Woordenschat en idioom
Wat dit domein toetst
Woordenschat en idioom toetst of je Latijnse woorden in hun context begrijpt en of je vaste uitdrukkingen correct kunt vertalen. Het gaat niet om losse woordenlijsten, maar om betekenisverschillen die door naamval, voorzetsel of genre worden bepaald.
Kernregels
- Leer woordfamilies: duco, ducere, dux, ductus; mitto, missio, missus; ago, actus, actor.
- Let op polysemie: res (zaak, staat, situatie), ratio (rede, plan, rekening, verhouding), animus (geest, moed, bedoeling), gratia (gunst, dank, invloed).
- Bestudeer werkwoorden met vaste naamval: imperare + dativus, uti + ablativus, meminisse + genitivus, consulere + dativus of accusativus.
- Idiomen: bellum gerere, castra ponere, signa inferre, consilium capere, operam dare, in gratiam redire, rem publicam administrare.
- Gebruik context en morfologie bij onbekende woorden: prefix (in-, per-, con-), stam en parallelle leden.
- Onderscheid synoniemen: domus (huis) tegenover familia (huishouding), templum tegenover aedes (tempelgebouw).
Uitgewerkt voorbeeld
“Pater filio consuluit” en “pater filium consuluit” lijken op elkaar, maar verschillen in betekenis. In de eerste zin staat consulere met dativus: ‘de vader zorgde voor zijn zoon’ of ‘trok zich het belang van zijn zoon aan’. In de tweede zin staat consulere met accusativus: ‘de vader raadpleegde zijn zoon’. De naamval bepaalt dus wie geholpen of geraadpleegd wordt. Een goed antwoord benoemt de constructie en vertaalt vanuit de constructie, niet vanuit een geraden woordbetekenis.
Valkuilen
- Een Latijns woord met een Nederlands cognaat vertalen (‘persona’ is geen ‘persoon’ maar een masker of rol).
- De vaste naamval negeren.
- Idiomen woord voor woord vertalen.
- Alleen losse woorden leren zonder collocaties.