I85PREP
⌘ K
Matura Chemistry study materials
Matura Chemistry study resources

Matura Chemistry practice questions

One question at a time. Build your Matura Chemistry understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Ile protonów, neutronów i elektronów zawiera obojętny atom izotopu ³⁷Cl (Z = 17)?

  1. 17 protonów, 20 neutronów, 17 elektronów Correct answer.
  2. 37 protonów, 17 neutronów, 37 elektronów
  3. 17 protonów, 37 neutronów, 17 elektronów
  4. 20 protonów, 17 neutronów, 20 elektronów

Explanation

Liczba atomowa Z = 17 określa liczbę protonów, a w atomie obojętnym liczba elektronów równa się liczbie protonów. Liczbę neutronów oblicza się jako różnicę liczby masowej i atomowej: 37 − 17 = 20.

Question 2Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który podpowłokowy zapis konfiguracji elektronowej jest poprawny dla atomu azotu (Z = 7)?

  1. 1s² 2s² 2p³ Correct answer.
  2. 1s² 2p⁵
  3. 1s² 2s² 2p² 3s¹
  4. 1s² 2s³ 2p²

Explanation

Azot ma 7 elektronów, które zapełniają orbitale według kolejności energii: najpierw 1s (2 elektrony), potem 2s (2 elektrony), a pozostałe 3 trafiają na podpowłokę 2p. Zapis 1s² 2s² 2p³ sumuje się do 7 elektronów i respektuje regułę Hunda.

Question 3Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Jakie wiązanie występuje w cząsteczce HCl i dlaczego?

  1. Metaliczne, bo chlor przewodzi prąd
  2. Jonowe, bo chlor jest gazem szlachetnym
  3. Kowalencyjne spolaryzowane, bo różnica elektroujemności wodoru i chloru jest niewielka, ale niezerowa Correct answer.
  4. Kowalencyjne niespolaryzowane, bo oba atomy mają różne elektroujemności

Explanation

Wiązanie kowalencyjne powstaje przez uwspólnienie pary elektronowej, a gdy elektroujemności atomów różnią się nieznacznie (ok. 0,9 w skali Paulinga), wiązanie jest spolaryzowane, ale nie jonowe. W HCl elektrony są przesunięte w stronę chloru, co daje cząsteczkowy dipol.

Question 4Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który z wymienionych tlenków reaguje z wodą, tworząc roztwór o odczynie zasadowym?

  1. Na₂O Correct answer.
  2. NO₂
  3. SO₂
  4. CO₂

Explanation

Tlenki metali alkalicznych, takie jak Na₂O, są tlenkami zasadowymi i w reakcji z wodą dają wodorotlenek sodu, czyli roztwór o odczynie zasadowym. Tlenki niemetali z listy tworzą kwasy.

Question 5Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Ile gramów NaCl należy odważyć, aby przygotować 250 cm³ roztworu o stężeniu 0,40 mol/dm³? (M NaCl = 58,5 g/mol)

  1. 58,5 g
  2. 2,34 g
  3. 5,85 g Correct answer.
  4. 23,4 g

Explanation

Liczba moli to iloczyn stężenia i objętości w decymetrach sześciennych: 0,40 mol/dm³ × 0,250 dm³ = 0,10 mol. Mnożąc przez masę molową 58,5 g/mol, otrzymujemy 5,85 g.

Question 6Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Jaki jest stopień utlenienia siarki w jonu siarczanowego(VI), SO₄²⁻?

  1. +2
  2. −2
  3. +6 Correct answer.
  4. +4

Explanation

W jonie sumaryczny stopień utlenienia równa się ładunkowi jonu. Tlen ma −2, więc cztery atomy tlenu dają −8; aby suma wyniosła −2, siarka musi mieć +6.

Question 7Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który z podanych jonów pełni funkcję kationu w sieci chlorku sodu?

