Spaans VMBO BB key terms

De belangrijkste boodschap die de schrijver met de hele tekst wil overbrengen. Je vindt haar vaak in de inleiding of in het slot, en nooit in één los detail.

Datgene waar de hele tekst over gaat, meestal in één of twee woorden of in een korte zin. Het onderwerp is breder en korter dan de hoofdgedachte.

De naam of kop boven een tekst, meestal in grotere of vettere letters. Hij geeft vaak al een hint over het onderwerp en helpt je voorspellen waar de tekst over gaat.

Een korte kop boven een alinea of een groepje alinea's in een langere tekst. Tussenkopjes verdelen de tekst in stukjes en vertellen waar elk stukje over gaat.

Het eerste deel van een tekst, vaak één of twee alinea's. Hier maakt de schrijver je nieuwsgierig, noemt hij het onderwerp en soms al de hoofdgedachte.

Het laatste deel van een tekst, meestal de laatste alinea. Hier herhaalt de schrijver vaak de hoofdgedachte, geeft hij een conclusie of een advies.

Een blok tekst dat begint op een nieuwe regel en meestal inspringt. Elke alinea behandelt één deelonderwerp en begint vaak met een kernzin.

De categorie waartoe een tekst hoort, bijvoorbeeld nieuwsbericht, advertentie, recept, brief of folder. De tekstsoort bepaalt hoe je leest en welke informatie je verwacht.

Wat de schrijver met de tekst wil bereiken: informeren, overtuigen, amuseren of de lezer aanzetten tot iets doen. Het schrijfdoel herken je aan toon, woordkeuze en tekstsoort.

Snel door een tekst gaan om te zien waar hij over gaat, zonder elk woord te begrijpen. Je let op titel, tussenkopjes en de eerste en laatste zin van elke alinea.

De zin in een alinea die de belangrijkste informatie bevat, vaak de eerste of de laatste zin. De andere zinnen leggen uit, geven een voorbeeld of werken de kernzin verder uit.

De plek waar een tekst vandaan komt, bijvoorbeeld een krant, website, tijdschrift of instelling. De bron staat meestal boven of onder de tekst en helpt je de betrouwbaarheid in te schatten.

Een vraag waarbij je één precieze informatie uit de tekst moet halen, zoals een naam, tijd, prijs of reden. Je vindt het antwoord meestal in één of twee zinnen.

Een belangrijk woord in de vraag of in de tekst waarop je kunt letten tijdens het zoeken. Met sleutelwoorden bepaal je snel in welke alinea het antwoord staat.

Een woord met ongeveer dezelfde betekenis als een ander woord, bijvoorbeeld 'grande' en 'enorme'. In leesvragen gebruikt de vraag vaak een synoniem in plaats van het woord uit de tekst.

Een woord met een tegengestelde betekenis, zoals 'alto' tegenover 'bajo' of 'siempre' tegenover 'nunca'. Antoniemen helpen je een tegenstelling in de tekst te herkennen.

De woorden en zinnen rond een onbekend woord. Uit de context kun je vaak de betekenis van dat woord afleiden, ook als je het nooit eerder hebt gezien.

Een woord als 'hij', 'zij', 'esto' of 'aquel' dat verwijst naar een ander woord of een stukje tekst. Om een vraag te beantwoorden moet je weten waarnaar het precies terugwijst.

Letterlijk een stukje tekst overnemen als antwoord op een vraag. Je zet het overgenomen stukje tussen aanhalingstekens en neemt het precies over zoals het in de tekst staat.

Precies zoals het geschreven staat, zonder figuurlijke betekenis. Als een vraag naar de letterlijke betekenis vraagt, moet je geen interpretatie geven maar het woord of de zin precies uitleggen.

Niet precies zoals het geschreven staat, maar met een overdrachtelijke betekenis. 'Está lloviendo a cántaros' betekent niet dat er echt kannen vallen, maar dat het heel hard regent.

Een woord of woordgroep die aangeeft dat iets niet zo is, zoals 'no', 'nunca', 'nada', 'tampoco' of 'sin'. Ontkenningen veranderen de betekenis van een zin vaak in het tegenovergestelde.

Een Spaans woord dat op een Nederlands of Engels woord lijkt, maar iets heel anders betekent. Voorbeeld: 'largo' betekent lang, niet 'large'; 'embarazada' betekent zwanger, niet beschaamd.

Een zin in een meerkeuzevraag die je naast de tekst moet leggen om te controleren of hij klopt. Je vergelijkt de bewering stap voor stap met wat er echt in de tekst staat.

Een vaste combinatie van woorden waarvan de betekenis niet uit de losse woorden te begrijpen is, zoals 'echar una mano' (helpen). Je moet zo'n combinatie als geheel leren.

Een woord of getal dat aangeeft wanneer iets gebeurt, zoals 'a las ocho', 'de lunes a viernes' of '14.00 h'. Bij een detailvraag over openingstijden of afspraken let je hier extra op.

Gericht door een tekst gaan op zoek naar één bepaald gegeven, zoals een prijs, datum of naam. Je leest niet alles, maar laat je ogen langs sleutelwoorden en opvallende getallen glijden.

Met behulp van titel, tussenkopjes, plaatjes en de eerste zinnen bedenken waar de tekst waarschijnlijk over gaat. Zo lees je sneller en begrijp je makkelijker wat je leest.

Een woord dat een verband aangeeft tussen twee zinnen of alinea's, zoals 'pero' (tegenstelling) of 'por eso' (conclusie). Signaalwoorden wijzen je de weg naar het antwoord.

Een verband waarbij twee dingen tegenover elkaar staan. In het Spaans herken je dit aan woorden als 'pero', 'sin embargo', 'aunque' en 'en cambio'.

Een verband waarbij meerdere dingen na elkaar genoemd worden. Spaanse signaalwoorden hiervoor zijn 'y', 'también', 'además', 'por un lado' en 'por otro lado'.

Een verband waarbij het ene gebeurt omdat het andere gebeurd is. Woorden als 'porque', 'por eso', 'así que' en 'como' laten zien wat oorzaak is en wat gevolg.

Een verband dat aangeeft wat de schrijver uit het voorgaande afleidt. Je herkent het aan woorden als 'dus' en 'daarom', en in het Spaans aan 'por eso', 'así que' en 'en resumen'.

Hoe een tekst op de pagina is gezet: vette letters, cursief, kaders, opsommingen, tabellen en lege ruimte. Opmaak valt op en helpt je snel de belangrijkste informatie te vinden.

Een korte tekst die een product, dienst of evenement aanprijst en je wil laten reageren. Je vindt er vaak prijzen, data en contactgegevens, en de toon is wervend.

Een tekst die stap voor stap uitlegt hoe je iets moet doen, bijvoorbeeld een recept of een gebruiksaanwijzing. Vaak staan er gebiedende wijs-vormen in zoals 'corte', 'añada' of 'mezcle'.

Een signaalwoord dat aankondigt dat er een voorbeeld volgt, zoals 'por ejemplo'. Na zo'n woord staat vaak een concreet geval dat de regel ervoor verduidelijkt.

Een verband waarbij iets alleen gebeurt als aan een eis voldaan is. Spaanse signaalwoorden zijn 'si', 'a menos que' en 'siempre que'.