Iran Motorcycle Driving Theory cheat sheet
Iran Motorcycle Driving Theory · Keep the key ideas within reach.
علائم، چراغ‌ها و خط‌کشی‌ها
تابلوهای هشدار (مثلث با نوار قرمز): خطر پیش‌رو؛ کاهش سرعت و آماده توقف، حق تقدم تغییر نمی‌کند.
تابلوهای بازدارنده (دایره با نوار قرمز): ممنوعیت یا محدودیت؛ مثال دایره قرمز با عدد یعنی حداکثر سرعت مجاز.
تابلوهای اجباری (دایره آبی): فرمان یا مسیر اجباری؛ مثال فلش سفید روی آبی یعنی گردش اجباری به آن سمت.
تابلوهای اخباری/راهنمای مسیر (مستطیل آبی یا سبز): اطلاع‌رسانی؛ هیچ الزام قانونی ایجاد نمی‌کند.
چراغ راهنمایی: سبز یعنی عبور مجاز با رعایت حق تقدم عابر و وسایل دیگر؛ زرد یعنی توقف مگر آنکه توقف ایمن ممکن نباشد؛ قرمز یعنی ایست کامل پشت خط.
چراغ چشمک‌زن زرد: احتیاط و رعایت حق تقدم؛ چراغ چشمک‌زن قرمز: توقف کامل سپس عبور با احتیاط.
خط ممتد (بدون شکستگی) عبور از آن ممنوع است؛ خط بریده (نقطه‌چین) عبور با احتیاط مجاز است.
خط ایست روی تقاطع: موتورسیکلت باید پیش از خط بایستد؛ ایست روی گذرگاه عابر یا خط عابر ممنوع است.
خطوط ویژه موتورسیکلت و خط ممتد کنار پیاده‌رو: عبور موتور از خط ویژه دوچرخه/پیاده ممنوع است.
قوانین عبور و مرور و حق تقدم
قاعده کلی حق تقدم در تقاطع بدون چراغ و بدون تابلوی حق تقدم: وسیله‌ای که از سمت راست می‌آید مقدم است.
در ورود به میدان، حق تقدم با وسایل داخل میدان است؛ موتور باید سرعت را کم کند و اجازه ورود بگیرد.
در تقاطع هم‌عرض، وسیله‌ای که می‌خواهد بپیچد باید به وسیله‌ای که مستقیم می‌رود حق تقدم بدهد؛ گردش به چپ باید پس از عبور وسایل روبه‌رو انجام شود.
عابر پیاده روی گذرگاه عابر و در حال عبور، حق تقدم مطلق دارد؛ موتور باید ایست کامل کند.
فاصله طولی ایمن: حداقل فاصله دو ثانیه در جاده خشک؛ در باران یا شب به سه تا چهار ثانیه افزایش می‌یابد.
حداکثر سرعت مجاز در معابر شهری اصلی معمولاً ۵۰ کیلومتر بر ساعت و در بزرگراه‌های برون‌شهری ۹۵ تا ۱۱۰ کیلومتر بر ساعت است؛ تابلوی محل ملاک است.
موتورسیکلت باید در سمت راست سواره‌رو و در خط میانی/راست حرکت کند؛ حرکت زیگزاگی بین خطوط تخلف است.
سبقت از سمت راست ممنوع است؛ سبقت تنها از سمت چپ و با اطمینان از خالی بودن مسیر مجاز است.
عبور از چراغ قرمز، ورود به مسیر یک‌طرفه خلاف جهت و حرکت در بزرگراه بدون چراغ و علائم، تخلف محسوب می‌شود.
رانندگی ایمن و درک خطر
موقعیت دید: نگاه به فاصله ۱۲ تا ۱۵ ثانیه جلوتر برای شناسایی خطر پیش از رسیدن به آن.
نقطه کور کامیون و اتوبوس: در فاصله کنار و پشت آن‌ها توقف نکنید؛ اگر آینه راننده را نمی‌بینید او هم شما را نمی‌بیند.