  1. O²⁻
  2. Cl⁻
  3. Na⁺ Correct answer.
  4. H⁺

Explanation

W chlorku sodu sód oddaje elektron walencyjny chlorowi, tworząc kation Na⁺, a chlor przyjmuje elektron i staje się anionem Cl⁻. Sieć krystaliczna jest zbudowana z naprzemiennie ułożonych kationów i anionów.

Question 8Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który proces opisuje utlenianie w reakcji redoks?

  1. Oddawanie elektronów i wzrost stopnia utlenienia Correct answer.
  2. Wyłącznie wydzielanie gazu z roztworu
  3. Wyłącznie rozpad cząsteczek na atomy bez zmiany ładunku
  4. Przyjmowanie elektronów i spadek stopnia utlenienia

Explanation

Utlenianie to proces oddawania elektronów przez reduktor, czemu towarzyszy wzrost stopnia utlenienia. Redukcja jest procesem odwrotnym, czyli przyjmowaniem elektronów.

Question 9Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W roztworze wodnym kwasu octowego (słaby elektrolit) wzrost stężenia jonów H⁺ po dodaniu kropli mocnego kwasu powoduje, że stopień dysocjacji kwasu octowego maleje. Jak nazywa się to zjawisko?

  1. Efekt wspólnego jonu Correct answer.
  2. Efekt katalityczny
  3. Efekt cieplny
  4. Efekt izotopowy

Explanation

Dodanie mocnego kwasu zwiększa stężenie jonów H⁺, które są produktem dysocjacji kwasu octowego. Zgodnie z regułą przekory równowaga przesuwa się w stronę niezdysocjowanej cząsteczki, co nazywa się efektem wspólnego jonu.

Question 10Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Do 200 cm³ roztworu HCl o stężeniu 0,50 mol/dm³ dodano 300 cm³ wody. Jakie jest stężenie molowe otrzymanego roztworu (przy założeniu addytywności objętości)?

  1. 0,33 mol/dm³
  2. 0,25 mol/dm³
  3. 0,20 mol/dm³ Correct answer.
  4. 0,10 mol/dm³

Explanation

Liczba moli HCl nie zmienia się: 0,50 mol/dm³ × 0,200 dm³ = 0,10 mol. Nowa objętość to 0,200 + 0,300 = 0,500 dm³, więc stężenie wynosi 0,10 mol / 0,500 dm³ = 0,20 mol/dm³.

Question 11Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który zestaw opisuje poprawnie promień atomowy w okresie od sodu do chloru?

  1. Promień nie zmienia się, bo liczba powłok jest stała
  2. Promień rośnie, bo rośnie liczba elektronów walencyjnych
  3. Promień maleje, bo maleje liczba protonów w jądrze
  4. Promień maleje, bo rośnie efektywny ładunek jądra przy tym samym numerze powłoki Correct answer.

Explanation

W okresie liczba powłok pozostaje taka sama, ale wzrasta liczba protonów, więc jądro silniej przyciąga elektrony. Skutkiem jest zmniejszanie się promienia atomowego od sodu do chloru.

Question 12Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W reakcji: Zn + CuSO₄ → ZnSO₄ + Cu wskaż utleniacz i reduktor.

  1. Utleniacz: Zn, reduktor: Cu²⁺
  2. Utleniacz: Cu, reduktor: ZnSO₄
  3. Utleniacz: SO₄²⁻, reduktor: Zn
  4. Utleniacz: Cu²⁺, reduktor: Zn Correct answer.

Explanation

Cynk zmienia stopień utlenienia z 0 do +2, oddając elektrony, więc jest reduktorem. Jon miedzi(II) przyjmuje elektrony i przechodzi w metaliczną miedź, więc jest utleniaczem.

Question 13Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który roztwór ma odczyn zasadowy po rozpuszczeniu w wodzie?

