KSEAB SSLC FL Kannada study materials
KSEAB SSLC FL Kannada study resources

KSEAB SSLC FL Kannada flashcards

KSEAB SSLC FL Kannada · Build recall with a focused review session.

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

ಸಂದರ್ಭ ಸಹಿತ ವಿವರಣೆ
ಕೊಟ್ಟ ಗದ್ಯ ಅಥವಾ ಪದ್ಯದ ಸಾಲನ್ನು ಪಾಠದ ಹೆಸರು, ಲೇಖಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಂಗದೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಿ, ಆ ಸಾಲಿನ ಆಶಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಉತ್ತರ ರೂಪ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂದರ್ಭ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ಎಂಬ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಿರುತ್ತವೆ.
ಗದ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳು
ಗದ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಕಥೆ, ಕಾದಂಬರಿ, ಪ್ರಬಂಧ, ಭಾಷಣ, ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ, ಆತ್ಮಕಥೆ, ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ ಮತ್ತು ಅನುವಾದಿತ ಕೃತಿಗಳು. ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪ್ರಕಾರದ ಬರಹವಿದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುವುದು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಪಾತ್ರ ಚಿತ್ರಣ
ಕಥೆಯಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರದ ಗುಣ, ನಡವಳಿಕೆ, ಮಾತು ಮತ್ತು ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಪಠ್ಯದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸುವುದು ಪಾತ್ರ ಚಿತ್ರಣವಾಗಿದೆ.
ನುಡಿಗಟ್ಟು
ನುಡಿಗಟ್ಟು ಎಂದರೆ ಪದಗಳ ನೇರ ಅರ್ಥಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ವಿಶೇಷ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕೊಡುವ ಪದಗುಚ್ಛ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಕೈ ಸುಡು' ಎಂಬುದು ತೊಂದರೆಗೆ ಸಿಲುಕು ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಗಾದೆ
ಗಾದೆ ಎಂದರೆ ಜನಾನುಭವದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಸಣ್ಣ ವಾಕ್ಯ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಹಾಸಿಗೆ ಇದ್ದಷ್ಟು ಕಾಲು ಚಾಚು' ಎಂದರೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ವ್ಯವಹರಿಸು ಎಂದು ಅರ್ಥ.
ಲೇಖಕರ ಆಶಯ
ಗದ್ಯ ಭಾಗದ ಮೂಲಕ ಲೇಖಕರು ಓದುಗರಿಗೆ ತಿಳಿಸಲು ಬಯಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಸಂದೇಶ ಅಥವಾ ಉದ್ದೇಶವೇ ಲೇಖಕರ ಆಶಯ. ಇದನ್ನು ಪಠ್ಯದ ಘಟನೆ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರಗಳ ನಡವಳಿಕೆಯಿಂದ ಅನುಮಾನಿಸಿ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಪಮಾಲಂಕಾರ
ಎರಡು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸುವ ಅಲಂಕಾರ. ಉಪಮೇಯ ಮತ್ತು ಉಪಮಾನದ ನಡುವೆ 'ಹಾಗೆ', 'ಅಂತೆ', 'ನಂತೆ' ಮುಂತಾದ ವಾಚಕ ಪದ ಇರುತ್ತದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಮುಖ ಚಂದ್ರನಂತೆ'.
ರೂಪಕಾಲಂಕಾರ
ಉಪಮೇಯವೇ ಉಪಮಾನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸುವ ಅಲಂಕಾರ. ಇಲ್ಲಿ ವಾಚಕ ಪದ ಇರುವುದಿಲ್ಲ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಮುಖವೇ ಚಂದ್ರ' ಎಂಬಲ್ಲಿ ಮುಖವನ್ನು ಚಂದ್ರನೇ ಎಂದು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅನುಪ್ರಾಸ
ಪದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ವ್ಯಂಜನಾಕ್ಷರವು ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾಗುವ ಶಬ್ದಾಲಂಕಾರ. ಇದು ಪಠಣಕ್ಕೆ ಲಯ ಮತ್ತು ಮಾಧುರ್ಯ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಚಂದ ಚಂದದ ಚೆಲುವೆ' ಎಂಬಲ್ಲಿ 'ಚ' ಅಕ್ಷರ ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾಗಿದೆ.
