Smoothiebar op het schoolfeest
Voor het praktijkvak ondernemerschap organiseren vier vmbo-leerlingen een smoothiebar tijdens het schoolfeest. De school verwacht 300 bezoekers. Uit een enquête onder 100 leerlingen blijkt: bij een prijs van €3,00 zegt 40% zeker een smoothie te kopen; bij €3,50 is dat 25%. De leerlingen huren een kraam voor €40 en kopen een blender van €75 die ze daarna zelf houden. Per smoothie is nodig: fruit €0,95, beker €0,20 en rietje €0,05. Er is geen budget voor een voorraad-overschot; fruit dat overblijft is bederf. De begeleider wijst erop dat ze maximaal 120 smoothies kunnen maken in de drie uur dat het feest duurt, en dat de enquête een schatting is. Bovendien blijkt dat 15% van de ondervraagden 'misschien' invult en niet is meegeteld. De groep wil winst maken om de blender terug te verdienen en liefst ook iets overhouden voor het examenfeest.
1. Bereken voor beide prijzen het verwachte resultaat van het schoolfeest. Laat alle tussenstappen zien.
Read the worked answer
Prijs €3,00
- Verwachte verkoop: 300 × 40% = 120 smoothies
- Omzet: 120 × €3,00 = €360,00
- Variabele kosten per smoothie: 0,95 + 0,20 + 0,05 = €1,20
- Totale variabele kosten: 120 × €1,20 = €144,00
- Dekkingsbijdrage: 360,00 − 144,00 = €216,00
- Vaste kosten: kraam €40,00 + blender €75,00 = €115,00
- Resultaat: 216,00 − 115,00 = €101,00
Prijs €3,50
- Verwachte verkoop: 300 × 25% = 75 smoothies
- Omzet: 75 × €3,50 = €262,50
- Variabele kosten: 75 × €1,20 = €90,00
- Dekkingsbijdrage: 262,50 − 90,00 = €172,50
- Vaste kosten: €115,00
- Resultaat: 172,50 − 115,00 = €57,50
Bij €3,00 houdt de groep dus €43,50 meer over. De blender is geen kosten per smoothie maar een investering die in één keer wordt afgeschreven; hij blijft na het feest in bezit van de groep en is daarna gratis te gebruiken. Let op: bij €3,00 is 120 precies de maximale capaciteit, dus het plan heeft geen ruimte voor extra vraag.
2. Bereken bij een prijs van €3,00 het break-evenaantal smoothies en leg uit wat dat betekent gezien de capaciteit van 120 smoothies en de onzekerheid in de enquête.
Read the worked answer
Break-even: de vaste kosten van €115,00 moeten worden terugverdiend met de dekkingsbijdrage per smoothie: €3,00 − €1,20 = €1,80. Dan 115 / 1,80 = 63,9, dus 64 smoothies. Dat is 64 van de 300 bezoekers = 21%. De verwachting is 40%, dus er zit ruimte boven break-even.
Wat het betekent:
- De capaciteit van 120 smoothies valt precies samen met de verwachte vraag bij €3,00 (40% van 300). Als er meer bezoekers komen of meer mensen kopen, kunnen ze niet leveren: omzet die ze mislopen, plus teleurgestelde klanten. De marge op zo'n gemiste smoothie is €1,80.
- De veiligheidsmarge is klein. Bij 25% in plaats van 40% verkoopt de groep 75 smoothies: 75 × €1,80 = €135,00 − €115,00 = €20,00 winst. Nog net positief, maar het feest is dan geen succes meer.
- De 15% 'misschien' is niet meegeteld. Dat maakt de schatting eerder voorzichtig dan te hoog, maar het blijft een schatting van 100 van de 300 bezoekers. Reken dus niet op het maximale scenario.
Conclusie: 64 smoothies is het minimum; alles daarboven is winst, maar de bovengrens van 120 is een echt risico.
3. Welk prijsadvies geef je en welke twee maatregelen stel je voor om de kans op winst te vergroten? Onderbouw met berekeningen en noem één aanname die je zou willen toetsen.
Read the worked answer
Advies: €3,00. Het berekende resultaat is €101,00 tegenover €57,50 bij €3,50. De extra dekkingsbijdrage van €0,50 per smoothie weegt niet op tegen 45 smoothies minder omzet; bij €3,50 moet er 45% meer marge per stuk worden gehaald om hetzelfde te verdienen, en dat gebeurt niet. Praktisch voordeel op een schoolfeest: met €3,00 reken je snel af, zonder gedoe met briefjes van €50 en veel wisselgeld.
Maatregel 1 - voorverkoop met bonnen. Verkoop in de pauzen van tevoren bonnen (bijvoorbeeld 2 bonnen voor €5,50). Je weet dan hoeveel fruit je moet inkopen, je verkleint het risico op bederf en je hebt op het feest minder kasadministratie. Bovendien kun je de capaciteit beter plannen.
Maatregel 2 - inkoopafspraak met de groenteboer. Spreek terugbrengen van ongebruikt fruit of een kleine tweede inkoop af, in plaats van alles vooraf te kopen. Zo blijven de variabele kosten echt variabel en loopt de groep niet vast op bederf.
Aanname om te toetsen: de 40% koopbereidheid. Die komt uit een enquête onder 100 leerlingen, niet uit echte aankopen. Bij de voorverkoop kun je meten hoeveel mensen daadwerkelijk betalen; dat is een veel hardere voorspelling dan een enquête.