First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.
Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.
Question 1General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
بر اساس قرآن کریم، کدام سوره با عبارت «یا أَیُّهَا النَّبِیُّ» آغاز میشود و به موضوع احکام خانوادگی پیامبر (ص) میپردازد؟
- سوره احزاب
- سوره نور
- سوره تحریم Correct answer.
- سوره طلاق
Explanation
سوره تحریم با خطاب «یا أَیُّهَا النَّبِیُّ لِمَ تُحَرِّمُ...» آغاز میشود و درباره مسائل مربوط به همسران پیامبر و احکام خانوادگی است. سوره احزاب نیز خطاب نبوی دارد اما با عبارت «یا أَیُّهَا النَّبِیُّ اتَّقِ اللَّهَ» شروع میشود و موضوع آن جهاد و مسائل اجتماعی است.
Question 2General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در عقاید اسلامی، صفتی که به معنای «بینیازی خداوند از هر چیز و نیازمندی همه موجودات به او» است، چه نام دارد؟
- صمد Correct answer.
- قیوم
- احد
- غنی
Explanation
«صمد» در سوره توحید به معنای موجودی است که همه به او نیازمندند و او به هیچکس نیاز ندارد؛ مفسران آن را با بینیازی مطلق الهی پیوند دادهاند. این صفت هم بینیازی خدا و هم نیازمندی مخلوقات را در بر میگیرد.
Question 3General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام یک از پیامبران اولوالعزم، کتاب آسمانی «زبور» را دریافت کرد؟
- حضرت موسی (ع)
- حضرت نوح (ع)
- حضرت عیسی (ع)
- حضرت داود (ع) Correct answer.
Explanation
بر پایه آیات قرآن، زبور به حضرت داود (ع) داده شده است: «وَآتَیْنَا دَاوُودَ زَبُورًا». این کتاب مجموعهای از مناجاتها و آموزههای الهی بود.
Question 4General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در فقه اسلامی، «نماز آیات» در کدام یک از موارد زیر واجب میشود؟
- هنگام سفر طولانی
- هنگام بارش شدید باران
- در شب قدر
- در زلزله و خورشیدگرفتگی Correct answer.
Explanation
نماز آیات به سبب حوادث طبیعی هولناک مانند زلزله، خورشیدگرفتگی و ماهگرفتگی واجب میشود، زیرا این پدیدهها نشانههای قدرت الهیاند. بارش باران و سفر از اسباب وجوب این نماز نیستند.
Question 5General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام اثر ادبی فارسی، سروده نظامی گنجوی است و داستان عشق خسرو پادشاه ساسانی و شیرین را روایت میکند؟
- خسرو و شیرین Correct answer.
- هفت پیکر
- مخزنالاسرار
- لیلی و مجنون
Explanation
«خسرو و شیرین» یکی از پنج گنج نظامی گنجوی است و داستان عشق خسرو پرویز و شیرین را به نظم درآورده است. سایر آثار نامبرده نیز از نظامیاند اما موضوع هر یک متفاوت است.
Question 6General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در دستور زبان فارسی، در جمله «کتاب را به او دادم»، واژه «او» چه نقشی دارد؟
- متمم Correct answer.
- مفعول
- مسند
- نهاد
Explanation
واژه «او» پس از حرف اضافه «به» آمده و متمم است؛ متمم معمولاً با حرف اضافه همراه میشود. «کتاب» مفعول و «من» (شناسه «ـم») نهاد جمله است.
Question 7General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، تصویب بودجه سالانه کل کشور بر عهده کدام نهاد است؟
- مجلس شورای اسلامی Correct answer.
- مجمع تشخیص مصلحت نظام
- شورای نگهبان
- هیئت وزیران
Explanation
اصل پنجاه و دوم قانون اساسی تصویب بودجه سالانه را از وظایف مجلس شورای اسلامی دانسته است. دولت بودجه را تنظیم و تقدیم میکند، اما تصویب نهایی با مجلس است.