  1. Octan sodu, CH₃COONa Correct answer.
  2. Siarczan(VI) potasu, K₂SO₄
  3. Azotan(V) sodu, NaNO₃
  4. Chlorek amonu, NH₄Cl

Explanation

Octan sodu ulega hydrolizie: jon octanowy jest sprzężoną zasadą słabego kwasu octowego i odbiera proton wodzie, zwiększając stężenie jonów OH⁻. Sole mocnego kwasu i mocnej zasady, jak NaNO₃ czy K₂SO₄, dają roztwory obojętne.

Question 14Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W ogniwie galwanicznym zbudowanym z półogniw Zn/Zn²⁺ (E⁰ = −0,76 V) i Cu/Cu²⁺ (E⁰ = +0,34 V) jaka jest siła elektromotoryczna ogniwa?

  1. 0,34 V
  2. 0,42 V
  3. −1,10 V
  4. 1,10 V Correct answer.

Explanation

SEM ogniwa oblicza się jako różnicę potencjałów: katoda minus anoda, czyli 0,34 V − (−0,76 V) = 1,10 V. Miedź o wyższym potencjale jest katodą, a cynk anodą.

Question 15Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Do 100 cm³ roztworu NaOH o stężeniu 0,10 mol/dm³ dodano 100 cm³ roztworu HCl o stężeniu 0,10 mol/dm³. Jaki jest odczyn otrzymanej mieszaniny?

  1. Zasadowy, bo NaOH jest mocną zasadą
  2. Kwasowy, bo HCl jest mocnym kwasem
  3. Zasadowy, bo objętość roztworu wzrosła
  4. Obojętny, bo liczby moli kwasu i zasady są równe Correct answer.

Explanation

Liczba moli NaOH to 0,10 × 0,100 = 0,010 mol, a HCl również 0,010 mol. Kwas i zasada reagują w stosunku 1:1, całkowicie się zobojętniając, więc pozostaje roztwór NaCl o odczynie obojętnym.

Question 16Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który pierwiastek ma największą elektroujemność w skali Paulinga?

  1. Tlen
  2. Azot
  3. Fluor Correct answer.
  4. Chlor

Explanation

Fluor ma największą elektroujemność w skali Paulinga (około 3,98), ponieważ ma mały promień atomowy i siedem elektronów walencyjnych, silnie przyciągając elektrony. Tlen jest drugi pod tym względem.

Question 17Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Ile dm³ wodoru (warunki normalne) wydzieli się w reakcji 0,10 mola cynku z nadmiarem kwasu chlorowodorowego?

  1. 4,48 dm³
  2. 1,12 dm³
  3. 2,24 dm³ Correct answer.
  4. 22,4 dm³

Explanation

Z równania Zn + 2HCl → ZnCl₂ + H₂ wynika, że 1 mol cynku daje 1 mol wodoru. Z 0,10 mola cynku powstaje 0,10 mola H₂, co w warunkach normalnych zajmuje 0,10 × 22,4 = 2,24 dm³.

Question 18Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który opis budowy cząsteczki wody jest poprawny?

  1. Kształt tetraedryczny z kątem 109,5° i brakiem dipola
  2. Kształt liniowy, wiązania niepolarne, cząsteczka niepolarna
  3. Kształt płaski trygonalny z kątem 120°
  4. Kształt kątowy, wiązania polarne, cząsteczka ma wypadkowy moment dipolowy Correct answer.

Explanation

Tlen w cząsteczce wody ma dwie wolne pary elektronowe, które odpychają wiązania i nadają cząsteczce kształt kątowy o kącie około 104,5°. Wiązania O–H są polarne, a ich momenty się nie znoszą, więc cząsteczka ma wypadkowy dipol.

Question 19Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W roztworze wodnym amoniaku ustala się równowaga NH₃ + H₂O ⇌ NH₄⁺ + OH⁻. Jak wpłynie dodanie stałego NH₄Cl na stężenie jonów OH⁻?

