Iran Insurance Agent Exam study materials
Iran Insurance Agent Exam study resources

Iran Insurance Agent Exam key terms

Iran Insurance Agent Exam · Get comfortable with the vocabulary.

اصل غرامت (اصل جبران خسارت)

اصلی که بر اساس آن بیمه‌گر فقط زیان واقعی و قابل اثبات بیمه‌شده را جبران می‌کند و بیمه‌شده نباید از حادثه سود ببرد؛ در بیمه‌های اموال و مسئولیت جاری است و در بیمه‌های اشخاص استثنا دارد.

Related: اصل منفعت بیمه‌ای, اصل جانشینی, بیمه‌نامه ارزش توافقی
اصل منفعت بیمه‌ای

شرطی که بیمه‌شده باید در زمان وقوع حادثه نسبت به موضوع بیمه منفعت مالی یا حقوقی مشروع داشته باشد؛ نبود آن قرارداد را در بیمه اموال بی‌اعتبار می‌کند.

Related: اصل غرامت (اصل جبران خسارت), بیمه مضاعف
اصل حسن نیت

الزام طرفین به افشای صادقانه اطلاعات مهم و پرهیز از کتمان عمدی؛ نقض آن می‌تواند به بطلان یا کاهش تعهدات بیمه‌گر منجر شود.

Related: اظهارنامه ریسک, کتمان و اظهار خلاف واقع
اصل جانشینی

پس از پرداخت خسارت در بیمه اموال، حق مطالبه زیان از مسئول حادثه به بیمه‌گر منتقل می‌شود تا از دریافت دوباره خسارت جلوگیری شود.

Related: اصل غرامت (اصل جبران خسارت), بیمه مضاعف
اصل مشارکت

قاعده‌ای که در بیمه مضاعف، هر بیمه‌گر به نسبت سهم خود از مبلغ بیمه خسارت را می‌پردازد و بیمه‌شده بیش از زیان واقعی دریافت نمی‌کند.

Related: بیمه مضاعف, اصل غرامت (اصل جبران خسارت)
اصل تعدد بیمه‌گر و مشارکت نسبی

وقتی یک شیء نزد چند بیمه‌گر با مبالغ مختلف بیمه شده باشد، هر بیمه‌گر به نسبت مبلغ بیمه‌نامه خود به کل مبالغ، خسارت را پرداخت می‌کند.

Related: بیمه مضاعف, اصل مشارکت
بیمه مضاعف

بیمه کردن یک موضوع با یک منفعت نزد دو یا چند بیمه‌گر برای همان خطر و همان دوره، به گونه‌ای که مجموع مبالغ بیمه از ارزش واقعی بیشتر شود.

Related: اصل مشارکت, اصل جانشینی, اصل منفعت بیمه‌ای
فرانشیز

مبلغ یا درصدی از خسارت که بیمه‌شده به عهده می‌گیرد و بیمه‌گر فقط مازاد آن را می‌پردازد؛ ابزاری برای کاهش خسارت‌های کوچک و کنترل رفتار ریسک.

Related: سقف تعهد بیمه‌گر, حق بیمه
سقف تعهد بیمه‌گر

حداکثر مبلغی که بیمه‌گر در هر حادثه یا در طول دوره بیمه متعهد به پرداخت است و معمولاً در بیمه‌نامه یا شرایط عمومی تعیین می‌شود.

Related: فرانشیز, مبلغ بیمه
مبلغ بیمه

ارزشی که موضوع بیمه با آن بیمه می‌شود و مبنای محاسبه حق بیمه و سقف جبران خسارت در بیمه اموال است.

Related: ارزش واقعی (ارزش روز), بیمه‌نامه ارزش توافقی, سقف تعهد بیمه‌گر
ارزش واقعی (ارزش روز)

بهای جایگزینی یا ارزش بازار موضوع بیمه در زمان وقوع حادثه، پس از کسر استهلاک؛ مبنای محاسبه خسارت در بسیاری از بیمه‌نامه‌های اموال.

Related: مبلغ بیمه, بیمه‌نامه ارزش توافقی, کم‌بیمه‌ای
بیمه‌نامه ارزش توافقی

نوعی بیمه‌نامه اموال که در آن ارزش موضوع بیمه از پیش بین طرفین توافق می‌شود و در زمان خسارت نیازی به اثبات مجدد ارزش نیست.

Related: ارزش واقعی (ارزش روز), مبلغ بیمه
کم‌بیمه‌ای

حالتی که مبلغ بیمه کمتر از ارزش واقعی موضوع بیمه است؛ در این صورت بیمه‌گر به نسبت مبلغ بیمه به ارزش واقعی خسارت را جبران می‌کند.

Related: ارزش واقعی (ارزش روز), مبلغ بیمه
خطر (ریسک)

احتمال وقوع حادثه‌ای زیان‌آور که موضوع بیمه را تهدید می‌کند؛ بیمه‌پذیر بودن خطر مستلزم قابل اندازه‌گیری بودن و تصادفی بودن آن است.

