I85PREP
⌘ K
VMBO KB Aardrijkskunde study materials
VMBO KB Aardrijkskunde study resources

VMBO KB Aardrijkskunde practice questions

One question at a time. Build your VMBO KB Aardrijkskunde understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat gebeurt er bij een divergente plaatgrens tussen twee oceanische platen?

  1. De zwaardere plaat duikt onder de lichtere plaat en er ontstaat een diepzeetrog
  2. De platen bewegen uit elkaar en er stijgt magma op dat nieuwe oceanische korst vormt Correct answer.
  3. De platen schuiven langs elkaar en veroorzaken alleen aardbevingen
  4. De platen botsen en er ontstaat een plooiingsgebergte

Explanation

Bij een divergente grens bewegen twee platen uit elkaar. In de opening stijgt magma uit de mantel op en stolt tot nieuwe oceanische korst, waardoor mid-oceanische ruggen ontstaan. Dit proces heet seafloor spreading.

Question 2Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een aardbeving wordt gemeten met een seismograaf. De schokgolven die het eerst aankomen zijn de P-golven. Welke eigenschap hebben P-golven?

  1. Ze verplaatsen zich als longitudinale golven en gaan door vaste stoffen en vloeistoffen Correct answer.
  2. Ze verplaatsen zich alleen langs het aardoppervlak en richten daar de meeste schade aan
  3. Ze ontstaan pas na de aardbeving en veroorzaken de naschokken
  4. Ze zijn transversale golven die zich niet door vloeistoffen voortplanten

Explanation

P-golven zijn longitudinale drukgolven die het snelst reizen en daardoor als eerste worden geregistreerd. Ze planten zich voort door zowel vaste stoffen als vloeistoffen, anders dan S-golven.

Question 3Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Waardoor ontstaan de meeste vulkanen rond de Grote Oceaan, de zogenoemde Ring van Vuur?

  1. Doordat oceanische platen onder andere platen duiken en magma opslaat Correct answer.
  2. Doordat platen langs elkaar schuiven zonder dat er magma bij betrokken is
  3. Doordat hete pluimen vanuit de aardkern door de korst prikken
  4. Doordat platen daar uit elkaar bewegen en magma omhoogkomt

Explanation

Rond de Grote Oceaan liggen veel subductiezones waar een oceanische plaat onder een andere plaat duikt. De plaat smelt in de diepte en het gevormde magma stijgt op, wat vulkanisme veroorzaakt.

Question 4Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Op een plek zijn in de bodem lagen zand, klei en grind afgezet door een rivier. Welk begrip past bij zulke afzettingen?

  1. Sedimentair gesteente dat door hitte is gevormd
  2. Sedimenten die later tot sedimentgesteente kunnen verharden Correct answer.
  3. Stollingsgesteente dat uit magma is ontstaan
  4. Metamorf gesteente dat onder hoge druk is veranderd

Explanation

Zand, klei en grind zijn losse sedimenten die door water zijn afgezet. Door druk en verharding kunnen ze in de loop van lange tijd veranderen in sedimentgesteente zoals zandsteen en kleisteen.

Question 5Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een rivier stroomt van een berggebied naar zee. In welk deel van de rivier overheerst erosie het sterkst?

  1. In de bovenloop, waar het verval groot is en het water snel stroomt Correct answer.
  2. In de monding, waar zoet water met zout water mengt
  3. In de komgronden, waar de rivier buiten haar oevers treedt
  4. In de benedenloop, waar de rivier breed is en langzaam stroomt

Explanation

In de bovenloop is het hoogteverschil groot en stroomt het water snel, waardoor het veel materiaal kan uitschuren. Dit heet insnijding en levert diepe V-vormige dalen op.

Question 6Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat is de belangrijkste oorzaak van het ontstaan van een gletsjerdal met een U-vormige doorsnede?

  1. Instorting van een grot na het smelten van kalksteen
  2. Afzetting van zand en klei door de wind
  3. Uitschuring door een snelstromende rivier
  4. Uitschuring door een dikke, langzaam schuivende ijsmassa Correct answer.

Explanation

Een gletsjer schuurt met het meegenomen gesteente de bodem en wanden uit, waardoor een brede U-vormige vallei ontstaat. Rivieren snijden daarentegen smalle, V-vormige dalen uit.