  1. Zwiększy się, bo wzrośnie stężenie wody
  2. Zwiększy się, bo NH₄Cl jest solą zasadową
  3. Nie zmieni się, bo NH₄Cl nie dysocjuje w wodzie
  4. Zmniejszy się, bo wzrośnie stężenie NH₄⁺ i równowaga przesunie się w lewo Correct answer.

Explanation

NH₄Cl dysocjuje na jony NH₄⁺ i Cl⁻, zwiększając stężenie jonu amonowego, który jest produktem równowagi. Zgodnie z regułą przekory równowaga przesuwa się w stronę substratów, co obniża stężenie jonów OH⁻ i odczyn staje się mniej zasadowy.

Question 20Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który z wymienionych metali wypiera wodór z rozcieńczonego kwasu chlorowodorowego?

  1. Magnez Correct answer.
  2. Srebro
  3. Złoto
  4. Miedź

Explanation

Metal wypiera wodór z kwasu, jeśli ma potencjał standardowy niższy niż wodór (0,00 V). Magnez ma potencjał ujemny, więc reaguje z HCl, wydzielając wodór.

Question 21Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Próbka tlenku żelaza(II,III), Fe₃O₄, ma masę 23,2 g. Ile moli tego tlenku zawiera próbka? (M Fe = 56 g/mol, M O = 16 g/mol)

  1. 0,10 mola Correct answer.
  2. 0,05 mola
  3. 0,20 mola
  4. 1,00 mola

Explanation

Masa molowa Fe₃O₄ wynosi 3 × 56 + 4 × 16 = 168 + 64 = 232 g/mol. Dzieląc masę próbki przez masę molową, otrzymujemy 23,2 g / 232 g/mol = 0,10 mola.

Question 22Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który zestaw cząstek tworzy izotopy tego samego pierwiastka?

  1. ¹²C i ¹⁴C Correct answer.
  2. Na i Na⁺
  3. ¹²C i ¹⁴N
  4. H₂O i D₂O

Explanation

Izotopy to atomy tego samego pierwiastka, czyli mające tę samą liczbę protonów, ale różną liczbę neutronów. Węgiel-12 i węgiel-14 mają po 6 protonów, a różnią się liczbą neutronów.

Question 23Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W reaktorze zachodzi reakcja: 2 SO₂ + O₂ ⇌ 2 SO₃ (ΔH < 0). Który zabieg zwiększy wydajność tworzenia SO₃?

  1. Usunięcie SO₂ z mieszaniny reakcyjnej
  2. Obniżenie temperatury i zwiększenie ciśnienia Correct answer.
  3. Dodanie katalizatora bez zmiany warunków
  4. Podwyższenie temperatury i zmniejszenie ciśnienia

Explanation

Reakcja jest egzotermiczna, więc obniżenie temperatury przesuwa równowagę w stronę produktów. Po stronie substratów są 3 mole gazu, a po stronie produktów 2 mole, więc wzrost ciśnienia również sprzyja tworzeniu SO₃.

Question 24Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Do 50 cm³ roztworu H₂SO₄ o stężeniu 0,20 mol/dm³ dodano wodny roztwór wodorotlenku potasu w ilości 0,030 mola. Jaki jest odczyn końcowy i dlaczego?

  1. Zasadowy, bo 0,030 mola KOH przewyższa 0,020 mola H₂SO₄ w stosunku dwuwodorotlenowym Correct answer.
  2. Zasadowy, bo powstaje trudno rozpuszczalny siarczan potasu
  3. Kwasowy, bo kwas siarkowy jest mocnym kwasem dwuprotonowym
  4. Obojętny, bo liczba moli KOH jest większa niż kwasu

Explanation

Liczba moli H₂SO₄ to 0,20 × 0,050 = 0,010 mol, a do pełnego zobojętnienia potrzeba 2 × 0,010 = 0,020 mol KOH. Dodano 0,030 mol, więc pozostaje 0,010 mol nadmiaru wodorotlenku i roztwór jest zasadowy.

