I85PREP
⌘ K
STPM Pengajian Usuluddin 931 study materials
STPM Pengajian Usuluddin 931 study resources

STPM Pengajian Usuluddin 931 practice questions

One question at a time. Build your STPM Pengajian Usuluddin 931 understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Dalam tradisi pengajian Usuluddin, apakah maksud istilah 'usul al-din' dari sudut istilah?

  1. Asas-asas dan prinsip pokok yang menjadi landasan keimanan serta pegangan agama Correct answer.
  2. Cabang ilmu yang mengkaji tatacara ibadah harian
  3. Senarai nama tokoh yang mengasaskan mazhab fikah
  4. Kumpulan hadis sahih yang berkaitan dengan akidah

Explanation

Usul al-din bermaksud asas-asas pokok agama, iaitu prinsip keimanan yang menjadi landasan seluruh pegangan seseorang. Ia berbeza daripada furu' yang membincangkan cabang amalan seperti fikah. Istilah ini menekankan dimensi akidah sebagai teras.

Question 2Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Antara berikut, yang manakah tergolong dalam sumber utama yang menjadi rujukan ilmu Usuluddin?

  1. Rekod sejarah politik sesuatu negara
  2. Tradisi lisan yang tidak bersanad
  3. Pandangan majoriti masyarakat setempat
  4. Al-Quran dan al-Sunnah Correct answer.

Explanation

Ilmu Usuluddin dibina atas dua sumber utama iaitu al-Quran dan al-Sunnah yang sahih, kerana keduanya menjadi wahyu yang menjadi pegangan akidah. Sumber lain hanya berfungsi sebagai alat bantu memahami, bukan penentu akidah.

Question 3Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Hukum mempelajari ilmu Usuluddin bagi setiap Muslim yang mukalaf ialah:

  1. Harus dan bergantung sepenuhnya kepada minat peribadi
  2. Fardu kifayah sepenuhnya tanpa kewajipan individu
  3. Fardu ain kerana ia menyangkut keabsahan iman Correct answer.
  4. Sunat muakkad yang boleh ditinggalkan tanpa dosa

Explanation

Mengetahui asas-asas akidah yang membolehkan seseorang mengenal Allah dan Rasul-Nya adalah fardu ain kerana tanpanya iman tidak sah. Ia tidak memadai diwakili sebahagian umat sahaja. Namun pendalaman terhadap perbahasan yang rumit boleh menjadi fardu kifayah.

Question 4Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah perbezaan asas antara ilmu Usuluddin dengan ilmu fikah?

  1. Usuluddin bersumberkan akal, fikah bersumberkan wahyu
  2. Usuluddin bersifat sementara, fikah bersifat kekal
  3. Usuluddin membincangkan akidah, fikah membincangkan amalan zahir Correct answer.
  4. Usuluddin hanya untuk ulama, fikah hanya untuk orang awam

Explanation

Usuluddin menumpukan kepada persoalan keimanan dan ketuhanan, manakala fikah menumpukan kepada hukum amalan zahir. Keduanya bersumberkan wahyu, tetapi bidang perbincangannya berbeza. Perbezaan ini menjelaskan mengapa keduanya dikaji secara berasingan.

Question 5Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Mengapakah ilmu Usuluddin dianggap sebagai ilmu yang paling mulia dalam hierarki ilmu Islam?

  1. Kerana ia paling mudah dipelajari oleh semua peringkat
  2. Kerana ia tidak memerlukan dalil dan hujah
  3. Kerana objek kajiannya menyangkut zat Allah dan keimanan Correct answer.
  4. Kerana ia hanya diajar di institusi tertentu sahaja

Explanation

Kemuliaan sesuatu ilmu lazimnya diukur melalui kemuliaan objek yang dikaji. Usuluddin mengkaji perkara paling tinggi iaitu kewujudan Allah, sifat-sifat-Nya dan perkara ghaib. Justeru ia menduduki kedudukan utama berbanding ilmu yang lain.

Question 6Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah yang dimaksudkan dengan 'dalil naqli' dalam perbahasan Usuluddin?

  1. Dalil yang diambil daripada pendapat masyarakat
  2. Dalil yang berdasarkan pemerhatian alam semesta
  3. Dalil yang diambil daripada al-Quran dan hadis Correct answer.
  4. Dalil yang dibina melalui pengalaman peribadi

Explanation

Dalil naqli ialah dalil yang bersumberkan wahyu iaitu al-Quran dan al-Sunnah. Ia berbeza dengan dalil aqli yang dibina melalui penaakulan akal terhadap alam dan fenomena. Kedua-duanya digunakan secara saling melengkapi dalam Usuluddin.

Question 7Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Ilmu Usuluddin dikenali juga sebagai ilmu tauhid kerana:

  1. Ia membahaskan tentang keesaan Allah Correct answer.
  2. Ia mengkaji sejarah para khalifah
  3. Ia membincangkan hukum puasa dan zakat
  4. Ia menyusun kaedah membaca al-Quran

Explanation

Ilmu tauhid menumpukan perbincangan tentang keesaan Allah dan penyucian-Nya daripada segala bentuk syirik. Penekanan pada konsep wahdaniyyah inilah yang menjadikan istilah tauhid sinonim dengan Usuluddin.

Question 8Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Antara berikut, yang manakah menunjukkan kedudukan akal dalam ilmu Usuluddin?