Question 7Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

In een woestijngebied waait zand over een vlakte. Wat is het meest waarschijnlijke gevolg van langdurige winderosie op een rotsblok?

  1. Het rotsblok verandert in klei door het contact met zand
  2. Het rotsblok groeit doordat er zand tegenaan wordt geplakt
  3. Het rotsblok wordt aan de onderkant het sterkst afgeslepen door meegenomen zand Correct answer.
  4. Het rotsblok wordt gelijkmatig kleiner doordat wind alle kanten even hard raakt

Explanation

De wind draagt zandkorrels vooral vlak boven de grond mee, waardoor de onderkant van een rotsblok het sterkst wordt afgeschuurd. Zo kunnen paddenstoelrotsen ontstaan met een smalle voet.

Question 8Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat is de directe oorzaak van eb en vloed?

  1. De wind die het zeewater tegen de kust opstuwt
  2. De draaiing van de aarde om haar eigen as zonder invloed van buitenaf
  3. De aantrekkingskracht van de maan en de zon op het zeewater Correct answer.
  4. Het smelten van poolijs waardoor de zeespiegel stijgt

Explanation

De maan oefent de sterkste aantrekkingskracht uit op het zeewater, waardoor het water aan twee kanten van de aarde wordt opgetild. De zon versterkt of verzwakt dit effect, wat springtij en doodtij verklaart.

Question 9Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een kust bestaat uit zandstrand dat door golven wordt aangevallen. Welke maatregel werkt als zachte kustverdediging?

  1. Een hoge dijk van beton langs de kustlijn aanleggen
  2. Een dijk van basaltblokken in zee plaatsen
  3. Zand opspuiten op het strand zodat golven het zand afbreken in plaats van de duinen Correct answer.
  4. Een stormvloedkering van staal bouwen in de riviermonding

Explanation

Bij zandsuppletie wordt zand voor de kust of op het strand aangebracht, zodat de golven eerst dit zand afbreken en de kust erachter beschermen. Dit is een zachte methode die meebeweegt met natuurlijke processen.

Question 10Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat gebeurt er met de temperatuur van de lucht als deze stijgt in de atmosfeer?

  1. De lucht wordt warmer doordat de druk toeneemt
  2. De lucht koelt af doordat de druk afneemt Correct answer.
  3. De lucht warmt op doordat waterdamp condenseert
  4. De temperatuur blijft precies gelijk aan de temperatuur aan het aardoppervlak

Explanation

Als lucht opstijgt, neemt de luchtdruk af en zet de lucht uit, waardoor de temperatuur daalt. Bij het stijgen kan waterdamp uiteindelijk condenseren en wolken vormen.

Question 11Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Waardoor waait de wind op het noordelijk halfrond rond een hogedrukgebied met de wijzers van de klok mee?

  1. Door de zeestromingen wordt de wind meegetrokken
  2. Door de bergen wordt de wind in een vaste richting geduwd
  3. Door de draaiing van de aarde wordt de wind naar rechts afgebogen Correct answer.
  4. Door de zwaartekracht wordt de wind naar het centrum gezogen

Explanation

De draaiing van de aarde veroorzaakt het corioliseffect, waardoor bewegende lucht op het noordelijk halfrond naar rechts wordt afgebogen. Rond een hogedrukgebied stroomt de lucht daardoor met de klok mee naar buiten.

Question 12Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat is de belangrijkste oorzaak van het ontstaan van de moesson in Zuid-Azië?

  1. De draaiing van de aarde om de zon in een jaar
  2. De botsing van twee continentale platen in het noorden
  3. Het smelten van sneeuw in de Himalaya in het voorjaar
  4. Het verschil in temperatuur tussen het snel opwarmende land en de langzaam opwarmende oceaan Correct answer.

Explanation

In de zomer warmt het Aziatische land veel sneller op dan de Indische Oceaan, waardoor boven land een lagedrukgebied ontstaat. De vochtige zeewind waait daardoor naar het land en brengt zware regen.

Question 13Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gebied ligt op 30 graden noorderbreedte. Wat kun je zeggen over de zonne-instraling daar in vergelijking met de evenaar?