Question 25Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W ogniwie elektrolitycznym prowadzono elektrolizę wodnego roztworu CuSO₄ z elektrodami platynowymi. Który opis produktów na elektrodach jest poprawny?

  1. Na katodzie wydziela się wodór, na anodzie miedź
  2. Na katodzie wydziela się tlen, na anodzie miedź
  3. Na obu elektrodach wydziela się wodór
  4. Na katodzie wydziela się miedź, na anodzie tlen Correct answer.

Explanation

Na katodzie redukują się jony Cu²⁺, bo mają wyższy potencjał niż jony H⁺, więc wydziela się metaliczna miedź. Na anodzie z platyny utlenia się woda, ponieważ jony siarczanowe nie ulegają utlenieniu, i wydziela się tlen.

Question 26Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Ile elektronów, protonów i neutronów zawiera obojętny atom izotopu ³⁷Cl (Z = 17)?

  1. 17 elektronów, 20 protonów, 17 neutronów
  2. 18 elektronów, 17 protonów, 20 neutronów
  3. 17 elektronów, 17 protonów, 20 neutronów Correct answer.
  4. 20 elektronów, 17 protonów, 20 neutronów

Explanation

Liczba atomowa Z = 17 wyznacza liczbę protonów, a w atomie obojętnym tyle samo jest elektronów. Liczbę neutronów oblicza się jako różnicę liczby masowej i atomowej: 37 − 17 = 20.

Question 27Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który zapis konfiguracji elektronowej odpowiada stanowi podstawowemu atomu azotu (Z = 7)?

  1. 1s² 2s³ 2p²
  2. 1s² 2s² 2p⁴
  3. 1s² 2s² 2p² 3s¹
  4. 1s² 2s² 2p³ Correct answer.

Explanation

Reguła Hunda i zakaz Pauliego wymagają zapełnienia orbitali 1s, potem 2s, a pozostałe trzy elektrony rozmieszcza się pojedynczo na trzech orbitalach 2p. Konfiguracja 1s² 2s² 2p³ odpowiada siedmiu elektronom azotu w stanie podstawowym.

Question 28Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Jaki typ wiązania chemicznego występuje w cząsteczce HCl?

  1. Metaliczne
  2. Kowalencyjne niespolaryzowane
  3. Kowalencyjne spolaryzowane Correct answer.
  4. Jonowe

Explanation

Wiązanie między wodorem a chlorem tworzy się przez uwspólnienie pary elektronowej, ale różnica elektroujemności (około 0,9) powoduje przesunięcie gęstości elektronowej w stronę chloru. Dlatego wiązanie jest kowalencyjne spolaryzowane.

Question 29Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który tlenek reaguje z wodą, tworząc kwas?

  1. CuO
  2. Na₂O
  3. SO₃ Correct answer.
  4. CaO

Explanation

Tlenki niemetali, takie jak SO₃, mają charakter kwasowy i w reakcji z wodą tworzą kwas: SO₃ + H₂O → H₂SO₄. Tlenki metali z tej listy są tlenkami zasadowymi.

Question 30Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Ile moli jonów chlorkowych zawiera 1 dm³ roztworu CaCl₂ o stężeniu 0,20 mol/dm³, przy założeniu pełnej dysocjacji?

  1. 0,60 mola
  2. 0,40 mola Correct answer.
  3. 0,10 mola
  4. 0,20 mola

Explanation

Każda jednostka CaCl₂ dysocjuje na jeden jon Ca²⁺ i dwa jony Cl⁻, więc stężenie chlorków jest dwa razy większe od stężenia soli. W 1 dm³ daje to 2 × 0,20 = 0,40 mola jonów Cl⁻.

Question 31Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który z podanych związków jest elektrolitem mocnym w roztworze wodnym?

