Poland Category B Theory Test key terms
Poland Category B Theory Test · Get comfortable with the vocabulary.
- Znak zakazu
- Related: Znak nakazu, Linia ciągła
Okrągła tablica z czerwoną obwódką lub niebieskim tłem, która zakazuje określonego zachowania, na przykład przekraczania prędkości albo wyprzedzania. Obowiązuje od miejsca ustawienia do odwołania innym znakiem, skrzyżowaniem lub końcem drogi.
- Znak nakazu
- Related: Znak zakazu, Znak ostrzegawczy
Niebieska okrągła tablica narzucająca kierowcy konkretne zachowanie, takie jak minimalna prędkość, kierunek jazdy czy obowiązek ustąpienia. Niestosowanie się do nakazu jest wykroczeniem zagrożonym mandatem i punktami karnymi.
- Znak ostrzegawczy
- Related: Znak nakazu, Prędkość bezpieczna
Żółty trójkąt z czerwoną obwódką ustawiony przed miejscem niebezpiecznym, na przykład zakrętem, przejściem dla pieszych lub zwężeniem jezdni. Ostrzega o zagrożeniu, ale sam nie zmienia pierwszeństwa ani nie wprowadza zakazu.
- Znak informacyjny
- Related: Znak ostrzegawczy, Droga ekspresowa
Niebieska lub zielona tablica prostokątna przekazująca kierowcy informacje o drogach, miejscowościach, obiektach i ułatwieniach. Nie nakazuje ani nie zakazuje zachowania, lecz pomaga w orientacji i planowaniu trasy.
- Linia ciągła
- Related: Linia przerywana, Znak zakazu
Biała linia namalowana wzdłuż jezdni, której nie wolno przekraczać ani najeżdżać kołami. Oddziela kierunki ruchu lub wyznacza krawędź jezdni i jest sygnałem drogowym tak samo wiążącym jak znak pionowy.
- Linia przerywana
- Related: Linia ciągła, Wyprzedzanie
Biała linia z przerwami, którą wolno przekraczać, gdy jest to bezpieczne i dozwolone, na przykład przy wyprzedzaniu lub zmianie pasa. Jej kształt i gęstość przerw informują o charakterze oznakowania drogi.
- Pierwszeństwo przejazdu
- Related: Reguła prawej ręki, Skrzyżowanie równorzędne
Obowiązek ustalenia, który pojazd lub pieszy ma prawo wjechać na skrzyżowanie lub przejście jako pierwszy. Na skrzyżowaniu bez znaków stosuje się regułę prawej ręki, a pojazd szynowy ma pierwszeństwo przed innymi.
- Reguła prawej ręki
- Related: Skrzyżowanie równorzędne, Pierwszeństwo przejazdu
Zasada stosowana na skrzyżowaniu równorzędnym: kierujący ustępuje pierwszeństwa pojazdowi nadjeżdżającemu z prawej strony. Nie dotyczy pojazdów szynowych, które mają pierwszeństwo niezależnie od strony nadjeżdżania.
- Skrzyżowanie równorzędne
- Related: Reguła prawej ręki, Pierwszeństwo przejazdu
Skrzyżowanie dróg o tej samej klasie, na którym żaden znak ani sygnał nie wskazuje pierwszeństwa. Obowiązuje na nim reguła prawej ręki, chyba że wjazd odbywa się z drogi podporządkowanej.
- Sygnał żółty migający
- Related: Sygnalizacja świetlna, Pierwszeństwo przejazdu
Sygnał świetlny ostrzegający o zmianie programu lub o skrzyżowaniu sterowanym nietypowo. Zezwala na wjazd, ale wymaga zachowania szczególnej ostrożności i stosowania się do znaków pionowych oraz zasad pierwszeństwa.
- Sygnalizacja świetlna
- Related: Sygnał żółty migający, Linia warunkowa
Zestaw sygnałów świetlnych nadawanych w określonej kolejności, który reguluje ruch na skrzyżowaniu, przejściu lub pasie. Sygnały świetlne mają pierwszeństwo przed znakami pionowymi, a kierujący musi zatrzymać się przed linią warunkową.
- Strefa zamieszkania
- Related: Strefa ruchu, Prędkość dopuszczalna
Obszar oznaczony znakiem, w którym pieszy ma pierwszeństwo przed pojazdem, a prędkość jest ograniczona do 20 km/h. Parkowanie dozwolone jest tylko w wyznaczonych miejscach, a dzieci mogą bawić się na całej szerokości drogi.
- Strefa ruchu
- Related: Strefa zamieszkania, Pierwszeństwo przejazdu
Obszar oznaczony znakiem, na którym obowiązują wszystkie przepisy ruchu drogowego, a pieszy nie ma pierwszeństwa przed pojazdem. Wjeżdżający musi ustąpić pierwszeństwa pojazdom już znajdującym się w strefie.
