Vertalen van Grieks naar Nederlands: geleide vertaling
Deze sectie behandelt Vertalen van Grieks naar Nederlands (geleide vertaling). Je vertaalt een afgebakende Griekse passage met hulp van vocabularium of glossen. Het examen toetst of je de zin grammatical ontleedt en idiomatisch Nederlands schrijft, zonder de Griekse constructie woord voor woord te kopiëren.
Kernregels
- Bepaal eerst de zinsskelet: persoonsvorm, onderwerp, objecten en bijwoordelijke bepalingen. Gebruik de uitgangen, niet de woordorde.
- Vertaal casus functiegericht: nominativus onderwerp of naamwoordelijk deel, accusativus vaak object of richting, genitivus bezit of scheiding, dativus belanghebbende, middel of plaats.
- Participia vertaal je als bijzin, als bijstelling of soms als zelfstandig werkwoord, afhankelijk van de context. Een genitivus absolutus wordt een eigen bijzin.
- Bij indirecte rede let je op infinitivus en op de rol van ὅτι, ὡς of een accusativus cum infinitivo.
- Partikels laat je niet weg als ze de logica dragen: μέν/δέ, γάρ, οὖν, ἀλλά.
- Controleer achteraf of elke Griekse naamval en elk werkwoord in je Nederlandse zin terug te vinden is.
Uitgewerkt voorbeeld
ὁ πατὴρ τὸν παῖδα ἔπεμψεν ἵνα τὰς ἀγγελίας φέροι. Ontleed: ὁ πατὴρ is nominativus en onderwerp; τὸν παῖδα is accusativus en object; ἔπεμψεν is aoristus van πέμπω, stuurde. ἵνα introduceert een doelbijzin. φέροι is optativus praesentis van φέρω, hier na een verleden hoofdwerkwoord in de bijzin: opdat hij de berichten zou brengen. Vertaling: de vader stuurde de zoon opdat hij de berichten zou brengen. De optativus is dus geen wens, maar het gevolg van de secundaire tijd.
Valkuilen
- De eerste woordenboekbetekenis kiezen terwijl de context een andere betekenis eist.
- αὐτός steeds als zelfstandig persoonlijk voornaamwoord vertalen; het kan ook versterkend zijn of juist de derde persoon aanduiden.
- Een participium als persoonsvorm vertalen, waardoor de Nederlandse zin een hoofdzin te veel krijgt.
- μέν/δέ niet weergeven en daardoor een tegenstelling verliezen.
- Het onderwerp uit de werkwoordsuitgang niet aanvullen in het Nederlands.