Mangroveherstel: kiezen tussen drie kuststroken met één budget
Een kustgemeente op een eiland wil met mangroveherstel kusterosie en overstromingen aanpakken. Drie stroken zijn onderzocht. Strook A: erosie 1,2 m per jaar, 340 huishoudens binnen 100 m van de kust, gemiddelde golfhoogte 1,8 m, nog 15% mangrovedekking, kosten 180.000 dollar per hectare, geen verharde toegangsweg. Strook B: erosie 0,4 m per jaar, 90 huishoudens, golfhoogte 0,6 m, 60% mangrovedekking, kosten 120.000 dollar per hectare, goede weg. Strook C: erosie 2,4 m per jaar, 620 huishoudens, golfhoogte 2,6 m, 5% mangrovedekking, kosten 260.000 dollar per hectare, weg aanwezig, maar het riool loost ongezuiverd water in de lagune. Voor elke strook is 1 hectare herstel gepland; het budget is 300.000 dollar. Monitoring moet aantonen of het herstel werkt.
1. Bereken voor A, B en C het aantal beschermde huishoudens per besteedde 100.000 dollar en beredeneer waarom deze indicator alleen niet genoeg is om te kiezen.
Read the worked answer
A: 340 / 1,8 = 189 huishoudens per 100.000 dollar. B: 90 / 1,2 = 75. C: 620 / 2,6 = 238. Op grond van deze indicator lijkt C het beste, dan A, dan B. Maar de indicator meet alleen het aantal huishoudens binnen 100 m, niet of die huishoudens echt door de mangrove worden beschermd. Bij C is de golfhoogte 2,6 m; mangrovezaailingen vestigen zich slecht bij zulke energie en kunnen wegspoelen voordat ze een buffer vormen. Het ongezuiverde rioolwater kan de groei bovendien remmen. Bij B is de golfenergie laag en is al 60% dekking; daar is herstel goedkoop en kansrijk, maar de extra bescherming is beperkt omdat de kust al redelijk stabiel is. A zit daartussenin: matige golfenergie, veel begunstigden en een redelijke kosteneffectiviteit. De indicator zegt dus niets over haalbaarheid, waterkwaliteit, additioneel effect of over de vraag of het geld de huishoudens daadwerkelijk bereikt.
2. Kies met minimaal drie criteria welke strook als eerste hersteld moet worden. Betrek golfenergie, waterkwaliteit, kosten en aantal begunstigden, en beargumenteer waarom de hoogste erosiesnelheid niet automatisch de eerste keuze is.
Read the worked answer
Criteria: kansrijkheid van vestiging (golfenergie), aantal begunstigden per dollar, waterkwaliteit en additioneel effect. C scoort hoog op aantal begunstigden en erosiesnelheid, maar laag op kansrijkheid: bij 2,6 m golven overleven zaailingen waarschijnlijk niet zonder vooroever of golfbreker, en het rioolwater verslechtert de groei. C eerst zou dus kunnen mislukken en het budget verspillen. B is kansrijk en goedkoop, maar heeft al 60% dekking en lage erosie; het extra effect is klein. A heeft 1,8 m golven, 340 huishoudens en 15% dekking; met een kleine golfdemper is herstel daar kansrijk en voegt het veel bescherming toe. Mijn keuze is daarom A als eerste, met een deel van het budget voor golfdemping en voor onderhoud. C komt daarna, maar pas nadat de rioollozing is aangepakt en een golfbreker is aangelegd. B kan dienen als goedkope controlestrook of als proefvak. De hoogste erosiesnelheid is dus niet automatisch de eerste keuze: urgentie moet worden gecombineerd met haalbaarheid.
3. Ontwerp een monitoringsplan met twee biotische en twee abiotische indicatoren en leg uit waarom een nulmeting nodig is om te kunnen concluderen dat het herstel werkt.
Read the worked answer
Biotische indicatoren: (1) dichtheid en overleving van mangrovezaailingen per vierkante meter, gemeten in vaste kwadraten; (2) kroonbedekking en soortensamenstelling, als maat voor de ontwikkeling van het bos. Abiotische indicatoren: (3) positie van de kustlijn ten opzichte van vaste merkpalen, in meters per jaar; (4) golfhoogte en sedimentatie achter de mangrove, plus waterkwaliteit (zuurstof, nutriënten) omdat rioolwater de groei kan remmen. Een nulmeting vóór aanplant is noodzakelijk: zonder beginwaarde kun je niet weten of een verandering door het herstel komt of door seizoenen, stormen of een algemene trend. Ook moet je een controlelocatie zonder herstel meenemen, anders schrijf je een natuurlijke ontwikkeling toe aan het project. Herhaal de metingen minstens twee keer per jaar en na elke storm. Als de kustlijn na drie jaar niet stabieler is geworden of de overleving onder een vooraf afgesproken drempel blijft, moet het ontwerp worden aangepast. Monitoring is dus niet het sluitstuk, maar onderdeel van de beslissing.