Question 8General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام شاعر ایرانی سراینده مثنوی «مثنوی معنوی» و بنیانگذار طریقت مولویه است؟
- عطار نیشابوری
- مولانا جلالالدین محمد بلخی Correct answer.
- جامی
- سنایی غزنوی
Explanation
مثنوی معنوی اثر مولانا جلالالدین محمد بلخی است و در شش دفتر سروده شده است. او از influentialترین عارفان و شاعران فارسیزبان است و طریقت مولویه به او منسوب است.
Question 9General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در منطق، استدلالی که از کلیات به جزئیات میرسد و در آن نتیجه بهطور ضروری از مقدمات لازم میآید، چه نام دارد؟
- استدلال جدلی
- استدلال تمثیلی
- استدلال قیاسی Correct answer.
- استدلال استقرایی
Explanation
استدلال قیاسی از مقدمات کلی به نتیجه جزئی میرسد و در صورت درستی صورت و مقدمات، نتیجه بهطور ضروری حاصل میشود. قیاس در منطق ارسطویی شکل اصلی استدلال برهانی است.
Question 10General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در قرآن کریم، کدام سوره به «قلب قرآن» معروف است؟
- سوره ملک
- سوره الرحمن
- سوره یس Correct answer.
- سوره کهف
Explanation
در روایات اسلامی سوره یس به «قلب قرآن» شناخته میشود و خواندن آن ثواب فراوانی دارد. این لقب در منابع حدیثی شیعه و اهل سنت نقل شده است.
Question 11General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام یک از موارد زیر از شرایط صحت نماز شمرده میشود و باید پیش از آغاز نماز انجام گیرد؟
- قرائت سوره حمد
- طهارت بدن و لباس Correct answer.
- گفتن تکبیرةالاحرام
- خواندن اذان و اقامه
Explanation
طهارت بدن و لباس از شرایط نماز است که باید پیش از شروع نماز حاصل شود. اذان و اقامه مستحباند و تکبیرةالاحرام و حمد جزء اجزای نماز به شمار میروند.
Question 12General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
بر اساس قانون اساسی، کدام نهاد مسئول نظارت بر حسن اجرای سیاستهای کلی نظام است؟
- دیوان عدالت اداری
- شورای عالی امنیت ملی
- سازمان بازرسی کل کشور
- مجمع تشخیص مصلحت نظام Correct answer.
Explanation
اصل صد و ده قانون اساسی نظارت بر حسن اجرای سیاستهای کلی نظام را از وظایف مجمع تشخیص مصلحت نظام دانسته است. این نهاد همچنین در حل اختلاف مجلس و شورای نگهبان نقش دارد.
Question 13General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در میان آثار منثور فارسی، «کلیله و دمنه» به چه دلیل در تاریخ ادبیات اهمیت دارد؟
- نخستین اثر تاریخی به فارسی است
- ترجمهای از پهلوی با نثری آراسته و فنی Correct answer.
- مجموعهای از غزلهای عرفانی است
- فرهنگ لغتی از واژگان عربی است
Explanation
کلیله و دمنه در دوره سامانیان از پهلوی به فارسی برگردانده شد و بعدها نصرالله منشی آن را با نثری فنی و آراسته بازنویسی کرد. این اثر از نمونههای برجسته نثر مصنوع فارسی و ادبیات تعلیمی است.
Question 14General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
بر اساس آیات قرآن، کدام ویژگی درباره فرشتگان درست است؟
- آنان از نور آفریده شدهاند و گناه نمیکنند Correct answer.
- آنان پس از مرگ دوباره آفریده میشوند
- آنان همانند انسانها اختیار کامل دارند
- آنان از آتش آفریده شدهاند
Explanation
بر پایه آیات و روایات، فرشتگان موجوداتی نورانیاند که از فرمان الهی سرپیچی نمیکنند و گناه نمیکنند. آنان موجوداتی مکلف و مختار همچون انسان نیستند.