  1. Er komt helemaal geen zonne-energie, omdat het er altijd nacht is
  2. De zonnestralen vallen er gemiddeld schuiner, waardoor minder energie per oppervlakte binnenkomt Correct answer.
  3. De zonnestralen vallen er loodrecht in, waardoor het er warmer is dan op de evenaar
  4. De zonne-instraling is er precies gelijk aan die op de evenaar

Explanation

Hoe verder van de evenaar, hoe schuiner de zonnestralen het aardoppervlak treffen. Dezelfde hoeveelheid zonne-energie wordt dan over een groter oppervlak verdeeld, waardoor het er gemiddeld koeler is.

Question 14Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat is de belangrijkste oorzaak van het ontstaan van een zeestroom zoals de Golfstroom?

  1. Verschillen in temperatuur en zoutgehalte van het zeewater, samen met de wind Correct answer.
  2. De draaiing van de maan om de aarde
  3. Het smelten van gletsjers in de poolstreken
  4. De eb- en vloedbeweging van het zeewater

Explanation

Zeestromen ontstaan vooral door verschillen in temperatuur en zoutgehalte, die de dichtheid van het water bepalen, en door aanhoudende wind. De Golfstroom voert warm water van de tropen naar het noordwesten van Europa.

Question 15Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Waarom is de aardkorst onder de oceanen gemiddeld jonger dan de korst onder de continenten?

  1. Omdat de maan de oceanische korst voortdurend vernieuwt
  2. Omdat continenten nooit zijn veranderd sinds hun ontstaan
  3. Omdat oceanische korst bij subductie in de mantel verdwijnt en bij ruggen steeds opnieuw wordt gevormd Correct answer.
  4. Omdat oceanisch gesteente harder is en daardoor sneller veroudert

Explanation

Bij mid-oceanische ruggen wordt voortdurend nieuwe oceanische korst gevormd, terwijl oudere korst bij subductiezones weer in de mantel verdwijnt. Daardoor is oceanische korst gemiddeld veel jonger dan continentale korst.

Question 16Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een rivier treedt buiten haar oevers en zet een laag vruchtbare klei af op het land. Welk begrip hoort bij dit verschijnsel?

  1. Verwering van gesteente
  2. Subductie van een plaat
  3. Sedimentatie door de rivier Correct answer.
  4. Erosie door de rivier

Explanation

Als een rivier buiten haar oevers treedt, neemt de stroomsnelheid af en zakt het meegenomen materiaal naar de bodem. Deze afzetting van klei en zand heet sedimentatie en maakt het land vruchtbaar.

Question 17Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat is het gevolg van bodemdaling in een laaggelegen kustgebied waar ook de zeespiegel stijgt?

  1. Er ontstaan meer gletsjers in het gebied
  2. De kans op overstromingen neemt toe doordat het hoogteverschil met de zee kleiner wordt Correct answer.
  3. De kans op overstromingen neemt af doordat de bodem lager komt
  4. De zeespiegel daalt doordat de bodem zakt

Explanation

Bodemdaling en zeespiegelstijging werken samen: het land komt lager te liggen ten opzichte van de zee. Daardoor wordt de kans op overstromingen groter en zijn dijken en gemalen harder nodig.

Question 18Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Welk type plaatgrens hoort bij het ontstaan van een diepzeetrog naast een eilandboog?

  1. Een convergente grens waarbij een oceanische plaat onder een andere plaat duikt Correct answer.
  2. Een divergente grens tussen twee oceanische platen
  3. Een hotspot midden op een oceanische plaat
  4. Een transversale grens waarbij platen langs elkaar schuiven

Explanation

Bij een convergente grens duikt een oceanische plaat onder een andere plaat, waardoor een diepe trog ontstaat. Boven de subductiezone stijgt magma op en vormt een rij vulkanen, vaak als eilandboog.

Question 19Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Waarom bevat de lucht boven een warme oceaan in de tropen veel waterdamp?

  1. Doordat waterdamp ontstaat bij het afkoelen van de lucht
  2. Doordat koude lucht meer waterdamp kan bevatten dan warme lucht
  3. Doordat de wind de waterdamp uit de bergen aanvoert
  4. Doordat warme lucht meer waterdamp kan bevatten en het zeewater verdampt Correct answer.

Explanation

Warme lucht kan meer waterdamp bevatten dan koude lucht. Boven een warme oceaan verdampt veel zeewater en de vochtige lucht stijgt op, wat in de tropen leidt tot zware regenval en wolken.

