BE Rijinstructeur cheat sheet
BE Rijinstructeur · Keep the key ideas within reach.
Theorie (schriftelijk en mondeling examen)
Het schriftelijke theorie-examen voor rij-instructeurs bestaat uit meerkeuzevragen over verkeersregels, voertuigtechniek, didactiek en wetgeving; cesuur ligt doorgaans rond 70% goed.
Mondeling examen: de kandidaat moet een lesvoorbereiding toelichten, didactische keuzes verantwoorden en vragen over verkeerssituaties en examenreglementen beantwoorden.
Verkeersregels: voorrang van rechts geldt tenzij borden of verkeerslichten anders aangeven; bij twijfel altijd voorrang verlenen.
Snelheidslimieten binnen bebouwde kom: 50 km/u tenzij anders aangegeven; buiten bebouwde kom 80 km/u; autosnelweg 120 km/u (Nederland).
Alcohol: wettelijke limiet 0,5 promille (220 µg/l adem) voor ervaren bestuurders; beginnende bestuurders 0,2 promille (88 µg/l).
Voorrangsvoertuigen met blauw licht en sirene: direct vrije baan verlenen; zonder signalen gelden normale verkeersregels.
Rijbewijs categorieën: B (auto tot 3500 kg), A (motor), C (vrachtwagen), D (bus); instructeur moet de specifieke eisen per categorie kennen.
Praktijk (lesgeven per voertuigtype)
Bij les in een auto (categorie B): dubbele bediening (rem en koppeling) is verplicht; instructeur moet ingrijpen bij gevaar.
Motorles (categorie A): instructeur volgt op een eigen motor; communicatie via oortje; leerling draagt beschermende kleding en helm.
Vrachtwagenles (categorie C): let op dode hoeken, gewicht en aslast; instructeur moet de leerling leren plannen en anticiperen.
Busles (categorie D): extra aandacht voor passagiersveiligheid, deuren, haltes en spiegels; noodprocedures bij brand of ongeval.
Aanhangwagen (categorie E bij B): koppelen, ontkoppelen, achteruitrijden en gewichtsverdeling zijn vaste lesonderdelen.
Lesgeven per voertuigtype vereist kennis van de bediening, het gewicht en de remweg; pas de instructie aan het voertuig aan.
Voertuigcontrole voor elke les: banden, remmen, verlichting, spiegels en vloeistoffen; noteer gebreken en laat ze herstellen.
Stage
De stage bij een erkend rijopleidingsinstituut duurt doorgaans minimaal 3 maanden en omvat zowel theorielessen als praktijklessen.
Stagebegeleider beoordeelt de stagiair op lesvoorbereiding, instructievaardigheden, veiligheid en omgang met leerlingen.
Stagiair moet een stageverslag bijhouden met gegeven lessen, zelfevaluatie en feedback van de begeleider.
Tijdens de stage geldt dezelfde geheimhoudingsplicht en gedragscode als voor een gediplomeerd instructeur.
Stage-uren worden vastgelegd in een stageovereenkomst; zonder overeenkomst geen geldige stage.
Beoordeling van de stage is onderdeel van het examen; een onvoldoende stage kan tot afwijzing leiden.
De stagiair mag alleen zelfstandig lesgeven onder supervisie van een bevoegd instructeur.
Modelles
Een modelles is een voorbeeldles die door een ervaren instructeur wordt gegeven om didactische vaardigheden te demonstreren.
Modelles volgt een vaste structuur: introductie, lesdoel, oefening, feedback en afsluiting.
De instructeur benoemt tijdens de modelles hardop zijn keuzes (hardop denken) zodat de stagiair het didactische proces volgt.
Observatieformulier voor modelles: lesdoel helder, instructie kort en concreet, leerling actief, feedback specifiek en veiligheid gewaarborgd.
Na de modelles volgt een nabespreking met de stagiair: wat werkte, wat kan beter, en welke theorie erbij hoort.
Modelles wordt gebruikt in de opleiding tot rij-instructeur als voorbeeld van effectief lesgeven per voertuigtype.
De modelles moet voldoen aan de eisen van het examenreglement en worden uitgevoerd met een geldig lesvoertuig.