Question 15General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در جمله «اگر باران ببارد، زمین سیراب میشود»، جمله «اگر باران ببارد» چه نوع جملهای است؟
- جمله ساده
- جمله عاطفی
- جمله مرکب Correct answer.
- جمله پرسشی
Explanation
جمله مرکب از دو یا چند جمله ساده تشکیل میشود که یکی از آنها نقش وابسته را دارد؛ در اینجا «اگر باران ببارد» جمله پیرو و شرطی است و «زمین سیراب میشود» جمله پایه است.
Question 16General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام یک از موارد زیر از عوامل مؤثر در شکلگیری تمدنهای بزرگ بشری در کنار رودخانهها بوده است؟
- دسترسی به آب و خاک حاصلخیز برای کشاورزی Correct answer.
- وجود معادن طلا در همه مناطق
- کوهستانی بودن کامل منطقه
- دوری از مسیرهای تجاری
Explanation
تمدنهای نخستین مانند بینالنهرین، مصر و سند در کنار رودخانهها شکل گرفتند، زیرا آب برای کشاورزی و خاک حاصلخیز امکان تولید مازاد غذایی و پیدایش شهرها را فراهم کرد.
Question 17General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در منطق، «حد وسط» در قیاس چیست؟
- مفهومی که موضوع نتیجه است
- مفهومی که در هر دو مقدمه تکرار میشود Correct answer.
- مفهومی که در نتیجه قیاس ذکر میشود
- مفهومی که محمول نتیجه است
Explanation
حد وسط مفهومی است که در هر دو مقدمه قیاس تکرار میشود و پیوند میان حد اصغر و حد اکبر را برقرار میسازد، اما در نتیجه ظاهر نمیشود.
Question 18General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در فقه اسلامی، «خمس» به چه معناست و بر چه اموالی تعلق میگیرد؟
- یکچهلم اموال که به بیتالمال میرسد
- یکپنجم مازاد درآمد سالانه پس از کسر هزینهها Correct answer.
- یکدهم درآمد سالانه که به فقیران داده میشود
- مبلغ ثابتی که در عید فطر پرداخت میشود
Explanation
خمس در فقه شیعه به معنای پرداخت یکپنجم مازاد درآمد سالانه پس از کسر هزینههای زندگی است. زکات و خمس دو واجب مالی متفاوتاند.
Question 19General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام اثر سعدی شیرازی مجموعهای از حکایتهای اخلاقی و اجتماعی به نثر آمیخته با نظم است؟
- ترجمانالبلاغه
- گلستان Correct answer.
- دیوان غزلیات
- بوستان
Explanation
گلستان سعدی کتابی به نثر آمیخته با نظم است که حکایتهای اخلاقی و اجتماعی را در هشت باب گرد آورده است. بوستان نیز از سعدی است اما تمام آن به نظم سروده شده است.
Question 20General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
بر اساس قانون اساسی ایران، رئیسجمهور چگونه انتخاب میشود؟
- با رأی مجلس شورای اسلامی
- با انتصاب مقام معظم رهبری
- با رأی مستقیم مردم برای چهار سال Correct answer.
- با رأی مجمع تشخیص مصلحت نظام
Explanation
اصل صد و چهارده قانون اساسی رئیسجمهور را با رأی مستقیم مردم برای چهار سال انتخاب میکند و انتخاب مجدد او تنها برای یک دوره پیاپی مجاز است.
Question 21General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در آیه «إِنَّا أَعْطَیْنَاکَ الْکَوْثَرَ»، واژه «کوثر» به چه معناست و این آیه در کدام سوره آمده است؟
- خیر فراوان؛ سوره کوثر Correct answer.
- رحمت؛ سوره رحمن
- هدایت؛ سوره فاتحه
- نور؛ سوره نور
Explanation
«کوثر» به معنای خیر فراوان و برکت بسیار است و سوره کوثر کوتاهترین سوره قرآن به شمار میرود. مفسران آن را به نعمتهای بزرگ الهی به پیامبر (ص) تفسیر کردهاند.
