Bedrijfseconomische analyse en besluitvorming
Wat dit domein toetst
Dit domein vraagt om economische analyse als basis voor beslissingen: kostenstructuur, break-even, differentiële kosten en kengetallen. Je moet kunnen beredeneren of een extra order, prijsverlaging of investering verstandig is.
Kernregels
- Constante kosten veranderen niet met de afzet; variabele kosten wel.
- Dekkingsbijdrage per stuk = verkoopprijs - variabele kosten per stuk.
- Break-evenafzet = constante kosten / dekkingsbijdrage per stuk.
- Veiligheidsmarge = (werkelijke afzet - break-evenafzet) / werkelijke afzet × 100%.
- Differentiële kosten: alleen kosten die door de beslissing veranderen, tellen mee. Sunk costs zijn niet relevant.
- Bezettingsresultaat = (werkelijke bezetting - normale bezetting) × constante kosten per eenheid.
Uitgewerkt voorbeeld
Een product verkoopt voor €20; variabele kosten zijn €12; constante kosten €40.000. De dekkingsbijdrage is €8. De break-evenafzet is €40.000 / €8 = 5.000 stuks. Bij 6.000 stuks is de winst 6.000 × €8 - €40.000 = €8.000. De veiligheidsmarge is (6.000 - 5.000) / 6.000 × 100% = 16,7%. Een extra order tegen €15 levert €3 dekkingsbijdrage per stuk zolang er vrije capaciteit is; de constante kosten veranderen dan niet.
Valkuilen
- Constante kosten per eenheid als vast behandelen.
- Sunk costs meetellen in een beslissing.
- Break-even verwarren met cash-break-even.
- De totale dekkingsbijdrage delen door de afzet in plaats van de dekkingsbijdrage per stuk gebruiken.