නිබන්ධන තරගයක වචන සීමාව හා කථික රටාව
9 ශ්‍රේණියේ නිබන්ධන තරගයක් සඳහා වචන 400ක් (±10%) සීමාවක් පනවා ඇත. ලකුණු 25 පහත පරිදි බෙදේ: අන්තර්ගතය 10, භාෂාව 8, ව්‍යුහය 5, රටාව 2. සීමාවෙන් 10%කට වඩා ඉක්මවා ගියොත් ලකුණු 3ක් අඩු කරන බව ප්‍රකාශිත ය. සිසුවියක් වචන 512ක කථාවක් ලියා ඇත. ඇයගේ කථකයාගේ කොටස් බොහොමයක් ගැමි කථික රටාවෙන් ය; විස්තරණයේ ද එවැනි රටා 27ක් ඇත. කථාවේ හැරවුම ශක්තිමත් ය; චරිත හඳුනාගත හැකි ය; වාක්‍ය ව්‍යුහය පැහැදිලි ය. ව්‍යුහයේ එක් ඡේදයක් අතිරික්ත ය. තරගයේ ජූරියේ සාමාජිකයන් තිදෙනෙකි; එක් අයෙක් සීමාව ඉක්මවීම නිසා කථාවම අසමත් කළ යුතු යැයි කියයි, අනෙක් අයෙක් ලකුණු 3ක් අඩු කිරීම ප්‍රමාණවත් බව කියයි. පාසලේ ප්‍රතිපත්තිය සීමාව ඉක්මවූ නිබන්ධන සම්මාන සඳහා නොසලකන බව පවසයි. තීරණයක් ගැනීමට ජූරියට පැය එකක් ඇත.
1. ලකුණු 25 බෙදා දී, අඩු කිරීම් ද යොදන්න. ඔබේ එක් එක් තීරණය පැහැදිලි කරන්න.
Read the worked answer
වචන ගණන: 400 ± 10% = 360–440. ඇය 512 ය; එනම් 72ක් ඉක්මවා ඇත - 10% සීමාව ඉක්මවා ඇති බැවින් ලකුණු 3 අඩු කිරීම යෙදේ.
- අන්තර්ගතය 10න් → 8. හැරවුම ශක්තිමත්, චරිත හඳුනාගත හැකි ය; එහෙත් ප්‍රතිඵලය කලින් අනුමාන කළ හැකි තරම් යැයි කියවන්නෙකුට පෙනේ නම් තවත් අඩුවක්. අතිරික්ත ඡේදය අන්තර්ගතයට අයත් නොවේ - එය ව්‍යුහයට අයත් ය; එකම වැරැද්දට දෙවරක් දඬුවම් නොකරන්න.
- භාෂාව 8න් → 6. විස්තරණයේ කථික රටා 27ක් යනු ඉහළ සංඛ්‍යාවකි; වාක්‍ය ව්‍යුහය හා විරාම යෙදීම හොඳ බැවින් සම්පූර්ණ ලකුණු අහිමි නොකර, පැහැදිලි අඩුවක් ලෙස 2ක් පමණක් අඩු කරන්න.
- ව්‍යුහය 5න් → 4. අතිරික්ත ඡේදය ගලා යාම බිඳින නමුත් කථාව අවුල් නොකරයි.
- රටාව 2න් → 1. සංවාදය ගැමි රටාවෙන් යැයි පිළිගත හැකි නමුත්, විස්තරණය ද එම රටාවට ඇදී යාම නිසා කථකයාගේ හඬ හා ගත්කරුගේ හඬ අතර මායිම බොඳ වී ඇත.
- එකතුව: 8 + 6 + 4 + 1 = 19; අඩු කිරීම 3 → 16/25.
වැදගත්: ලකුණු 3ක් අඩු කිරීම අදාළ වන්නේ ලකුණු ගණනට ය; එය ශුන්‍ය කිරීමක් නොවේ. කථාව 512 වචන වුවත් එහි ප්‍රදර්ශනය වන කුසලතා එම කථාවේම ඇති බැවින් ශුන්‍ය ලකුණු දීම ඇගයීම් අභිප්‍රායට පටහැනි ය.
2. සංවාදයේ කථික රටාව පිළිගත හැකි නමුත් විස්තරණයේ එය දඬුවම් ලැබිය යුතු යැයි ඔබ තීරණය කළේ ඇයි? එය ස්ථිරව යෙදිය හැකි රීතියක් බවට පත් කරන්න.
Read the worked answer
හේතුව: කථික රටාව එහි අරමුණ අනුව විනිශ්චය කළ යුතු ය.