Question 22General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام یک از موارد زیر نمونهای از «استدلال تمثیلی» در ادبیات تعلیمی فارسی به شمار میرود؟
- استدلال از کلی به جزئی با مقدمات یقینی
- استدلال بر پایه جدل و منازعه
- استدلال از شباهت رفتار پادشاه به آفتاب در روشنایی و گرمی Correct answer.
- استدلال از جزئیات به کلی
Explanation
استدلال تمثیلی بر شباهت دو چیز در یک ویژگی مشترک تکیه دارد؛ تشبیه پادشاه به آفتاب در بخشندگی و روشنایی نمونهای از این نوع استدلال در متون تعلیمی است.
Question 23General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در فقه، «وضو» با چه چیزی باطل میشود؟
- پوشیدن لباس نو
- شستن دستها با آب سرد
- خواب عمیق و از بین رفتن هوشیاری Correct answer.
- خوردن غذای پخته
Explanation
خواب عمیق که بر حواس غلبه کند و همچنین از بین رفتن هوشیاری از نواقض وضو شمرده میشود. خوردن غذا و شستن دستها و پوشیدن لباس وضو را باطل نمیکند.
Question 24General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
کدام شاعر معاصر ایران سراینده مجموعه «زمستان» و از شاعران برجسته سبک نو به شمار میرود؟
- سهراب سپهری
- مهدی اخوان ثالث Correct answer.
- فروغ فرخزاد
- احمد شاملو
Explanation
مهدی اخوان ثالث شاعر معاصر ایرانی است که مجموعه «زمستان» را سروده و از پیشگامان شعر نو با لحنی حماسی و اندوهگین شناخته میشود.
Question 25General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در باور اسلامی، «معاد جسمانی» به چه معناست؟
- زنده شدن انسان با بدن مادی در روز قیامت Correct answer.
- فنای کامل انسان پس از مرگ
- زنده شدن تنها روح بدون بدن
- انتقال روح به بدن دیگر در دنیا
Explanation
معاد جسمانی یعنی انسان در روز قیامت با همان بدن مادی اما در شرایطی متفاوت زنده میشود و روح و بدن هر دو در حسابرسی حضور دارند. این باور بر پایه آیات قرآن درباره زنده شدن مردگان است.
Question 26General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در باور شیعه، کدام اصل به معنای «اعتقاد به امامت دوازده امام معصوم پس از پیامبر اسلام» است و از اصول دین شمرده میشود؟
- نبوت
- عدل
- معاد
- امامت Correct answer.
Explanation
امامت در اعتقاد شیعه به معنای رهبری دینی و سیاسی جامعه پس از پیامبر توسط دوازده امام معصوم است و از اصول دین به شمار میرود. نبوت به پیامبری، معاد به رستاخیز و عدل به عدالت الهی اشاره دارد.
Question 27General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در قرآن کریم، کدام سوره به «عروس قرآن» شهرت دارد و دارای آیات متعدد درباره توحید و معاد است؟
- سوره ملک
- سوره کهف
- سوره یس
- سوره الرحمن Correct answer.
Explanation
سوره الرحمن به سبب زیبایی و تکرار آیه «فبأی آلاء ربکما تکذبان» و مضامین توحیدی و توصیف نعمتهای بهشتی، به «عروس قرآن» معروف شده است. این لقب در منابع تفسیری و روایی به کار رفته است.
Question 28General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، تفسیر قانون اساسی بر عهده کدام نهاد است؟
- مجمع تشخیص مصلحت نظام
- مجلس شورای اسلامی
- شورای نگهبان Correct answer.
- دیوان عالی کشور
Explanation
اصل ۹۸ قانون اساسی تفسیر قانون اساسی را به شورای نگهبان سپرده است. این شورا مرجع رسمی بیان معنای اصول قانون اساسی در موارد اختلاف است.