  1. Akal berfungsi memahami dan menghujah dalil wahyu Correct answer.
  2. Akal hanya digunakan dalam ilmu fikah sahaja
  3. Akal ditolak sepenuhnya dalam perbincangan akidah
  4. Akal menjadi sumber tertinggi yang mengatasi wahyu

Explanation

Akal berperanan sebagai alat untuk memahami, meneliti dan mempertahankan dalil wahyu. Ia tidak mengatasi wahyu kerana wahyu bersifat pasti manakala akal bersifat terbatas. Penggunaan akal yang betul menyokong, bukan menafikan, kebenaran wahyu.

Question 9Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Seorang pelajar mendakwa bahawa ilmu Usuluddin tidak perlu dipelajari kerana iman cukup dengan amalan sahaja. Bagaimanakah dakwaan itu dinilai menurut kerangka Usuluddin?

  1. Ditolak kerana amalan tidak diperlukan dalam Islam
  2. Ditolak kerana iman memerlukan pengetahuan asas tentang Allah dan Rasul Correct answer.
  3. Diterima kerana amalan sudah mencukupi tanpa ilmu
  4. Diterima kerana ilmu akidah hanya untuk ulama

Explanation

Iman yang sah menuntut pengetahuan asas tentang Allah dan Rasul-Nya, kerana tanpa pengetahuan itu seseorang tidak dapat menyatakan keimanannya dengan betul. Amalan tanpa asas akidah yang betul tidak menjamin keabsahan. Justeru dakwaan pelajar itu bercanggah dengan prinsip Usuluddin.

Question 10Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Seseorang menghadapi kekeliruan tentang konsep qada dan qadar lalu merujuk al-Quran dan hadis sebelum berhujah dengan akal. Apakah kaedah yang diamalkannya?

  1. Mengutamakan dalil aqli melebihi naqli
  2. Mendahulukan dalil naqli sebelum dalil aqli Correct answer.
  3. Menolak kedua-dua dalil tersebut
  4. Bergantung sepenuhnya pada pendapat peribadi

Explanation

Dalam Usuluddin, dalil naqli yang pasti didahulukan kerana ia bersumberkan wahyu, manakala dalil aqli berfungsi menyokong dan menjelaskan. Kaedah ini mengelakkan akal daripada menyeleweng dalam perkara ghaib. Ia selaras dengan pendekatan Ahli Sunnah.

Question 11Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Mengapakah ulama Usuluddin menetapkan bahawa perkara ghaib seperti hari kiamat hanya diketahui melalui wahyu?

  1. Kerana akal manusia tidak mampu memahami apa-apa perkara
  2. Kerana perkara ghaib berada di luar jangkauan pemerhatian dan akal manusia Correct answer.
  3. Kerana perkara ghaib tidak penting untuk diketahui
  4. Kerana wahyu hanya membincangkan perkara duniawi

Explanation

Perkara ghaib tidak dapat dicapai melalui pancaindera atau eksperimen, maka maklumatnya hanya boleh diperoleh daripada wahyu. Akal mampu membuktikan kewujudan Allah tetapi tidak mampu merinci bentuk hari kiamat. Justeru wahyu menjadi sumber tunggal bagi perkara tersebut.

Question 12Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah maksud 'iman' menurut kerangka Usuluddin Ahli Sunnah?

  1. Amalan zahir tanpa keyakinan dalam hati
  2. Pengetahuan semata-mata tanpa pengakuan dan amalan
  3. Tasdiq dalam hati, ikrar dengan lidah dan amal dengan anggota Correct answer.
  4. Keyakinan yang berubah mengikut keadaan dan masa

Explanation

Iman menurut Ahli Sunnah merangkumi tiga unsur iaitu pembenaran hati, pengakuan lidah dan amalan anggota badan. Ketiga-tiga unsur ini saling berkaitan dan tidak boleh dipisahkan. Definisi ini menjelaskan mengapa iman boleh bertambah dan berkurang.

Question 13Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Seorang penulis menyatakan bahawa ilmu kalam dan Usuluddin adalah dua bidang yang tidak berkaitan. Bagaimanakah anda menilai kenyataan itu?

  1. Tidak tepat kerana ilmu kalam merupakan kaedah perbahasan dalam Usuluddin Correct answer.
  2. Tepat kerana ilmu kalam hanya membincangkan fikah
  3. Tidak tepat kerana ilmu kalam ialah cabang ilmu tajwid
  4. Tepat kerana Usuluddin hanya berkaitan tasawuf

Explanation

Ilmu kalam ialah disiplin perbahasan rasional yang digunakan untuk mempertahankan akidah, iaitu teras Usuluddin. Ia bukan bidang yang terpisah, sebaliknya alat hujah dalam menjelaskan dan mempertahankan prinsip akidah. Justeru kenyataan penulis itu tidak tepat.

Question 14Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah implikasi jika seseorang menerima wahyu sebagai sumber akidah tetapi menolak hadis sahih sebagai penjelas?

  1. Pemahamannya terhadap akidah menjadi tidak lengkap kerana hadis menjelaskan al-Quran Correct answer.
  2. Ia menjadikannya lebih dekat kepada kebenaran
  3. Akidahnya menjadi lebih sempurna kerana hanya berpegang al-Quran
  4. Ia tidak menjejaskan apa-apa kerana hadis bukan sumber akidah

Explanation

Al-Sunnah berfungsi menjelaskan dan memperincikan kandungan al-Quran, termasuk perkara akidah seperti sifat Allah dan perkara ghaib. Menolak hadis sahih bermakna kehilangan sebahagian besar penjelasan wahyu. Justeru kefahaman akidah menjadi tidak lengkap.

