og „góður“ og „góðara“ eru lýsingarorðsmyndir. Atviksorð lýsa sögninni, t.d. „hann gerir það vel“.
Question 8Icelandic (language and literature)
Í setningunni „Barnið sofnaði“ er „barnið“ frumlag. Hvaða fall er frumlagið í?
- Nefnifall Correct answer.
- Eignarfall
- Þolfall
- Þágufall
Explanation
Frumlag í íslensku stendur venjulega í nefnifalli, hér „barnið“ í nefnifalli eintölu. Þolfall, þágufall og eignarfall koma fyrir sem viðföng eða í föstum orðasamböndum. Aðeins nefnifall er venjulegt frumlagsfall.
Question 9Icelandic (language and literature)
Hvaða orð er dæmi um samsett orð í íslensku?
- Bókin
- Bókabúð Correct answer.
- Bækur
- Bók
Explanation
Samsett orð eru mynduð úr tveimur eða fleiri orðstofnum, hér „bóka“ og „búð“. „Bók“, „bókin“ og „bækur“ eru beygingarmyndir eins stofns og ekki samsett orð. Í íslensku er samsetning mjög algeng leið til orðmyndunar.
Question 10Icelandic (language and literature)
Hvaða persónufornafn á við um 1. persónu fleirtölu í nefnifalli í íslensku?
- Hún
- Þau
- Þið
- Við Correct answer.
Explanation
Persónufornafnið „við“ stendur fyrir 1. persónu fleirtölu í nefnifalli. „Þið“ er 2. persóna fleirtölu, „þau“ er 3. persóna fleirtölu og „hún“ er 3. persóna eintölu kvenkyns. Persónufornöfn beygjast í persónu, tölu og falli.
Question 11Icelandic (language and literature)
Hvað einkennir þolmynd í íslensku, t.d. í setningunni „Húsið var málað“?
- Setningin hefur engan sagnlið
- Sögnin stendur alltaf í nafnhætti
- Frumlagið er alltaf í þolfalli
- Frumlagið verður fyrir aðgerðinni í stað þess að framkvæma hana Correct answer.
Explanation
Í þolmynd verður frumlagið fyrir aðgerðinni en framkvæmir hana ekki; hér er húsið málað af einhverjum. Þolmynd er mynduð með hjálparsögn og lýsingarhætti þátíðar. Hún felur ekki í sér nafnhátt eða þolfall á frumlaginu.
Question 12Icelandic (language and literature)
Hvaða stílbragð er notað í ljóðlínunni „Hjartað er heitur pottur“?
- Myndhverfing Correct answer.
- Persónugerving
- Fjölræði
- Rím
Explanation
Myndhverfing setur eiginleika eins hlutar á annan án þess að nota „eins og“; hér er hjartað borið saman við heitan pott. Persónugerving gerir ólifandi hlut að persónu, sem er ekki raunin. Fjölræði og rím eru önnur fyrirbæri og eiga ekki við hér.
Question 13Icelandic (language and literature)
Hvaða fall stýrir sögnin „að hjálpa“ í setningunni „Ég hjálpaði honum“?
- Nefnifall
- Þolfall
- Þágufall Correct answer.
- Eignarfall
Explanation
Sögnin „að hjálpa“ stýrir þágufalli á viðfangi, svo rétt er „honum“ í þágufalli. Þolfall myndi gefa „hann“, sem er rangt hér. Eignarfall og nefnifall koma ekki við sem viðfang þessarar sagnar.
Question 14Icelandic (language and literature)
Hvaða setning notar réttan rithátt á sérstafnum í íslensku?
- Þau fóru ut í bæinn þegar það hætti að rigna.
- Þau fóru út í bæinn þegar það hætti ad rigna.
- Þau fóru út í bæinn þegar það hætti að rigna. Correct answer.
- Þau fóru út í baæinn þegar það hætti að rigna.
Explanation
Íslenska notar sérstafi eins og þ, ð, æ og ö, og orðið „út“ er ritað með ú. Rétt setning heldur öllum sérstöfum og réttum stöfum. Hinar setningarnar fela í sér rangt stafsett orð.
Question 15Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing lýsir réttri notkun þágufallsins í setningunni „Mér finnst kalt“?
- Sögnin er áhrifssögn með þolfallsviðfang
- Sögnin er ópersónuleg og frumlagið stendur í þágufalli Correct answer.