Question 29General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در ادبیات فارسی، کتاب «گلستان» سعدی از نظر ساختار ادبی چه ویژگی برجستهای دارد؟
- نثر آمیخته به نظم با حکایتهای اخلاقی است Correct answer.
- مجموعهای از قصاید مدحی است
- دیوانی از غزلیات عاشقانه است
- منظومهای حماسی درباره پادشاهان است
Explanation
گلستان سعدی در هشت باب و به نثر آهنگین همراه با ابیات و عبارات منظوم نوشته شده و شامل حکایتهای اخلاقی و اجتماعی است. این ویژگی آن را از آثار منظوم محض و دیوانهای غزل جدا میکند.
Question 30General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در دستور زبان فارسی، در جمله «او کتاب را خواند»، واژه «کتاب» چه نقشی دارد و چه علامتی آن را مشخص میکند؟
- مضافالیه؛ با کسره اضافه
- مسند؛ با فعل اسنادی
- مفعول؛ با نشانه «را» Correct answer.
- نهاد؛ با علامت جمع
Explanation
در جمله «او کتاب را خواند»، «کتاب» مفعول است و نشانه «را» آن را از نهاد (او) متمایز میکند. فعل «خواند» گذرا است و به مفعول نیاز دارد.
Question 31General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در منطق، اگر مقدمات یک استدلال درست باشند اما نتیجه بهطور ضروری از آنها لازم نیاید، آن استدلال چه نام دارد؟
- استدلال استقرایی Correct answer.
- قیاس استثنایی
- استدلال صوری معتبر
- قیاس اقترانی
Explanation
استدلال استقرایی از مشاهده موارد جزئی به نتیجهای کلی میرسد و نتیجه آن قطعی و ضروری نیست، حتی اگر مقدمات درست باشند. در برابر، قیاس اقترانی و استثنایی از انواع استدلال قیاسیاند که در صورت درستی صورت، نتیجه بهطور ضروری لازم میآید.
Question 32General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در فقه اسلامی، «تیمم» در چه شرایطی جایگزین وضو یا غسل میشود؟
- هنگامی که شخص روزهدار باشد
- هنگامی که مسافر کمتر از چهار فرسخ سفر کند
- هنگامی که آب در دسترس نباشد یا استفاده از آن زیانآور باشد Correct answer.
- هنگامی که نماز قضا شود
Explanation
تیمم با خاک پاک در مواردی مانند نبود آب، زیانآور بودن استفاده از آب، یا نداشتن وقت کافی برای وضو و غسل جایز است و جای آنها را میگیرد. این حکم در آیه تیمم و منابع فقهی بیان شده است.
Question 33General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در منطق، در قیاس «همه انسانها فانیاند و همه دانشجویان انساناند، پس همه دانشجویان فانیاند»، «انسان» چه نقشی دارد؟
- حد اصغر
- نتیجه
- حد وسط Correct answer.
- حد اکبر
Explanation
در این قیاس، «انسان» مفهوم مشترک میان دو مقدمه است و حد وسط نامیده میشود؛ زیرا واسطه استنتاج میان حد اصغر (دانشجویان) و حد اکبر (فانی) است. حد وسط در هر قیاس اقترانی باید در هر دو مقدمه تکرار شود.
Question 34General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در قرآن کریم، واژه «کوثر» در آیه «إِنَّا أَعْطَیْنَاکَ الْکَوْثَرَ» به چه معناست و این آیه در کدام سوره آمده است؟
- خیر کثیر؛ سوره کوثر Correct answer.
- رحمت واسعه؛ سوره فاتحه
- علم الهی؛ سوره علق
- مال فراوان؛ سوره تکاثر
Explanation
«کوثر» از ریشه کثرت به معنای خیر فراوان و بیشمار است و مفسران آن را به نعمتهای بزرگ از جمله حوض کوثر و نسل پیامبر تفسیر کردهاند. این آیه نخستین آیه سوره کوثر است.
Question 35General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در دستور زبان فارسی، در جمله «اگر باران ببارد، زمین سیراب میشود»، جمله «اگر باران ببارد» چه نوع جملهای است؟
- جمله پیرو شرطی Correct answer.