- Prędkość dopuszczalna
- Related: Prędkość bezpieczna, Autostrada
Maksymalna prędkość dozwolona na danym odcinku drogi, wynikająca z przepisów ogólnych lub znaku. W Polsce wynosi 50 km/h w terenie zabudowanym, 90 km/h poza nim i 140 km/h na autostradzie, chyba że znak stanowi inaczej.
- Prędkość bezpieczna
- Related: Droga hamowania, Prędkość dopuszczalna
Prędkość dostosowana do warunków drogowych, widoczności, natężenia ruchu i stanu nawierzchni, pozwalająca zatrzymać pojazd przed przeszkodą. Może być niższa od dopuszczalnej i kierowca ma obowiązek ją zmniejszyć w razie zagrożenia.
- Droga hamowania
- Related: Prędkość bezpieczna, Czas reakcji kierowcy
Odległość, jaką pojazd pokonuje od rozpoczęcia hamowania do całkowitego zatrzymania. Rośnie z kwadratem prędkości, więc podwojenie prędkości wydłuża ją około czterokrotnie, zwłaszcza na mokrej nawierzchni.
- Czas reakcji kierowcy
- Related: Droga hamowania, Zmęczenie kierowcy
Czas między spostrzeżeniem zagrożenia a rozpoczęciem działania, wynoszący zwykle od 0,8 do 1,5 sekundy i wydłużający się przy zmęczeniu, alkoholu lub rozproszeniu uwagi. W tym czasie pojazd porusza się bez hamowania.
- Martwe pole
- Related: Zmiana pasa ruchu, Lusterko boczne
Obszar wokół pojazdu niewidoczny w lusterkach ani bezpośrednio przez kierującego, szczególnie duży w samochodach ciężarowych i autobusach. Przed zmianą pasa trzeba sprawdzić to miejsce obrotem głowy, aby nie potrącić innego uczestnika ruchu.
- Akwaplanacja
- Related: Głębokość bieżnika, Prędkość bezpieczna
Utrata przyczepności kół na skutek warstwy wody między oponą a jezdnią, prowadząca do poślizgu i utraty sterowności. Zapobiega jej zmniejszenie prędkości oraz opony o odpowiednim bieżniku i ciśnieniu.
- Podsterowność
- Related: Nadsterowność, System ESP
Zachowanie pojazdu, w którym przednie koła tracą przyczepność i samochód jedzie szerzej, niż wynika to ze skrętu kół. Kierowca powinien wtedy zmniejszyć prędkość i łagodnie skorygować tor jazdy, unikając gwałtownego hamowania.
- Nadsterowność
- Related: Podsterowność, System ESP
Zachowanie pojazdu, w którym tylna oś traci przyczepność i samochód obraca się wokół osi pionowej bardziej niż wynika to ze skrętu kół. Wymaga szybkiej, łagodnej korekty kierownicą i unikania gwałtownego dodawania gazu.
- System ESP
- Related: Podsterowność, Nadsterowność
Elektroniczny układ stabilizacji toru jazdy, który wykrywa poślizg i przyhamowuje poszczególne koła, aby utrzymać pojazd na zamierzonym torze. Wspiera kierowcę, ale nie zastępuje dostosowania prędkości do warunków.
- System ABS
- Related: Droga hamowania, System ESP
Układ zapobiegający blokowaniu kół podczas hamowania, który utrzymuje ich obrót i pozwala zachować sterowność. Na mokrej lub śliskiej nawierzchni skraca drogę hamowania i umożliwia omijanie przeszkody.
- Głębokość bieżnika
- Related: Akwaplanacja, Ciśnienie w oponach
Wysokość rzeźby opony mierzona w rowkach, która odprowadza wodę i zapewnia przyczepność. W Polsce minimalna dopuszczalna głębokość wynosi 1,6 mm, ale zaleca się wymianę opony przy 3-4 mm.
- Ciśnienie w oponach
- Related: Głębokość bieżnika, Ekojazda
Wartość ciśnienia powietrza w oponie zalecana przez producenta pojazdu, podana zwykle na naklejce w drzwiach lub w instrukcji. Zbyt niskie ciśnienie zwiększa zużycie paliwa, wydłuża drogę hamowania i przyspiesza zużycie opony.
- Światła mijania
- Related: Światła drogowe, Obowiązek jazdy na światłach
Światła przednie o ograniczonym zasięgu, które oświetlają drogę bez oślepiania innych kierowców. W Polsce obowiązkowe przez całą dobę, także w dzień, niezależnie od warunków atmosferycznych.
- Światła drogowe
- Related: Światła mijania, Oślepianie
Światła przednie o dużym zasięgu i jasności, używane poza terenem zabudowanym, gdy nie ma ryzyka oślepienia innych. Należy ich używać tylko wtedy, gdy droga jest wolna od ruchu nadjeżdżającego i poprzedzającego.
