Rekenen en wiskundige vaardigheden
Rekenen en wiskundige vaardigheden toetst rekenen in beroepssituaties: procenten, verhoudingen, eenheden, meetkunde en statistiek. Je laat zien dat je een berekening opzet, uitvoert en het antwoord controleert.
Procenten en verhoudingen
- Procenten: deel / geheel × 100. Procentuele verandering = (nieuw − oud) / oud × 100. Btw erbij: × 1,21; btw eraf: / 1,21.
- Verhoudingen los je op met een verhoudingstabel of kruislings vermenigvuldigen. Houd de eenheden rechts van de tabel gelijk.
Eenheden en meten
- Lengte: km, m, cm, mm (keer of deel 10). Oppervlakte: m²; inhoud: m³ en liter, waarbij 1 m³ = 1.000 liter. Gewicht: kg en g.
- Omtrek en oppervlakte: rechthoek = l × b; driehoek = ½ × basis × hoogte; cirkel = π × r². Inhoud balk = l × b × h.
- Schaal: 1 : 100 betekent 1 cm op de tekening = 100 cm in werkelijkheid; reken eerst naar dezelfde eenheid.
Statistiek en afronden
- Gemiddelde = som / aantal; mediaan is de middelste waarde na sorteren. Bij een frequentietabel vermenigvuldig je waarde × frequentie en deel je door het totaal. Rond pas aan het eind af en gebruik tussenantwoorden niet afgerond.
Uitgewerkt voorbeeld
Een prijs is €80 inclusief 21% btw. Exclusief btw = 80 / 1,21 = €66,12. De btw is dan €13,88. Bij 15% korting op de exclusiefprijs: 66,12 × 0,85 = €56,20; daarna weer btw erbij: 56,20 × 1,21 = €68,00. Reken dus eerst terug naar exclusief, pas dan de korting toe en zet daarna de btw er weer op.
Valkuilen
- Btw twee keer toepassen of vergeten terug te rekenen.
- Procenten van verschillende grondslagen zomaar optellen.
- Eenheden niet omrekenen voordat je rekent (bijvoorbeeld cm en m door elkaar).
- Te vroeg afronden, waardoor het eindantwoord afwijkt.