ತ್ರಿಪದಿ
ಮೂರು ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪದ್ಯ ರೂಪ; ಪ್ರತಿ ಸಾಲಿನಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಕ್ಷರ ಸಂಖ್ಯೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸರ್ವಜ್ಞನ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದು, ನೀತಿ ಮತ್ತು ಅನುಭವದ ಸಾರವನ್ನು ಸರಳ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
ವಚನ
ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದ ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ರೂಪ; ಬಸವಣ್ಣ, ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು ಮತ್ತು ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ಪ್ರಮುಖ ವಚನಕಾರರು. ಸರಳ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಂದೇಶ ಇರುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಗತ್ಯ
ಪದ್ಯ ಮತ್ತು ಗದ್ಯದ ಲಯವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಕನ್ನಡ ಛಂದಸ್ಸು; ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ರನ್ನನಿಂದ ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ರನ್ನನ 'ಗದಾಯುದ್ಧ' ಈ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಮುಖ್ಯ ಕಾವ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಲೋಪ ಸಂಧಿ
ಸಂಧಿ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವರ ಅಥವಾ ವ್ಯಂಜನ ಲೋಪವಾಗುವ ಕ್ರಿಯೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಊರು + ಅಲ್ಲಿ = ಊರಲ್ಲಿ' ಎಂಬಲ್ಲಿ ಸ್ವರ ಲೋಪವಾಗಿದೆ; ಇದು ಕನ್ನಡದ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
ಆಗಮ ಸಂಧಿ
ಸ್ವರದ ಮುಂದೆ ಯ್, ವ್, ದ್ ಅಥವಾ ನ್ ಎಂಬ ಅಕ್ಷರ ಹೊಸದಾಗಿ ಸೇರುವ ಸಂಧಿ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಮಳೆ + ಇಂದ = ಮಳೆಯಿಂದ' ಎಂಬಲ್ಲಿ 'ಯ್' ಆಗಮವಾಗಿದೆ; 'ಮಗು + ಗೆ = ಮಗುವಿಗೆ' ಎಂಬಲ್ಲಿ 'ವ್' ಆಗಮವಾಗಿದೆ.
ಆದೇಶ ಸಂಧಿ
ಸಂಧಿ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವ್ಯಂಜನವು ಮತ್ತೊಂದು ವ್ಯಂಜನಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುವ ಕ್ರಿಯೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಕಣ್ + ನೀರು = ಕಣ್ಣೀರು' ಎಂಬಲ್ಲಿ 'ನ್' ಬದಲು 'ಣ್' ಆದೇಶವಾಗಿದೆ.
ತತ್ಪುರುಷ ಸಮಾಸ
ಉತ್ತರಪದವು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವ ಸಮಾಸ; ಪೂರ್ವಪದವು ಉತ್ತರಪದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅರ್ಥ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಊರಿನ ಮನೆ' ಎಂಬುದು 'ಊರಮನೆ' ಆಗುತ್ತದೆ; ಇಲ್ಲಿ 'ಮನೆ' ಪ್ರಧಾನ ಪದ.
ಕರ್ಮಧಾರಯ ಸಮಾಸ
ವಿಶೇಷಣ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ್ಯದ ಸಂಬಂಧದಿಂದ ಆಗುವ ಸಮಾಸ; ಎರಡೂ ಪದಗಳು ಒಂದೇ ವಸ್ತುವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಕರಿಯ ಮೇಘ' ಎಂಬುದು 'ಕರಿಮೇಘ' ಆಗುತ್ತದೆ.
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ಎರಡೂ ಪದಗಳು ಸಮಾನ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯ ಪಡೆದು 'ಮತ್ತು' ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಸೂಚಿಸುವ ಸಮಾಸ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ರಾಮ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣ' ಎಂಬುದು 'ರಾಮಲಕ್ಷ್ಮಣರು' ಆಗುತ್ತದೆ.
ಬಹುವ್ರೀಹಿ ಸಮಾಸ
ಸಮಾಸವು ತನ್ನ ಪದಗಳ ನೇರ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆಯದೇ ವಸ್ತುವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಸಮಾಸ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಕಮಲದಂತೆ ಕಣ್ಣು' ಎಂಬುದು 'ಕಮಲಾಕ್ಷ' ಆಗಿ ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಳ್ಳವನು ಎಂಬ ಅರ್ಥ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಕೃದಂತ ಪ್ರತ್ಯಯ
ಧಾತುವಿಗೆ (ಕ್ರಿಯಾಪದಕ್ಕೆ) ಪ್ರತ್ಯಯ ಸೇರಿ ಹೊಸ ಪದ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 'ಮಾಡು' ಎಂಬ ಧಾತುವಿಗೆ 'ಉವ' ಪ್ರತ್ಯಯ ಸೇರಿ 'ಮಾಡುವ' ಎಂಬ ಕೃದಂತ ಪದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಬಂಧದ ಮೂರು ಭಾಗ
ಒಂದು ಪ್ರಬಂಧದ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ (ಆಮುಖ), ವಿಷಯದ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಸಮಾರೋಪ ಎಂಬ ಮೂರು ಭಾಗಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ವಿಷಯವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದರೆ, ಸಮಾರೋಪವು ತೀರ್ಮಾನ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಪತ್ರ
ಶಾಲೆ, ಕಚೇರಿ, ಅಧಿಕಾರಿ ಅಥವಾ ಪತ್ರಿಕಾ ಸಂಪಾದಕರಿಗೆ ಬರೆಯುವ ಅಧಿಕೃತ ಪತ್ರ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳ, ದಿನಾಂಕ, ಸಂಬೋಧನೆ, ವಿಷಯ, ಮುಖ್ಯಾಂಶ, ವಂದನೆ ಮತ್ತು ಸಹಿ ಇರಬೇಕು.