Related: اظهارنامه ریسک, خطر اخلاقی
خطر اخلاقی

افزایش احتمال خسارت به دلیل رفتار عمدی یا بی‌احتیاطی بیمه‌شده پس از دریافت پوشش، مانند ایجاد خسارت ساختگی یا سهل‌انگاری در حفاظت از مال.

Related: خطر (ریسک), اصل حسن نیت
اظهارنامه ریسک

فرم یا فهرست پرسش‌هایی که بیمه‌گر پیش از صدور بیمه‌نامه در اختیار متقاضی می‌گذارد و پاسخ‌های آن مبنای ارزیابی خطر و تعیین حق بیمه است.

Related: اصل حسن نیت, کتمان و اظهار خلاف واقع
قانون بیمه مصوب ۱۳۱۶

نخستین قانون جامع بیمه در ایران که چارچوب قرارداد بیمه، تعهدات طرفین و نظارت اولیه بر فعالیت شرکت‌های بیمه را تعیین کرد و هنوز مبنای بسیاری از مقررات است.

Related: بیمه مرکزی ایران, شرایط عمومی بیمه‌نامه
بیمه مرکزی ایران

نهاد نظارتی و مقررات‌گذار صنعت بیمه کشور که بر فعالیت شرکت‌ها و نمایندگان نظارت می‌کند و آیین‌نامه‌ها و شرایط عمومی بیمه‌نامه‌ها را تصویب می‌کند.

Related: قانون بیمه مصوب ۱۳۱۶, آیین‌نامه شماره ۷۵
آیین‌نامه شماره ۷۵

مقرره بیمه مرکزی درباره نحوه صدور پروانه و فعالیت نمایندگان بیمه، شامل شرایط صلاحیت، آموزش، نظارت و تخلفات انتظامی نمایندگی.

Related: بیمه مرکزی ایران, نماینده بیمه, تخلف انتظامی نماینده
شرایط عمومی بیمه‌نامه

مجموعه مقررات استانداردی که بیمه مرکزی برای هر رشته تصویب می‌کند و شامل تعهدات، استثناها و تشریفات خسارت است و مکمل متن قرارداد محسوب می‌شود.

Related: قانون بیمه مصوب ۱۳۱۶, استثنائات (خارج از تعهد)
استثنائات (خارج از تعهد)

خطرها یا خسارت‌هایی که به صراحت از پوشش بیمه‌نامه خارج شده‌اند، مانند خسارت عمدی، جنگ یا برخی خطرهای طبیعی، و بیمه‌گر بابت آن‌ها تعهدی ندارد.

Related: شرایط عمومی بیمه‌نامه, خطر اخلاقی
کتمان و اظهار خلاف واقع

پنهان کردن آگاهانه اطلاعات مهم یا بیان نادرست آن در اظهارنامه؛ می‌تواند موجب بطلان قرارداد یا کاهش تعهد بیمه‌گر شود.

Related: اصل حسن نیت, اظهارنامه ریسک
بیمه‌نامه

سند قرارداد بیمه که مشخصات طرفین، موضوع بیمه، خطرهای تحت پوشش، مبلغ بیمه، حق بیمه و شرایط حاکم بر آن را دربردارد.

Related: شرایط عمومی بیمه‌نامه, حق بیمه
حق بیمه

مبلغی که بیمه‌شده در برابر پوشش خطر به بیمه‌گر می‌پردازد و بر پایه احتمال و شدت خطر، مبلغ بیمه و فرانشیز محاسبه می‌شود.

Related: مبلغ بیمه, فرانشیز
دوره انتظار

مدتی پس از شروع بیمه‌نامه که در آن برخی پوشش‌ها یا مزایا فعال نمی‌شوند؛ در بیمه‌های درمان و عمر برای جلوگیری از انتخاب نامساعد رایج است.

Related: بیمه عمر, انتخاب نامساعد (گزینش معکوس)
بیمه عمر

بیمه‌ای که در آن بیمه‌گر در صورت فوت یا بقای بیمه‌شده در سررسید، مبلغ توافق‌شده را به ذی‌نفع می‌پردازد و پرداخت آن تابع اصل غرامت نیست.

Related: ذی‌نفع, حق بیمه, بیمه‌نامه سرمایه‌گذاری (یونیورسال)
ذی‌نفع

شخص یا اشخاصی که بیمه‌شده یا دارنده بیمه‌نامه تعیین می‌کند تا در صورت وقوع حادثه، سرمایه بیمه عمر یا مزایای بیمه اشخاص به آنان پرداخت شود.

Related: بیمه عمر, سرمایه بیمه
بیمه‌نامه سرمایه‌گذاری (یونیورسال)

نوعی بیمه عمر که بخشی از حق بیمه به سرمایه‌گذاری اختصاص می‌یابد و ارزش حساب بیمه‌شده بر پایه بازدهی آن تغییر می‌کند.