- جمله عاطفی
- جمله پرسشی
- جمله مستقل
Explanation
این جمله با حرف شرط «اگر» آغاز میشود و بهعنوان جمله پیرو، شرط تحقق جمله اصلی «زمین سیراب میشود» را بیان میکند. چنین ساختاری در دستور زبان، جمله مرکب شرطی نامیده میشود.
Question 36General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، کدام نهاد مسئول نظارت بر حسن اجرای سیاستهای کلی نظام است؟
- مجلس شورای اسلامی
- شورای عالی امنیت ملی
- دیوان عدالت اداری
- مجمع تشخیص مصلحت نظام Correct answer.
Explanation
اصل ۱۱۰ قانون اساسی نظارت بر حسن اجرای سیاستهای کلی نظام را از وظایف مجمع تشخیص مصلحت نظام دانسته است. این مجمع همچنین در حل اختلاف میان مجلس و شورای نگهبان و مشاوره به رهبری نقش دارد.
Question 37General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در دانش نحو، نقش واژه «مبتدا» در جمله اسمیه چیست و معمولاً چه علامتی آن را از فاعل متمایز میکند؟
- حرفی است که معنا را به جمله اضافه میکند و مبنی بر سکون است
- اسمی است که پس از فعل میآید و همیشه منصوب است
- فعلی است که نیاز به مفعول ندارد و همیشه مجزوم میشود
- اسمی است که جمله با آن آغاز میشود و غالباً مرفوع است و پیش از خبر میآید Correct answer.
Explanation
در جمله اسمیه، مبتدا اسمی است که جمله با آن شروع میشود و خبر، حکم یا حالت آن را بیان میکند. مبتدا در حالت عادی مرفوع است و جایگاه آن پیش از خبر قرار دارد، در حالی که فاعل پس از فعل میآید.
Question 38General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در باور اسلامی، «نبوت» به چه معناست و پیامبران چگونه پیام الهی را به مردم میرسانند؟
- تلاش شخصی انسان برای رسیدن به مقام معنوی بدون ارتباط با وحی
- برگزیدگی برخی انسانها از سوی خدا برای دریافت و ابلاغ وحی به مردم Correct answer.
- مقامی سیاسی که مردم با انتخاب خود به یک فرد واگذار میکنند
- نوعی الهام شخصی که تنها برای خود پیامبر حجت است و ابلاغ نمیشود
Explanation
نبوت در اعتقاد اسلامی برگزیدگی انسانهایی است که خداوند آنان را برای دریافت وحی و رساندن پیام دین به مردم برمیگزیند. پیامبران با معجزه و ابلاغ وحی، حجت را بر مردم تمام میکنند و رساندن پیام به دیگران بخش جداییناپذیر نبوت است.
Question 39General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در منطق، اگر در قیاس شکل اول، حد وسط در مقدمه صغری محمول و در مقدمه کبری موضوع باشد، نتیجه چه ویژگی صوری خواهد داشت؟
- نتیجه تنها وقتی معتبر است که هر دو مقدمه جزئیه باشند
- نتیجه ضرورتاً از مقدمات لازم میآید و حد اصغر در آن موضوع قرار میگیرد Correct answer.
- نتیجه به دلیل تکرار حد وسط در هر دو مقدمه، همیشه سالبه است
- نتیجه همیشه کلیه منفی است و شکل قیاس را تغییر میدهد
Explanation
در شکل اول قیاس، حد وسط در صغری محمول و در کبری موضوع قرار میگیرد و حد اصغر موضوع نتیجه میشود. این شکل با رعایت شرایط، از جمله کلیت صغری، نتیجهای ضروری به دست میدهد و معتبرترین شکل قیاس اقترانی شمرده میشود.