Question 20Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gebied heeft een tropisch regenwoudklimaat. Welke combinatie van temperatuur en neerslag past daarbij?

  1. Koude winters en warme zomers met weinig neerslag
  2. Hoge temperaturen het hele jaar en veel neerslag verspreid over het jaar Correct answer.
  3. Een korte zomer met temperaturen onder nul en neerslag als sneeuw
  4. Grote temperatuurverschillen tussen dag en nacht en bijna geen neerslag

Explanation

Een tropisch regenwoudklimaat kenmerkt zich door hoge temperaturen en veel neerslag gedurende het hele jaar. Daardoor groeien er jaarrond dichte, groene regenwouden.

Question 21Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Waardoor is het in de buurt van de evenaar meestal warmer dan op de polen?

  1. De evenaar ligt dichter bij de zon dan de polen
  2. De zonnestralen vallen bij de evenaar loodrechter op het aardoppervlak Correct answer.
  3. De polen worden door wolken tegen de zonnewarmte afgeschermd
  4. De evenaar heeft een dikkere atmosfeer dan de polen

Explanation

Doordat de aarde bol is, vallen de zonnestralen bij de evenaar loodrecht in en op de polen schuin. Loodrechte straling verwarmt een kleiner oppervlak sterker, waardoor de evenaar warmer is.

Question 22Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een vulkaan op Hawaï ligt midden op een oceanische plaat. Hoe wordt dit vulkanisme verklaard?

  1. Door subductie van de oceanische plaat onder een continentale plaat
  2. Door het uit elkaar bewegen van twee platen ter plaatse
  3. Door een hotspot waar magma vanuit de mantel omhoogkomt Correct answer.
  4. Door erosie van de kust door golven

Explanation

Hawaï ligt boven een hotspot: een plaats waar heet materiaal uit de mantel opstijgt en magma vormt, onafhankelijk van een plaatgrens. De plaat schuift over de hotspot, waardoor een reeks eilanden is ontstaan.

Question 23Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Wat is de volgorde van de gesteentekringloop als een granietgesteente door verwering, transport en afzetting in een sedimentgesteente verandert?

  1. Verwering, transport, afzetting en verharding Correct answer.
  2. Transport, smelten, verwering en stollen
  3. Smelten, stollen, verwering en transport
  4. Afzetting, verwering, transport en smelten

Explanation

Graniet wordt eerst door verwering afgebroken tot losse korrels. Die korrels worden door water of wind getransporteerd, daarna afgezet en uiteindelijk door druk verhard tot sedimentgesteente.

Question 24Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Welke rol speelt de Golfstroom bij het klimaat van Noordwest-Europa?

  1. De stroom voert warm water aan en maakt de winters zachter Correct answer.
  2. De stroom voert koud poolwater aan en maakt het klimaat kouder
  3. De stroom zorgt voor extra neerslag in de vorm van sneeuw in de zomer
  4. De stroom heeft geen invloed op het klimaat van Europa

Explanation

De Golfstroom voert warm water van de tropen naar het noordwesten van Europa. De warmte wordt aan de lucht afgegeven, waardoor de winters in Noordwest-Europa zachter zijn dan op dezelfde breedte elders.

Question 25Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gebied heeft een sterke aardbeving. Waarom is de schade in een gebied met losse, natte bodem vaak groter dan op vaste rots?

  1. Losse, natte bodem versterkt de schokgolven en kan gaan vloeien Correct answer.
  2. Op vaste rots worden de schokgolven altijd sterker
  3. Losse bodem zorgt ervoor dat er geen schokgolven ontstaan
  4. Losse, natte bodem houdt de schokgolven juist helemaal tegen

Explanation

Losse, met water verzadigde bodem kan de schokgolven versterken en bij hevige trillingen vloeibaar worden, wat bodemvervloeiing heet. Daardoor verzakken gebouwen eerder dan op stevige rots.

Question 26Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een rivier stroomt van een berggebied naar een vlak kustgebied. Hoe verandert het sediment dat de rivier vervoert tijdens deze reis?

