Poland Karta Rowerowa Bicycle Card Theory Test key terms
Poland Karta Rowerowa Bicycle Card Theory Test · Get comfortable with the vocabulary.
- Karta rowerowa
- Related: Rower, Kierujący rowerem
Dokument potwierdzający, że osoba, która ukończyła 10 lat, zna przepisy ruchu drogowego i potrafi bezpiecznie kierować rowerem. Jest wymagana od osoby w wieku od 10 do 18 lat poruszającej się rowerem po drodze publicznej.
- Rower
- Related: Kierujący rowerem, Oświetlenie roweru
Pojazd napędzany siłą mięśni osoby jadącej, o szerokości do 0,9 m, który może być wyposażony w pomocniczy napęd elektryczny. W prawie o ruchu drogowym rower jest pojazdem, więc osoba nim kierująca podlega obowiązkom kierującego.
- Kierujący rowerem
- Related: Uczestnik ruchu, Rower
Osoba, która kieruje rowerem, siedząc na siodełku i wprawiając pojazd w ruch. W rozumieniu przepisów jest kierującym, dlatego musi mieć wymagane uprawnienia, przestrzegać znaków i sygnałów oraz zachować trzeźwość.
- Uczestnik ruchu
- Related: Kierujący rowerem, Ustąpienie pierwszeństwa
Każda osoba znajdująca się na drodze: pieszy, kierujący pojazdem, w tym rowerzysta, a także osoba prowadząca zwierzęta lub konia. Uczestnicy mają obowiązek zachowania ostrożności i unikania działań zagrażających bezpieczeństwu.
- Jezdnia
- Related: Pas ruchu, Pobocze
Część drogi przeznaczona do ruchu pojazdów, wyodrębniona od pobocza lub chodnika. Rowerzysta jedzie jezdnią, gdy nie ma drogi dla rowerów, pasa ruchu dla rowerów ani innej dozwolonej infrastruktury.
- Pas ruchu
- Related: Jezdnia, Pas ruchu dla rowerów
Podłużny fragment jezdni, wyznaczony liniami lub wynikający z jej szerokości, przeznaczony do ruchu jednego szeregu pojazdów. Rowerzysta zwykle jedzie prawą stroną pasa, blisko krawędzi jezdni, chyba że znaki każą inaczej.
- Pobocze
- Related: Jezdnia, Chodnik
Zgodnie z definicją ustawową to część drogi przylegająca do jezdni, która może być przeznaczona do ruchu pieszych lub niektórych pojazdów. Rowerzysta nie powinien traktować pobocza jako zwykłego miejsca jazdy, bo nie jest to droga dla rowerów.
- Chodnik
- Related: Droga dla pieszych i rowerów, Przejście dla pieszych
Część drogi przeznaczona do ruchu pieszych, zwykle oddzielona od jezdni krawężnikiem lub pasem zieleni. Rowerzysta co do zasady nie może po nim jechać; ustawa dopuszcza wyjątki, np. gdy opiekuje się dzieckiem do 10 lat, a wtedy ustępuje pieszym.
- Droga dla rowerów
- Related: Pas ruchu dla rowerów, Droga dla pieszych i rowerów
Wydzielony pas terenu przeznaczony do ruchu rowerów, oznaczony znakiem nakazu C-13 i często odseparowany od jezdni. Rowerzysta ma obowiązek korzystać z niej, jeśli jest poprowadzona w kierunku jego jazdy.
- Pas ruchu dla rowerów
- Related: Droga dla rowerów, Kontrapas
Wydzielony na jezdni fragment oznaczony znakiem C-13 i odpowiednim oznakowaniem poziomym, przeznaczony tylko dla rowerów. Jazda w nim jest obowiązkowa, gdy pas prowadzi w kierunku, w którym chcemy jechać.
- Kontrapas
- Related: Pas ruchu dla rowerów, Śluza rowerowa
Pas ruchu dla rowerów wyznaczony pod prąd głównego kierunku ruchu na jezdni jednokierunkowej. Dzięki niemu rowerzysta może legalnie jechać w stronę przeciwną do samochodów; wjazd sygnalizuje znak i strzałki.
- Śluza rowerowa
- Related: Sygnalizacja świetlna, Pas ruchu dla rowerów
Wydzielone pole przed sygnalizatorem na skrzyżowaniu, do którego rowerzyści wjeżdżają przed samochodami. Pozwala ustawić się w widocznym miejscu i ruszyć pierwszym, co zwiększa bezpieczeństwo skrętu w lewo.