- උද්ධෘත ලකුණු තුළ හෝ චරිතයක් කථා කරන තැන හෝ ඇති භාෂාව චරිතයේ හඬ ය. ගැමි කථකයෙකු 'මම ගියා, එහෙ ගොඩක් අය හිටියා' ලෙස කථා කිරීම ස්වාභාවික ය; එය සංලක්ෂණ නිරූපණයට (characterisation) උපකාරී වේ.
- ගත්කරුගේ හඬ (විස්තරණය) යනු පාඨයේ සමස්ත ලේඛන රටාව ය. තරගයේ නිබන්ධන රීතිවල 'ලිඛිත සම්මත භාෂාව' අපේක්ෂිත බැවින් විස්තරණයේ එය කැඩීම අඩුවකි.
- රීතිය: විස්තරණයේ සෑම වචන 100කට කථික ස්වරූප 5කට වඩා තිබේ නම්, භාෂා ලකුණු පරාසයෙන් එක් පියවරක් අඩු කරන්න. මෙහි විස්තරණය වචන 380ක් පමණ වන අතර කථික රටා 27කි - එනම් වචන 100කට 7ක් පමණ; එබැවින් එක් පියවරක් අඩු කිරීම සාධාරණ ය.
- ක්‍රියාත්මක කිරීම: සෑම පත්‍රයකම උද්ධෘත ලකුණු තුළ ඇති ඒවා හරිත පෑනකින් ද, විස්තරණයේ ඇති ඒවා රතු පෑනකින් ද ලකුණු කර ගණන් කරන්න; එවිට ජූරි සාමාජිකයන් තිදෙනාටම එකම පදනම යෙදිය හැකි ය.
- අනාගතය සඳහා: තරග නිවේදනයේම 'සංවාදවලට ගැමි රටාව අවසර ය; විස්තරණය ලිඛිත සම්මතයෙන් විය යුතු ය' යැයි ලිවීමෙන් මෙම ගැටලුව මුලින්ම වළක්වා ගත හැකි ය.
3. 'සීමාව ඉක්මවූ නිසා කථාවම අසමත් කළ යුතු ය' යන ජූරි සාමාජිකයාගේ තර්කයට ඔබ දෙන පිළිතුර කුමක් ද?
Read the worked answer
පිළිතුර: අසමත් කිරීම ප්‍රමාණවත් නොවේ; ශ්‍රේණිගත කිරීම හා සුදුසුකම වෙන් කළ යුතු ය.
- ප්‍රමාණානුකූලභාවය: ලකුණු පටිපාටියේම සීමාව ඉක්මවීමට දඬුවම ලෙස දක්වා ඇත්තේ ලකුණු 3කි. එය 25න් 3කි - 12%ක් පමණි. අසමත් කිරීම එම දඬුවමට වඩා දැඩි ය; එය පටිපාටියේ ඇති දඬුවමට පටහැනි ය.
- ඇගයීමේ වලංගුතාව: වචන 512ක කථාවකින් පෙන්නුම් කරන්නේ එම කුසලතාම ය; අතිරික්ත වචන කිහිපයක් නිසා කථාවේ ගුණය මැනිය නොහැකි යැයි කීම අසාධාරණ ය. දඬුවම විය යුත්තේ ලකුණු ගණනට ය, කෘතියේ පැවැත්මට නොවේ.
- ප්‍රතිපත්තියේ අර්ථය: පාසලේ ප්‍රතිපත්තිය කියන්නේ 'සම්මාන සඳහා නොසලකන' බව ය - එය 'අසමත්' යන්නට සමාන නොවේ. එබැවින් ඇයව ශ්‍රේණිගත කිරීමේ ලැයිස්තුවේ තැබිය හැකි ය; සම්මානයක් ලබා දීමේ දී පමණක් ප්‍රතිපත්තිය යෙදේ.
- වඩාත් සාධාරණ ප්‍රායෝගික විසඳුම: ලකුණු දෙන්නේ පළමු වචන 440ට පමණක් යැයි එකඟ වන්න; එසේ කළ විට සීමාව තුළ ඇති කොටස පමණක් ඇගයේ. එහෙත් අවසානය එම කොටසින් බැහැර වන්නේ නම්, එය අඩුවක් ලෙස නොසලකා, ලකුණු 3 අඩු කිරීමෙන් පමණක් තීරණය කරන්න.
- අනාගතය සඳහා: තරග නිවේදනයේ වචන සීමාව හා දඬුවම පැහැදිලිව ලියා, ඡේද ගණන හෝ වචන ගණන පිළිබඳ උපදෙස් දීම - මෙවැනි ගැටුම් නැවත මතු නොවීමට හේතු වේ.