- Þágufallið er viðfang sagnarinnar „finnst“ í þolfalli
- Setningin hefur ekkert sagnlið
Explanation
Sögnin „að finnast“ er hér ópersónuleg og sá sem upplifir stendur í þágufalli, „mér“. Þetta er algeng gerð í íslensku þar sem frumlagið er ekki í nefnifalli. Hún er ekki áhrifssögn með þolfallsviðfang í þessari merkingu.
Question 16Icelandic (language and literature)
Hvaða endingu tekur lýsingarorðið „góður“ í hvorugkyni eintölu nefnifalli?
- gott Correct answer.
- góður
- góðan
- góð
Explanation
Lýsingarorð beygjast í kyni; hvorugkyn eintölu nefnifalls af „góður“ er „gott“. „Góður“ er karlkyn, „góð“ er kvenkyn og „góðan“ er karlkyn þolfall. Þetta sýnir kynbeygingu lýsingarorða.
Question 17Icelandic (language and literature)
Hvað er einkennandi fyrir dróttkvæðan hátt í fornum kveðskap?
- Söguleg frásögn í prósa án bragar
- Lausræði og engin hljóðfæri í bragarhætti
- Skýrt atkvæðamagn, stuðlar og innrím í hverri vísu Correct answer.
- Endarím í hverri línu og jafn atkvæðafjöldi
Explanation
Dróttkvæður háttur byggist á nákvæmum atkvæðafjölda, stuðlum og innrími, oft með flóknum kennings. Endarím og lausræði eiga ekki við hann. Hann er kveðskapur en ekki prósi.
Question 18Icelandic (language and literature)
Hver er rétt lýsing á muninum á sterkum og veikum sögnum í íslensku?
- Sterkar sagnir hafa alltaf tvo stofna, veikar engan
- Sterkar sagnir eru aðeins í þátíð
- Sterkar sagnir beygjast með hljóðskiptum í stofni, veikar með viðskeyti Correct answer.
- Veikar sagnir eru alltaf ópersónulegar
Explanation
Sterkar sagnir beygjast með hljóðskiptum í stofni, t.d. „bíta – beit – bitum“, en veikar sagnir nota viðskeyti eins og „-aði“ eða „-di“. Þetta er megineinkenni flokkunarinnar. Veikar sagnir eru ekki ópersónulegar af eðli sínu.
Question 19Icelandic (language and literature)
Hvaða merkingarleg tengsl eru milli orðanna „hestur“ og „hross“?
- Samheiti Correct answer.
- Samsett orð
- Andheiti
- Hljóðlíking
Explanation
„Hestur“ og „hross“ vísa bæði til sama hóps dýra og eru samheiti, þótt notkunin geti verið mismunandi eftir samhengi. Andheiti hafa gagnstæða merkingu. Hljóðlíking er eftirlíking hljóðs, og samsett orð eru mynduð úr tveimur stofnum.
Question 20Icelandic (language and literature)
Hvaða fall er „mér“ í setningunni „Mér var sagt að koma“?
- Nefnifall
- Eignarfall
- Þolfall
- Þágufall Correct answer.
Explanation
Í þolmyndarsetningu með „að segja“ verður sá sem fær boðið þágufallsfrumlag, hér „mér“. Þolfall myndi gefa „mig“, sem er ekki rétt í þessari mynd. Nefnifall og eignarfall koma ekki við hér.
Question 21Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um íslenskan orðaforða er rétt?
- Hann samanstendur eingöngu af forngermönskum orðum
- Hann notar engin tökuorð heldur aðeins latínu
- Hann hefur engan skyldleika við önnur norræn mál
- Hann hefur tekið við tökuorðum úr dönsku og ensku en notar einnig nýyrði Correct answer.
Explanation
Íslenskur orðaforða er að stórum hluta norrænn en hefur tekið við tökuorðum, einkum úr dönsku og ensku, og að auki hefur verið búið til mörg nýyrði. Íslenska er norrænt mál með skyldleika við færeysku og norðurlandamálin. Hún notar ekki eingöngu latínu.
Question 22Icelandic (language and literature)
Hvað einkennir frásögn í fyrstu persónu í skáldsögu?
- Sögumaður segir frá sjálfum sér og notar „ég“ Correct answer.