Question 40General Knowledge (Ma'aref va Danesh-e Omumi)
در ادبیات فارسی، «تشبیه» با کدام ویژگی از «استعاره» قابل تفکیک است؟
- در تشبیه همیشه ادات تشبیه حذف میشود و استعاره تنها با کلمه «مانند» ساخته میشود
- در تشبیه تنها وجه شبه بیان میشود و مشبه و مشبهبه هر دو پنهان میمانند
- در تشبیه هر دو طرف مشبه و مشبهبه صریحاً ذکر میشوند، اما در استعاره یکی از آنها حذف و دیگری جای آن مینشیند Correct answer.
- در تشبیه واژهها همیشه حقیقیاند، در حالی که استعاره تنها در شعر به کار میرود
Explanation
تشبیه پیوند صریح دو چیز است که هر دو طرف آن در کلام حاضرند، هرچند ادات و وجه شبه گاه حذف شوند. در استعاره یکی از دو طرف حذف میشود و واژه مشبهبه در جای مشبه به کار میرود، و همین حذف مرز اصلی این دو صنعت است.
Question 41Persian Language and Literature
در بیت «رسید مژده که ایام گلشن است امروز / به شکر آن که چو گل خنده بر دهان داریم»، واژهٔ «گلشن» از نظر ساختواژی چه نوع ترکیبی است؟
- ترکیب عطفی
- ترکیب وندی (مشتق مرکب) Correct answer.
- ترکیب مکرر
- ترکیب اضافی
Explanation
«گلشن» از دو پایهٔ «گل» و «شن» (به معنای جای و زمین) ساخته شده و جزء دوم معنای مکان میدهد؛ چنین ترکیبی که جزء دومش وندوارهٔ اشتقاقی است، ترکیب وندی یا مشتق مرکب شمرده میشود. در ترکیب اضافی رابطهٔ اضافه میان دو جزء هست و در ترکیب عطفی دو واژه با «و» به هم میپیوندند، که هیچکدام در «گلشن» دیده نمیشود.
Question 42Persian Language and Literature
در دستور زبان فارسی، در جملهٔ «کتاب را روی میز گذاشت»، واژهٔ «روی» چه نقشی دارد؟
- حرف اضافه Correct answer.
- قید
- اسم
- صفت
Explanation
«روی» در این جمله رابطهٔ مکانی میان «کتاب» و «میز» را نشان میدهد و همراه با گروه اسمی پس از خود یک گروه حرفاضافهای میسازد؛ بنابراین حرف اضافه است. واژهٔ «روی» میتواند اسم هم باشد (به معنای چهره)، اما در این بافت نقشی جز حرف اضافه ندارد.
Question 43Persian Language and Literature
کدام شاعر سرایندهٔ مثنوی «حدیقة الحقیقة» است؟
- عطار نیشابوری
- نظامی گنجوی
- مولوی
- سنایی غزنوی Correct answer.
Explanation
«حدیقة الحقیقة و شریعة الطریقة» اثر سنایی غزنوی است و از نخستین منظومههای عرفانی تعلیمی فارسی به شمار میرود. عطار «منطقالطیر» و «الهینامه»، نظامی «خمسه» و مولوی «مثنوی معنوی» را سرودهاند.
Question 44Persian Language and Literature
در بیت «دلا بسوز که سوز تو کارها بکند / نیاز نیمشبی دفع صد بلا بکند»، آرایهٔ «بسوز» و «بسوز» چه نام دارد؟
- تجنیس اشتقاق
- ردیف
- جناس تام
- تکرار Correct answer.
Explanation
واژهٔ «بسوز» در دو مصراع عیناً تکرار شده است و این تکرار لفظی که در آغاز مصراع دوم هم میآید، آرایهٔ تکرار را میسازد. جناس تام هم به تکرار واژه گفته میشود، اما در این بیت «بسوز» در دو جایگاه مختلف و با کارکرد تأکیدی تکرار شده و اصطلاح دقیقتر برای این ساخت، تکرار است.
Question 45Persian Language and Literature
در زبان فارسی، کدام واژه با پیشوند «بی» ساخته شده است؟
- بیابان
- بیسواد Correct answer.