  1. Het sediment verdwijnt volledig doordat het oplost in het water
  2. Het sediment wordt steeds grover doordat de rivier sneller gaat stromen
  3. Het sediment wordt steeds fijner doordat de stroomsnelheid afneemt Correct answer.
  4. Het sediment verandert niet van korrelgrootte, alleen van kleur

Explanation

In de bergen stroomt een rivier snel en kan zij grof materiaal zoals grind en stenen meevoeren. Zodra het dal vlakker wordt, neemt de stroomsnelheid af en kan de rivier alleen nog fijner materiaal zoals zand en klei transporteren. Grover materiaal wordt daardoor eerder afgezet, fijner materiaal pas later.

Question 27Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Op een plek in de aardmantel stijgt heet gesteente op en spreidt het zich zijwaarts. Welk verschijnsel hoort direct bij deze beweging?

  1. Het ontstaan van een transforme breuk
  2. Het ontstaan van een diepzeetrog
  3. Het ontstaan van een mid-oceanische rug Correct answer.
  4. Het ontstaan van een gebergte door continentale botsing

Explanation

Waar heet mantelmateriaal opstijgt en zijwaarts wegstroomt, komt magma omhoog en vormt zich nieuwe oceanische korst. Langs de breukzone ontstaat een verhoogde rug onder water: een mid-oceanische rug. De zeebodem spreidt zich daar in twee richtingen.

Question 28Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gebied ligt in de subtropen rond 25 graden noorderbreedte. Daar daalt de lucht meestal. Welk klimaat hoort hierbij?

  1. Een altijd vochtig regenwoudklimaat
  2. Een zeeklimaat met natte zomers
  3. Een poolklimaat met eeuwige sneeuw
  4. Een droog woestijnklimaat Correct answer.

Explanation

Bij dalende lucht wordt de lucht samengedrukt en warmt zij op, waardoor de relatieve vochtigheid daalt en er weinig neerslag valt. Daarom liggen veel woestijnen rond 20 tot 30 graden breedte. De subtropische hogedrukgordel zorgt daar voor droogte.

Question 29Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een helling in een nat berggebied bestaat uit losse grond op een steile ondergrond. Wat vergroot de kans op een aardverschuiving het meest?

  1. Het verwijderen van bomen en struiken op de helling Correct answer.
  2. Het toenemen van de luchtdruk boven de berg
  3. Een lange periode van droog, zonnig weer
  4. Het langzaam afkoelen van de bodem in de nacht

Explanation

Plantenwortels houden bodemdeeltjes vast en nemen water op, waardoor de helling steviger blijft. Als de begroeiing verdwijnt, kan regenwater de grond sneller verzadigen en wordt de massa zwaarder en instabieler. Bij een steile helling kan de grond dan makkelijker naar beneden schuiven.

Question 30Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

In een gebied met een koude oceaanstroom langs de kust is de lucht boven zee relatief koel. Wat is het gevolg voor de neerslag aan de kust?

  1. Er valt alleen sneeuw doordat de lucht onder nul graden blijft
  2. Er valt evenveel neerslag als in een tropisch regenwoud
  3. Er valt weinig neerslag doordat koude lucht minder vocht kan bevatten Correct answer.
  4. Er valt veel neerslag doordat koude lucht veel vocht vasthoudt

Explanation

Hoe kouder de lucht, hoe minder waterdamp deze maximaal kan bevatten. Boven een koude zeestroom is de lucht dus relatief droog en ontstaan minder snel wolken en buien. Daardoor blijven veel kustgebieden bij koude stromen droog, zoals woestijnkusten.

Question 31Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Bij een convergente plaatgrens duikt een oceanische plaat onder een continentale plaat. Welk verschijnsel ontstaat daardoor aan de rand van het continent?

  1. Een brede riftvallei met nieuwe oceanische korst
  2. Een mid-oceanische rug met spreiding
  3. Een vlakke kustvlakte zonder breuken
  4. Een gebergte met vulkanen en een diepzeetrog voor de kust Correct answer.

Explanation

Als een oceanische plaat onder een continentale plaat duikt, ontstaat er een diepe trog op de plek van de subductie. Het gesmolten materiaal stijgt op en vormt vulkanen, terwijl de korst wordt geplooid tot een gebergte. Zo ontstaan bijvoorbeeld de Andes.