Question 15Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah peranan 'ijmak ulama' dalam perbahasan Usuluddin?

  1. Menjadi penyokong dan penguat kepada pemahaman dalil wahyu Correct answer.
  2. Menjadi sumber baru yang menggantikan al-Quran
  3. Menjadi dalil yang mengatasi hadis sahih
  4. Menjadi hujah yang membatalkan akal sepenuhnya

Explanation

Ijmak ulama berfungsi mengukuhkan kefahaman terhadap dalil wahyu dan menghindarkan tafsiran yang menyimpang. Ia tidak mencipta akidah baru yang tiada asas dalam al-Quran dan al-Sunnah. Kedudukannya ialah penyokong, bukan pengganti wahyu.

Question 16Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Seorang pendakwah menyatakan bahawa semua perkara dalam Usuluddin mesti difahami secara literal tanpa tafsiran. Apakah penilaian yang paling tepat?

  1. Tepat kerana semua nas bersifat mutasyabihat
  2. Tidak tepat kerana sebahagian nas memerlukan takwil yang berlandaskan kaedah yang sah Correct answer.
  3. Tepat kerana takwil sentiasa menyelewengkan akidah
  4. Tidak tepat kerana semua nas boleh ditolak

Explanation

Sebahagian nas berkaitan sifat Allah bersifat mutasyabihat dan memerlukan takwil yang berlandaskan kaedah yang diterima ulama. Namun takwil tidak boleh dilakukan secara sewenang-wenangnya tanpa disiplin. Justeru pendakwah itu tidak tepat kerana menafikan keperluan takwil yang sah.

Question 17Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah ciri utama pendekatan Ahli Sunnah wa al-Jamaah dalam perbahasan sifat Allah?

  1. Mengabaikan nas dan bergantung pada akal semata-mata
  2. Menafikan semua sifat yang disebut dalam nas
  3. Menyerupakan sifat Allah dengan sifat makhluk
  4. Mensabitkan sifat yang disebut nas tanpa tasybih dan tanpa tatile Correct answer.

Explanation

Pendekatan Ahli Sunnah mensabitkan sifat-sifat yang disebut dalam nas tanpa menyerupakan Allah dengan makhluk dan tanpa menafikannya. Ia menolak tasybih dan tatile sekali gus. Pendekatan ini mengekalkan kesucian Allah daripada persamaan dengan makhluk.

Question 18Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Mengapakah ilmu Usuluddin dianggap sebagai asas kepada ilmu-ilmu Islam yang lain?

  1. Kerana ia tidak memerlukan dalil wahyu
  2. Kerana ia paling mudah diajar di peringkat sekolah
  3. Kerana akidah yang betul menjadi landasan kepada penerimaan dan amalan ilmu lain Correct answer.
  4. Kerana ia menggantikan semua ilmu lain

Explanation

Akidah yang betul menjadi asas kepada niat dan amalan seseorang, termasuk dalam menuntut ilmu. Tanpa landasan akidah yang sah, amalan ilmu lain tidak memperoleh nilai yang diharapkan. Justeru Usuluddin menduduki kedudukan asas dalam hierarki ilmu Islam.

Question 19Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah maksud 'fardu kifayah' dalam konteks pendalaman ilmu Usuluddin?

  1. Kewajipan yang tidak boleh diwakili oleh sesiapa pun
  2. Kewajipan yang hanya terpakai kepada golongan ulama
  3. Kewajipan yang gugur daripada individu apabila sebahagian umat telah melaksanakannya Correct answer.
  4. Kewajipan yang hanya terpakai pada bulan Ramadan

Explanation

Fardu kifayah ialah kewajipan kolektif yang gugur daripada individu jika sebahagian umat telah melaksanakannya. Dalam konteks Usuluddin, pendalaman terhadap perbahasan rumit boleh menjadi fardu kifayah. Namun asas akidah tetap fardu ain bagi setiap individu.

Question 20Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Bagaimanakah dalil aqli digunakan dalam membuktikan kewujudan Allah?

  1. Melalui pendapat majoriti ahli masyarakat
  2. Melalui pemerhatian terhadap keteraturan alam sebagai tanda adanya Pencipta Correct answer.
  3. Melalui pengalaman mimpi yang dianggap sebagai wahyu
  4. Melalui bacaan ramalan cuaca harian

Explanation

Dalil aqli membina hujah melalui pemerhatian terhadap keteraturan dan kejadian alam yang menunjukkan adanya Pencipta yang Maha Bijaksana. Hujah ini dikenali sebagai dalil al-imkan dan dalil al-nizam. Ia berfungsi menyokong, bukan menggantikan, dalil naqli.

Question 21Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Seorang pengkaji mendapati sesuatu hadis yang dijadikan dalil akidah tidak memenuhi syarat sahih. Apakah tindakan yang paling tepat menurut kaedah Usuluddin?

