PIE VMBO GL flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Wet van Ohm

De spanning over een weerstand is gelijk aan de stroom door de weerstand vermenigvuldigd met de weerstandswaarde: U = I × R. Spanning in volt, stroom in ampère, weerstand in ohm.

Elektrisch vermogen

Het vermogen dat een apparaat opneemt of afgeeft is P = U × I, uitgedrukt in watt. Bij gelijkstroom geldt dit direct; bij wisselstroom wordt de arbeidsfactor cos φ meegerekend.

Aardlekschakelaar functie

Een aardlekschakelaar vergelijkt de stroom in de fase- en nulleider. Bij een verschil groter dan de ingestelde waarde, meestal 30 mA, onderbreekt hij de stroomkring om aanrakinggevaar te voorkomen.

Kleurcode leidingen

In een standaard installatie is bruin de fase (L), blauw de nul (N) en geel-groen de beschermingsaarde (PE). Deze kleuren zijn vastgelegd in de norm en mogen niet worden verwisseld.

Kortsluiting

Een kortsluiting ontstaat wanneer fase en nul direct met elkaar in contact komen zonder verbruiker. De weerstand wordt zeer klein, de stroom zeer groot en een zekering of automaat schakelt af.

Overbelasting versus kortsluiting

Overbelasting betekent dat een te grote stroom langdurig door een intacte kring loopt; kortsluiting is een directe verbinding met zeer kleine weerstand. Beide worden door beveiliging afgeschakeld.

Zekering werking

Een zekering bevat een smeltdraad die bij een te hoge stroom smelt en de kring verbreekt. Na het smelten moet de zekering worden vervangen door een exemplaar met dezelfde waarde.

Rendement formule

Het rendement is de verhouding tussen nuttige energie en toegevoerde energie, uitgedrukt in procenten: η = (E_nuttig / E_toegevoerd) × 100%. Een rendement is altijd kleiner dan honderd procent.

Soortelijke warmte

De soortelijke warmte c geeft aan hoeveel energie nodig is om één kilogram van een stof één kelvin te verwarmen. Voor water is c ongeveer 4186 J/(kg·K).

Warmtehoeveelheid berekenen

De benodigde warmte Q = m × c × ΔT, waarbij m de massa in kilogram, c de soortelijke warmte en ΔT het temperatuurverschil in kelvin of graden Celsius is.

Moment berekenen

Het moment van een kracht is M = F × r, waarbij r de loodrechte afstand van het draaipunt tot de krachtlijn is. Het moment wordt uitgedrukt in newtonmeter.

Hefboomregel

Bij een hefboom in evenwicht geldt F1 × a1 = F2 × a2. Een kleine kracht op een lange arm kan zo een grote kracht op een korte arm in evenwicht houden.

Driehoek van krachten

Krachten zijn vectoren met grootte en richting. Twee krachten kunnen grafisch met een parallellogram of krachtendriehoek worden samengesteld tot één resultante.

Soortelijke massa

De soortelijke massa of dichtheid ρ = m / V geeft de massa per volume-eenheid, in kg/m³. Staal heeft een dichtheid van ongeveer 7800 kg/m³, aluminium ongeveer 2700 kg/m³.

Snijsnelheid draaien

De snijsnelheid v = π × d × n / 1000, met d de werkstukdiameter in millimeters en n het toerental in omwentelingen per minuut. Het resultaat is in meter per minuut.

Toerental berekenen

Uit de gewenste snijsnelheid volgt n = (v × 1000) / (π × d). Een kleinere diameter vraagt bij gelijke snijsnelheid een hoger toerental.

MIG/MAG-lassen

Bij MIG/MAG-lassen smelt een afsmeltende draadelektrode in een beschermgas. MAG gebruikt actief gas zoals CO2 of een mengsel; MIG gebruikt inert gas zoals argon.

TIG-lassen

Bij TIG-lassen wordt een niet-afsmeltende wolfraamelektrode gebruikt en wordt het toevoegmateriaal apart aangevoerd. Het proces is geschikt voor dunne platen en roestvast staal.

Lastekening symbool

Op een lastekening staat een lasymbool op een verwijslijn met een pijl naar de lasnaad. Aan de zijde van de doorgetrokken lijn ligt de las aan de pijlzijde.

Eerstehoekprojectie

Bij eerstehoekprojectie wordt het voorwerp tussen beschouwer en projectievlak geplaatst. Het bovenaanzicht komt dan onder het vooraanzicht en het zijaanzicht aan de andere zijde.

Maatvoering tekening

Maatlijnen worden evenwijdig aan het te meten element getekend met pijlen aan de uiteinden. Maten staan in millimeters en worden niet dubbel aangegeven.

Tolerantie en passing

Een tolerantie is het toegestane verschil tussen de grootste en kleinste maat. Een passing beschrijft de speling of spanning tussen een as en een gat na montage.

Draadsnijden

Bij inwendig draadsnijden wordt een tap in een voorgeboord gat gedraaid. De voorboordiameter is ongeveer de nominale diameter min de spoed van de draad.

Veiligheid bij verspanen

Bij draaien en frezen mogen losse kleding, sieraden en lange haren niet in de buurt van draaiende delen komen. Een veiligheidsbril beschermt tegen spanen.

Vijl en schaafbeitel

Bij vijlen wordt druk uitgeoefend op de heenbeweging; de teruggaande beweging gebeurt zonder druk om de vijl te sparen. Een schaafbeitel wordt geslepen en gewet.

Hardheid van materialen

Hardheid geeft de weerstand tegen indrukken of krassen. Gangbare methoden zijn Brinell, Vickers en Rockwell; de waarde hangt af van de gekozen meetmethode.

Roestvast staal

Roestvast staal bevat minstens ongeveer 10,5% chroom. Dit chroom vormt een dunne oxidelaag die het materiaal tegen corrosie beschermt, zolang die laag niet beschadigd raakt.

Warmtebehandeling staal

Harden maakt staal door snel afkoelen harder en brozer; ontlaten vermindert spanning en brosheid. Het juiste proces hangt af van de gewenste eigenschappen van het onderdeel.

Perslucht veiligheid

Perslucht mag nooit op de huid of in de richting van personen worden gericht. Bij een druk boven ongeveer 2 bar kan lucht via een wond in het lichaam doordringen.

Serie- en parallelschakeling

In serie is de stroom gelijk en tellen de spanningen op; in parallel is de spanning gelijk en tellen de stromen op. De vervangingsweerstand verschilt per schakeling.

Vervangingsweerstand parallel

Bij parallelschakeling geldt 1/Rv = 1/R1 + 1/R2 + ... De vervangingsweerstand is altijd kleiner dan de kleinste afzonderlijke weerstand in de parallelschakeling.

Energiekosten berekenen

De energie in kilowattuur is vermogen in kilowatt maal tijd in uren. De kosten volgen uit het aantal kilowattuur vermenigvuldigd met de prijs per kilowattuur.