  1. CH₃COOH
  2. H₂CO₃
  3. KNO₃ Correct answer.
  4. NH₃

Explanation

Rozpuszczalne sole, takie jak KNO₃, dysocjują w wodzie praktycznie całkowicie, dlatego są mocnymi elektrolitami. Kwasy octowy i węglowy oraz amoniak to elektrolity słabe.

Question 32Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Jaki jest stopień utlenienia manganu w jonu MnO₄⁻?

  1. +6
  2. +2
  3. +7 Correct answer.
  4. +4

Explanation

Suma stopni utlenienia w jonie równa się ładunkowi jonu. Cztery atomy tlenu dają −8, więc x − 8 = −1, stąd x = +7 dla manganu.

Question 33Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który z podanych metali nie reaguje z rozcieńczonym kwasem chlorowodorowym, wydzielając wodór?

  1. Mg
  2. Al
  3. Cu Correct answer.
  4. Fe

Explanation

Miedź w szeregu napięciowym leży za wodorem, więc nie wypiera go z kwasów nieutleniających, takich jak HCl. Magnez, żelazo i glin leżą przed wodorem i reagują z HCl, wydzielając H₂.

Question 34Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W reakcji: 2 K + 2 H₂O → 2 KOH + H₂ wskaż substancję, która ulega utlenieniu.

  1. Tlen w wodzie
  2. Wodór w wodzie
  3. Potas Correct answer.
  4. Wodór w KOH

Explanation

Potas zmienia stopień utlenienia z 0 do +1, czyli oddaje elektrony i ulega utlenieniu. Wodór w wodzie przechodzi z +1 do 0 w cząsteczce H₂, więc ulega redukcji.

Question 35Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który zestaw cząstek to izotopy tego samego pierwiastka?

  1. ¹⁶O i ¹⁸F
  2. ²³Na i ²⁴Mg
  3. ³⁵Cl i ³⁷Cl Correct answer.
  4. ⁴⁰Ar i ⁴⁰Ca

Explanation

Izotopy mają tę samą liczbę protonów (ten sam pierwiastek), a różną liczbę neutronów. Oba chlory mają Z = 17, ale liczby masowe 35 i 37.

Question 36Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W którym szeregu tlenków od lewej do prawej rośnie charakter zasadowy?

  1. SO₃, P₄O₁₀, Al₂O₃
  2. MgO, Al₂O₃, SO₃
  3. Na₂O, MgO, Al₂O₃
  4. Al₂O₃, MgO, Na₂O Correct answer.

Explanation

Charakter zasadowy tlenków wzrasta wraz ze spadkiem elektroujemności pierwiastka, więc w okresie od glinu do sodu rośnie on w prawo do lewej. Al₂O₃ jest amfoteryczny, MgO słabo zasadowy, a Na₂O wyraźnie zasadowy.

Question 37Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Roztwór otrzymano, rozpuszczając 4,0 g NaOH w wodzie i uzupełniając objętość do 500 cm³. Jakie jest stężenie molowe tego roztworu? (M NaOH = 40 g/mol)

  1. 0,20 mol/dm³ Correct answer.
  2. 0,50 mol/dm³
  3. 0,10 mol/dm³
  4. 0,40 mol/dm³

Explanation

Liczba moli NaOH wynosi 4,0 g ÷ 40 g/mol = 0,10 mola. Objętość 500 cm³ to 0,50 dm³, więc stężenie wynosi 0,10 ÷ 0,50 = 0,20 mol/dm³.

Question 38Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Do 100 cm³ roztworu HCl o stężeniu 0,10 mol/dm³ dodano 100 cm³ roztworu KOH o stężeniu 0,10 mol/dm³. Jaki jest odczyn otrzymanej mieszaniny?

  1. Zasadowy, pH powyżej 7
  2. Silnie zasadowy, pH około 13
  3. Obojętny, około pH 7 Correct answer.
  4. Kwasowy, pH poniżej 7

Explanation

Liczby moli HCl i KOH są równe, więc reagują w stosunku 1:1 bez nadmiaru. Powstaje roztwór soli KCl, która nie hydrolizuje, dlatego odczyn jest obojętny.