Question 32Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gesteente wordt door verwering afgebroken tot kleine deeltjes. Deze deeltjes worden door een rivier naar zee vervoerd en zakken daar naar de bodem. Welk gesteente kan hieruit na lange tijd ontstaan?

  1. Een sedimentgesteente zoals zandsteen Correct answer.
  2. Een stollingsgesteente zoals basalt
  3. Een metamorf gesteente zoals marmer
  4. Een stollingsgesteente zoals graniet

Explanation

Afgezette losse deeltjes worden na verloop van tijd samengedrukt en aan elkaar gekit, waardoor een sedimentgesteente ontstaat. Zand wordt zo zandsteen en klei wordt schalie. Basalt, graniet en marmer ontstaan op een andere manier, namelijk door afkoeling van magma of door hoge druk en temperatuur.

Question 33Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een kuststrook heeft een smalle strook land tussen zee en duinen. De zee slaat hier bij storm veel zand weg. Welke eigenschap van de kust bepaalt vooral hoe snel het land achteruitgaat?

  1. De hoeveelheid zand die de zee weer aanvoert Correct answer.
  2. De kleur van het zand op het strand
  3. Het aantal dagen met bewolking per jaar
  4. De temperatuur van het zeewater in de zomer

Explanation

Of een kust achteruitgaat, hangt af van de balans tussen zandafvoer en zandaanvoer. Als golven en stroming meer zand wegvoeren dan er via stroming en rivieren bijkomt, verdwijnt de kust geleidelijk. Bij voldoende aanvoer kan het strand zich juist herstellen.

Question 34Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een meteoroloog ziet op een weerkaart een gebied met hoge luchtdruk. Welk weer verwacht hij daar meestal?

  1. Zonnig en droog weer met weinig wind Correct answer.
  2. Aanhoudende sneeuwval
  3. Zware onweersbuien in de middag
  4. Veel buien met harde wind

Explanation

In een hogedrukgebied daalt de lucht, waardoor wolken oplossen en neerslag uitblijft. Het weer is daardoor vaak zonnig en droog, met weinig wind in het centrum. Buien horen juist bij lagedrukgebieden waar lucht opstijgt.

Question 35Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een bergketen ligt dwars op de heersende wind die van zee komt. Aan de loefzijde stijgt de lucht op. Wat gebeurt er aan de lijzijde?

  1. Daar blijft de temperatuur gelijk aan die boven zee
  2. Daar is het droog doordat de lucht is afgekoeld en vocht heeft afgegeven Correct answer.
  3. Daar ontstaan altijd tropische orkanen
  4. Daar valt meer neerslag doordat de lucht verder stijgt

Explanation

Aan de loefzijde stijgt vochtige lucht op, koelt af en geeft neerslag af. Aan de lijzijde daalt de nu droge lucht, warmt op en wordt nog droger. Zo ontstaat een regenschaduw met een droog klimaat achter de bergen.

Question 36Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gebied heeft een Middellandse Zeeklimaat. Welke beschrijving van temperatuur en neerslag past daarbij?

  1. Het hele jaar veel neerslag en hoge temperaturen
  2. Koude winters met veel sneeuw en droge zomers
  3. Het hele jaar droog met grote temperatuurverschillen tussen dag en nacht
  4. Warme, droge zomers en zachte, natte winters Correct answer.

Explanation

Het Middellandse Zeeklimaat kenmerkt zich door droge, warme zomers door dalende lucht en natte, zachte winters door passerende storingen. De neerslag valt dus vooral in de winter. Deze combinatie komt voor aan de westkant van continenten rond 30 tot 40 graden breedte.

Question 37Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een vulkanische berghelling is bedekt met een dikke laag as. Na een hevige regenbui schuift een mengsel van as, water en modder snel naar beneden. Hoe heet dit verschijnsel?

  1. Een lahar Correct answer.
  2. Een duinverstuiving
  3. Een tsunami
  4. Een lawine van ijs en sneeuw

Explanation

Een lahar is een modderstroom van vulkanisch materiaal, zoals as en puin, vermengd met water. Door hevige regen of smeltend ijs kan dit mengsel snel van een vulkaanhelling stromen. Het is zeer gevaarlijk omdat het snel en onvoorspelbaar beweegt.

Question 38Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

In een rivierdelta zakt het water bij eb weg en stroomt het bij vloed weer binnen. Welk verschijnsel ontstaat in zo'n gebied door de afwisseling van eb en vloed?

