Czynności notarialne i ustrój notariatu
Zakres
Czynności notarialne i ustrój notariatu obejmują kompetencje notariusza, formę aktów, odmowę dokonania czynności, prowadzenie akt i wydawanie wypisów. Egzamin sprawdza ustawę o notariacie i praktyczne granice działania notariusza jako osoby zaufania publicznego.
Reguły
- Notariusz dokonuje czynności, którym ustawa nadaje moc dokumentu urzędowego: sporządza akty, poświadcza podpisy i zgodność odpisów, protestuje weksle, przyjmuje na przechowanie.
- Akt notarialny wymaga osobistego udziału notariusza, odczytania treści i podpisania przez strony. Notariusz czuwa nad zgodnością czynności z prawem i należycie poucza.
- Notariusz odmawia czynności sprzecznej z prawem, naruszającej zasady współżycia społecznego lub gdy strona nie ma zdolności do czynności. Odmowa powinna być uzasadniona.
- Wypis jest dokumentem odtwarzającym treść aktu i ma moc dokumentu urzędowego; odpis to wierne odwzorowanie. Kancelaria prowadzi akta i repertorium.
Przykład
Strona żąda poświadczenia podpisu na pełnomocnictwie do sprzedaży mieszkania. Notariusz sprawdza tożsamość, odczytuje dokument i poświadcza własnoręczność podpisu. Nie bada skuteczności przyszłej sprzedaży, ale nie może poświadczyć podpisu pod treścią oczywiście sprzeczną z prawem.
Pułapki
Mylenie wypisu z odpisem, brak repertorium, pominięcie pouczeń i podpisanie aktu bez odczytania. Częsty błąd to sądzenie, że poświadczenie podpisu zastępuje akt notarialny wymagany dla danej czynności.