Question 39Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Jak zmienia się rozpuszczalność większości ciał stałych w wodzie wraz ze wzrostem temperatury?

  1. Zmniejsza się
  2. Pozostaje stała
  3. Zwiększa się Correct answer.
  4. Najpierw rośnie, potem zawsze maleje do zera

Explanation

Rozpuszczanie większości soli w wodzie jest procesem endotermicznym, więc podwyższenie temperatury przesuwa równowagę w stronę rozpuszczania. Dlatego rozpuszczalność takich substancji, jak KNO₃ czy NaCl, rośnie z temperaturą.

Question 40Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który czynnik zwiększa szybkość reakcji cynku z rozcieńczonym kwasem siarkowym(VI)?

  1. Rozdrobnienie cynku na proszek Correct answer.
  2. Obniżenie temperatury układu
  3. Dodanie inhibitora
  4. Rozcieńczenie kwasu wodą

Explanation

Rozdrobnienie zwiększa powierzchnię kontaktu cynku z kwasem, co zwiększa liczbę zderzeń efektywnych i szybkość reakcji. Obniżenie temperatury, rozcieńczenie i inhibitor działają odwrotnie.

Question 41Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W reakcji: N₂ + 3 H₂ ⇌ 2 NH₃ (ΔH < 0) który zabieg przesuwa równowagę w stronę produktu?

  1. Obniżenie temperatury Correct answer.
  2. Podwyższenie temperatury
  3. Usuwanie amoniaku z układu przez dodanie wodoru
  4. Zmniejszenie ciśnienia

Explanation

Reakcja syntezy amoniaku jest egzotermiczna, więc obniżenie temperatury przesuwa równowagę w stronę produktów zgodnie z regułą Le Chateliera. Zmniejszenie ciśnienia działa odwrotnie, bo po stronie produktów jest mniej cząsteczek gazowych.

Question 42Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który jon pełni funkcję anionu w sieci kryształu chlorku magnezu?

  1. Cl⁻ Correct answer.
  2. Mg⁺
  3. Mg²⁺
  4. Cl⁺

Explanation

W chlorku magnezu magnez jest metalem i tworzy kation Mg²⁺, a chlor niemetalem i tworzy anion chlorkowy Cl⁻. Sieć jonowa zbudowana jest z kationów i anionów w stosunku 1:2.

Question 43Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Próbka pewnego tlenku azotu zawiera 7,0 g azotu i 16,0 g tlenu. Który wzór odpowiada temu składowi? (M N = 14 g/mol, M O = 16 g/mol)

  1. N₂O
  2. NO₂ Correct answer.
  3. NO
  4. N₂O₃

Explanation

Liczba moli azotu to 7,0 ÷ 14 = 0,50 mola, a tlenu 16,0 ÷ 16 = 1,0 mola. Stosunek molowy N:O wynosi 1:2, więc wzór to NO₂.

Question 44Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który roztwór ma odczyn kwasowy po rozpuszczeniu w wodzie?

  1. KNO₃
  2. NaCl
  3. CH₃COONa
  4. NH₄Cl Correct answer.

Explanation

NH₄Cl to sól słabej zasady i mocnego kwasu; jon amonowy hydrolizuje, oddając proton i zakwaszając roztwór. Sole mocnego kwasu i mocnej zasady, jak NaCl i KNO₃, dają odczyn obojętny.

Question 45Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W ogniwie galwanicznym półogniwo Ni/Ni²⁺ (E⁰ = −0,25 V) połączono z półogniwem Ag/Ag⁺ (E⁰ = +0,80 V). Jaka jest siła elektromotoryczna tego ogniwa w warunkach standardowych?

  1. −1,05 V
  2. 0,30 V
  3. 0,55 V
  4. 1,05 V Correct answer.

