I85PREP
⌘ K
VWO Fries study materials
VWO Fries study resources

VWO Fries practice questions

One question at a time. Build your VWO Fries understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Leesvaardigheid

It doarpshûs fan Warten is fan 6 oant en mei 20 july sletten fanwege ferbouwing. Yn dy perioade kinne aktiviteiten plakfine yn 'e skoalle oan de Buorren. Foar fragen kin men terjochte by de buertferiening. Wêrom is it doarpshûs neffens de tekst sletten?

  1. Fanwege tekoart oan personiel.
  2. Fanwege in ferbouwing. Correct answer.
  3. Fanwege in evenemint yn 'e skoalle.
  4. Fanwege de simmerfakânsje.

Explanation

Yn 'e earste sin stiet direkt dat it doarpshûs sletten is fanwege in ferbouwing. Oare redenen, lykas fakânsje of personielstekoart, wurde net neamd. De skoalle wurdt allinnich neamd as plak dêr't aktiviteiten yn dy perioade plakfine kinne.

Question 2Leesvaardigheid

Nij yn 'e bibleteek: de roman 'De Isel' fan Ate Zijlstra. It boek fertelt oer in famylje dy't nei de wettersneed fan 1953 alles kwyt is. Zijlstra skriuwt yn koarte, krêftige sinnen en wit de spanning fan 'e earste side ôf fêst te hâlden. Leafhawwers fan histoaryske romans komme hjir folle oan har trekken. Wat is it doel fan dit tekstje?

  1. It besprekt de swakke punten fan it boek.
  2. It ferklearret wêrom't de bibleteek it boek kocht hat.
  3. It jout in gearfetting fan 'e ynhâld.
  4. It wol lêzers oantrune it boek te lêzen. Correct answer.

Explanation

De tekst priizget de skriuwstyl en seit dat leafhawwers fan histoaryske romans 'folle oan har trekken komme'. Dat is in oanrieding om it boek te lêzen. In gearfetting of in krityske besprek is dit tekstje net.

Question 3Leesvaardigheid

De buertsjinst hat in nije regeling foar griente-ôffal. Bewenners krije in aparte bak, dy't se ien kear yn 'e twa wiken oan 'e dyk sette moatte. Wêr ferwiist 'dy't' yn 'e tekst nei?

  1. nei in aparte bak Correct answer.
  2. nei de buertsjinst
  3. nei it griente-ôffal
  4. nei de regeling

Explanation

'Dy't' heart by it tiidwurd 'sette': wat set men oan 'e dyk? Dat is de aparte bak. It griente-ôffal heart yn 'e bak, mar wurdt net sels oan 'e dyk setten.

Question 4Leesvaardigheid

Yn 'e rin fan 'e jierren hat de fiskerij yn 'e Waadsee har oanpast. Dêr't earder grutte kotters útfearen, binne no faker lytsere boaten te sjen. De fiskers kieze foar koartere tochten, om't de kosten fan brânstof heech binne en de fangstkwota krap. Hokker reden foar de koartere tochten stiet yn 'e tekst?

  1. Te grutte boaten foar de Waadsee
  2. Hege brânstofkosten en krape fangstkwota Correct answer.
  3. In sletten Waadsee foar de fiskerij
  4. Te min bemanning foar lange tochten

Explanation

De lêste sin neamt twa redenen: hege brânstofkosten en krape fangstkwota. Dy beide wurde yn ien opsomming jûn. Oare redenen, lykas bemanning of in sletten gebiet, komme yn 'e tekst net foar.

Question 5Leesvaardigheid

Op it Marnix Kolleezje is in stik fan it skoalplein omfoarme ta in tún. Learlingen ferbouwe dêr krûden en grienten en dogge sels it ûnderhâld. Neffens biology-dosinte Jansen leare se sa net allinnich oer planten, mar ek oer gearwurking en geduld. De skoalle wol de tún de kommende jierren útwreidzje. Wat is de haadgedachte fan dit tekstje?

  1. Biology-dosinte Jansen wol de tún sels beheare.
  2. De skoalle hat tefolle jild foar it ûnderhâld fan 'e tún.
  3. De skoaltún leart learlingen mear as allinnich plantekennis. Correct answer.
  4. Learlingen fan it Marnix Kolleezje fine túnsjen benedich.