- Sögumaður veit allt um alla persónur og segir frá í þriðju persónu
- Sagan er eingöngu sögð í nafnhætti
- Sagan er sögð í formi leikrits án sögumanns
Explanation
Í fyrstu persónu er sögumaður hluti sögunnar og talar sem „ég“, sem takmarkar vitneskju við eigin sjónarhorn. Alvitur sögumaður í þriðju persónu er annað fyrirkomulag. Leikrit og nafnháttur eiga ekki við hér.
Question 23Icelandic (language and literature)
Hvaða setning notar réttan greini og fall í sambandinu „á“ + nafnorð?
- Við hittumst á kaffihús við hornið.
- Við hittumst á kaffihúsinu við hornið. Correct answer.
- Við hittumst á kaffihúsið við hornið.
- Við hittumst á kaffihúsin við hornið.
Explanation
Forsetningin „á“ með staðarmerkingu stýrir þágufalli, og ákveðinn greinir kemur fram í þágufalli eintölu sem „-inu“ í „kaffihúsinu“. Þolfall og nefnifall passa ekki við staðarmerkingu hér. Fleirtala með „-in“ er ekki rétt í þessu samhengi.
Question 24Icelandic (language and literature)
Hvernig er sagnliðurinn í setningunni „Hann hefði átt að lesa bókina“ byggður upp?
- Hjálparsögn í viðtengingarhætti, háttarsögn og nafnháttur aðalsagnar Correct answer.
- Tvær sjálfstæðar aðalsagnir án hjálparsagna
- Nafnháttur fremst og þátíð aðalsagnar aftast
- Aðeins ein sögn í framsöguhætti
Explanation
Sagnliðurinn hefur hjálparsögnina „hefði“ í viðtengingarhætti, háttarsögnina „átt“ og nafnhátt aðalsagnarinnar „að lesa“. Slíkur samsettur sagnliður tjáir skilyrði eða ófullnægt skyldu. Hann er ekki ein sögn í framsöguhætti.
Question 25Icelandic (language and literature)
Hvaða lýsing á sambandi „Hávamála“ við íslenskt menningarlíf er nákvæmust?
- Þau eru fornt kvæði í Eddukvæðum sem hefur haft áhrif á siðari tíma bókmenntir og málfar Correct answer.
- Þau eru rímnakveðskapur frá 19. öld
- Þau eru lög frá Alþingi á 20. öld
- Þau eru þýðing á erlendri skáldsögu
Explanation
„Hávamál“ eru hluti Eddukvæða og varðveitt í Konungsbók; þau eru þekkt fyrir heimspeki og orðspeki sem hefur haft áhrif á síðari bókmenntir. Þau eru ekki rímur né lög. Þau eru heldur ekki þýðing á skáldsögu.
Question 26Icelandic (language and literature)
Hvaða orðatiltæki lýsir réttri notkun nafnháttar í setningunni „Hann lofaði að koma“?
- Nafnhátturinn „að koma“ er andlag sagnarinnar „lofaði“ og stýrist af henni Correct answer.
- Nafnhátturinn „að koma“ er frumlag setningarinnar
- Nafnhátturinn „að koma“ er atviksliður sem lýsir tíma
- Nafnhátturinn „að koma“ er sagnfylling sem stýrir falli á frumlaginu
Explanation
Í íslensku getur nafnháttur með „að“ staðið sem andlag sagnar eins og „lofa“, „ætla“ eða „reyna“, og myndar þá hluta af sagnliðnum. Sögnin „lofaði“ stýrir nafnhættinum og segir til um hvað var lofað. Þetta er ekki frumlag, sagnfylling né atviksliður heldur andlagssamband.
Question 27Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um stuðla í íslenskum kveðskap er rétt?
- Stuðlar eru samhljóð sem endurtaka sig í lok hverrar línu
- Stuðlar eru áherslumerki yfir sérhljóðum í handritum
- Stuðlar eru tveir eða fleiri sömu hljóðstafir í byrjun orða í sömu línu Correct answer.
- Stuðlar eru aðeins sérhljóð sem mynda rím í bragarhætti
Explanation
Stuðlar byggjast á samhljóðum sem koma fyrir í upphafi orða í sömu línu, t.d. „svalt og sælt“. Þeir eru einkum einkennandi fyrir fornan kveðskap en koma einnig fyrir í nútímabrag. Þetta er hljóðfagurfræðilegt fyrirbæri, ekki rím né áherslumerki.
Question 28Icelandic (language and literature)
Hvaða orð er dæmi um tvímynd sem er samheiti í íslensku?