  1. Een hooggebergte met scherpe toppen
  2. Een waddengebied met geulen en slikken Correct answer.
  3. Een diepzeetrog langs de kust
  4. Een gletsjer die zich langzaam terugtrekt

Explanation

Waar eb en vloed het land binnendringen, ontstaat een waddengebied. Bij vloed stromen geulen vol water en blijft slib achter op de slikken. Bij eb vallen die slikken droog, waardoor een afwisselend landschap van geulen en platen ontstaat.

Question 39Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Op een warme zomerdag stijgt lucht boven een stad snel op. Wat kan daardoor in de loop van de middag ontstaan?

  1. Een sneeuwbui
  2. Een onweersbui met regen Correct answer.
  3. Een dikke laag mist in de ochtend
  4. Een heldere hemel zonder wolken

Explanation

Door sterke verwarming stijgt vochtige lucht op en koelt af, waardoor waterdamp condenseert tot wolken. Bij krachtige stijging kunnen deze wolken uitgroeien tot onweersbuien. De neerslag valt daarbij vaak in de middag of avond.

Question 40Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een plaat beweegt langs een andere plaat zonder dat er nieuwe korst ontstaat of korst verdwijnt. Welk type plaatgrens is dit?

  1. Divergente plaatgrens
  2. Transforme plaatgrens Correct answer.
  3. Hotspotgrens
  4. Convergente plaatgrens

Explanation

Bij een transforme plaatgrens schuiven twee platen horizontaal langs elkaar. Er wordt geen korst gevormd of vernietigd, maar er ontstaan wel breuken en aardbevingen. Een bekend voorbeeld is de San Andreasbreuk.

Question 41Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een regio in de bergen heeft op 2000 meter hoogte een gemiddelde temperatuur van 5 graden Celsius. Volgens de vuistregel daalt de temperatuur met ongeveer 0,6 graden per 100 meter stijging. Hoeveel graden is het ongeveer op 3000 meter?

  1. Ongeveer 5 graden Celsius
  2. Ongeveer 17 graden Celsius
  3. Ongeveer -1 graad Celsius Correct answer.
  4. Ongeveer 11 graden Celsius

Explanation

Het hoogteverschil is 1000 meter, dus 10 keer 100 meter. Bij een daling van 0,6 graad per 100 meter koelt de lucht 6 graden af. Van 5 graden blijft dan ongeveer -1 graad Celsius over.

Question 42Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een rivier stroomt door een gebied met zachte klei. In de buitenbocht van een meander stroomt het water sneller. Wat gebeurt daar?

  1. De rivier verandert in een gletsjer
  2. Er ontstaat een waterval in de rivier
  3. De oever wordt opgebouwd doordat klei wordt afgezet
  4. De oever wordt uitgeschuurd en de bocht wordt wijder Correct answer.

Explanation

In de buitenbocht is de stroomsnelheid het hoogst, waardoor de rivier de oever uitschulpt. De bocht wordt daardoor steeds breder en kan zich verplaatsen. Aan de binnenbocht, waar het water langzaam stroomt, wordt juist materiaal afgezet.

Question 43Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

In een gebied met een landklimaat komen zeer koude winters en warme zomers voor. Wat verklaart de grote temperatuurverschillen tussen zomer en winter?

  1. De invloed van een warme oceaanstroom in de buurt
  2. De korte duur van de dag in de zomer
  3. De grote afstand tot de zee, waardoor land snel opwarmt en afkoelt Correct answer.
  4. De hoge luchtvochtigheid in de zomer

Explanation

Land warmt sneller op en koelt sneller af dan water. Ver van de zee is de matigende invloed van het water klein, waardoor de temperatuur in de zomer hoog oploopt en in de winter sterk daalt. Daarom hebben landklimaten grote temperatuurverschillen.

Question 44Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een stuk oceanische korst schuift onder een ander stuk korst en smelt diep in de aarde. Welke gebeurtenis hoort bij deze beweging?

  1. Het ontstaan van een duin langs de kust
  2. Het ontstaan van een gletsjerdal
  3. Het ontstaan van een moesson
  4. Het ontstaan van een aardbeving langs de subductiezone Correct answer.