Explanation

De tekst draait om 'e tún as leargelegenheid: neffens de dosinte leare learlingen der ek gearwurkjen en geduld. Dat is breder as plantekennis. Details lykas it útwreidzjen fan 'e tún binne bysaken.

Question 6Leesvaardigheid

De gemeente woe it fytspaad ferbrede. Dêrom moast in rige beammen wike. Omwenners wiene it dêr net mei iens. Uteinlik kaam der in kompromis: it paad waard smeller as pland en de beammen bleaune foar it grutste part stean. Hokker funksje hat it wurd 'Uteinlik' yn 'e lêste sin?

  1. It jout in oarsaak fan 'e foarige sin.
  2. It jout it resultaat fan 'e foarige ûntjouwing. Correct answer.
  3. It jout in tsjinstelling mei de foarige sin.
  4. It jout in foarbyld by de foarige sin.

Explanation

'Uteinlik' lûkt in konklúzje: nei it plan, it protest en it oerlis komt der in kompromis. It wurd jout dus it einresultaat oan. In tsjinstelling of in oarsaak soe mei oare ferbiningswurden oanjûn wurde.

Question 7Leesvaardigheid

Wat in geweldich plan wer fan 'e gemeente: de parkearplakken by it stasjon wurde ôfskaft, sadat reizgers 'mear bewust' wurde fan har ferfier. Dat it reinen of snije kin, liket net yn 'e berekkening meinaam te wêzen. Reizgers mei swiere bannen sille der grif bliid mei wêze. Wat is de toan fan 'e skriuwer?

  1. spotlik en kritysk Correct answer.
  2. entûsjast en oanmoedigjend
  3. neutraal en saaklik
  4. ûnwis en freegjend

Explanation

De skriuwer brûkt bewust positive wurden ('geweldich plan', 'grif bliid') foar in plan dat neidielen hat. Dat is spot: hy is it net iens mei de gemeente. In neutrale of entûsjaste toan soe sokke irony net brûke.

Question 8Leesvaardigheid

It Frysk is op 'e sosjale media folle mear te hearren as tsien jier lyn. Jonge makkers pleatse filmkes mei Fryske ûndertitels en dogge datselde ek yn it Frysk. Dochs bliuwt it oanbod beheind ta in pear populaire kanalen. Grutte streamingtsjinsten leverje noch amper Frysktalich materiaal. Hokker bewearing is yn oerienstimming mei de tekst?

  1. It Frysk is op 'e sosjale media minder te hearren as earder.
  2. Streamingtsjinsten biede in soad Frysktalich materiaal.
  3. Jonge makkers pleatse gjin Fryske filmkes.
  4. It oanbod bliuwt beheind ta in pear kanalen. Correct answer.

Explanation

De tekst seit dat it Frysk op sosjale media groeid is, mar dat it oanbod beheind bliuwt ta in pear populaire kanalen. Grutte streamingtsjinsten leverje noch amper Frysk materiaal. Allinnich de lêste bewearing folget dus út 'e tekst.

Question 9Leesvaardigheid

De gemeente wol dat alle buertfeesten yn it doarp twatalich wurde. Neffens de wethâlder is dat nedich om 'e Fryske taal libjend te hâlden. Mar in taal hâldt men net libjend mei ferplichtingen; men hâldt har libjend troch minsken dy't har út eigen beweging brûke. By de feestkommisje fan it doarp is it Frysk al jierren de natuerlike taal. In ferplichting soe dêr krekt in keunstmjittige sfear skeppe. Hokker argumint brûkt de skriuwer tsjin it twatalich meitsjen fan buertfeesten?

  1. It Frysk wurdt op oare plakken better bewarre.
  2. De wethâlder hat gjin ferstân fan 'e Fryske taal.
  3. Buertfeesten wurde te min troch de gemeente finansierd.
  4. In ferplichting soe it Frysk krekt keunstmjittich meitsje. Correct answer.

Explanation

De skriuwer set eigen gebrûk tsjin ferplichting: taal bliuwt libjend troch minsken dy't har frijwillich brûke. By it doarpsfeest bart dat al, dus in ferplichting soe in keunstmjittige sfear jaan. Dat is it wichtige argumint.

