Blog over mobieltjes: hoofdmening tussen twee toegevingen
De klas van Yara (4 gl) leest voor het eindexamen een blog van een Spaanse leerlinge over het mobieltjesverbod op haar school. De instructie van de leraar: bepaal eerst de hoofdgedachte, kijk daarna pas naar details. De tekst:
'En mi instituto han prohibido el móvil durante todo el día, también en el recreo. Al principio me pareció una exageración: ¿cómo vamos a comunicarnos con nuestras familias? Ahora, después de tres meses, tengo que reconocer que hablo más con mis compañeros y que en clase estoy más atenta. También es verdad que ya nadie graba vídeos en el pasillo. Sin embargo, sigo pensando que una prohibición total no es la solución. Sería mejor que nos enseñaran a usarlo con cabeza: hay aplicaciones para estudiar y el año que viene tendremos que usar el móvil en muchas clases.'
Yara twijfelt: ze vindt de tekst zowel positief als negatief klinken en weet niet welke uitspraak ze moet kiezen.
1. Wat is de mening van de schrijfster over het mobieltjesverbod? Formuleer in één of twee zinnen en noem de signaalwoorden waarop je je baseert.
Read the worked answer
Ze is gematigd: ze ziet dat het verbod werkt, maar ze verwerpt een algeheel verbod en wil liever les in verantwoord gebruik.
Signaalwoorden: 'tengo que reconocer que' en 'También es verdad que' luiden toegevingen in (de positieve effecten), terwijl 'Sin embargo, sigo pensando que...' de hoofdmening inleidt. Wat ná 'sin embargo' komt, weegt zwaarder dan wat ervoor staat; het laatste voorbeeld (apps om te studeren, mobiel nodig in veel lessen) ondersteunt die hoofdmening.
Wie alleen 'hablo más con mis compañeros' leest, concludeert ten onrechte dat ze vóór is. Wie alleen 'prohibición total no es la solución' leest, mist dat ze het effect wél positief vindt.
2. Wat is de functie van de zin 'También es verdad que ya nadie graba vídeos en el pasillo' in de alinea?
Read the worked answer
Het is een tweede voorbeeld dat het positieve effect van het verbod bevestigt; de zin hoort dus bij de toegeving, niet bij de hoofdgedachte.
'También es verdad' is een signaal van toevoeging en instemming: de schrijfster maakt haar betoog geloofwaardig door eerst de voordelen voluit te noemen voordat ze haar bezwaar formuleert. De hoofdmening komt pas na 'Sin embargo'.
Als je deze zin als hoofdgedachte neemt, lees je de opbouw van de alinea verkeerd. Functie in één woord: ondersteuning van de toegeving.
3. De school laat leerlingen stemmen en wil deze blog gebruiken als 'stem vóór het verbod'. Leg uit of dat een correct gebruik van de tekst is.
Read the worked answer
Niet zonder meer. De blog levert wel argumenten voor de effecten - meer contact met klasgenoten, betere concentratie, geen filmpjes meer in de gang - maar de schrijfster verwerpt een 'prohibición total' en stelt een alternatief voor: leerlingen leren het mobieltje verstandig te gebruiken.
De tekst als geheel als 'voor' presenteren is dus een verdraaiing van de bron. Je mag alleen het eerste deel citeren, en dan moet je erbij zeggen dat de schrijfster een uitzondering wil.
Dit is precies het type vraag waarbij je het standpunt van de auteur moet scheiden van de argumenten die je er zelf uit kunt halen.