Spaans VMBO BB cheat sheet
Spaans VMBO BB · Keep the key ideas within reach.
Leesvaardigheid – globaal lezen (hoofdgedachte en hoofdlijnen)
De hoofdgedachte is de belangrijkste bewering die de schrijver over het onderwerp doet; het onderwerp zelf is één woord of korte frase, de hoofdgedachte is een volledige bewering.
Titel, eerste zin, tussenkopjes en laatste zin geven samen in ongeveer dertig seconden de hoofdlijn van een Spaanse tekst.
Spaanse nieuws- en opinieteksten volgen vaak de opbouw planteamiento (inleiding) – desarrollo (uitwerking) – conclusión (slot).
Signaalwoorden voor het slot zijn: en resumen, en definitiva, para concluir, por lo tanto, así pues.
Een antwoordalternatief dat maar één alinea of één detail dekt, is bij een vraag naar de hoofdgedachte bijna altijd fout.
¿Cuál es el tema? vraagt naar het onderwerp; ¿Qué quiere decir el autor? vraagt naar de hoofdgedachte of het standpunt.
Elke alinea heeft één kernzin, meestal de eerste of de laatste zin; de overige zinnen zijn voorbeelden, cijfers of toelichting.
Tussenkopjes dekken samen de deelonderwerpen van de hele tekst; een tussenkopje dat maar bij één alinea past, wijst op een detail.
Leesvaardigheid – intensief lezen (details, feiten en woordbetekenis in context)
Onbekend woord: bepaal eerst de woordsoort (zelfstandig naamwoord, werkwoord, bijvoeglijk naamwoord) en daarna de functie van dat woord in de zin.
Synoniemen en tegenstellingen in dezelfde of de volgende zin verklaren vaak het onbekende woord, bijvoorbeeld na es decir, o sea of en cambio.
Valse vrienden: embarazada = zwanger; largo = lang; actual = huidig; éxito = succes; constipado = verkouden; realizar = uitvoeren; asistir = bijwonen; vaso = glas; carta = brief of menukaart.
Nog meer valse vrienden: rato = tijdje; salida = uitgang; firmar = ondertekenen; compromiso = verplichting; discusión = ruzie; constipación = verkoudheid.
Cijfers, data, prijzen en eigennamen zijn detailvragen: zoek exact dezelfde vorm (cijfers, hoofdletters) terug in de tekst.
Ontkennende woorden (no, nunca, nadie, nada, tampoco, ni ... ni) keren de bewering om; tel ze en controleer of het gevraagde antwoord ook ontkennend is.
Bij ¿Qué significa ... en el texto? vervang je het woord in de oorspronkelijke zin door elk alternatief; alleen het alternatief waarbij de zin kloppend blijft, is juist.
Verkleinwoorden -ito/-ita en de uitgang -ísimo veranderen de toon (klein, lief, heel erg), maar niet de kern van de mededeling.
Leesvaardigheid – zoekend/selectief en voorspellend lezen (informatie opsporen, signaalwoorden en verbanden)
Zoekend lezen: bepaal eerst het zoekwoord (naam, getal, tijd, plaats) en scan de tekst daarna op vorm, niet op betekenis.
Opsomming: y, e, también, además, asimismo, incluso, por un lado ... por otro lado.
Tegenstelling: pero, sino (na een ontkenning), sin embargo, no obstante, aunque, a pesar de, mientras que.
Oorzaak: porque, ya que, puesto que, debido a, a causa de. Gevolg: por eso, así que, por lo tanto, en consecuencia, de modo que.
Voorwaarde: si, siempre que, a menos que, en caso de que (+ subjuntivo). Doel: para, para que (+ subjuntivo), con el fin de.
Tijdsvolgorde: primero, luego, después, antes de, mientras, al final, finalmente; deze woorden geven de structuur van een proces of verhaal.
Toelichting: por ejemplo, es decir, o sea, en otras palabras, tal como; wat volgt is een voorbeeld of herformulering, geen nieuwe hoofdgedachte.
Voorspellend lezen: titel, tussenkopjes, eerste zin en lay-out voorspellen het onderwerp; een vraag met 'waarschijnlijk' of 'conclusie' vraagt om een afleiding, niet om een letterlijke zin.
Bij de vraag 'waar staat ...?' geldt: de volgorde van de vragen is meestal de volgorde van de alinea's in de tekst.