- „Bíll“ og „bifreið“ Correct answer.
- „Maður“ og „menn“
- „Hús“ og „hýsi“
- „Hestur“ og „hross“
Explanation
Samheiti eru orð með sama eða mjög svipaða merkingu en ólíka mynd, eins og „bíll“ og „bifreið“. Þau geta haft ólíkan stíl og notkunarsvið en vísa til sama fyrirbæris. Hér er því um merkingarlegt samheiti að ræða, ekki beygingarmynd.
Question 29Icelandic (language and literature)
Hvaða persónufornafn á við um 3. persónu eintölu í þolfalli í íslensku?
- „Hana“ Correct answer.
- „Henni“
- „Hún“
- „Hennar“
Explanation
Persónufornafnið „hún“ beygist í þolfalli sem „hana“, t.d. „Ég sá hana“. Nefnifall er „hún“, þágufall „henni“ og eignarfall „hennar“. Þolfall er það fall sem stendur oftast sem andlag sagnarinnar.
Question 30Icelandic (language and literature)
Í setningunni „Bókin var skrifuð af nemandanum“ er sagnliðurinn í þolmynd. Hvaða liður gegnir hlutverki frumlags í þolmyndarsetningu?
- „Af“, sem er forsetning sem stýrir þolfalli
- „Nemandanum“, sem er gerandi í þágufalli
- „Var“, sem er hjálparsögn í persónuhætti
- „Bókin“, sem er andlag í samsvarandi germyndarsetningu Correct answer.
Explanation
Í þolmynd verður andlag germyndarinnar að frumlagi, hér „bókin“. Samsvarandi germynd er „Einhver skrifaði bókina“. Gerandinn má koma fram í „af“-lið en er ekki frumlag.
Question 31Icelandic (language and literature)
Hvaða fall stýrir forsetningin „án“ í setningunni „Hann fór án þeirra“?
- Nefnifall
- Eignarfall Correct answer.
- Þágufall
- Þolfall
Explanation
Forsetningin „án“ stýrir eignarfalli í íslensku, eins og sjá má í „án þeirra“, „án mín“ og „án hennar“. Þetta er ein af föstum forsetningum sem krefjast eignarfalls. Hinar föllunum er ekki hægt að nota með „án“ í þessari merkingu.
Question 32Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing lýsir réttri beygingu lýsingarorðsins „gamall“ í kvenkyni eintölu nefnifalli með greini?
- „Gamall konan“
- „Gamalt konan“
- „Gamla konan“ Correct answer.
- „Gömlu konan“
Explanation
Lýsingarorðið „gamall“ beygist í kvenkyni eintölu nefnifalli sem „gömul“, en með ákveðnum greini og veikri beygingu verður myndin „gamla“. Því er rétt að segja „gamla konan“. Sterk mynd „gömul“ stendur án greinis, t.d. „gömul kona“.
Question 33Icelandic (language and literature)
Hvaða setning notar rétta beygingu sagnarinnar „að gefa“ í þátíð fleirtölu?
- Við gefum honum bókina
- Við gafum honum bókina
- Við gáfum honum bókina Correct answer.
- Við gæfum honum bókina
Explanation
Sögnin „að gefa“ er sterk sögn og beygist í þátíð fleirtölu sem „gáfum“, með breyttu sérhljóði. Eintala er „gaf“ en fleirtala „gáfum“. Þetta er dæmi um hljóðskipti í sterkum sögnum.
Question 34Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um muninn á frumsögum og endursögum í íslenskum bókmenntum er nákvæmust?
- Frumsögur fjalla um norræna goðafræði en endursögur um kristna trú
- Frumsögur eru ritaðar á latínu en endursögur á íslensku
- Frumsögur segja frá upphafi Íslandsbyggðar og endursögur segja frá konungum Noregs Correct answer.
- Frumsögur segja frá hetjum fornaldar en endursögur frá biskupum
Explanation
Í flokkun forníslenskra sagna eru frumsögur (landnámu- og Íslendingasögur) um upphaf byggðar og sögu Íslendinga, en endursögur (konungasögur) um konunga Noregs og Skandinavíu. Þessi skipting byggir á efni og sögusviði, ekki á ritmáli eða trú.
Question 35Icelandic (language and literature)
Hvað einkennir óbeina frásögn í íslenskri skáldsögu?