ಖಾಸಗಿ ಪತ್ರ
ಸಂಬಂಧಿಕರು, ಸ್ನೇಹಿತರು ಅಥವಾ ಪರಿಚಿತರಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಲು ಬರೆಯುವ ಪತ್ರ. ಇದರ ಭಾಷೆ ಸರಳ ಮತ್ತು ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ವಿಷಯವನ್ನು ಒಂದು ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಮೂದಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ.
ಚಿಂತನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಬಂಧ
ಒಂದು ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರ, ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮತ್ತು ವಾದಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸುವ ಪ್ರಬಂಧ ಪ್ರಕಾರ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕಾರಣ-ಪರಿಣಾಮದ ಸಂಬಂಧ ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕ ನಿಲುವು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಹತ್ವ.
ವರ್ಣನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಬಂಧ
ಸ್ಥಳ, ವ್ಯಕ್ತಿ, ಸಂದರ್ಭ ಅಥವಾ ವಸ್ತುವನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುವ ಪ್ರಬಂಧ ಪ್ರಕಾರ. ಇದರಲ್ಲಿ ದೃಶ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಭಾವನೆಗಳ ವರ್ಣನೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆದ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮಳೆಗಾಲದ ವರ್ಣನೆ.
ಅಪಠಿತ ಗದ್ಯಾಂಶ
ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿಲ್ಲದ, ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಕೊಡುವ ಗದ್ಯ ಭಾಗ. ಇದರ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರವನ್ನು ಆ ಭಾಗದ ಆಧಾರದಿಂದಲೇ ರೂಪಿಸಬೇಕು; ಹೊರಗಿನ ಮಾಹಿತಿ ಸೇರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ.
ಸಂದರ್ಭಾರ್ಥ
ಒಂದು ಪದವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಾಕ್ಯ ಅಥವಾ ಗದ್ಯಾಂಶದಲ್ಲಿ ಪಡೆಯುವ ಅರ್ಥ. ಒಂದೇ ಪದಕ್ಕೆ ಹಲವು ಅರ್ಥಗಳಿದ್ದಾಗ, ಗದ್ಯಾಂಶದ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಸರಿಯಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಶೀರ್ಷಿಕೆ ನೀಡುವಿಕೆ
ಗದ್ಯಾಂಶದ ಕೇಂದ್ರ ವಿಷಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಸಣ್ಣ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು. ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಮೂರರಿಂದ ಐದು ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು ಮತ್ತು ಭಾಗದ ಮುಖ್ಯ ಆಶಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಬೇಕು.
ಸಾರಾಂಶ
ಗದ್ಯಾಂಶದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇರಿಸಿ, ಸ್ವಂತ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಬರೆಯುವ ಉತ್ತರ. ಇದರಲ್ಲಿ ಉದಾಹರಣೆ, ಅಲಂಕಾರ ಮತ್ತು ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಇರಬಾರದು; ಕೇಂದ್ರ ಆಶಯ ಮಾತ್ರ ಇರಬೇಕು.
ಪೂರಕ ಪಠ್ಯ
ಮುಖ್ಯ ಪಠ್ಯದ ಜೊತೆಗೆ ಓದಲು ನಿಗದಿಯಾದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪಾಠ ಭಾಗ. ಇದರ ಪಾಠಗಳು ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಸರಳವಾಗಿದ್ದು, ಪಾತ್ರ, ಘಟನೆ ಮತ್ತು ಸಂದೇಶ ಕುರಿತ ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಇವುಗಳಿಂದ ಬರುತ್ತವೆ.
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಉತ್ತರ
ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಉತ್ತರ. ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಉತ್ತರಿಸಬೇಕು; ಅನಗತ್ಯ ವಿವರಣೆ ಸೇರಿಸಿದರೆ ಅಂಕ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು.
ಪಾಠದ ಸಂದೇಶ
ಕಥೆ ಅಥವಾ ಪಾಠದ ಘಟನೆಗಳಿಂದ ಓದುಗನು ಪಡೆಯುವ ನೈತಿಕ ಅಥವಾ ಸಾಮಾಜಿಕ ತಿಳಿವಳಿಕೆ. ಇದನ್ನು ಪಾತ್ರಗಳ ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಥೆಯ ಪರಿಣಾಮದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆಯಬಹುದು.