Kazakhstan Grade 11 Attestation flashcards

31 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Септік жалғаулары

Қазақ тілінде 7 септік бар: атау, ілік, барыс, табыс, жатыс, шығыс, көмектес. Әр септіктің өз жалғаулары мен сұрақтары болады, олар сөздің сөйлемдегі қызметін білдіреді.

Абай Құнанбайұлы

Ұлы қазақ ақыны, ағартушы, сазгер және ойшыл. «Қара сөздер» еңбегінің, «Ескендір», «Масат» поэмаларының авторы; қазақ жазба әдебиетінің негізін салушылардың бірі.

Көркемдегіш құралдар

Теңеу, метафора, эпитет, гипербола, литота, метонимия, аллитерация, ассонанс сияқты тілдік тәсілдер. Олар көркем мәтінге бейнелілік пен эмоционалдық әсер береді.

Причастие

Особая форма глагола, совмещающая признаки глагола и прилагательного. Обозначает признак предмета по действию, изменяется по родам, числам и падежам, отвечает на вопросы какой, какая, какое.

Сложноподчинённое предложение

Предложение из главной и одной или нескольких придаточных частей, соединённых подчинительными союзами или союзными словами. Придаточные бывают определительные, изъяснительные и обстоятельственные.

Роман в стихах

Крупное стихотворное произведение с развёрнутым сюжетом и системой персонажей. Классический пример - «Евгений Онегин» А. С. Пушкина, сочетающий лирику и эпическое повествование.

Дискриминант

Выражение D=b²−4ac для квадратного уравнения ax²+bx+c=0. Если D>0, уравнение имеет два действительных корня, при D=0 - один, при D<0 действительных корней нет.

Виет теоремасы

Келтірілген квадрат теңдеу үшін түбірлер қосындысы −b/a-ға, көбейтіндісі c/a-ға тең. Теорема түбірлерді таппай-ақ олардың қасиеттерін анықтауға мүмкіндік береді.

Туынды

Функция өсімшесінің аргумент өсімшесіне қатынасының нөлге ұмтылғандағы шегі. Функцияның берілген нүктедегі өзгеру жылдамдығын және жанаманың бұрыштық коэффициентін сипаттайды.

Геометриялық прогрессия

Әрбір мүшесі алдыңғы мүшесін тұрақты q санына көбейткенде шығатын тізбек. n-ші мүшесі bₙ=b₁qⁿ⁻¹ формуласымен, ал қосындысы арнайы формуламен есептеледі.

Қазақ хандығының құрылуы

1465–1466 жылдары Керей мен Жәнібек хандар бастаған қазақ рулары Шу мен Талас өзендері бойына қоныс аударып, жеке хандық құрды. Бұл оқиға қазақ мемлекеттілігінің бастауы болып саналады.

Қасым хан

1511–1523 жылдары билік құрған хан. Ол «Қасым ханның қасқа жолы» деп аталатын заңдар жинағын қалыптастырып, хандықтың аумағын кеңейтті және халықаралық байланыстарын нығайтты.

Алашорда автономиясы

1917 жылы 5–13 желтоқсанда Орынборда өткен екінші жалпықазақ съезінде жарияланған ұлттық автономия. Оның үкіметі Алашорда деп аталды, қазақ ұлттық мемлекеттілігінің жобасы болды.

Тәуелсіздік жариялануы

1991 жылы 16 желтоқсанда Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігі туралы заң қабылданды. Бұл күн ұлттық мереке ретінде атап өтіледі және жаңа мемлекеттің құқықтық негізін қалады.

Ньютонның екінші заңы

Денеге әсер ететін күш оның массасы мен үдеуінің көбейтіндісіне тең: F=ma. Заң күш, масса және үдеу арасындағы байланысты сипаттайды және механиканың негізгі заңы болып табылады.

Ом заңы

Өткізгіштегі ток күші кернеуге тура пропорционал, кедергіге кері пропорционал: I=U/R. Заң электр тізбектерін есептеудің негізі болып табылады.

Фотосинтез

Жасыл өсімдіктердің жарық энергиясын пайдаланып, көмірқышқыл газы мен судан глюкоза мен оттегін синтездеу процесі. Хлоропласттарда жүреді және Жердегі тіршілік үшін оттегі көзі болып табылады.

pH көрсеткіші

Ерітіндінің қышқылдық немесе сілтілік дәрежесін сипаттайтын сутегі иондары концентрациясының теріс логарифмі. pH<7 қышқыл, pH=7 бейтарап, pH>7 сілтілік ортаны білдіреді.

Митохондрия

Жасушаның энергетикалық органоиды, онда тыныс алу реакциялары жүріп, АТФ синтезделеді. Ол өз ДНҚ-сына ие және жасушаның энергияға деген қажеттілігін қамтамасыз етеді.

Адам құқықтары декларациясы

1948 жылы БҰҰ Бас Ассамблеясы қабылдаған халықаралық құжат. Онда барлық адамдардың туа біткен құқықтары мен бостандықтары жарияланып, оларды қорғау қағидаттары бекітілген.

Билік бөлінісі

Мемлекеттік биліктің заң шығарушы, атқарушы және сот тармақтарына бөлінуі. Бұл принцип биліктің тежелуі мен тепе-теңдігін қамтамасыз етіп, құқықтық мемлекеттің негізгі белгісі болып саналады.

Құқықтық жауапкершілік

Құқық бұзушылық үшін мемлекет белгілеген мәжбүрлеу шараларын қолдану. Түрлері: әкімшілік, қылмыстық, азаматтық-құқықтық және тәртіптік жауапкершілік, олар бұзушылық сипатына қарай қолданылады.

Мемлекет белгілері

Аумақ, халық, егемендік, публикалық билік және заң шығару монополиясы. Осы белгілер мемлекетті қоғамның басқа институттарынан ажыратады және оның негізгі қызметтерін айқындайды.

Present Perfect

Tense formed with have/has plus the past participle. It links a past action to the present and is used with for, since, already, yet, ever and never, as in "I have finished my work".

Third conditional

Structure: if + past perfect, would have + past participle. It describes an unreal situation in the past and its imagined result, for example "If I had studied, I would have passed".

Passive voice

Formed with the verb be plus the past participle. The object of the active sentence becomes the subject, and the agent may be introduced with "by"; used when the doer is unknown or unimportant.

Reported speech

Indirect quotation of someone's words. Tenses usually shift back, pronouns change, and time expressions are adjusted, for example "He said he was tired" instead of "He said: I am tired".

Бит және байт

Бит - ақпараттың ең кіші өлшем бірлігі, ол 0 немесе 1 мәнін қабылдайды. Бір байт 8 биттен тұрады; 1 Кбайт=1024 байт, 1 Мбайт=1024 Кбайт.

Логикалық операциялар

AND (конъюнкция) екі шарт та ақиқат болғанда ғана ақиқат қайтарады; OR (дизъюнкция) кемінде біреуі ақиқат болса ақиқат; NOT (инверсия) мәнді теріске шығарады.

Алгоритм қасиеттері

Дискреттілік, анықтылық, нәтижелілік, жаппайлық және орындалу мүмкіндігі. Бұл қасиеттер алгоритмнің нақты қадамдардан тұратынын және кез келген рұқсат етілген деректер үшін нәтиже беретінін білдіреді.

IP-мекенжай

Желідегі әрбір құрылғының бірегей идентификаторы. IPv4 мекенжайы 32 биттен (төрт октет), IPv6 мекенжайы 128 биттен тұрады және деректерді дұрыс бағыттауға мүмкіндік береді.