- Sögumaður lýsir aðeins ytri atburðum án aðgangs að hugsunum
- Sögumaður talar beint til lesandans með „þú“ og spyr spurninga
- Sögumaður segir frá hugsunum og orðum persóna í þriðju persónu án beinnar tilvitnunar Correct answer.
- Sögumaður er sjálfur aðalpersóna og segir frá í fyrstu persónu
Explanation
Í óbeinni frásögn er hugsunum og orðum persóna miðlað í þriðju persónu, oft með „að“-setningu eða án tilvitnunarmerkja. Bein frásögn notar tilvitnun í fyrstu persónu. Þetta er frásagnarfræðilegur munur á hvernig raddir persóna koma fram.
Question 36Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um notkun greinis í íslensku er rétt?
- Greinirinn er viðskeyttur og beygist með nafnorðinu í falli, tölu og kyni Correct answer.
- Greinirinn kemur aðeins fyrir í fleirtölu
- Greinirinn er óbreytanlegur og sama mynd notuð í öllum föllum
- Greinirinn er sjálfstætt orð sem stendur fyrir framan nafnorð
Explanation
Í íslensku er ákveðinn greinir viðskeyttur, t.d. „hesturinn“, „hestinum“, „hestanna“, og beygist í samræmi við fall, tölu og kyn nafnorðsins. Hann er því ekki sjálfstætt orð fyrir framan nafnorð eins og í ensku. Greinirinn kemur fyrir í bæði eintölu og fleirtölu.
Question 37Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um hljóðkerfisleg tengsl íslensku og annarra norrænna mála er nákvæmust?
- Íslenska hefur tekið upp sama hljóðkerfi og dönsku vegna danskrar stjórnar
- Íslenska og norska hafa nákvæmlega sama hljóðkerfi í nútíma
- Íslenska hefur varðveitt ýmis forn norræn hljóð og beygingar sem hafa einfaldast í öðrum norrænum málum Correct answer.
- Íslenska hefur glatað öllum sérhljóðabreytingum sem fyrirfinnast í færeysku
Explanation
Íslenska er oft sögð varðveita forn norræn einkenni, svo sem sérhljóðabreytingar og flóknar beygingarendingar, betur en mörg skyld mál. Þetta á þó ekki við um allt kerfið og íslenska hefur einnig tekið breytingum. Fullyrðingin er því nálgun en ekki algild regla.
Question 38Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um persónufornafnið „sig“ í íslensku er rétt?
- Það hefur nefnifallsmyndina „sér“ og stendur sem frumlag
- Það vísar til frumlags sömu setningar og hefur enga nefnifallsmynd Correct answer.
- Það er eignarfornafn og stendur alltaf fyrir framan nafnorð
- Það er aðeins notað í 1. persónu og vísar til mælandans
Explanation
Afturbeygt fornafn „sig“ vísar til frumlags sömu setningar, t.d. „Hann þvoði sig“. Það hefur ekki nefnifallsmynd, því nefnifall er ekki til í afturbeygðu fornafni. Þágufall er „sér“ og eignarfall „sín“.
Question 39Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um setningagerð í íslensku er nákvæmust varðandi færslu sagnar í spurningum?
- Í spurningu fer sögnin alltaf aftast í setninguna
- Í spurningu færist persónubundin sögn fram fyrir frumlagið, t.d. „Kom hann í gær?“ Correct answer.
- Í spurningu er frumlaginu sleppt og sögnin stendur í nefnifalli
- Í spurningu helst orðaröðin óbreytt og aðeins er bætt við spurningarmerki
Explanation
Í íslenskum spurningum fer persónubundin sögn fram fyrir frumlag, t.d. „Kom hann?“ eða „Hefurðu lesið?“. Þetta er kallað færsla sagnar eða stofnfærsla og einkennir spurningar án spurnarorðs. Með spurnarorði stendur það fremst en sögnin fylgir á eftir.
Question 40Icelandic (language and literature)
Hvaða fullyrðing um miðhljóð og áherslu í íslenskri framburðarfræði er rétt?
- Áhersla er aðeins á sérhljóðum en ekki samhljóðum
- Áhersla er að jafnaði á fyrsta atkvæði orðs en getur færst til í samsetningum Correct answer.
- Áhersla fer eftir falli orðsins í setningu
- Áhersla er alltaf á síðasta atkvæði orðs í íslensku
Explanation
Í íslensku er meginaðaláhersla yfirleitt á fyrsta atkvæði orðs, en í samsettum orðum getur aukaaðaláhersla lent á öðru atkvæði. Áherslan tengist atkvæðaskipan og hljóðkerfi, ekki falli orðsins. Hún getur einnig færst til í áherslusetningum í tali.
