VMBO KB Biologie flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Celkern

Deel van een eukaryote cel dat het DNA bevat en de processen in de cel regelt, zoals celdeling en eiwitsynthese.

Celmembraan

Dun vlies om de cel dat selectief doorlaatbaar is: kleine moleculen zoals zuurstof en water passeren, grotere stoffen alleen via transport.

Bladgroenkorrel

Groen organel in plantencellen met chlorofyl, waar fotosynthese plaatsvindt en glucose wordt gevormd uit water en koolstofdioxide.

Mitochondrium

Organel dat glucose met zuurstof afbreekt en energie (ATP) levert voor processen in de cel, zoals beweging en groei.

Celwand

Stevige laag om een plantaardige cel die steun en bescherming geeft; dierlijke cellen hebben geen celwand.

Mitose

Celdeling waarbij één cel twee identieke dochtercellen vormt met hetzelfde aantal chromosomen, gebruikt voor groei en herstel.

Fotosynthese

Proces in bladgroenkorrels waarbij planten met licht, water en koolstofdioxide glucose en zuurstof maken.

Huidmondje

Kleine opening in het blad die gaswisseling regelt: koolstofdioxide naar binnen, zuurstof en waterdamp naar buiten.

Bestuiving

Overdracht van stuifmeel van meeldraad naar stempel, bijvoorbeeld door wind, insecten of water.

Bevruchting plant

Versmelting van de kern van een stuifmeelbuis met de eicel in het zaadbeginsel, waarna een zaad ontstaat.

Warmbloedig

Eigenschap van zoogdieren en vogels waarbij de lichaamstemperatuur constant blijft, ook als de omgeving verandert.

Kieuwen

Ademhalingsorganen van vissen die zuurstof uit het water opnemen en koolstofdioxide afgeven.

Vertering

Afbreken van voedingsstoffen tot kleine moleculen met behulp van enzymen, waarna opname in het bloed plaatsvindt.

Darmvlokken

Kleine uitstulpingen in de dunne darm die het oppervlak vergroten, zodat voedingsstoffen snel in het bloed worden opgenomen.

Enzym

Eiwit dat een reactie in het lichaam versnelt, zoals amylase voor zetmeel of lipase voor vetten.

Slagader

Bloedvat dat bloed van het hart afvoert, met een dikke gespierde wand en hoge bloeddruk.

Longblaasje

Klein blaasje in de long waar zuurstof naar het bloed gaat en koolstofdioxide naar de lucht.

Antistof

Eiwit gemaakt door witte bloedcellen dat zich bindt aan een ziekteverwekker en die onschadelijk maakt.

Reflex

Snelle onbewuste reactie op een prikkel via een korte baan door het ruggenmerg, zonder tussenkomst van de hersenen.

Insuline

Hormoon uit de alvleesklier dat de bloedsuikerspiegel verlaagt door glucose in cellen en de lever op te nemen.

Ecosysteem

Samenhangend geheel van een biotoop met abiotische factoren en een levensgemeenschap van organismen die op elkaar inwerken.

Voedselketen

Reeks organismen waarin elke schakel de vorige eet: producent, consumenten en uiteindelijk reducenten.

Reducent

Organisme zoals een schimmel of bacterie dat dode resten afbreekt tot mineralen die planten weer kunnen opnemen.

Producent

Organisme dat met fotosynthese zelf organische stoffen maakt en zo de basis van een voedselketen vormt.

Biotische factor

Invloed van andere organismen op een organisme, zoals voedsel, concurrentie, roofdieren en ziekteverwekkers.

Abiotische factor

Niet-levende invloed uit de omgeving, zoals temperatuur, licht, water, zuurgraad en bodemsamenstelling.

Genotype

De erfelijke informatie van een organisme in het DNA, weergegeven met de combinatie van allelen, bijvoorbeeld Aa.

Fenotype

Het waarneembare uiterlijk of eigenschap van een organisme, bepaald door genotype en invloeden uit het milieu.

Dominant allel

Allel dat tot uiting komt in het fenotype als het aanwezig is, ook wanneer er maar één kopie is (Aa).

Recessief allel

Allel dat alleen tot uiting komt als beide chromosomen hetzelfde allel dragen (aa), dus niet bij een heterozygoot.

Natuurlijke selectie

Proces waarbij individuen met gunstige eigenschappen meer nakomelingen krijgen, waardoor die eigenschappen in de populatie toenemen.

Onafhankelijke variabele

De factor die de onderzoeker bewust verandert in een experiment om het effect op de afhankelijke variabele te meten.