- Droga dla pieszych i rowerów
- Related: Chodnik, Droga dla rowerów
Wspólna infrastruktura oznaczona znakiem C-13/16, po której poruszają się piesi i rowerzyści. Rowerzysta musi zachować ostrożność i ustępować pierwszeństwa pieszym, a także dostosować prędkość do warunków.
- Przejazd dla rowerzystów
- Related: Przejście dla pieszych, Ustąpienie pierwszeństwa
Miejsce na jezdni wyznaczone do przejeżdżania rowerem przez drogę, oznaczane znakiem D-6a i pasami na jezdni. Kierujący pojazdem zbliżający się do przejazdu musi zachować szczególną ostrożność i ustąpić pierwszeństwa rowerzyście znajdującemu się na przejeździe.
- Przejście dla pieszych
- Related: Przejazd dla rowerzystów, Chodnik
Wyznaczone miejsce na jezdni do przechodzenia pieszych, oznaczone znakiem D-6 i białymi pasami. Rowerzysta nie może po nim jechać; prowadząc rower, staje się pieszym i wtedy może z niego korzystać.
- Ustąpienie pierwszeństwa
- Related: Skrzyżowanie równorzędne, Przejazd dla rowerzystów
Powstrzymanie się od ruchu, jeśli mógłby on zmusić innego kierującego do zmiany toru jazdy lub pasa albo do istotnego zwolnienia, a pieszego do zatrzymania się lub przyspieszenia kroku. To nie to samo co zwolnienie - chodzi o danie pierwszeństwa.
- Skrzyżowanie równorzędne
- Related: Ustąpienie pierwszeństwa, Skrzyżowanie o ruchu okrężnym
Skrzyżowanie bez znaków określających pierwszeństwo, często na osiedlu lub drodze lokalnej. Obowiązuje zasada prawej ręki: ustępuje się pierwszeństwa pojazdowi nadjeżdżającemu z prawej strony, także rowerzyście i tramwajowi.
- Skrzyżowanie o ruchu okrężnym
- Related: Ustąpienie pierwszeństwa, Torowisko
Skrzyżowanie, na którym ruch odbywa się wokół wyspy środkowej w jednym kierunku. Wjazd oznaczają znaki A-8 lub C-12; rowerzysta jedzie jezdnią lub wydzielonym pasem i ustępuje pierwszeństwa pojazdom już znajdującym się na rondzie, jeśli nie ma innego oznakowania.
- Sygnalizacja świetlna
- Related: Śluza rowerowa, Znak nakazu
Zestaw sygnałów świetlnych kierujących ruchem na skrzyżowaniu lub przejściu. Rowerzysta stosuje się do sygnałów dla kierujących, a żółty sygnał oznacza zakaz wjazdu za sygnalizator, jeśli nie można zatrzymać się przed nim bezpiecznie.
- Znak zakazu
- Related: Znak nakazu, Linia ciągła
Grupa znaków okrągłych z czerwoną obwódką, które zakazują określonego zachowania, np. wjazdu, zawracania czy jazdy po chodniku. Obowiązują od miejsca ustawienia do najbliższego skrzyżowania lub znaku odwołującego.
- Znak nakazu
- Related: Znak zakazu, Droga dla rowerów
Niebieskie znaki okrągłe, które nakazują określony sposób jazdy, np. jazdę drogą dla rowerów, skręt w prawo lub minimalną prędkość. Zignorowanie znaku nakazu jest wykroczeniem, tak jak złamanie zakazu.
- Linia ciągła
- Related: Wyprzedzanie, Pas ruchu
Biała linia wzdłuż jezdni, której co do zasady nie wolno przekraczać ani najeżdżać na nią kołami. Oddziela kierunki ruchu lub pasy i oznacza miejsca, gdzie wyprzedzanie, zawracanie czy zmiana pasa są zabronione.
- Wyprzedzanie
- Related: Wymijanie, Linia ciągła
Manewr polegający na przejechaniu obok pojazdu lub rowerzysty jadącego w tym samym kierunku, w celu zajęcia miejsca przed nim. Wymaga widoczności, sygnalizowania i zachowania bezpiecznego odstępu, zwłaszcza od rowerzysty.
- Wymijanie
- Related: Wyprzedzanie, Pas ruchu
Przejeżdżanie obok nadjeżdżającego z naprzeciwka pojazdu lub osoby idącej w przeciwnym kierunku. Rowerzysta powinien zwolnić, trzymać się prawej krawędzi jezdni i zachować odstęp, zwłaszcza na wąskiej drodze.