  1. Menerimanya kerana ia menyokong pendapat peribadi
  2. Menolaknya sebagai dalil akidah sehingga terbukti sahih Correct answer.
  3. Menerimanya kerana ia hadis yang masyhur
  4. Menerimanya tanpa menyemak sanad

Explanation

Dalil akidah menuntut kepastian, maka hadis yang tidak sahih tidak boleh dijadikan sandaran utama dalam perkara akidah. Ia perlu ditolak sehingga terbukti sahih melalui kajian sanad dan matan. Prinsip ini melindungi akidah daripada bersandarkan riwayat lemah.

Question 22Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Mengapakah sebahagian ulama membahagikan perbincangan Usuluddin kepada 'ilmu' dan 'amal'?

  1. Kerana keduanya tidak boleh disatukan dalam perbahasan
  2. Kerana akidah menuntut keyakinan dalaman yang dizahirkan melalui amalan Correct answer.
  3. Kerana ilmu tidak berkaitan dengan amalan sama sekali
  4. Kerana amalan lebih penting daripada akidah dalam semua keadaan

Explanation

Akidah yang benar sepatutnya melahirkan amal yang selari, kerana iman merangkumi keyakinan hati dan amalan anggota. Pembahagian ini menekankan kesepaduan antara ilmu dan amal dalam Usuluddin. Ia bukan bermakna memisahkan keduanya secara mutlak.

Question 23Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Bagaimanakah kaedah Usuluddin menangani percanggahan antara nas yang zahirnya bertentangan?

  1. Menyerahkan sepenuhnya kepada pendapat orang awam
  2. Mengumpulkan dan mendamaikan nas dengan kaedah tarjih dan takwil yang sah Correct answer.
  3. Menerima satu nas sahaja dan menolak yang lain tanpa kaedah
  4. Mengabaikan kedua-dua nas tersebut

Explanation

Ulama Usuluddin menggunakan kaedah al-jam' wa al-taufiq, kemudian tarjih atau takwil yang sah apabila nas zahirnya bertentangan. Kaedah ini mengekalkan penerimaan terhadap semua nas yang sahih. Ia mengelakkan penolakan nas secara sewenang-wenangnya.

Question 24Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah kesan menolak peranan akal secara mutlak dalam Usuluddin terhadap keupayaan berdakwah?

  1. Dakwah menjadi lebih berkesan kerana tidak perlu berhujah
  2. Tiada kesan kerana dakwah tidak memerlukan hujah
  3. Hujah dakwah menjadi lemah kerana tiada jambatan rasional kepada bukan Muslim Correct answer.
  4. Dakwah hanya bergantung pada kekuatan emosi semata-mata

Explanation

Akal berperanan menyusun hujah rasional yang membolehkan akidah disampaikan kepada mereka yang belum menerima wahyu. Menolak peranan akal secara mutlak menghilangkan jambatan dialog yang penting. Justeru keupayaan berdakwah secara berhikmah menjadi lemah.

Question 25Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Mengapakah ulama menegaskan bahawa Usuluddin tidak boleh diambil daripada sumber yang tidak bersanad?

  1. Kerana sanad tidak berkaitan dengan kesahihan sesuatu riwayat
  2. Kerana akidah menuntut kepastian yang hanya dicapai melalui saluran riwayat yang terpelihara Correct answer.
  3. Kerana sumber tanpa sanad lebih mudah difahami
  4. Kerana sanad hanya penting dalam ilmu fikah

Explanation

Akidah menuntut keyakinan yang pasti, maka riwayat yang menjadi sandarannya perlu terpelihara melalui sanad yang bersambung dan dipercayai. Sumber tanpa sanad membuka ruang kepada kekeliruan dan penyimpangan. Justeru sanad menjadi benteng kepada kesucian akidah.

Question 26Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Dalam kerangka ilmu Usuluddin, apakah yang dimaksudkan dengan istilah 'tasawwur' sebelum seseorang itu sampai kepada 'tasdiq'?

  1. Tasawwur ialah proses mengeluarkan hukum daripada dalil, manakala tasdiq ialah proses mengumpul hadis sahih.
  2. Tasawwur ialah gambaran atau tanggapan awal tentang sesuatu perkara yang belum disahkan benar atau salah, manakala tasdiq ialah penerimaan bahawa perkara itu benar. Correct answer.
  3. Tasawwur ialah pengakuan hati yang disertai amal anggota, manakala tasdiq ialah pengakuan lisan semata-mata.
  4. Tasawwur ialah penolakan terhadap perkara ghaib, manakala tasdiq ialah penerimaan perkara yang dapat dilihat.

Explanation

Dalam logik Usuluddin, ilmu terbentuk daripada dua peringkat: tasawwur iaitu tanggapan atau gambaran awal tentang sesuatu, kemudian tasdiq iaitu penetapan bahawa gambaran itu benar. Tasawwur belum mengandungi penghakiman benar atau salah, sedangkan tasdiq sudah mengandungi penghakiman. Kedua-duanya perlu difahami agar perbincangan akidah tidak keliru antara membayangkan sesuatu dengan mempercayainya.

Question 27Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Seorang pelajar mendapati ayat al-Quran menyebut tentang sifat Allah, tetapi beliau keliru kerana ayat itu tidak menyatakan cara sifat tersebut. Dalam kerangka Ahli Sunnah, apakah pegangan yang tepat tentang perkara ini?

