Provimi i Shtetit - Mësues flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Njohuri deklarative

Njohuri për fakte, përkufizime dhe koncepte që mund të shprehen me fjalë; përfshin emërtime, rregulla dhe marrëdhënie që nxënësi rikupton.

Njohuri procedurale

Njohuri për mënyrën e kryerjes së veprimeve dhe algoritmeve; tregohet në zgjidhjen e detyrave, në hapat e saktë dhe në zbatimin e rregullave.

Koncept pragu

Ide qendrore e një disipline që ndryshon mënyrën e të menduarit; pas përvetësimit, nxënësi interpreton problemet me modelin e lëndës.

Përfaqësim i shumëfishtë

Paraqitja e të njëjtit koncept me mjete të ndryshme, si tekst, simbol, grafik ose material konkret, për të rritur kuptimin dhe transferin.

Zinxhir parakushtesh

Renditja e objektivave sipas njohurive që duhen zotëruar më parë; mësimi ndërtohet nga kompetenca e thjeshtë drejt asaj të përbërë.

Gabim konceptual

Kuptim i gabuar i një ideje qendrore, jo thjesht lapsus; kërkon rikonstruktim të modelit mendor, jo vetëm më shumë ushtrime.

Transfer i afërt

Zbatimi i njohurive në detyra të ngjashme me atë të mësuar, brenda të njëjtit kontekst dhe me të njëjtat struktura sipërfaqësore.

Fjalor lëndor

Tërësia e termave të një disipline; secili term mësohet me përkufizim, shembull dhe kundërshembull për t'u përdorur saktë.

Mësim i drejtpërdrejtë

Model që kombinon shpjegimin e qartë, modelimin, praktikën e udhëhequr, praktikën e pavarur dhe vlerësimin formues për zotërim të shpejtë.

Mësim i bazuar në problem

Qasje që nis me një problem autentik; nxënësit kërkojnë të dhëna, propozojnë hipoteza, zgjidhin dhe reflektojnë mbi procesin.

Mësim i bazuar në projekt

Qasje që çon në një produkt ose artefakt publik; vlerëson njohuritë, procesin, bashkëpunimin dhe prezantimin e rezultatit.

Koha e pritjes

Pauza prej rreth tre deri pesë sekondash pas një pyetjeje; rrit numrin e përgjigjeve dhe thellësinë e mendimit të nxënësve.

Diferencim mësimor

Përshtatja e përmbajtjes, procesit ose produktit sipas gatshmërisë, interesit dhe profilit të nxënësve, pa ulur objektivin e përbashkët.

Vlerësim formues

Mbledhje e vazhdueshme e informacionit gjatë mësimit për të rregulluar mësimdhënien dhe për t'u dhënë nxënësve reagim të dobishëm.

Praktikë rikujtimi

Aktivitet që kërkon riprodhimin e njohurive nga kujtesa pa materialin para syve; forcon mbajtjen më shumë se rileximi pasiv.

Përsëritje e shpërndarë

Shpërndarja e seancave të studimit në intervale kohore; prodhon mbajtje më të qëndrueshme sesa grumbullimi i të gjithë materialit në një seancë.

Zona e zhvillimit të afërt

Distanca mes asaj që nxënësi bën vetëm dhe asaj që arrin me ndihmën e një të rrituri ose bashkëmoshatari më të aftë.

Skela mësimore

Mbështetje e përkohshme që jepet brenda zonës së zhvillimit të afërt dhe hiqet gradualisht kur nxënësi fiton pavarësi.

Taksonomi e Bloom-it

Hierarki njohëse me gjashtë nivele: kujto, kupto, zbato, analizo, vlerëso dhe krijo; nivelet e sipërme mbështeten te të ulëtat.

Vlerësim sumativ

Matje e arritjeve në fund të një periudhe ose kursi; përdoret për notë, certifikim ose vendimmarrje për vazhdimësinë.

Validitet i testit

Shkalla në të cilën një test mat konstruktin që synon të masë; validiteti lidhet me interpretimin dhe përdorimin e rezultateve.

Besueshmëri e testit

Qëndrueshmëria e rezultateve në matje të përsëritura ose me forma paralele; një test i besueshëm jep rezultate të ngjashme në kushte të ngjashme.

Rezultat standard z

Vlera që tregon sa devijime standarde ndodhet një rezultat nga mesatarja; formula është z baraz me X minus M pjesëtuar me SD.

Efekti Pygmalion

Ndikimi i pritshmërive të mësuesit në sjelljen dhe arritjet e nxënësit; pritshmëri të larta e të mbështetura priren të përmirësojnë performancën.

Ligji 69/2012

Ligj që rregullon sistemin arsimor parauniversitar në Shqipëri; përcakton strukturën, të drejtat dhe detyrimet e aktorëve kryesorë.

Arsim i detyrueshëm

Arsimi bazë në Shqipëri është i detyrueshëm dhe zgjat nëntë vjet; përfshin arsimin fillor dhe arsimin e mesëm të ulët.

Konfidencialiteti i të dhënave

Detyrimi i mësuesit për të mos zbuluar të dhëna personale të nxënësit pa bazë ligjore ose pa pëlqim, përveç rasteve të parashikuara.

Ndëshkim fizik

Veprim që shkakton dhimbje ose poshtërim fizik; në shkollë është i ndaluar dhe nuk përbën masë disiplinore të lejuar.

Konflikt interesi

Situatë ku interesi personal i mësuesit mund të ndikojë në vendimmarrjen profesionale; duhet shmangur ose deklaruar.

Kodi i Etikës së Mësuesit

Dokument që përcakton parimet e sjelljes profesionale, si integriteti, drejtësia, dinjiteti, besueshmëria dhe përgjegjshmëria ndaj nxënësit.

E drejta e informimit

E drejta e prindit ose kujdestarit për të marrë informacion të qartë për progresin, vlerësimin dhe vendimet që prekin fëmijën.

Raportimi i dhunës

Detyrimi i mësuesit për të njoftuar strukturat kompetente kur dyshon për dhunë, neglizhencë ose rrezik ndaj fëmijës.