ලකුණු දීමේ දී ව්‍යාකරණ දෝෂ හා රටා දෝෂ වෙන් කිරීම
කොළඹ පිහිටි පාසලක 10 ශ්‍රේණියේ සිසුන් 42 දෙනෙකුගේ ලිඛිත අභ්‍යාස 42ක් ඇගයීමට භාෂා ගුරුවරයාට ඇත. භාෂාව හා ව්‍යාකරණය සඳහා ලකුණු 10ක් වෙන් වන අතර, එම ලකුණු 6ක් ලබා ගැනීමට නම් පැහැදිලි ව්‍යාකරණ දෝෂ තුනකට වඩා නොතිබිය යුතු යැයි පටිපාටියේ සඳහන් වේ. එක් සිසුවියක් ලියා ඇත්තේ මෙසේ ය: 'මම පාසල් ගියා. එහෙත් වැස්ස නිසා පන්තියට යාමට නොහැකි විය. ගුරුතුමිය විසින් අපට කීවා පසුව එන්න කියා. එබැවින් මම ගෙදර ගියා.' තවත් සිසුවෙක් ලියා ඇත්තේ: 'වර්ෂාව හේතුවෙන් පන්ති කාමරයට යාමට නොහැකි වූ බැවින් මම නිවසට පිටව ගියෙමි.' දෙවන සිසුවාගේ වාක්‍යය ව්‍යාකරණමය වශයෙන් පිරිසිදු බව පෙනේ. මෙම අභ්‍යාස ඇගයීම සඳහා පැය දෙකක් වෙන්ව ඇති අතර, ලකුණු ලබා දීමෙන් පසු තවත් ගුරුවරයෙකු සමඟ සමාලෝචනයක් කළ යුතු ය. එහි දී එකම ආකාරයේ වාක්‍ය සඳහා එකම ලකුණු ලැබිය යුතු ය.
1. මෙම ඡේද දෙකේ ඇති ගැටලු හඳුනාගෙන, ඒවා 'ව්‍යාකරණ දෝෂ' සහ 'රටා ගැටලු' ලෙස වර්ග කරන්න. එක් එක් තේරීමට හේතුව ද දක්වන්න.
Read the worked answer
පළමු සිසුවියගේ ඡේදය
- 'මම පාසල් ගියා' / 'මම ගෙදර ගියා' - රටා ගැටලුවකි, ව්‍යාකරණ දෝෂයක් නොවේ. ක්‍රියා පදයේ ව්‍යුහය නිවැරදි ය; 'ගියා' යනු කථික රටාවේ අතීත ස්වරූපයයි. ලිඛිත කථා නිරූපණයේ අපේක්ෂිත ස්වරූපය 'ගියෙමි' හෝ 'ගියේ ය' ය. වර්ග කිරීමේ දී මෙය වෙනම සලකන්නේ එය ව්‍යාකරණ රීතියක් කැඩීමක් නොව රටා තේරීමක් වන බැවිනි.
- 'ගුරුතුමිය විසින් අපට කීවා' - ව්‍යාකරණ දෝෂයකි. 'විසින්' කර්තෘ විභක්තිය සකර්මක ක්‍රියා සමඟ කෙළින්ම නොයෙදේ. 'ගුරුතුමිය අපට කීවා' හෝ 'ගුරුතුමිය විසින් අපට කියන ලදී' (කර්මණි) යන්නෙන් අර්ථය නිවැරදි වේ.
- 'කීවා ... කියා' - ව්‍යාකරණ/භාවිත දෝෂයකි. එකම කථන සිද්ධිය සඳහා කථන ක්‍රියා දෙකක් එක් වී ඇත. 'පසුව එන්නැයි කීවා' යැයි ලිවිය යුතු ය.
- 'වැස්ස නිසා ... එබැවින්' - ව්‍යාකරණ/සම්බන්ධක දෝෂයකි. 'නිසා' මඟින් හේතුව දැනටමත් ප්‍රකාශ වේ; 'එබැවින්' යන්නෙන් පෙර කරුණු මත පදනම් වූ නිගමනයක් අදහස් වන බැවින් මෙහි එය අතිරික්ත ය.
දෙවන සිසුවාගේ ඡේදය
- 'හේතුවෙන් ... බැවින්' - ව්‍යාකරණ/පුනරුක්ති දෝෂයකි. එකම හේතු සම්බන්ධය දෙවරක් දී ඇත; එකක් ඉවත් කළ යුතු ය. මෙය ඉවත් කළ පසු වාක්‍යය සම්පූර්ණයෙන් නිවැරදි ය.
ලකුණු ගණන: පළමු සිසුවිය - ව්‍යාකරණ දෝෂ 3, රටා ගැටලු 2. දෙවන සිසුවා - ව්‍යාකරණ දෝෂ 1, රටා ගැටලු 0. මෙම වෙන් කිරීම නොකර 'දෝෂ 5ක්' ලෙස එකට ගණන් කිරීමෙන් රටාව හා ව්‍යාකරණය අතර වෙනස අහිමි වන අතර, ලකුණු දීම ද අස්ථිර වේ.
2. පළමු සිසුවියට භාෂාවට ලකුණු 6ක් ලැබිය යුතු ද? පටිපාටියේ ඇති 'දෝෂ තුනකට වඩා නොතිබිය යුතු ය' යන්න අර්ථකථනය කරමින් තීරණය කරන්න.
