PPA Gred 29 cheat sheet

Hierarki pentadbiran awam Malaysia: Persekutuan (Kabinet, Kementerian, Jabatan) → Negeri (EXCO, Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri) → Daerah (Pejabat Daerah) → Tempatan (PBT).

Tiga cabang kuasa: Perundangan (Parlimen), Eksekutif (Kabinet/Perdana Menteri), Kehakiman (Mahkamah) - doktrin pengasingan kuasa.

Tahap dasar awam: formulasi → pengesahan (Kabinet/Parlimen) → pelaksanaan (jabatan) → penilaian → semakan.

Prinsip tadbir urus baik: akauntabiliti, ketelusan, integriti, kecekapan, responsif, berorientasikan hasil.

Dasar Pandang ke Timur (1982) dan Dasar Pembangunan Nasional (1990–2010) ialah contoh dasar pembangunan negara; DPN diganti oleh Dasar Transformasi Nasional.

Model New Public Management menekankan pengurusan berorientasikan prestasi, kontrak, dan pemisahan pembeli-pembekal.

Bajet mengikut kitaran: penyediaan (Kementerian Kewangan) → kelulusan Parlimen → peruntukan → perbelanjaan → audit (Ketua Audit Negara).

NKRA dan KPI ialah instrumen pengurusan prestasi di bawah GTP/ETP; setiap Kementerian menetapkan KPI tahunan.

Badan pengawas integriti: SPRM, JPA, Biro Pengaduan Awam, dan Suruhanjaya Perkhidmatan Awam (SPA).

Perkara 132 Perlembagaan Persekutuan mentakrifkan perkhidmatan awam; Perkara 144 menjamin kesamarataan syarat bagi pegawai dalam perkhidmatan yang sama.

Kumpulan perkhidmatan: Pengurusan dan Profesional, Sokongan, dan Perkhidmatan Awam Umum (sebelum 2021); kini dikelaskan mengikut gred dan skim.

Skim perkhidmatan ditetapkan oleh Suruhanjaya Perkhidmatan Awam (SPA), Suruhanjaya Perkhidmatan Pendidikan, Suruhanjaya Polis, dan Suruhanjaya Perkhidmatan Kehakiman dan Perundangan.

Lantikan tetap melalui tempoh percubaan (biasanya 1–3 tahun); pelantikan ke jawatan tetap tertakluk kepada perakuan perubatan dan penyaringan keselamatan.

Peraturan-Peraturan Pegawai Awam (Kelakuan dan Tatatertib) 1993 mengawal tatatertib; hukuman termasuk amaran, denda, turun gaji, tangguh kenaikan pangkat, dan buang kerja.

Cuti: cuti rehat, cuti sakit, cuti bersalin, cuti haji, cuti umrah, dan cuti kecemasan - kelayakan bergantung kepada skim dan tempoh perkhidmatan.

Pencen dan Ganjaran: pegawai yang dilantik sebelum 1 Januari 2001 lazimnya dalam skim pencen; selepas itu KWSP (kecuali yang memilih pencen).

Kenaikan pangkat memerlukan syarat perkhidmatan, penilaian prestasi (LNPT), kekosongan jawatan, dan dalam sesetengah kes temuduga atau peperiksaan.

Pesara wajib pada umur 60 tahun (sejak 2013); perkhidmatan boleh dilanjutkan mengikut budi bicara Ketua Jabatan dalam had yang dibenarkan.

Tujuh elemen kemahiran insaniah KPT: komunikasi, pemikiran kritis, kerja berpasukan, pembelajaran berterusan, keusahawanan, etika dan moral, kepimpinan.

Integriti ialah konsistensi antara nilai, ucapan, dan tindakan; diukur melalui pematuhan kod etika dan ketiadaan konflik kepentingan.

Konflik kepentingan: pegawai mesti mengisytiharkan kepentingan peribadi, keluarga, atau kewangan yang boleh mempengaruhi keputusan rasmi.

Nilai murni perkhidmatan awam termasuk amanah, ikhlas, adil, rasional, dan berdisiplin; pegawai dilarang menerima hadiah melebihi had yang ditetapkan.

Model tingkah laku kerja berpasukan Tuckman: forming, storming, norming, performing, adjourning.

Kecerdasan emosi (Goleman) merangkumi kesedaran diri, pengurusan emosi, motivasi, empati, dan kemahiran sosial.

Komunikasi berkesan menggunakan model penghantar–mesej–saluran–penerima–maklum balas; gangguan dikenali sebagai noise.

Pengurusan masa Eisenhower: penting-mendesak (lakukan), penting-tidak mendesak (rancang), tidak penting-mendesak (delegasi), tidak penting-tidak mendesak (buang).

Ketokohan beretika: pemimpin mesti konsisten, telus dalam keputusan, dan bersedia memikul tanggungjawab atas kegagalan pasukan.

Format surat rasmi kerajaan: kepala surat, rujukan, tarikh, alamat penerima, salam, tajuk, isi, penutup, tandatangan, nama dan jawatan.

Surat rasmi tidak menggunakan singkatan tidak formal seperti 'sbb', 'utk', atau 'yg'; gunakan bentuk penuh.

Kata ganti nama diri rasmi: 'saya' untuk diri, 'tuan/puan' untuk penerima; elakkan 'aku' dan 'kau' dalam dokumen rasmi.

Penulisan memo: 'MEMO' di atas, kepada, daripada, tarikh, perkara, isi ringkas, tandatangan pengirim.

Struktur laporan: pengenalan, objektif, kaedah, dapatan, perbincangan, cadangan, kesimpulan, lampiran.

Ejaan mengikut DBP: 'adalah' tidak boleh diikuti frasa nama secara terus dalam ayat penyata; gunakan 'ialah' untuk penyamaan.