Question 41Mathematics
Hversu margar rauntölulausnir hefur jöfnunni x² − 6x + 9 = 0 við í mengi rauntalna?
- Enga rauntölulausn
- Óendanlega margar rauntölulausnir
- Tvær rauntölulausnir
- Eina rauntölulausn Correct answer.
Explanation
Stuðullinn við x er −6 og fastinn 9, svo aðgreinirinn er (−6)² − 4·1·9 = 36 − 36 = 0. Þegar aðgreinir er núll hefur annars stigs jafna nákvæmlega eina rauntölulausn, hér x = 3, sem er tvöföld rót.
Question 42Mathematics
Hver er halli línunnar sem liggur gegnum punktana (2, 5) og (6, 17)?
- 1/3
- 12
- 4
- 3 Correct answer.
Explanation
Halli línu er breyting á y deilt með breytingu á x: (17 − 5)/(6 − 2) = 12/4 = 3. Sama niðurstaða fæst með hallajöfnunni m = (y₂ − y₁)/(x₂ − x₁).
Question 43Mathematics
Hvað er 5! (fimm hrópmerkt) reiknað?
- 720
- 120 Correct answer.
- 25
- 60
Explanation
Hrópmerkt n! er margfeldi allra heilla talna frá 1 upp í n, svo 5! = 1·2·3·4·5 = 120. Þetta er grundvallarhugtak í talningarfræði og notað við umröðun.
Question 44Mathematics
Hvað er afleiða fallsins f(x) = 3x² + 2x − 7 með tilliti til x?
- 3x + 2
- 6x² + 2x
- 6x − 7
- 6x + 2 Correct answer.
Explanation
Beita skal veldisreglunni lið fyrir lið: afleiða 3x² er 6x og afleiða 2x er 2, en afleiða fastans −7 er núll. Samanlagt gefur það f′(x) = 6x + 2.
Question 45Mathematics
Hver er miðgildi (median) talnanna 4, 9, 2, 7, 11?
- 6,6
- 7 Correct answer.
- 4
- 9
Explanation
Raða þarf gildunum í vaxandi röð: 2, 4, 7, 9, 11. Miðgildi er gildið í miðju þegar fjöldinn er oddatala, hér 7, sem skilur tvö gildi eftir beggja vegna.
Question 46Mathematics
Hvað er log₁₀(1000)?
- 1/3
- 100
- 3 Correct answer.
- 10
Explanation
Logri segir hvaða veldi grunntölunnar þarf til að fá töluna, og 10³ = 1000. Því er log₁₀(1000) = 3. Almennt gildir log_b(bⁿ) = n.
Question 47Mathematics
Hver er lausnin á jöfnunni 2x + 5 = 17?
- x = 4
- x = 6 Correct answer.
- x = 12
- x = 11
Explanation
Draga skal 5 frá báðum hliðum og fá 2x = 12, og deila síðan með 2 sem gefur x = 6. Aðgerðir á báðar hliðar halda jafnvægi jöfnunnar.
Question 48Mathematics
Hvað er cos(60°) í hornafræði?
- √3/2
- √2/2
- 1/2 Correct answer.
- 1
Explanation
Í sextíu gráðu horni í einingarhringnum er cos-gildið hálft, það er cos(60°) = 1/2. Þetta kemur einnig fram í hálf jafnhliða þríhyrningi þar sem nálæga skammhliðin er hálf langhliðin.
Question 49Mathematics
Hver er afleiða fallsins f(x) = sin(3x)?
- 3sin(3x)
- cos(3x)
- 3cos(3x) Correct answer.
- −3cos(3x)
Explanation
Hér þarf keðjuregluna: afleiða sin(u) er cos(u) og margfalda þarf með afleiðu innra fallsins u = 3x, sem er 3. Niðurstaðan er því f′(x) = 3cos(3x).
Question 50Mathematics
Hvert er stefni vigursins (3, −4)?
- 1
- 7
- 5 Correct answer.
- 25
Explanation
Stefni vigurs í tvívíðu rúmi er reiknað með Pythagorean-setningunni: √(3² + (−4)²) = √(9 + 16) = √25 = 5. Lengd vigurs er alltaf óneikvæð tala.