Een ingesproken bericht van het gastgezin: tijd, spoor en een ontkenning
Daan (16) doet mee aan een uitwisseling met het collège Jean Moulin in Rijsel. Op vrijdagavond luistert hij thuis naar een ingesproken bericht. Het is mevrouw Dubois, de moeder van zijn gastgezin; ze spreekt snel. Daan hoort: 'Allô Daan, c'est madame Dubois. Attention: le train de 14h05 est supprimé. Prenez celui de 14h35, voie 7; il arrive à Lille-Flandres à 16h20. Ma fille viendra te chercher devant le kiosque, pas devant la sortie principale. N'oublie pas ton drap de bain pour la piscine mardi. Et si tu as un problème, rappelle-moi avant midi. À vendredi!' In het echte examen hoort Daan zo'n fragment twee keer; thuis luistert hij maar één keer en hij moet het doorgeven aan zijn moeder, die hem naar het station brengt. Zij vraagt: hoe laat moet de trein gaan, waar kom je aan, wie haalt je op en wat moet er mee in de koffer?
1. Daan noteert meteen: '14.05, spoor 7, 16.20, hoofduitgang'. Wat is er fout, en welke luisteraanpak had dat voorkomen?
Read the worked answer
Wat fout is. 14h05 is juist de trein die is opgeheven; Daan moet de trein van 14h35 nemen, en 'voie 7' hoort bij die trein van 14h35. De aankomsttijd 16h20 (Lille-Flandres) klopt wel. 'Hoofduitgang' is fout: 'devant le kiosque, pas devant la sortie principale' betekent bij de kiosk, níet bij de hoofduitgang; het woordje 'pas' keert de betekenis om.
Aanpak die dit voorkomt. Wacht met schrijven tot de zin af is. Getallen worden in zo'n bericht vaak genoemd om te corrigeren, dus let op signaalwoorden als 'attention', 'mais', 'pas' en 'prenez celui de'. Koppel daarna pas: welke tijd hoort bij welke trein, welk spoor hoort daarbij? Bij een tweede keer luisteren niet opnieuw alles volgen, maar gericht luisteren naar wat je miste. Wie bij het eerste getal meteen schrijft, noteert de opgeheven trein als de goede.
2. Moeder vraagt: 'Hoe laat moet ik je wegbrengen?' Wat haal je uit het bericht en wat moet Daan nog zelf uitzoeken?
Read the worked answer
Wat er letterlijk staat. Vertrek 14h35 van het station, voie 7; aankomst 16h20 in Lille-Flandres.
Wat er niet staat. Hoe laat ze moet rijden. Dat moet Daan zelf berekenen: reistijd naar het station plus de tijd die hij vooraf aanwezig moet zijn (bij een internationale of lange trein vaak een kwartier tot een half uur). Dat is een rekenstap, geen luisterstap.
Tijden in het Frans. 14h35 is 14.35 uur in 24-uursnotatie. Verwar dat niet met uitdrukkingen als 'deux heures moins le quart' (13.45) of 'midi' (12.00). 'Avant midi' betekent vóór 12.00 uur 's middags: als er iets mis is, moet Daan dus vóór de middag bellen, niet 's avonds.
Examenpunt. Luistervragen vragen vaak naar informatie die je moet omrekenen of combineren. Neem dus altijd eerst de ruwe gegevens over en reken daarna.
3. Wat gaat er mee in de koffer en wanneer moet Daan bellen als het misgaat? Leg uit hoe je 'drap de bain' en 'avant midi' vertaalt.
Read the worked answer
'Drap de bain'. 'Drap' betekent laken, 'de bain' betekent van het bad; samen is het een badhanddoek. De context helpt: het is voor de piscine van dinsdag. Daan hoeft dus geen laken mee te slepen, maar wel een handdoek. Let op: 'drap' lijkt niet op een Nederlands woord met dezelfde betekenis, dus dit woord moet je echt kennen of uit de delen afleiden; gokken op 'iets voor in bed' levert een verkeerde koffer op.
'Avant midi'. Vóór 12.00 uur 's middags. Niet 'vanmorgen' en niet 'voor de middagpauze ergens in de namiddag'. Praktisch betekent het: als de trein niet rijdt of Daan verdwaalt, moet hij meteen bellen en niet wachten tot hij bij het station staat.
Vuistregel. Bepaal eerst de functie van de informatie in het bericht (wat moet ik meenemen, wanneer moet ik iets doen), dan de precieze betekenis. Zo kost één onbekend woord je niet meteen de hele opdracht.