लेखन: पत्र, निबंध, कथालेखन आणि संवाद
या विभागात काय तपासले जाते
लेखन विभागात पत्रलेखन, निबंध, कथालेखन आणि संवाद यांचा समावेश होतो. येथे केवळ भाषा चांगली असणे पुरेसे नाही; दिलेले स्वरूप, क्रम आणि शीर्षक यांचे पालन करणे आवश्यक असते.
पत्रलेखन
औपचारिक पत्रात प्रेषकाचा पत्ता, दिनांक, प्रति, विषय, आदरणीय, मजकूर, आभार आणि नमस्कार असतो. अनौपचारिक पत्रात ‘प्रिय...’ व आपुलकीचा शेवट असतो. विषय एका ओळीत विनंतीचा स्वरूप स्पष्ट करणारा असावा.
निबंध
प्रस्तावना दोन-तीन वाक्यांत, मुख्य भागात मुद्दे व उदाहरणे, शेवटी समारोप. शीर्षकाला धरूनच मुद्दे लिहा; शीर्षक सोडू नका.
कथालेखन
दिलेली सुरुवात किंवा शेवट जोडून कथा पूर्ण करा. पात्र, प्रसंग, गुंताडा आणि उत्कंठावर्धक शेवट असावा; शेवटी बोध द्या.
संवाद
दोन पात्रांची नावे व संदर्भ लिहा; बोलणे नैसर्गिक ठेवा. वर्णन जास्त न देता संवादातूनच माहिती पुढे न्या.
उदाहरण
औपचारिक पत्राचा विषय: “सुट्टीच्या परवानगीसाठी विनंती.” मजकूर: “महोदय, मला आजारपणामुळे दोन दिवस सुट्टी हवी आहे. कृपया परवानगी द्यावी.” यात कारण व विनंती स्पष्ट आहे.
गुण कापणारे सापळे
- पत्रात दिनांक किंवा विषय विसरणे.
- निबंधात शीर्षक न देणे.
- कथेचा शेवट अपूर्ण ठेवणे.
- संवादात पात्रांची नावे न देणे.