  1. Sifat itu ditakwil secara bebas mengikut logik akal tanpa merujuk kaedah ulama.
  2. Sifat itu ditolak sepenuhnya kerana tidak dinyatakan caranya dalam ayat.
  3. Sifat itu hanya diterima jika ada hadis mutawatir yang menerangkan bentuk dan ukurannya.
  4. Sifat itu diterima sebagaimana yang datang dalam nas tanpa menyerupakan dengan makhluk dan tanpa menentukan caranya. Correct answer.

Explanation

Pegangan Ahli Sunnah dalam bab sifat ialah menetapkan sifat yang disebut nas tanpa tahrif, tanpa ta'til, tanpa takyif dan tanpa tamthil. Maksudnya sifat itu diterima, tetapi cara dan hakikatnya diserahkan kepada Allah kerana Dia tidak serupa dengan makhluk. Pendekatan ini menjaga kedua-dua tanzih dan ithbat sifat secara seimbang.

Question 28Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Apakah perbezaan asas antara pendekatan 'ilmu kalam' dan pendekatan 'falsafah' dalam membina hujah akidah?

  1. Ilmu kalam menerima wahyu sebagai asas dan menggunakan akal untuk mempertahankannya, manakala falsafah cenderung menjadikan akal sebagai hakim ke atas nas. Correct answer.
  2. Ilmu kalam hanya membincangkan ibadah praktikal, manakala falsafah membincangkan akidah secara menyeluruh.
  3. Ilmu kalam menggunakan hadis sahaja, manakala falsafah menggunakan al-Quran sahaja sebagai sumber.
  4. Ilmu kalam menolak akal sepenuhnya, manakala falsafah menerima akal dan wahyu secara sama rata.

Explanation

Ilmu kalam meletakkan wahyu sebagai asas akidah dan menggunakan akal sebagai alat untuk menjelaskan serta mempertahankan akidah itu. Falsafah, khususnya aliran yang dipengaruhi pemikiran Yunani, kadang-kadang menjadikan akal sebagai penentu utama sehingga nas terpaksa ditakwil mengikut kesimpulan akal. Perbezaan kedudukan akal inilah yang menjadi punca kritikan ulama kalam terhadap sebahagian ahli falsafah.

Question 29Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Mengapakah ulama Usuluddin menekankan bahawa sesuatu khabar yang berkaitan akidah perlu diperiksa sanadnya terlebih dahulu?

  1. Kerana sanad hanya diperlukan untuk hadis yang berkaitan hukum halal dan haram.
  2. Kerana sanad menentukan panjang atau pendeknya sesuatu hadis.
  3. Kerana hadis tanpa sanad tidak boleh digunakan dalam bidang fikah.
  4. Kerana akidah melibatkan kepercayaan tentang Allah dan perkara ghaib, maka maklumat yang salah boleh merosakkan keimanan seseorang. Correct answer.

Explanation

Akidah menyentuh kepercayaan tentang Allah, malaikat, hari akhirat dan perkara ghaib, maka kesilapan dalam menerima maklumat boleh merosakkan keimanan. Pemeriksaan sanad memastikan khabar itu benar-benar datang daripada Nabi dan bukan rekaan atau kekeliruan perawi. Justeru ulama menolak khabar yang tidak sahih daripada dijadikan dalil dalam perkara akidah.

Question 30Ilmu Usuluddin: konsep, sumber dan kedudukan ilmu

Sebuah kumpulan mendakwa bahawa akidah generasi awal umat Islam tidak memerlukan sebarang penjelasan intelektual kerana mereka hanya berpegang pada nas. Bagaimanakah kedudukan dakwaan ini dinilai dalam kerangka Usuluddin?

  1. Dakwaan itu lemah kerana generasi awal menolak nas dan hanya bergantung pada akal dalam perkara akidah.
  2. Dakwaan itu tepat kerana generasi awal tidak pernah menggunakan hujah akal dalam memahami akidah.
  3. Dakwaan itu tepat kerana penjelasan intelektual hanya muncul selepas zaman tabiin dan dianggap bidaah.
  4. Dakwaan itu lemah kerana generasi awal tetap memahami makna nas dan berhujah dengan akal yang sihat, cuma mereka tidak membina istilah teknikal seperti ulama kemudian. Correct answer.

Explanation

Generasi awal memahami nas secara mendalam dan berhujah dengan akal yang sihat apabila berhadapan dengan penentang, tetapi mereka tidak menggunakan istilah teknikal seperti 'jauhar' atau 'arad' yang muncul kemudian. Perkembangan ilmu kalam adalah usaha menyusun dan mempertahankan akidah yang sama dalam bentuk yang lebih sistematik. Oleh itu dakwaan bahawa penjelasan intelektual sama sekali tiada pada generasi awal tidak tepat.

Question 31Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Dalam tradisi ilmu Usuluddin, istilah 'akidah' paling tepat diertikan sebagai apa?

  1. Kumpulan hadis yang membicarakan hukum halal dan haram
  2. Ikatan kepercayaan yang teguh dalam hati dan diyakini kebenarannya Correct answer.
  3. Amalan ibadah harian yang dilaksanakan secara berterusan
  4. Kaedah membaca al-Quran mengikut tajwid yang betul

Explanation

Akidah berasal daripada kata dasar yang membawa makna ikatan atau simpulan, iaitu kepercayaan yang terikat kukuh dalam hati. Ia menyentuh perkara keimanan, bukan amalan fizikal atau kaedah bacaan. Justeru amalan dan tajwid tergolong dalam bidang fikah dan qiraat, bukan akidah.