قاعده دو ثانیه: انتخاب یک نقطه ثابت کنار جاده و شمارش دو ثانیه از عبور وسیله جلو تا رسیدن موتور به آن.
در ترافیک شهری، سرعت پایین و فاصله جانبی از خودروهای پارک‌شده (خطر باز شدن در) رعایت شود.
در پیچ‌ها پیش از ورود سرعت کاهش یابد؛ ترمز در میانه پیچ تعادل را به هم می‌زند.
خستگی و خواب‌آلودگی: هر دو ساعت رانندگی، ۱۵ دقیقه استراحت؛ خمیازه مکرر و سنگینی پلک نشانه توقف فوری است.
در جاده‌های کوهستانی و بارانی، خطر لغزش و ریزش سنگ؛ سرعت را متناسب با دید و اصطکاک کاهش دهید.
تقاطع‌های بدون دید و ورودی فرعی: آماده توقف باشید و سرعت را تا حد واکنش فوری کم کنید.
وسایل نقلیه، تجهیزات و پوشش ایمنی
کلاه ایمنی استاندارد با بند محکم زیر چانه؛ کلاه بدون بند یا بند شل در تصادف جدا می‌شود و کارایی ندارد.
ترمز جلو (دستی) حدود ۷۰ درصد نیروی توقف را تأمین می‌کند؛ ترمز عقب (پدال) مکمل و پایدارکننده است.
فشار باد لاستیک‌ها طبق دفترچه و در حالت سرد اندازه‌گیری شود؛ لاستیک کم‌باد فرمان‌پذیری و ترمز را کاهش می‌دهد.
عمق آج لاستیک موتورسیکلت نباید کمتر از ۱ میلی‌متر باشد؛ آج فرسوده خطر سرخوردن در آب را زیاد می‌کند.
چراغ جلو، چراغ عقب، چراغ ترمز و راهنماها پیش از هر سفر بررسی شوند؛ نقص چراغ در شب تخلف است.
آینه‌های چپ و راست تنظیم شوند تا بخشی از بدن راننده و مسیر پشت دیده شود.
پوشش: کاپشن و شلوار ضخیم، دستکش، کفش بسته؛ لباس روشن یا عناصر شبرنگ دیدپذیری را افزایش می‌دهد.
ترمز و کلاچ باید آزاد (بدون گیر) کار کنند؛ زنجیر با لقی استاندارد و روغن‌کاری مناسب نگه داشته شود.
تخلفات، جریمه‌ها و قوانین گواهینامه
گواهینامه پایه سوم برای موتورسیکلت تا ۲۰۰ سی‌سی و پایه یکم برای موتورسیکلت سنگین بالای ۲۰۰ سی‌سی است.
سن حداقل برای گواهینامه پایه سوم ۱۸ سال تمام است؛ ارائه گواهی سلامت و عدم سوءپیشینه لازم است.
حرکت بدون گواهینامه متناسب با نوع موتور، تخلف است و علاوه بر جریمه، مسئولیت بیمه را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
استفاده نکردن از کلاه ایمنی استاندارد تخلف است و در تصادف موجب کاهش یا رد خسارت بیمه می‌شود.
حرکات نمایشی، تک‌چرخ، حرکت خلاف جهت و سرعت غیرمجاز از تخلفات حادثه‌ساز با جریمه سنگین و امکان توقیف وسیله هستند.
نمره منفی برای تخلفات حادثه‌ساز ثبت می‌شود؛ رسیدن به حد نصاب نمره منفی موجب تعلیق گواهینامه است.
حمل بار یا سرنشین بیش از ظرفیت مجاز و حمل بار نامتعادل تخلف است و تعادل موتور را به خطر می‌اندازد.
در تصادف منجر به خسارت، توقف و اطلاع به پلیس الزامی است؛ ترک صحنه تصادف جرم است.
کمک‌های اولیه و واکنش در صحنه تصادف
اولین اقدام: ایمن‌سازی صحنه؛ توقف در فاصله ایمن، روشن کردن چراغ خطر و استفاده از مثلث خطر در جاده.