Explanation

Bij subductie schuiven platen met veel wrijving langs elkaar, waardoor spanning wordt opgebouwd. Als die spanning plotseling vrijkomt, ontstaat een aardbeving. Zulke aardbevingen komen veel voor langs diepe troggen en eilandbogen.

Question 45Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een eiland in de Stille Oceaan ligt boven een plek waar heet gesteente uit de diepe mantel omhoogkomt. De plaat beweegt langzaam over deze plek. Wat ontstaat er op den duur?

  1. Een brede rivierdelta
  2. Een reeks eilanden die in leeftijd van elkaar verschillen Correct answer.
  3. Een diepe trog die zich langs de kust uitstrekt
  4. Een groot continentaal gebergte

Explanation

Een hotspot blijft min of meer op dezelfde plek in de mantel, terwijl de plaat eroverheen schuift. Boven de hotspot ontstaan steeds nieuwe vulkanen, terwijl oudere vulkanen wegdrijven en uitdoven. Zo vormt zich een keten van eilanden met een verschillende leeftijd.

Question 46Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gebied aan de kust heeft last van verzilting van de bodem. Wat is hiervan een belangrijke oorzaak?

  1. Het opdringen van zeewater in de bodem door een dalende zoetwaterstand Correct answer.
  2. Het afkoelen van de bodem in de winter
  3. Te veel regenwater dat de bodem uitspoelt
  4. Het stijgen van de bodem door tektoniek

Explanation

Als de zoetwaterstand in de bodem daalt, bijvoorbeeld door droogte of te veel watergebruik, kan zeewater vanaf de kust in de bodem doordringen. Daardoor komt zout in de bodem terecht. Dit wordt verzilting genoemd en het maakt landbouw moeilijk.

Question 47Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een rivier heeft in de bovenloop een steil dal en in de benedenloop een breed dal met veel afzetting. Wat gebeurt er met de erosie van de bovenloop naar de benedenloop?

  1. De erosie neemt toe doordat de rivier breder wordt
  2. De erosie blijft precies gelijk in de hele rivier
  3. De erosie neemt af doordat de stroomsnelheid daalt Correct answer.
  4. De erosie verandert alleen door de temperatuur van het water

Explanation

In de bovenloop stroomt de rivier snel door een steil dal, waardoor veel erosie optreedt. In de benedenloop is het verval klein en stroomt het water langzaam, waardoor erosie afneemt en afzetting toeneemt. Zo ontstaat een breed dal met sediment.

Question 48Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een kust wordt beschermd door een rij paaltjes in zee die golven breken en zand laten bezinken. Hoe heet deze maatregel?

  1. Een strandhoofd Correct answer.
  2. Een gemaal
  3. Een duin
  4. Een dijk

Explanation

Een strandhoofd is een constructie van paaltjes of stenen die loodrecht op de kust in zee steekt. Het breekt de golfenergie en houdt zand vast, waardoor de kust op die plek minder snel erodeert. Het is een harde vorm van kustverdediging.

Question 49Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

In een gebied met een droog klimaat waait de wind al jaren over losse grond. Welk effect heeft dit op de bodem?

  1. De bodem houdt meer water vast
  2. De bodem wordt vruchtbaarder doordat er zand bijkomt
  3. De bodem verandert in een gletsjer
  4. De vruchtbare toplaag verdwijnt en de bodem wordt schraal Correct answer.

Explanation

Bij winderosie worden de fijnste en vruchtbaarste deeltjes uit de bodem weggeblazen. Wat achterblijft is grover en voedselarmer materiaal. Daardoor wordt de bodem schraal en neemt de opbrengst voor de landbouw af.

Question 50Aarde (aardrijkskundige verschijnselen en processen)

Een gebied ligt op hoge breedte en heeft een poolklimaat. Wat is kenmerkend voor de neerslag in dit klimaat?

  1. Er valt zeer weinig neerslag, meestal als sneeuw Correct answer.
  2. Er valt elke dag hagel
  3. Er valt alleen in de zomer zware regen
  4. Er valt het hele jaar door veel regen

Explanation

Koude lucht kan maar weinig waterdamp bevatten, waardoor in poolgebieden weinig neerslag valt. Wat valt, valt meestal in de vorm van sneeuw. Daardoor zijn poolstreken vaak droog, ook al liggen er dikke pakketten ijs.