Question 32Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Antara berikut, yang manakah merupakan ciri utama akidah Islam yang membezakannya daripada kepercayaan spekulatif?

  1. Ia berubah mengikut perkembangan zaman dan pendapat majoriti masyarakat
  2. Ia hanya diterima oleh golongan ulama dan tidak perlu difahami orang awam
  3. Ia bersifat tauqifi, iaitu bersumberkan wahyu dan tidak direka oleh akal semata-mata Correct answer.
  4. Ia bergantung sepenuhnya kepada pengalaman rohani individu yang bersifat peribadi

Explanation

Akidah Islam bersifat tauqifi kerana sumber utamanya ialah al-Quran dan sunnah yang disampaikan melalui para nabi. Akal berperanan memahami dan membuktikan, tetapi tidak berhak menetapkan perkara ghaib. Sifat ini menjadikan akidah tetap dan tidak tunduk kepada selera zaman.

Question 33Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Rukun iman yang enam menjadi asas akidah seorang Muslim. Antara berikut, yang manakah termasuk dalam rukun iman?

  1. Beriman kepada karamah para solihin
  2. Beriman kepada hari akhirat Correct answer.
  3. Beriman kepada mimpi yang benar
  4. Beriman kepada syafaat para wali

Explanation

Rukun iman yang enam merangkumi iman kepada Allah, malaikat, kitab, rasul, hari akhirat dan qada serta qadar. Kepercayaan kepada hari akhirat termasuk salah satu daripadanya dan disebut secara jelas dalam al-Quran. Perkara lain seperti karamah dan syafaat bukan rukun iman walaupun dibincangkan dalam akidah.

Question 34Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Konsep tauhid dalam akidah Islam dibahagikan kepada beberapa kategori oleh para ulama. Apakah maksud tauhid rububiyyah?

  1. Meyakini bahawa Allah memiliki nama-nama yang indah sahaja
  2. Menerima bahawa Allah mengutus para nabi kepada setiap umat
  3. Menyembah Allah dengan pelbagai bentuk ibadah yang khusus
  4. Mengiktiraf Allah sebagai satu-satunya Pencipta, Pemilik dan Pentadbir alam Correct answer.

Explanation

Tauhid rububiyyah berkaitan pengakuan bahawa Allah tunggal dalam perbuatan-Nya seperti mencipta, memberi rezeki dan mentadbir alam. Ia berbeza daripada tauhid uluhiyyah yang menuntut pengabdian ibadah hanya kepada Allah. Pengiktirafan ini menjadi asas yang kemudiannya menuntut penyembahan yang ikhlas.

Question 35Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Seorang pelajar menyatakan bahawa alam ini wujud dengan sendirinya tanpa pencipta. Dalam perbincangan akidah, hujah apakah yang paling sesuai digunakan untuk membantah dakwaan tersebut?

  1. Dalil bahawa semua manusia mempunyai kepercayaan yang sama
  2. Dalil keteraturan alam menunjukkan kewujudan Pencipta yang Maha Bijaksana Correct answer.
  3. Dalil bahawa para nabi tidak pernah menyebut tentang alam
  4. Dalil bahawa alam ini terlalu luas untuk dikaji oleh manusia

Explanation

Dalil keteraturan atau dalil al-imkan menegaskan bahawa susunan alam yang rapi menunjukkan adanya Pencipta yang mengatur. Sesuatu yang bersifat mumkin tidak mungkin wujud sendiri tanpa sebab yang mengadakannya. Hujah ini menjadi asas kepada pembuktian kewujudan Allah dalam perbincangan akidah.

Question 36Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Sifat wajib bagi Allah seperti 'wujud' dan 'qidam' dibincangkan dalam akidah kerana ia berkaitan dengan apa?

  1. Kesempurnaan zat Allah yang wajib diyakini oleh setiap mukalaf Correct answer.
  2. Peraturan muamalah dalam urusan jual beli harian
  3. Tatacara pelaksanaan solat berjemaah di masjid
  4. Jumlah pahala yang diperoleh seseorang hasil ibadahnya

Explanation

Sifat-sifat wajib membicarakan kesempurnaan zat Allah yang wajib diyakini dan sifat mustahil yang tidak mungkin ada pada-Nya. Perbincangan ini bertujuan memurnikan akidah daripada tanggapan yang menyerupakan Allah dengan makhluk. Ia sama sekali tidak berkaitan dengan pahala, solat atau muamalah.

Question 37Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Fahaman yang menyamakan sifat Allah dengan sifat makhluk sehingga menggambarkan Allah mempunyai tangan dan duduk seperti manusia dikenali sebagai apa?

  1. Takwil
  2. Tauhid
  3. Tasybih Correct answer.
  4. Tanzih

Explanation

Tasybih bermaksud menyerupakan Allah dengan makhluk, iaitu satu penyimpangan dalam memahami sifat-sifat ketuhanan. Ahli sunnah menolak tasybih dan menegaskan tanzih, iaitu menyucikan Allah daripada persamaan dengan makhluk. Takwil pula ialah kaedah mentafsirkan makna ayat mutasyabihat secara selari dengan kesucian Allah.

Question 38Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Penganut fahaman Muktazilah berpendapat bahawa pelaku dosa besar berada dalam kedudukan antara iman dan kufur. Apakah istilah yang digunakan untuk kedudukan tersebut?