Question 10Leesvaardigheid

Sûnt de komst fan 'e nije halte is it doarp better berikber wurden. Reizgers kinne no elk oere nei de stêd, en dat is in grut foardiel foar minsken sûnder auto. Dochs is der ek in keer side: it tal auto's by de halte groeit hurd, en bewenners klagen oer lawaai en parkearoerlêst. De gemeente hat noch gjin plan om dat oan te pakken. Hokker funksje hat de lêste sin foar it hiele tekstje?

  1. Hy jout in gearfetting fan alle foar- en neidielen.
  2. Hy jout in oplossing foar de parkearoerlêst.
  3. Hy werhellet it wichtichste foardiel fan 'e halte.
  4. Hy lit sjen dat it neidiel net oanpakt wurdt. Correct answer.

Explanation

De lêste sin seit dat de gemeente noch gjin plan hat; it neidiel dat earder neamd is, bliuwt dus bestean. Hy beslút it tekstje mei in oantekening by it foardiel. In oplossing of in folsleine gearfetting jout dizze sin net.

Question 11Leesvaardigheid

It Waadfiskersmuseum siket frijwilligers foar de simmer. Frijwilligers helpe by it ûntfangen fan besikers en by it byhâlden fan 'e kolleksje. Se krije in koarte kursus en de reiskosten wurde fergoede. Wat is it wichtichste doel fan dit berjocht?

  1. It oanbieden fan in kursus oan besikers.
  2. It fergoedzjen fan reiskosten fan besikers.
  3. It sykjen fan frijwilligers foar de simmer. Correct answer.
  4. It oanfreegjen fan jild foar in folslein nije kolleksje.

Explanation

De earste sin fan it berjocht seit direkt dat it museum frijwilligers siket foar de simmer. De kursus en de reiskosten binne bysaken dy't by dat wurk hearre, net it eigentlike doel fan it berjocht. In lêzer moat dus it haaddoel skiede fan 'e details.

Question 12Leesvaardigheid

De gemeente hat besletten it âlde swimbad te sluten. Dat hat foar in soad reaksjes soarge. In protte ynwenners fine it spitich, mar neffens de wethâlder binne de kosten te heech. Wêr ferwiist 'Dat' nei yn 'e sin 'Dat hat foar in soad reaksjes soarge'?

  1. de gemeente dy't it beslút nommen hat
  2. de hege kosten fan it ûnderhâld
  3. it beslút om it swimbad te sluten Correct answer.
  4. it âlde swimbad dat al jierren leech stiet

Explanation

It foarnamwurd 'Dat' ferwiist altyd nei eat dat krekt earder neamd is. Krekt foarôfgeand giet it oer it beslút fan 'e gemeente om it swimbad te sluten. Dêrop komme de reaksjes fan 'e ynwenners.

Question 13Leesvaardigheid

Wolsto ek ris wat oars? Kom dan snein 12 maaie nei it Iepenloftteater. Sjonggroep De Wadden sjongt Fryske lietsjes en der is kofje en sût. De tagong is fergees, mar reservearje wol. Wat wol de skriuwer foaral berikke mei dizze tekst?

  1. Ynfolled jaan oer it optreden en de tagong.
  2. Ferslach dwaan fan in optreden dat al west hat.
  3. Krityk jaan op it Iepenloftteater en de sjonggroep.
  4. Minsken oantrune om nei it optreden te kommen. Correct answer.

Explanation

De tekst begjint mei in útnûging en ropt de lêzer op om te kommen. Alle ynformaasje oer tiid, plak en tagong stipet dy oproppende funksje. It is dus in wervingstekst en gjin ferslach of resinsje.

Question 14Leesvaardigheid

Op it doarp is in soad diskusje oer de nije fytsbrêge. Foarstanners sizze dat de brêge it feiliger makket foar skoalbern. Tsjinstanners fine dat de brêge te folle jild kostet. De gemeente hat no besletten de brêge dochs oan te lizzen, mar pas nei de simmer. Hokker konklúzje kin de lêzer út de lêste sin lûke?

  1. De gemeente hat fan 'e brêge ôfsjoen.
  2. De brêge wurdt yn elts gefal boud. Correct answer.
  3. De brêge wurdt dit jier net mear brûkt troch skoalbern.
  4. De tsjinstanners hawwe har sin krigen.

Explanation

De lêste sin seit dat de gemeente de brêge 'dochs' oanlizze sil, al bart dat pas nei de simmer. It beslút om te bouwen stiet dus fêst; allinnich de tiid is útskaad. Dat betsjut net dat it plan fan 'e baan is.

