Onderneming en haar omgeving
Wat dit domein toetst
Dit domein gaat over de wisselwerking tussen een onderneming en haar omgeving: afnemers, leveranciers, werknemers, concurrenten, overheid en maatschappij. Het examen vraagt je om die omgeving te analyseren en keuzes te beoordelen, niet alleen om begrippen te noemen.
Kernbegrippen
- Stakeholders: partijen die belang hebben bij de onderneming en invloed kunnen uitoefenen. Onderscheid belang, macht en houding.
- DESTEP: demografische, economische, sociaal-culturele, technologische, ecologische en politiek-juridische factoren. Deze zijn meestal niet of moeilijk beheersbaar.
- MVO en duurzaamheid: people, planet, profit; let op spanning tussen korte-termijnwinst en lange-termijncontinuïteit.
- Concurrentie: kijk naar aantal aanbieders, toetredingsdrempels, substituten en macht van afnemers en leveranciers.
- Toegevoegde waarde: verkoopwaarde minus ingekochte goederen en diensten; niet hetzelfde als winst.
Uitgewerkt voorbeeld
Een bakker overweegt biologische meel te gebruiken. Klanten willen mogelijk meer betalen, maar de inkoopprijs stijgt. De gemeente stelt eisen aan vervoer en opslag. Een supermarkt concurrent op prijs. Analyse: de klant is een stakeholder met belang bij kwaliteit en een acceptabele prijs; de leverancier heeft belang bij een langdurige afname. De gemeente heeft macht via vergunningen. De concurrent beïnvloedt de prijsruimte. Een DESTEP-factor is de ecologische trend, maar ook het economische bestedingspatroon. Conclusie: alleen overstappen als de doelgroep de meerprijs accepteert en de marge positief blijft.
Valkuilen
- Aandeelhouder en stakeholder door elkaar halen.
- MVO uitleggen als liefdadigheid in plaats van als bedrijfsstrategie.
- Externe factoren als beheersbaar presenteren.
- Omzet en afzet verwisselen.