- Sygnalizowanie manewru ręką
- Related: Wyprzedzanie, Kierujący rowerem
Ręczne wskazywanie zamiaru skrętu lub zatrzymania się: wyciągnięta ręka w bok oznacza skręt, uniesione przedramię - hamowanie. Rowerzysta sygnalizuje zawczasu i wyraźnie, żeby inni uczestnicy zdążyli zareagować.
- Przejazd kolejowy
- Related: Rogatki, Krzyż św. Andrzeja
Miejsce, w którym droga przecina tory kolejowe, oznaczone znakiem ostrzegawczym A-9 lub A-10 oraz krzyżem św. Andrzeja. Rowerzysta zbliża się ostrożnie, nie wjeżdża pod zamykające się zapory i nie omija opuszczonych rogatek.
- Rogatki
- Related: Przejazd kolejowy, Sygnalizacja świetlna
Ruchome belki zamykające przejazd kolejowy, opuszczane przed nadjeżdżającym pociągiem. Zakaz wjeżdżania pod opuszczone lub zamykające się rogatki dotyczy także rowerzystów, nawet gdy pociągu jeszcze nie widać.
- Krzyż św. Andrzeja
- Related: Przejazd kolejowy, Rogatki
Znak w kształcie litery X ustawiony przed przejazdem kolejowym, ostrzegający o torach. Wskazuje miejsce zatrzymania się w razie potrzeby i przypomina o obowiązku upewnienia się, że nie nadjeżdża pociąg.
- Torowisko
- Related: Skrzyżowanie o ruchu okrężnym, Sygnalizacja świetlna
Wydzielony pas jezdni, po którym poruszają się tramwaje, często oznaczony znakami i odseparowany. Rowerzysta może przejeżdżać przez szyny tylko pod kątem zbliżonym do prostego, aby koła nie wpadły w rowek.
- Oświetlenie roweru
- Related: Elementy odblaskowe, Rower
Obowiązkowe wyposażenie: z przodu światło pozycyjne białe lub żółte, z tyłu czerwone światło odblaskowe. Po zmroku rower musi mieć włączone światła, żeby był widoczny dla innych uczestników ruchu.
- Dzwonek
- Related: Oświetlenie roweru, Kask ochronny
Obowiązkowy sygnał dźwiękowy roweru, służący do ostrzegania innych, np. pieszych na wspólnej drodze. Nie zastępuje hamulca ani nie zwalnia z obowiązku ustąpienia pierwszeństwa.
- Kask ochronny
- Related: Elementy odblaskowe, Dzwonek
Ochrona głowy, choć w Polsce nie jest obowiązkowa dla dorosłych rowerzystów. Chroni przed urazami czaszki przy upadku; zalecany szczególnie dzieciom i osobom jeżdżącym szybko lub w ruchu miejskim.
- Elementy odblaskowe
- Related: Oświetlenie roweru, Kask ochronny
Materiały odbijające światło, np. kamizelka, opaska czy zawieszka, zwiększające widoczność rowerzysty po zmroku. Choć nie zawsze obowiązkowe, znacznie poprawiają bezpieczeństwo na nieoświetlonych drogach.
- Numer alarmowy 112
- Related: Zabezpieczenie miejsca wypadku, Pozycja boczna ustalona
Bezpłatny numer, na który zgłasza się wypadek lub zagrożenie, łączący z operatorem służb ratunkowych. Podczas zgłoszenia podaje się miejsce, liczbę poszkodowanych i opis obrażeń, nie przerywając rozmowy do końca.
- Pozycja boczna ustalona
- Related: Resuscytacja krążeniowo-oddechowa, Numer alarmowy 112
Ułożenie nieprzytomnej osoby oddychającej na boku, z głową odchyloną do tyłu i ręką podtrzymującą ją, aby drogi oddechowe były drożne. Stosuje się ją, gdy poszkodowany oddycha, ale nie ma podejrzenia urazu kręgosłupa.
- Resuscytacja krążeniowo-oddechowa
- Related: Pozycja boczna ustalona, Numer alarmowy 112
Ucisk klatki piersiowej i oddechy ratownicze wykonywane u osoby nieprzytomnej, która nie oddycha. U dorosłych stosuje się 30 uciśnięć i 2 oddechy, kontynuując do przyjazdu pogotowia lub do powrotu oddechu.
- Zabezpieczenie miejsca wypadku
- Related: Numer alarmowy 112, Elementy odblaskowe
Zespół czynności ograniczających ryzyko: zatrzymanie się w bezpiecznym miejscu, włączenie świateł awaryjnych, ustawienie trójkąta, założenie kamizelki i wezwanie pomocy. Rowerzysta dba też o własne bezpieczeństwo i nie wchodzi na jezdnię bez potrzeby.