  1. Al-amr bi al-maruf
  2. Al-tawalli wa al-tabarri
  3. Al-wala wa al-bara
  4. Al-manzilah baina al-manzilatain Correct answer.

Explanation

Muktazilah merumuskan kedudukan pelaku dosa besar sebagai al-manzilah baina al-manzilatain, iaitu kedudukan antara dua kedudukan. Ahli sunnah menolak pandangan ini dan menegaskan bahawa pelaku dosa besar masih mukmin tetapi fasik. Perbezaan ini menjadi salah satu isu utama dalam perbandingan aliran akidah.

Question 39Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Aliran Asy'ariyyah dalam akidah terkenal dengan pendekatan tertentu dalam memahami sifat Allah. Apakah pendekatan yang menjadi ciri utama mereka?

  1. Menerima sifat-sifat khabariyyah tanpa menyerupakan Allah dengan makhluk Correct answer.
  2. Mengabaikan al-Quran dan hanya bergantung pada falsafah Yunani
  3. Menganggap Allah mempunyai jasad yang menyerupai manusia
  4. Menolak semua sifat Allah kerana dianggap bertentangan dengan akal

Explanation

Asy'ariyyah menerima sifat-sifat khabariyyah yang disebut dalam nas tetapi menolak tasybih dan takyif, iaitu menyerupakan atau menentukan bentuknya. Pendekatan ini menyeimbangkan penerimaan nas dengan penyucian Allah daripada persamaan dengan makhluk. Ia berbeza daripada pendekatan yang menolak sifat secara mutlak.

Question 40Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Dalam konteks cabaran akidah masa kini, fahaman sekularisme boleh menjejaskan keimanan seseorang kerana ia berpegang kepada apa?

  1. Kewajipan menuntut ilmu agama secara formal
  2. Penerimaan penuh terhadap semua hukum syarak
  3. Pemisahan agama daripada urusan kehidupan awam dan politik Correct answer.
  4. Pengukuhan peranan ulama dalam pentadbiran negara

Explanation

Sekularisme menuntut agama dipisahkan daripada ruang kehidupan awam dan politik, sehingga nilai wahyu disingkirkan daripada keputusan manusia. Dalam akidah, fahaman ini boleh melahirkan sikap mengutamakan akal dan hawa nafsu melebihi tuntutan syarak. Ia bertentangan dengan prinsip Islam yang menjadikan syariat sebagai panduan menyeluruh.

Question 41Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Seseorang yang mengaku Muslim tetapi mempercayai bahawa alam ini dikawal oleh kuasa-kuasa ghaib selain Allah telah terjerumus ke dalam apa?

  1. Makruh dalam aspek muamalah
  2. Sunat dalam aspek akhlak
  3. Fasik dalam aspek ibadah
  4. Syirik dalam aspek rububiyyah Correct answer.

Explanation

Kepercayaan bahawa kuasa selain Allah mengawal alam mencabar tauhid rububiyyah yang menegaskan Allah sahaja Pentadbir alam. Perbuatan ini tergolong syirik kerana mencampurkan kuasa ketuhanan dengan makhluk. Ia bukan sekadar isu fikah seperti makruh atau sunat.

Question 42Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Konsep 'wasatiyyah' dalam akidah Islam membawa maksud apa?

  1. Pendekatan ekstrem yang menolak semua pandangan ulama
  2. Pendekatan sederhana dan seimbang antara tuntutan akal dan wahyu Correct answer.
  3. Pendekatan yang menerima semua kepercayaan agama secara sama rata
  4. Pendekatan yang mengabaikan nas al-Quran demi logik semata-mata

Explanation

Wasatiyyah bermaksud sikap pertengahan yang tidak melampau dan tidak mengabaikan tuntutan wahyu mahupun akal. Dalam akidah, ia melahirkan kefahaman yang seimbang antara penerimaan nas dan penggunaan akal. Sikap ini menjauhkan seseorang daripada ekstremisme dan sinkretisme.

Question 43Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Antara berikut, yang manakah termasuk cabaran dalaman yang boleh melemahkan akidah seorang Muslim?

  1. Sikap malas menuntut ilmu agama dan mudah terpengaruh dengan ajaran sesat Correct answer.
  2. Kemajuan teknologi maklumat yang memudahkan akses kepada al-Quran
  3. Pengiktirafan rasmi terhadap pendidikan agama di sekolah
  4. Peningkatan jumlah institusi pengajian Islam di negara

Explanation

Cabaran dalaman merujuk kelemahan yang timbul daripada diri individu seperti kejahilan, malas menuntut ilmu dan mudah terpengaruh. Kelemahan ini membuka ruang kepada penerimaan ajaran yang menyimpang daripada akidah. Faktor lain yang disenaraikan sebenarnya menyokong pengukuhan akidah.

Question 44Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Fahaman pluralisme agama yang melampau boleh mencabar akidah kerana ia berpendapat bahawa apa?

  1. Hanya Islam yang benar dan agama lain perlu dihormati penganutnya
  2. Setiap penganut agama perlu mendalami kitab agamanya sendiri
  3. Semua agama dianggap sama benar sehingga tidak perlu mempercayai kebenaran Islam secara eksklusif Correct answer.
  4. Kebebasan beragama dijamin tanpa paksaan dalam Islam

Explanation

Pluralisme agama yang melampau menyamakan kebenaran semua agama sehingga menjejaskan keyakinan bahawa Islam sahaja yang diterima di sisi Allah. Akidah Islam menuntut keimanan kepada kebenaran Islam tanpa memaksa penganut agama lain memeluknya. Menghormati penganut agama lain tidak sama dengan menyamakan kebenaran agama.