Related: بیمه عمر, حق بیمه
انتخاب نامساعد (گزینش معکوس)

گرایش افراد پرخطرتر به خرید یا تمدید بیمه بیش از افراد کم‌خطر؛ گزینش پزشکی و دوره انتظار برای کنترل آن به کار می‌رود.

Related: دوره انتظار, بیمه عمر
بیمه آتش‌سوزی

رشته‌ای از بیمه اموال که خسارت ناشی از آتش‌سوزی و خطرهای الحاقی مانند صاعقه، انفجار و ریزش را برای ساختمان و اموال درون آن جبران می‌کند.

Related: بیمه اموال, استثنائات (خارج از تعهد), ارزیاب خسارت
بیمه اموال

پوشش بیمه‌ای برای دارایی‌های مادی مانند ساختمان، موجودی انبار و ماشین‌آلات در برابر خطرهای معین، بر پایه اصل غرامت.

Related: بیمه آتش‌سوزی, اصل غرامت (اصل جبران خسارت)
ارزیاب خسارت

کارشناس فنی که میزان و علت خسارت را بررسی و برآورد می‌کند و گزارش او مبنای تعیین مبلغ قابل پرداخت از سوی بیمه‌گر است.

Related: بیمه آتش‌سوزی, تشریفات خسارت
بیمه شخص ثالث خودرو

بیمه اجباری که خسارت جانی و مالی واردشده به اشخاص ثالث در نتیجه حوادث رانندگی وسیله نقلیه بیمه‌شده را تا سقف تعیین‌شده جبران می‌کند.

Related: صندوق تأمین خسارت‌های بدنی, بیمه بدنه خودرو, مسئولیت مدنی
بیمه بدنه خودرو

بیمه اختیاری که خسارت وارد به خود وسیله نقلیه بیمه‌شده را در برابر خطرهایی مانند تصادف، سرقت و آتش‌سوزی پوشش می‌دهد.

Related: بیمه شخص ثالث خودرو, فرانشیز
صندوق تأمین خسارت‌های بدنی

صندوقی که در موارد نبود بیمه‌نامه معتبر، فرار راننده یا ورشکستگی بیمه‌گر، خسارت بدنی زیان‌دیده حوادث رانندگی را در حدود مقرر پرداخت می‌کند.

Related: بیمه شخص ثالث خودرو, مسئولیت مدنی
مسئولیت مدنی

تعهد قانونی شخص به جبران زیانی که به دیگری وارد کرده است؛ بیمه مسئولیت این تعهد مالی را در برابر اشخاص ثالث پوشش می‌دهد.

Related: بیمه شخص ثالث خودرو, سقف تعهد بیمه‌گر
نماینده بیمه

شخص حقیقی یا حقوقی دارای پروانه از بیمه مرکزی که به نمایندگی از یک یا چند شرکت بیمه به معرفی و فروش محصولات و ارائه خدمات بیمه‌ای می‌پردازد.

Related: آیین‌نامه شماره ۷۵, تخلف انتظامی نماینده, کارت شناسایی نماینده
تخلف انتظامی نماینده

نقض مقررات حرفه‌ای مانند دریافت حق‌بیمه بدون صدور بیمه‌نامه، ارائه اطلاعات نادرست یا تبلیغ گمراه‌کننده که موجب تذکر، جریمه یا لغو پروانه می‌شود.

Related: نماینده بیمه, آیین‌نامه شماره ۷۵
تشریفات خسارت

مجموعه اقدامات لازم پس از حادثه، شامل اطلاع فوری به بیمه‌گر، ارائه مدارک و بازدید کارشناس، که رعایت آن شرط پرداخت خسارت است.

Related: ارزیاب خسارت, قرارداد اتکایی
قرارداد اتکایی

توافقی که به موجب آن بیمه‌گر بخشی از خطر و حق بیمه پذیرفته‌شده را به بیمه‌گر اتکایی منتقل می‌کند تا ظرفیت پذیرش و پایداری مالی خود را افزایش دهد.

Related: اتکایی اختیاری, اتکایی اجباری ( treaty ), ظرفیت نگهداری
اتکایی اختیاری

نوعی اتکایی که در آن بیمه‌گر اتکایی‌دهنده برای هر خطر جداگانه درخواست می‌دهد و بیمه‌گر اتکایی آزادانه آن را می‌پذیرد یا رد می‌کند.

Related: قرارداد اتکایی, اتکایی اجباری ( treaty )
اتکایی اجباری ( treaty )

قراردادی که بیمه‌گر اتکایی‌دهنده موظف است همه خطرهای مشمول تعریف را واگذار کند و بیمه‌گر اتکایی نیز ملزم به پذیرش خودکار آن‌ها است.

Related: قرارداد اتکایی, اتکایی اختیاری, ظرفیت نگهداری
ظرفیت نگهداری

حداکثر میزانی از خطر که یک بیمه‌گر می‌تواند با سرمایه و ذخایر خود بپذیرد و مازاد آن را باید از طریق اتکایی منتقل کند.

Related: قرارداد اتکایی, اتکایی اجباری ( treaty )