Ondernemingsvormen en juridische structuur
Wat dit domein toetst
Je moet rechtsvormen kunnen vergelijken op aansprakelijkheid, kapitaal, zeggenschap, belasting en continuïteit. Het examen vraagt vaak om een gemotiveerde keuze voor een startende of groeiende onderneming.
Kernregels
- Eenmanszaak: geen rechtspersoon; eigenaar is privé aansprakelijk; winst valt in de inkomstenbelasting.
- Vof: twee of meer vennoten; hoofdelijke aansprakelijkheid; geen minimumkapitaal; afspraken in een vennootschapscontract.
- Cv: commanditaire vennoten zijn passief en niet verder aansprakelijk dan hun inleg; beherende vennoten wel.
- Bv: rechtspersoon; aandeelhouders beperkt aansprakelijk; aandelen niet vrij verhandelbaar; notariële oprichting.
- Nv: rechtspersoon; aandelen op naam of aan toonder; geschikt voor beursnotering.
- Coöperatie, vereniging, stichting: leden- of doelgericht; winstuitkering beperkt of niet toegestaan.
Uitgewerkt voorbeeld
Twee vrienden starten een webshop. Ze verwachten schulden en willen een investeerder toelaten. Een vof is goedkoop en snel, maar beide vennoten zijn hoofdelijk aansprakelijk. Een bv beperkt de aansprakelijkheid en maakt het uitgeven van aandelen mogelijk, maar vereist notariële oprichting, jaarrekening en vennootschapsbelasting. Als de investeerder aandelen wil en de oprichters hun privévermogen willen afschermen, is de bv de betere keuze. Blijft de onderneming klein en zonder investeerder, dan kan een eenmanszaak of vof passender zijn.
Valkuilen
- Denken dat een bv altijd voordeliger is; kosten en publicatieplicht wegen mee.
- Vergeten dat een vof geen rechtspersoon is.
- Aannemen dat aandeelhouders nooit aansprakelijk zijn; bij faillissement of onbehoorlijk bestuur zijn uitzonderingen mogelijk.
- Zeggenschap en winstverdeling niet los van elkaar zien.