- Oślepianie
- Related: Światła drogowe, Światła przeciwmgłowe
Chwilowa utrata widoczności wywołana zbyt jasnym światłem, na przykład drogowym lub przeciwmgłowym tylnym w warunkach dobrej widoczności. Powoduje niebezpieczną utratę orientacji, dlatego światła trzeba przełączać i wyłączać zgodnie z przepisami.
- Pierwsza pomoc przedmedyczna
- Related: Resuscytacja krążeniowo-oddechowa, Numer alarmowy 112
Zestaw czynności podejmowanych przez świadka zdarzenia przed przybyciem służb ratowniczych, obejmujący zabezpieczenie miejsca, wezwanie pomocy i podstawowe czynności resuscytacyjne. Udzielenie pomocy jest obowiązkiem prawnym, a jego zaniechanie podlega karze.
- Resuscytacja krążeniowo-oddechowa
- Related: Pierwsza pomoc przedmedyczna, Pozycja boczna ustalona
Zestaw uciśnięć klatki piersiowej i oddechów ratowniczych przywracających krążenie i oddychanie u osoby nieprzytomnej. U dorosłych stosuje się rytm 30 uciśnięć na 2 oddechy, a uciśnięcia wykonuje się na głębokość 5-6 cm.
- Pozycja boczna ustalona
- Related: Resuscytacja krążeniowo-oddechowa, Pierwsza pomoc przedmedyczna
Ułożenie nieprzytomnej osoby oddychającej na boku, które zapobiega zapadaniu języka i zachłyśnięciu. Stosuje się ją u poszkodowanych z oddechem, po upewnieniu się, że nie ma urazu kręgosłupa wymagającego unieruchomienia.
- Numer alarmowy 112
- Related: Pierwsza pomoc przedmedyczna, Obowiązek udzielenia pomocy
Bezpłatny numer telefonu łączący ze służbami ratowniczymi w całej Unii Europejskiej. Dzwoniąc, należy podać miejsce zdarzenia, liczbę poszkodowanych, rodzaj obrażeń i swoje dane, a następnie nie rozłączać się bez polecenia dyspozytora.
- Obowiązek udzielenia pomocy
- Related: Numer alarmowy 112, Pierwsza pomoc przedmedyczna
Prawny nakaz niesienia pomocy osobie w stanie zagrożenia życia lub zdrowia, wynikający z Kodeksu karnego. Nieudzielenie pomocy, gdy było to możliwe bez narażania siebie, podlega karze pozbawienia wolności do trzech lat.
- Prawo jazdy kategorii B
- Related: Okres próbny, Punkty karne
Dokument uprawniający do kierowania pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony, z wyjątkiem autobusu, oraz zespołem pojazdów o masie do 4,25 tony. Wydawane po zdaniu egzaminu teoretycznego i praktycznego oraz spełnieniu wymagań wieku i zdrowia.
- Okres próbny
- Related: Prawo jazdy kategorii B, Punkty karne
Dwulatek po uzyskaniu prawa jazdy, w którym młody kierowca podlega dodatkowym ograniczeniom, na przykład zakazowi przekraczania prędkości 50 km/h w terenie zabudowanym i pracy zarobkowej za kierownicą. Naruszenie przepisów może wydłużyć ten okres.
- Punkty karne
- Related: Mandat karny, Prawo jazdy kategorii B
System ewidencji naruszeń przepisów ruchu drogowego, w którym kierowca otrzymuje punkty za popełnione wykroczenia. Przekroczenie limitu 24 punktów powoduje utratę uprawnień i konieczność ponownego zdania egzaminu.
- Mandat karny
- Related: Punkty karne, Prędkość dopuszczalna
Kara pieniężna nakładana przez policję lub straż miejską za wykroczenie drogowe, taka jak przekroczenie prędkości czy nieustąpienie pierwszeństwa. Wysokość mandatu zależy od rodzaju naruszenia i może być połączona z punktami karnymi.
- Ekojazda
- Related: Ciśnienie w oponach, Hamowanie silnikiem
Styl prowadzenia pojazdu ograniczający zużycie paliwa i emisję spalin poprzez płynną jazdę, wczesną zmianę biegów i przewidywanie sytuacji na drodze. Zmniejsza koszty eksploatacji i hałas, a także poprawia bezpieczeństwo dzięki łagodniejszym manewrom.
- Hamowanie silnikiem
- Related: Ekojazda, Prędkość bezpieczna
Technika zwalniania polegająca na zdjęciu nogi z gazu i pozostawieniu włączonego biegu, dzięki czemu opór silnika ogranicza prędkość bez zużycia paliwa. W nowoczesnych pojazdach odcięcie dopływu paliwa następuje przy hamowaniu silnikiem.