Read the worked answer
තීරණය: ලකුණු 6ක් ලබා දිය හැකි ය - නමුත් එය අභ්‍යාස 42ටම එකම ලෙස යෙදිය හැකි රීතියක් බවට පත් කළ පසුව පමණි.
හේතුව පැහැදිලි කිරීම:
- රීතිය කියන්නේ 'පැහැදිලි ව්‍යාකරණ දෝෂ තුනකට වඩා නොතිබිය යුතු ය' යන්නයි. ඇයගේ ඡේදයේ ව්‍යාකරණ දෝෂ ලෙස ගණන් කළ හැක්කේ තුනකි: 'විසින්' යෙදීම, 'කීවා ... කියා' ද්විත්ව කථන ක්‍රියාව, 'නිසා ... එබැවින්' සම්බන්ධක ගැටලුව. 'තුනකට වඩා' යන කොන්දේසිය උල්ලංඝනය නොවේ; 3 යනු 3කි.
- 'ගියා' රටා ගැටලුවක් ලෙස වෙන් කළේ නම්, එය මෙම ලකුණු කොටසේ සීමාවට ඇතුළත් නොවේ. එහෙත් ලකුණු පරාසයේ නම 'භාෂාව හා ව්‍යාකරණය' බැවින් රටාව සම්පූර්ණයෙන් නොසලකා හැරීම ද සාධාරණ නොවේ. එබැවින් රටා ගැටලු ලකුණු කොටසින් බැහැර කර, ලිඛිත ප්‍රතිපෝෂණයේ වෙනම සටහන් කිරීම මැදි මාර්ගයයි.
- ස්ථාවරත්වය සඳහා ඇගයීම් ආරම්භයට පෙර ලිඛිත නීතියක් සකසන්න: 'ව්‍යාකරණ දෝෂ = වාක්‍ය ව්‍යුහය, විභක්ති, ක්‍රියා පද, සම්බන්ධක; රටා දෝෂ = කථික ස්වරූප ලිඛිත පෙළෙහි යෙදීම.' එවිට අභ්‍යාස 42ටම එකම පදනම යෙදේ.
- සමාලෝචන රැස්වීමේ දී අනෙක් ගුරුවරයා 'ගියා' ව්‍යාකරණ දෝෂයක් ලෙස ගත්තේ නම්, එය පසුව නොව ඇගයීමට පෙර එකඟ කර ගත යුතු ය; පසුව වෙනස් කිරීමට සිදු වුවහොත් අභ්‍යාස 42ම නැවත බැලිය යුතු ය.
ප්‍රතිඵලය: ඇයට 10න් 6ක්; ප්‍රතිපෝෂණයේ දී 'ගියා' ස්ථාන දෙක සහ 'විසින්' යෙදීම වෙන වෙනම පෙන්වා දීම.
3. සමාලෝචන රැස්වීමේ දී අනෙක් ගුරුවරයා පවසන්නේ 'ගියා' ද ව්‍යාකරණ දෝෂයක් ලෙස ගණන් කළ යුතු බවත්, එසේ නොකළහොත් ලකුණු ඉහළ යන බවත් ය. ඔබ මෙය විසඳන්නේ කෙසේ ද?
Read the worked answer
විසඳුම: තර්කය විනිශ්චය කරන පදනමක් තෝරා, එය සියලු පිළිතුරු පත්‍රවලට යොදා, තීරණය ලේඛනගත කිරීම.
- අරමුණ සහ රීතිය වෙන් කරන්න. 'ලකුණු ඉහළ යාම' යනු රීතියේ වැරැද්දක් නොවේ; රීතිය අපැහැදිලි නම් එය පළමුව පැහැදිලි කළ යුතු ය. මම යෝජනා කරන්නේ රටා දෝෂ ලකුණු කොටසින් බැහැර කර, ඒවා සඳහා වෙනම ලකුණු නොදී ප්‍රතිපෝෂණ සටහනක් පමණක් තැබීමයි. එවිට අභ්‍යාස 42හි ලකුණු එකම පදනමකින් ගණනය වේ.
- ප්‍රායෝගික පියවර: ව්‍යාකරණ දෝෂ ගණන පිළිතුරු පත්‍රයේ ඉහළින් 'ව්‍යා: 3, රටා: 2' ලෙස වෙන වෙනම සටහන් කරන්න. සමාලෝචනයේ දී අහඹු ලෙස තෝරාගත් පත්‍ර 6ක් දෙදෙනාම නැවත ඇගයීම කරන්න; ලකුණු එකඟ නොවන පත්‍ර ගැන පමණක් සාකච්ඡා කරන්න.
- එකඟතාවක් නොලැබුණහොත්: ජ්‍යෙෂ්ඨ භාෂා ගුරුවරයා හෝ අංශ ප්‍රධානියා තීරක ලෙස ගෙන්වා, තීරණය රැස්වීමේ විනාඩිවල ලියා තබන්න. ඊළඟ වරට පටිපාටියේ 'ව්‍යාකරණ දෝෂ' යන්න නිර්වචනය කර දෙන ලෙස ඉල්ලා සිටින්න.
- ඉගැන්වීමේ පසුබිම: මෙම ගැටලුව පන්තියේ දී 'කථික රටාව හා ලිඛිත රටාව' පාඩමක් ලෙස ගෙන, එකම අදහස කථික හා ලිඛිත ලෙස ලියා පෙන්වීම - ලකුණු ප්‍රශ්නය නැවත මතු නොවීමට හේතුවක් වේ.