Advies zonder vergunning: wanneer is een verzekeringstussenpersoon verplicht zich te registreren?
Mevrouw De Vries is sinds 2018 actief als zelfstandig financieel adviseur. Zij bemiddelt voornamelijk in hypotheken en geeft daarbij ook advies over inkomensverzekeringen die aan de hypotheek zijn gekoppeld, zoals een overlijdensrisicoverzekering. Voor die adviezen ontvangt zij een provisie van de verzekeraar. Daarnaast verwijst zij cliënten door naar een gespecialiseerde tussenpersoon voor arbeidsongeschiktheidsverzekeringen en ontvangt zij daarvoor een verwijzingsvergoeding. Mevrouw De Vries is niet ingeschreven in het register van de FSMA. Zij meent dat zij geen vergunning nodig heeft omdat zij geen verzekeringsovereenkomsten sluit, maar alleen adviseert. De FSMA heeft haar in 2024 aangeschreven naar aanleiding van een klacht van een consument. In haar administratie ontbreken een klachtenregister en een beloningsbeleid. Zij vraagt zich af of zij haar activiteiten mag voortzetten en welke stappen zij moet nemen om in overeenstemming te komen met de wetgeving.
1. Valt de activiteit van mevrouw De Vries onder de vergunningplicht voor verzekeringsdistributie? Motiveer aan de hand van de begrippen 'bemiddelen' en 'adviseren' en de rol van provisie.
Read the worked answer
Ja, de activiteit valt onder de vergunningplicht. Verzekeringsdistributie omvat volgens de wet (omzetting van de IDD-richtlijn) elke activiteit van adviseren over, voorstellen van of sluiten van verzekeringsovereenkomsten, alsmede het verlenen van assistentie bij de uitvoering van die overeenkomsten. Mevrouw De Vries adviseert over overlijdensrisicoverzekeringen die aan de hypotheek zijn gekoppeld en ontvangt daarvoor een provisie van de verzekeraar. Dat is een vorm van bemiddeling: zij brengt een cliënt en een verzekeraar samen tegen betaling. Het feit dat zij de overeenkomst niet zelf ondertekent, is niet relevant; ook adviseren zonder provisie kan onder de vergunningplicht vallen, maar hier is duidelijk sprake van een vergoeding. De verwijzingsvergoeding voor arbeidsongeschiktheidsverzekeringen kan ook als bemiddeling kwalificeren, afhankelijk van de mate van betrokkenheid. Zij moet zich daarom registreren bij de FSMA en aan de vakbekwaamheidseisen voldoen. Zonder registratie mag zij deze activiteiten niet voortzetten. Daarnaast moet zij een klachtenregister bijhouden en een beloningsbeleid hebben dat provisies transparant maakt. De stelling dat zij geen vergunning nodig heeft omdat zij alleen adviseert, is onjuist: ook adviseren over verzekeringen is een vergunningsplichtige activiteit.
2. Welke concrete stappen moet mevrouw De Vries nemen om haar activiteiten in overeenstemming te brengen met de FSMA-regelgeving? Noem er ten minste vier en licht ze toe.
Read the worked answer
- Registratie: zij moet zich inschrijven in het register van verzekeringstussenpersonen bij de FSMA. Daarvoor moet zij aantonen dat zij aan de vakbekwaamheidseisen voldoet (opleiding en permanente educatie). 2. Klachtenbehandeling: zij moet een klachtenregister bijhouden en een klachtenprocedure hebben die voldoet aan de eisen van de FSMA. 3. Beloningsbeleid: zij moet een beloningsbeleid vaststellen en transparant zijn over de provisies die zij ontvangt, zodat de klant weet hoe zij wordt beloond. 4. Informatieverstrekking: zij moet cliënten vooraf informatie verstrekken over haar hoedanigheid, de aard van haar dienstverlening, de wijze van beloning en de wijze waarop klachten kunnen worden ingediend. 5. Permanente educatie: zij moet jaarlijks voldoende opleidingsuren aantonen om haar vakbekwaamheid op peil te houden. Daarnaast moet zij haar samenwerking met de gespecialiseerde tussenpersoon voor arbeidsongeschiktheidsverzekeringen beoordelen: als zij daarbij bemiddelt, moet zij ook voor die activiteit aan de eisen voldoen. Tot slot moet zij haar administratie op orde brengen, zodat zij kan aantonen dat zij aan de eisen voldoet.