VMBO GL/TL Dans cheat sheet

Dans (algemeen): kernbegrippen, analysemodel en examenregels

• Dansanalyse in vier lagen: (1) beschrijving van de beweging, (2) dansante elementen (ruimte, tijd, kracht), (3) vormgeving en compositie, (4) betekenis, context en beleving.

• Dansante elementen: ruimte (richting, niveau, baan, afstand, formatie), tijd (tempo, duur, maat, ritme, accent), kracht (spanning, gewicht, flow, energie) en lichaam (houding, lichaamsdelen, lichaamsvorm).

• Ruimtegebruik onderscheiden: persoonlijke ruimte (kinesfeer) tegenover algemene ruimte; rechte lijnen en diagonalen versus gebogen lijnen en cirkels; hoog, midden en laag niveau.

• Compositiebegrippen: herhaling, variatie, contrast, canon, unisono, spiegeling, accumulatie, climax en overgang; let op begin-, midden- en eindbeeld van een fragment.

• Dansstijlen herkennen aan kenmerken: klassiek ballet (uitgedraaide benen, verticale lijn, sprongen op spitzen), moderne dans (grondgebruik, ademhaling, val en herstel), jazz- en urbanstijlen (ritmisch, geïsoleerde lichaamsdelen, groove).

• Functies van dans: ritueel of ceremonieel, sociaal of gemeenschappelijk, vermaak, artistiek-expressief en sportief of competitief; de functie bepaalt mede de vorm en de locatie.

• Productieketen: choreograaf, dansers, repetitor, muzikale begeleiding of componist, kostuum- en decorontwerp, lichtontwerp, toneeltechniek en publiek; elke rol levert een eigen bijdrage aan het eindresultaat.

• Veiligheid en gezondheid: warming-up voor belasting, cooling-down erna, hydratatie, letten op ondergrond en schoeisel, en signaleren van overbelasting; blessurepreventie hoort bij verantwoord dansen.

• Beoordelingscriteria bij een danspresentatie: techniek en uitvoering, muzikaliteit en timing, ruimtegebruik en formatie, expressie en intentie, originaliteit en afstemming binnen de groep.