VMBO KB Duits flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Hoofdgedachte

De hoofdgedachte is de kern die de hele tekst dekt; kies de optie die alle alinea's samen omvat en niet slechts één voorbeeld of detail.

Deelonderwerp van een alinea

Het deelonderwerp staat vaak in de eerste of laatste zin van de alinea; die zin noemt het onderwerp waarover de rest van de alinea uitleg geeft.

Functie van een alinea

De functie beschrijft wat een alinea doet: inleiden, een voorbeeld geven, een argument aanvoeren, een tegenwerping maken, waarschuwen, adviseren of concluderen.

Doel van de tekst

Het doel is wat de schrijver met de tekst wil bereiken: informeren, overtuigen, activeren, instrueren, amuseren of waarschuwen; gebiedende wijs en 'Jetzt anmelden' wijzen op activeren.

Informerende tekst

Een informerende tekst geeft feiten en uitleg zonder de lezer te willen overhalen; meningen ontbreken of zijn duidelijk als citaat herkenbaar.

Overtuigende tekst

Een overtuigende tekst wil de lezer van een standpunt overtuigen met argumenten, voorbeelden en conclusies; signaalwoorden zijn 'deshalb', 'denn' en 'aber'.

Activerende tekst

Een activerende tekst zet de lezer aan tot een handeling, bijvoorbeeld kopen, aanmelden of stemmen; kenmerken zijn gebiedende wijs, 'Sie sollten' en 'Jetzt mitmachen'.

Signaalwoord tegenstelling

Signaalwoorden als 'aber', 'jedoch', 'allerdings', 'trotzdem' en 'obwohl' geven een tegenstelling of toegeving aan tussen twee delen van de tekst.

Signaalwoord oorzaak

Signaalwoorden als 'weil', 'denn' en 'da' geven een oorzaak of reden aan; de bijzin met 'weil' heeft de persoonsvorm achteraan.

Signaalwoord gevolg

Signaalwoorden als 'deshalb', 'daher', 'deswegen', 'also' en 'folglich' leiden een gevolg of conclusie in die volgt uit wat eerder is gezegd.

Signaalwoord doel

Signaalwoorden als 'damit' en de constructie 'um ... zu' geven een doel aan: de handeling wordt gedaan om iets te bereiken.

Signaalwoord voorbeeld

'Zum Beispiel', 'beispielsweise' en 'etwa' kondigen een voorbeeld aan dat een algemene uitspraak verduidelijkt. Het voorbeeld is meestal niet de hoofdgedachte.

Valsche vriend: bekommen

'Bekommen' betekent 'krijgen', niet 'bekomen'; de betekenis blijkt uit de context, bijvoorbeeld 'Ich bekomme einen Brief' = ik krijg een brief.

Valsche vriend: eventuell

'Eventuell' betekent 'mogelijk' of 'misschien', niet 'eventueel' in de zin van 'in ieder geval'; let op de context van de zin.

Valsche vriend: aktuell

'Aktuell' betekent 'actueel' of 'huidig', niet 'aktueel' als 'belangrijk'; 'die aktuelle Lage' betekent de huidige situatie.

Valsche vriend: Karte

'Karte' kan 'kaart' betekenen, maar ook 'plaatsbewijs' of 'menukaart'; de betekenis hangt af van de tekstsoort, zoals Fahrkarte of Speisekarte.

Valsche vriend: Gift

'Gift' betekent 'vergif', niet 'gift' in de zin van 'geschenk'; het geschenk heet 'das Geschenk'. Let op de context: bij een waarschuwing gaat het om vergif.

Valsche vriend: Rente

'Rente' betekent 'pensioen' of 'renten'; het Nederlandse 'rente' heet in het Duits 'die Zinsen'. Zo voorkom je een verkeerde vertaling in een tekst over geld of werk.

Samenstellingen lezen

In Duitse samenstellingen bepaalt het laatste deel de kern en het geslacht: 'die Haustür' is een deur, 'der Hausmeister' is een meester of beheerder.

Voor- en achtervoegsels

Voorvoegsels als 'un-' en 'miss-' en achtervoegsels als '-los' (zonder), '-bar' (-baar) en '-heit' (-heid) veranderen de betekenis van het grondwoord.

Werkwoord op plaats 2

In een Duitse hoofdzin staat de persoonsvorm op de tweede plaats; staat er een bijwoord vooraan, dan blijft de persoonsvorm tweede: 'Heute fährt er nach Köln'.

Persoonsvorm achteraan

In een bijzin staat de persoonsvorm achteraan: 'weil ich keine Zeit habe', 'obwohl es regnet' en 'dass er kommt'.

Scheidbaar voorvoegsel

Bij scheidbare werkwoorden staat het voorvoegsel achteraan in de zin: 'Der Kurs findet montags statt' en 'Ich rufe dich morgen an'.

Negatie: nicht en kein

'Nicht' ontkent een werkwoord, bijvoeglijk naamwoord of hele zin; 'kein' ontkent een zelfstandig naamwoord met lidwoord 'ein' of zonder lidwoord.

Nuancewoorden: nur, erst, schon

'Nur' = alleen, 'erst' = pas, 'schon' = al, 'noch' = nog en 'kaum' = nauwelijks; deze woorden veranderen de strekking van een bewering.

Getallen en decimalen

Duits gebruikt een punt als duizendtal en een komma als decimaalteken: '1.500' is duizendvijfhonderd en '€ 4,50' is vier euro vijftig.

Tijd: halb neun

'Halb neun' betekent half negen, dus 8.30 uur; 'Viertel nach acht' is 8.15 uur en 'Viertel vor neun' is 8.45 uur.

Citeervraag

Bij een citeervraag neem je een stukje tekst letterlijk over tussen aanhalingstekens, zonder de woorden te veranderen of te vertalen.

Bewering: wel of niet waar

Controleer elke bewering apart in de tekst; een optie die waar is maar uit een andere alinea komt, is niet het juiste antwoord.

Absolute woorden in opties

Woorden als 'altijd', 'nooit', 'alle' en 'niemand' maken een optie vaak onjuist, omdat de tekst meestal nuanceert met 'meistens', 'oft' of 'kaum'.

Publiek van de tekst

Het publiek leid je af uit aanspreekvorm (du of Sie), woordkeuze, onderwerp en medium; 'Sie' wijst op een beleefde, vaak volwassen doelgroep.

Tekstsoort: Anzeige

Een 'Anzeige' is een korte advertentie met prijs, contactgegevens en trefwoorden; de belangrijkste informatie staat vaak in de eerste regel of in vetgedrukte woorden.