- بیمار
- بیدار
Explanation
«بیسواد» از پیشوند نفی «بی» و صفت «سواد» ساخته شده و معنای نبود سواد را میرساند. در «بیمار»، «بیابان» و «بیدار» جزء آغازین «بی» پیشوند اشتقاقی نیست و این واژهها ساختار پیشوندی ندارند.
Question 46Persian Language and Literature
در جملهٔ «دانشآموزان کتابهایی را که دیروز خریدند به کتابخانه آوردند»، بند «که دیروز خریدند» چه نوع بندی است؟
- بند پیرو قیدی
- بند پیرو موصولی Correct answer.
- بند مستقل
- بند پیرو متممی
Explanation
این بند با ضمیر موصولی «که» آغاز میشود و گروه اسمی «کتابهایی» را توصیف میکند؛ بنابراین بند پیرو موصولی (صفتواره) است. بند مستقل بهتنهایی معنا دارد و بند قیدی نقش قید جمله را میآراید، در حالی که این بند وابسته به اسم پیش از خود است.
Question 47Persian Language and Literature
قافیه در کدام بیت از نظر حروف روی و قید یکسان است؟
- «شب است و موج زدنهای بیامان دریا / کجاست ساحل آرام و آشنای دریا»
- «دل میرود ز دستم صاحبدلان خدا را / دردا که راز پنهان خواهد شد آشکارا»
- «به جهان خرم از آنم که جهان خرم از اوست / عاشقم بر همه عالم که همه عالم از اوست»
- «ای نام تو بهترین سرآغاز / بینام تو نامه کی کنم باز» Correct answer.
Explanation
در بیت «سرآغاز» و «باز» قافیهاند؛ حرف روی «ز» است و پیش از آن هر دو «ا» دارند، پس قید قافیه یکسان است. در بیتهای دیگر قافیهها در حرف روی یا در حروف پیش از روی با هم اختلاف دارند.
Question 48Persian Language and Literature
در دستور زبان فارسی، «شناسه» چیست؟
- کلمهای که مفعول را به فعل میچسباند
- جزء پایانی فعل که شخص و شمار را نشان میدهد Correct answer.
- نشانهٔ جمع اسم
- جزء آغازین فعل که زمان را نشان میدهد
Explanation
شناسه جزء پایانی فعل است که شخص و شمار را نشان میدهد، مانند «م» در «رفتم» یا «ند» در «رفتند». این جزء با شناسهٔ اسم (نشانهٔ جمع) و با نشانهٔ مفعولی «را» تفاوت دارد.
Question 49Persian Language and Literature
کدام اثر به نثر فارسی و در موضوع تاریخ ادبیات و شرح حال شاعران نوشته شده است؟
- «لباب الالباب» عوفی Correct answer.
- «گلستان» سعدی
- «تذکرة الاولیاء» عطار
- «کلیله و دمنه» نصرالله منشی
Explanation
«لباب الالباب» از محمد عوفی، تذکرهای در شرح حال شاعران و نمونهٔ شعر آنان است و از منابع مهم تاریخ ادبیات فارسی به شمار میرود. «تذکرة الاولیاء» در شرح حال عارفان، «گلستان» در حکایت و پند و «کلیله و دمنه» در افسانههای تعلیمی نوشته شدهاند.
Question 50Persian Language and Literature
در بیت «چون که صد آمد نود هم پیش ماست»، واژهٔ «نود» با کدام واژهٔ دیگر آرایهٔ جناس میسازد؟
- «آمد»
- «پیش»
- «چون»
- «صد» Correct answer.
Explanation
در این بیت میان «صد» و «نود» رابطهٔ عددی و لفظی برقرار است و شاعر با بهرهگیری از این دو عدد، جناس و ایهام تناسب میآفریند. «نود» با هیچیک از واژههای «چون»، «پیش» و «آمد» چنین رابطهٔ لفظی و معنایی ندارد.