Explanation

SEM ogniwa oblicza się jako różnicę potencjałów katody i anody: E⁰ = 0,80 − (−0,25) = 1,05 V. Katodą jest srebro o wyższym potencjale, a anodą nikiel.

Question 46Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Podczas elektrolizy wodnego roztworu NaCl z elektrodami grafitowymi na anodzie wydziela się chlor. Który proces opisuje reakcję anodową?

  1. 2 H₂O + 2 e⁻ → H₂ + 2 OH⁻
  2. Na⁺ + e⁻ → Na
  3. 2 H₂O → O₂ + 4 H⁺ + 4 e⁻
  4. 2 Cl⁻ → Cl₂ + 2 e⁻ Correct answer.

Explanation

Na anodzie zachodzi utlenianie, czyli oddawanie elektronów; jony chlorkowe utleniają się do chloru cząsteczkowego. Reakcja redukcji wody do wodoru zachodzi na katodzie.

Question 47Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W reakcji: Zn + CuSO₄ → ZnSO₄ + Cu wskaż utleniacz.

  1. Cu²⁺ Correct answer.
  2. Zn
  3. SO₄²⁻
  4. Cu

Explanation

Utleniacz to substancja, która przyjmuje elektrony i sama ulega redukcji. Jon Cu²⁺ redukuje się do metalicznej miedzi, przyjmując dwa elektrony od cynku.

Question 48Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Który zapis opisuje poprawnie reakcję zobojętniania w formie jonowej skróconej?

  1. 2 H⁺ + SO₄²⁻ → H₂SO₄
  2. Na⁺ + Cl⁻ → NaCl
  3. H₂SO₄ + 2 NaOH → Na₂SO₄ + 2 H₂O
  4. H⁺ + OH⁻ → H₂O Correct answer.

Explanation

W reakcji mocnego kwasu z mocną zasadą jony H⁺ i OH⁻ łączą się w wodę, a jony widma nie biorą udziału w przemianie. Jonowa forma skrócona pomija jony obserwatorzy.

Question 49Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

W naczyniu z wodnym roztworem AgNO₃ zanurzono blaszkę miedzianą. Który opis obserwacji i wyjaśnienia jest poprawny?

  1. Brak objawów, bo miedź jest mniej aktywna niż srebro
  2. Wydziela się tlen, bo azotan(V) srebra ulega rozkładowi
  3. Na blaszce wydziela się srebro, bo miedź leży przed srebrem w szeregu napięciowym Correct answer.
  4. Wydziela się wodór, bo miedź reaguje z wodą

Explanation

Miedź ma niższy potencjał standardowy niż srebro, więc wypiera jony Ag⁺ z roztworu, a sama przechodzi do roztworu jako Cu²⁺. Na blaszce osadza się metaliczne srebro w reakcji Cu + 2 Ag⁺ → Cu²⁺ + 2 Ag.

Question 50Chemia ogólna i nieorganiczna (materia, budowa atomu, wiązania, roztwory, reakcje, elektrochemia)

Do 100 cm³ roztworu H₂SO₄ o stężeniu 0,10 mol/dm³ dodano 0,015 mola NaOH. Jaki jest odczyn otrzymanej mieszaniny?

  1. Obojętny, bo substancje przereagowały całkowicie
  2. Kwasowy, bo pozostaje nadmiar H₂SO₄
  3. Kwasowy, bo powstały wodorosiarczan(VI) sodu hydrolizuje kwasowo
  4. Zasadowy, bo pozostaje nadmiar NaOH Correct answer.

Explanation

W 0,100 dm³ roztworu jest 0,010 mola H₂SO₄, co odpowiada 0,020 mola jonów H⁺. Dodano tylko 0,015 mola NaOH, więc 0,005 mola jonów H⁺ pozostaje niezobojętnione i roztwór ma odczyn kwasowy.