Question 45Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Perkara ghaib seperti kewujudan malaikat dan hari kiamat hanya dapat diketahui dengan pasti melalui apa?

  1. Pengalaman peribadi yang dialami dalam mimpi
  2. Kesepakatan majoriti masyarakat setempat
  3. Penyelidikan makmal yang dijalankan oleh saintis
  4. Wahyu yang disampaikan oleh Allah kepada para nabi Correct answer.

Explanation

Perkara sam'iyyat ialah hal ghaib yang tidak dapat dicapai oleh pancaindera atau eksperimen, justeru wajib dipercayai melalui wahyu. Akal hanya mampu membuktikan kemungkinan kewujudannya tetapi tidak menetapkan perinciannya. Ini menjelaskan mengapa malaikat dan kiamat termasuk dalam perkara yang wajib diimani.

Question 46Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Seseorang mendakwa bahawa qada dan qadar menjadikan manusia tidak perlu berusaha kerana segala-galanya telah ditentukan. Apakah jawapan akidah yang tepat?

  1. Qada dan qadar hanya berlaku kepada golongan nabi dan rasul
  2. Manusia bebas sepenuhnya tanpa sebarang ketentuan Allah
  3. Usaha manusia tidak memberi kesan sama sekali kepada kehidupannya
  4. Manusia tetap wajib berusaha kerana usaha termasuk dalam ketentuan Allah Correct answer.

Explanation

Iman kepada qada dan qadar tidak menafikan usaha manusia kerana Allah menetapkan sebab dan akibat, dan manusia bertanggungjawab memilih usahanya. Fahaman yang menjadikan qadar alasan meninggalkan usaha disebut fatalisme yang menyimpang. Justeru berusaha adalah sebahagian daripada pelaksanaan ketentuan itu sendiri.

Question 47Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Iman menurut ahli sunnah wal jamaah terdiri daripada beberapa unsur. Apakah tiga unsur tersebut?

  1. Pengakuan hati, ucapan lidah dan amalan anggota badan Correct answer.
  2. Niat, wuduk dan azan
  3. Solat, zakat dan haji semata-mata
  4. Kekayaan, ilmu dan kedudukan dalam masyarakat

Explanation

Ahli sunnah menegaskan bahawa iman merangkumi tasdiq dalam hati, iqrar dengan lidah dan amal dengan anggota badan. Ketiga-tiga unsur ini saling melengkapi dan iman boleh bertambah serta berkurang. Pandangan ini berbeza daripada aliran yang menganggap iman hanya pengakuan hati semata-mata.

Question 48Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Kemunculan gerakan yang mengkafirkan sesama Muslim tanpa dalil yang sah termasuk ancaman terhadap akidah kerana ia menyebabkan apa?

  1. Penyelesaian masalah melalui musyawarah ulama
  2. Pengukuhan perpaduan umat melalui dialog terbuka
  3. Peningkatan kefahaman terhadap nas al-Quran
  4. Perpecahan umat dan pengabaian prinsip adab dalam perbezaan pendapat Correct answer.

Explanation

Tuduhan kafir tanpa dalil yang sah melanggar adab perbezaan pendapat dan menyebabkan perpecahan dalam umat. Islam menetapkan syarat yang ketat dalam menilai keimanan seseorang dan melarang takfir secara melulu. Sikap ini juga boleh melahirkan ekstremisme yang bertentangan dengan wasatiyyah.

Question 49Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Iman kepada malaikat termasuk dalam rukun iman. Apakah sifat malaikat yang wajib diyakini?

  1. Mereka makhluk halus yang dicipta daripada cahaya dan tidak memiliki hawa nafsu Correct answer.
  2. Mereka makhluk yang memiliki kehendak bebas untuk menderhaka kepada Allah
  3. Mereka makhluk yang boleh dilahirkan dan mati seperti manusia
  4. Mereka manusia pilihan yang diutus untuk menyampaikan wahyu

Explanation

Malaikat ialah makhluk halus yang dicipta daripada cahaya, tidak makan, tidak tidur dan tidak memiliki hawa nafsu. Mereka sentiasa taat kepada Allah dan tidak menderhaka kepada-Nya. Sifat ini berbeza daripada manusia dan jin yang memiliki kehendak serta tanggungjawab.

Question 50Akidah Islam: konsep, ciri dan cabaran

Perbezaan utama antara nabi dan rasul dalam perbincangan akidah ialah apa?

  1. Nabi menerima wahyu manakala rasul tidak menerima sebarang wahyu
  2. Rasul menerima syariat baharu untuk disampaikan kepada umat manakala nabi belum tentu demikian Correct answer.
  3. Nabi lebih tinggi darjatnya daripada rasul dalam semua keadaan
  4. Rasul hanya diutus kepada kaum Yahudi manakala nabi kepada semua umat

Explanation

Para ulama menjelaskan bahawa rasul diutus dengan syariat baharu atau penekanan khusus untuk disampaikan kepada umat, manakala nabi menerima wahyu tetapi belum tentu diperintahkan menyampaikan syariat baharu. Kedua-duanya menerima wahyu dan wajib diimani. Perbezaan ini bersifat fungsional, bukan penafian wahyu kepada nabi.