VMBO KB Duits cheat sheet

Leesvaardigheid Duits - VMBO KB

• Vraagtype → aanpak: hoofdgedachte = de optie die de hele tekst dekt; deelonderwerp = eerste of laatste zin van de alinea; functie van een alinea = wat de alinea doet (inleiden, voorbeeld geven, argumenteren, tegenwerping maken, waarschuwen, adviseren, concluderen).

• Doel van de tekst: informeren, overtuigen, activeren, instrueren, amuseren of waarschuwen. Gebiedende wijs en 'Jetzt anmelden' of 'Sie müssen' wijzen op activeren; feiten zonder mening wijzen op informeren.

• Signaalwoorden en verband: aber/jedoch/allerdings/trotzdem/obwohl = tegenstelling of toegeving; deshalb/daher/also/folglich = gevolg of conclusie; weil/denn/da = oorzaak; damit/um ... zu = doel; außerdem/zudem = toevoeging; zum Beispiel/etwa = voorbeeld; zuerst/dann/danach/schließlich = tijdvolgorde.

• Valsche vrienden: bekommen = krijgen, eventuell = mogelijk, aktuell = actueel of huidig, Karte = kaart of plaatsbewijs, Gift = vergif, Rente = pensioen, Probe = monster of proef, Fabrik = fabriek, Stuhl = stoel, Tisch = tafel; 'der See' = meer, 'die See' = zee.

• Woordbetekenis afleiden: let op voorvoegsels (un-, miss-, ver-, be-), achtervoegsels (-los = zonder, -bar = -baar, -heit of -keit = -heid) en samenstellingen; in 'die Haustür' bepaalt 'Tür' de kern en het geslacht (de deur van het huis).

• Zinsontleding als leeshulp: in een hoofdzin staat de persoonsvorm op plaats 2; in een bijzin achteraan (weil ich keine Zeit habe); een scheidbaar voorvoegsel staat achteraan (Der Kurs findet montags statt); 'zu' plus infinitief staat aan het eind (Ich habe vor, Deutsch zu lernen).

• Ontkenning en nuance: nicht = niet, kein of keine = geen, nichts = niets, nur = alleen, erst = pas, schon = al, noch = nog, kaum = nauwelijks; 'nicht nur ... sondern auch' = niet alleen ... maar ook.

• Getallen, data en prijzen: een punt is duizendtal, een komma is decimaalteken (1.500 = duizendvijfhonderd; € 4,50 = vier euro vijftig); 'halb neun' = 8.30 uur; maanden: Januar, Februar, März, April, Mai, Juni, Juli, August, September, Oktober, November, Dezember.

• Tekstsoort herkennen aan vorm: Anzeige (kort, prijs, contact), Stellenanzeige (functie, eisen, 'Wir bieten'), Speisekarte (gerechten met prijzen), Fahrplan (tijden en perrons), Rezension (mening over boek of film), Leserbrief (reactie met 'Ich finde'), Gebrauchsanweisung (stappen en waarschuwingen).