Manahij al-Mufassirin dan Ulum al-Quran
Domain Manahij al-Mufassirin dan Ulum al-Quran menguji kaedah mentafsir Qur'an dan alat bantu yang wajib dikuasai mufassir. Calon perlu membezakan tafsir bi al-ma'thur dengan bi al-ra'yi, serta mengenal cabang 'ulum al-Quran.
Kaedah tafsir
Tafsir bi al-ma'thur bersandarkan Qur'an, Sunnah, kata sahabat dan tabi'in. Tafsir bi al-ra'yi menggunakan ijtihad dan akal, tetapi syaratnya ketat: menguasai bahasa Arab, asbab nuzul, nasikh mansukh, muhkam mutashabih, qira'at dan usul. Kaedah penyampaian pula tahlili, ijmali, muqaran dan mawdu'i. Tafsir mawdu'i menghimpun ayat satu tema; tahlili mengikut urutan mushaf.
'Ulum al-Quran
Antaranya asbab al-nuzul, makki dan madani, nasikh dan mansukh, muhkam dan mutashabih, qira'at, i'jaz, dan munasabah ayat. Asbab al-nuzul membantu memahami konteks; tanpa konteks, tafsir boleh tersasar.
Contoh
Ayat 'yad Allah' tidak boleh ditafsirkan sebagai anggota tubuh. Ia mutashabih; rujuk muhkam seperti 'laysa kamithlihi shay'' yang menegaskan tanzih. Mufassir Ahl al-Sunnah menetapkan makna yang layak bagi Allah tanpa tasybih dan tanpa ta'til. Di sini kaedah tafsir bertemu akidah: bukan setiap lafaz diambil secara haqiqi.
Perangkap
- Mentafsir dengan ra'yi semata-mata tanpa alat.
- Mengabaikan asbab al-nuzul dan konteks ayat.
- Memaksa satu qira'at untuk menolak qira'at mutawatir lain.
- Menyamakan mutashabih dengan muhkam.