Imbuhan 'meN-' berubah mengikut huruf awal: me + pukul = memukul; me + tulis = menulis; me + sapu = menyapu; me + kaji = mengkaji.

Ayat majmuk menggunakan kata hubung seperti 'kerana', 'manakala', 'sementara', 'walaupun'; elakkan ayat terlalu panjang dalam dokumen rasmi.

Perenggan rasmi lazimnya 3–5 ayat dengan satu idea utama; gunakan penanda urutan seperti 'pertama', 'kedua', 'seterusnya'.

Subject-verb agreement: singular subject takes singular verb; collective nouns (committee, government) may take singular or plural verb depending on whether the group acts as one unit.

Tenses: present perfect (has/have + past participle) for actions with present relevance; past perfect (had + past participle) for the earlier of two past actions.

Passive voice structure: object + be + past participle (+ by agent); used in formal writing when the doer is unknown or unimportant.

Conditionals: Type 1 (if + present, will + base), Type 2 (if + past, would + base), Type 3 (if + had + past participle, would have + past participle).

Formal letter conventions: 'Dear Sir/Madam', 'Yours faithfully'; 'Dear Mr Tan', 'Yours sincerely'.

Common preposition collocations: 'comply with', 'responsible for', 'consist of', 'depend on', 'in accordance with', 'with regard to'.

Punctuation: semicolon joins two independent clauses; colon introduces a list or explanation; apostrophe marks possession or contraction.

Avoid redundancy in formal writing: 'revert back', 'discuss about', 'irregardless', 'advance planning' are non-standard.

Reported speech: shift tense back one step (present → past, will → would) and adjust pronouns and time expressions.

Peratus: nilai baharu = nilai asal × (1 ± kadar); peratus perubahan = (baharu − asal) ÷ asal × 100%.

Faedah mudah: I = P × r × t; jumlah = P + I. Faedah kompaun: A = P(1 + r/n)^(nt).

Purata = jumlah nilai ÷ bilangan nilai; median = nilai tengah selepas disusun; mod = nilai paling kerap.

Nisbah dan perkadaran: jika a : b = c : d, maka ad = bc; bahagikan jumlah mengikut nisbah dengan jumlah bahagian.

Diskaun berturutan: harga akhir = harga asal × (1 − d1) × (1 − d2); diskaun 20% + 10% bukan 30%.

Luas dan isipadu: segi empat = p × l; bulatan = πr²; silinder = πr²h; sfera = (4/3)πr³.

Kelajuan, jarak, masa: jarak = kelajuan × masa; tukar km/j ke m/s dengan darab 1000/3600.

Kebarangkalian: P(A) = bilangan kes berfaedah ÷ jumlah kes; P(A atau B) = P(A) + P(B) − P(A dan B).

Penaakulan deduktif bergerak dari umum ke khusus; induktif dari khusus ke umum - kenal pasti corak untuk soalan siri nombor.

Malaysia menganggotai ASEAN (1967), PBB (1957), OIC, APEC, dan Komanwel; menjadi anggota tidak tetap Majlis Keselamatan PBB beberapa kali.

Rukun Negara (1970) lima prinsip: Kepercayaan kepada Tuhan, Kesetiaan kepada Raja dan Negara, Keluhuran Perlembagaan, Kedaulatan Undang-Undang, Kesopanan dan Kesusilaan.

Visi Malaysia Madani (2023) menekankan enam rukun: kemampanan, kesejahteraan, daya cipta, hormat, keyakinan, dan ihsan.

SDG PBB mempunyai 17 matlamat; Malaysia melaporkan kemajuan melalui Voluntary National Review.

Dasar luar Malaysia: berkecuali, tidak campur tangan hal ehwal dalam negeri negara lain, dan penyelesaian secara damai.

Perlembagaan Persekutuan: Perkara 3 (agama), Perkara 8 (kesamarataan), Perkara 10 (kebebasan bersuara), Perkara 152 (bahasa kebangsaan).

Banjir, jerebu rentas sempadan, dan perubahan iklim ialah isu semasa yang melibatkan agensi seperti NADMA, METMalaysia, dan JAS.

Ekonomi: KDNK mengukur nilai barang dan perkhidmatan akhir; inflasi diukur melalui IHP; Bank Negara menetapkan OPR.

Badan antarabangsa berkaitan buruh dan perdagangan: ILO, WTO, IMF, dan Bank Dunia - Malaysia ialah anggota aktif.

Keselamatan siber: triad CIA - kerahsiaan, integriti, ketersediaan; dikawal melalui kawalan akses, penyulitan, dan sandaran.

Penyulitan simetri menggunakan satu kunci; asimetri menggunakan pasangan kunci awam-swasta (contoh RSA).

Phishing, ransomware, dan social engineering ialah ancaman lazim; pengesahan dua faktor mengurangkan risiko pencerobohan akaun.

Rangkaian: LAN (kawasan terhad), WAN (luas), VPN (terowong penyulitan), dan firewall (penapis trafik).

Pengkomputeran awan: IaaS (infrastruktur), PaaS (platform), SaaS (perisian); model penggunaan mengikut permintaan.

Pangkalan data: SQL untuk data berstruktur; jadual, kunci primer, kunci asing, dan normalisasi mengurangkan pertindihan data.

Pemprosesan data: input → proses → output; storan utama (RAM) bersifat meruap, storan sekunder (SSD/HDD) kekal.

Tadbir urus data dan PDPA 2010 mengawal pemprosesan data peribadi: persetujuan, notis, akses, pembetulan, dan keselamatan.

Alat produktiviti pejabat: hamparan untuk pengiraan formula, pemproses kata untuk dokumen, dan pembentangan untuk slaid - format fail lazim .xlsx, .docx, .pptx.