شماره ۱۱۵ اورژانس و ۱۱۰ پلیس؛ آدرس دقیق، تعداد مصدومان و وضعیت هوشیاری آن‌ها گزارش شود.
مصدوم بی‌هوش را جابه‌جا نکنید مگر خطر فوری (آتش، سوخت) وجود داشته باشد؛ احتمال آسیب گردنی.
کنترل راه هوایی: اگر مصدوم نفس نمی‌کشد، احیای قلبی-ریوی (۳۰ فشار قفسه سینه و ۲ تنفس) آغاز شود.
خونریزی: فشار مستقیم با پارچه تمیز روی زخم؛ تورنیکت تنها در خونریزی شدید و غیرقابل کنترل اندام.
کلاه ایمنی مصدوم را برندارید مگر برای باز کردن راه هوایی ضروری باشد و آن هم با ثابت نگه داشتن سر و گردن.
سوختگی را با آب خنک (نه یخ) شست‌وشو دهید؛ تاول را نترکانید و لباس چسبیده را جدا نکنید.
علائم شوک: پوست رنگ‌پریده و سرد، نبض تند و ضعیف، بی‌قراری؛ مصدوم را گرم نگه دارید و پاها را کمی بالا ببرید.
مدارک، بیمه و مسئولیت قانونی
مدارک همراه موتورسیکلت: گواهینامه متناسب، کارت مشخصات وسیله، بیمه‌نامه شخص ثالث معتبر و برگه معاینه فنی.
بیمه شخص ثالث خسارت جانی و مالی وارد به اشخاص دیگر را جبران می‌کند؛ خسارت خود راننده و موتور را پوشش نمی‌دهد.
بیمه بدنه اختیاری است و خسارت وسیله نقلیه خود بیمه‌گذار را پوشش می‌دهد.
نداشتن بیمه شخص ثالث معتبر تخلف است و در تصادف، راننده شخصاً مسئول جبران خسارت می‌شود.
در بروز حادثه، فرم اظهارنامه بیمه باید در محل و با هماهنگی طرفین یا پلیس تکمیل شود.
نقص مدارک یا رانندگی بدون گواهینامه متناسب می‌تواند موجب رجوع insurer به راننده مقصر شود.
معاینه فنی خودرو و موتورسیکلت دوره‌ای است؛ تردد با معاینه فنی منقضی تخلف است.
مالک وسیله مسئول پرداخت جریمه‌های ثبت‌شده با دوربین است؛ اعتراض از مسیر قانونی و مهلت مقرر انجام می‌شود.
خطرات ویژه موتورسیکلت: تعادل، ترمز، شب و باران
ترمز ترکیبی: ابتدا گاز را رها کنید، سپس ترمز جلو و عقب را همزمان و تدریجی اعمال کنید؛ قفل کردن چرخ جلو موجب واژگونی می‌شود.
در ترمز اضطراری، بدن را صاف و وزن را کمی عقب نگه دارید؛ ترمز جلو نیروی اصلی و ترمز عقب پایدارکننده است.
در باران، فاصله توقف چند برابر می‌شود؛ سرعت را کاهش دهید و از ترمز شدید و فرمان‌گیری تند بپرهیزید.
خطر لغزش روی خط‌کشی سفید، دریچه فلزی، برگ خیس و لکه روغن؛ روی آن‌ها ترمز نکنید و مستقیم عبور کنید.
در شب: سرعت را متناسب با برد نور چراغ کم کنید؛ فاصله دید کمتر از روز است.
در پیچ، نگاه به خروجی پیچ و کج کردن آرام موتور؛ ترمز در حالت کج، خطر سرخوردن چرخ را بالا می‌برد.
باد جانبی و عبور از کنار کامیون: فرمان را محکم و آرام نگه دارید و از تغییر ناگهانی مسیر بپرهیزید.
عبور از آب‌گرفتگی کم‌عمق با سرعت پایین و گاز ثابت؛ پس از عبور، ترمزها را آرام آزمایش کنید.