Question 15Leesvaardigheid

Efkes in moai foarbyld fan boargerlike belutsenheid: de nije ferljochting by it sportfjild is noch mar krekt oanlein, of it fjild is al wer ticht. De gemeente seit dat ferienings better oanfreegje moatte. Mar hoe moat dat as it systeem al wiken stikken is? Ik tink dat de gemeente earst ris nei de ferienings harkje moat. Hokker miening jout de skriuwer yn dit stikje?

  1. Ferienings skiede it ôffal net goed genôch.
  2. De gemeente docht it goed mei de ferienings.
  3. De ferljochting is te grut foar it sportfjild.
  4. De gemeente moat better nei de ferienings harkje. Correct answer.

Explanation

De skriuwer is dúdlik net tefreden en seit yn 'e lêste sin wat der better moat: earst harkje nei de ferienings. De sin 'Ik tink dat...' makket dy eigendomsmiening eksplisyt. De foarige sinnen tsjinje om dy miening te ûnderbouwen.

Question 16Leesvaardigheid

It oantal fytsers yn 'e binnenstêd is yn fiif jier tiid hast ferdûbele. Dêrtroch komme der mear klachten oer folle fytsparkearplakken. De gemeente hat dêrom besletten ekstra stallingen by de merke te bouwen. Hokker ferbân jout it wurd 'Dêrtroch' oan?

  1. in foarbyld by in bewearing
  2. in oarsaak mei it gefolch derfan Correct answer.
  3. in tsjinstelling tusken twa saken
  4. in oantsjutting fan tiid

Explanation

'Dêrtroch' is in ferbiningswurd dat in gefolch yntrodusearret. It gefolch is hjir it tanimmen fan 'e klachten, en de oarsaak is de ferdûbeling fan it oantal fytsers. Soks heart by it ferbân fan oarsaak en gefolch.

Question 17Leesvaardigheid

Yn 'e nije plannen komt der in soad romte foar kuier- en fytspaden by de haven. Dat is in goede ûntwikkeling, want it gebiet wie jierrenlang min tagonklik. Der binne fjouwer nije brêgen opnommen en it tal parkearplakken bliuwt gelyk. It plan is yn 'e ried oannommen. Hokker fan dizze sinnen út 'e tekst befettet in miening?

  1. Der komme fjouwer nije brêgen by de haven.
  2. Dat is in goede ûntwikkeling. Correct answer.
  3. It plan is yn 'e ried oannommen.
  4. It tal parkearplakken bliuwt gelyk.

Explanation

In miening is in útspraak dy't jin ek oars foarstelle kin en dy't in oardiel befettet. 'In goede ûntwikkeling' is sa'n oardiel: immen oars kin itselde plan min fine. De oare sinnen binne kontrolearbere feiten.

Question 18Leesvaardigheid

Sûnt de skoalle begûn is mei in talintprogramma, binne der mear learlingen dy't nei de ein fan 'e dei bliuwe. Se dogge dêr oan technyk, muzyk of programmearjen. De skoalle sjocht dat learlingen mear selsfertrouwen krije. Ek âlders binne posityf. It programma kostet wol jild, mar de skoalle fynt it de muoite wurdich. Wat is de haadgedachte fan dizze alinea?

  1. It talintprogramma hat positive gefolgen foar learlingen. Correct answer.
  2. Learlingen bliuwe nei skoaltiid om húswurk te meitsjen.
  3. Alders wolle mear technyklessen foar harren bern.
  4. It talintprogramma kostet te folle jild foar de skoalle.

Explanation

De alinea neamt trije positive effekten: mear learlingen bliuwe, se krije mear selsfertrouwen en âlders binne posityf. De kosten wurde wol neamd, mar se binne in bysaak. Dêrom is de haadgedachte dat it programma goed útpakt.

Question 19Leesvaardigheid

De provinsje wol it wetterpeil yn 'e feanweiden heger meitsje om 'e boaiem te rêden. Lânbouwers binne benaud dat harren greide te wiet wurdt foar it fee. Natoerorganisaasjes binne bliid, want heger wetter is better foar greidefûgels. De provinsje seit dat se mei in proef begjint en dat de resultaten earst sjen litte moatte oft it plan trochgiet. Wêrom is it beslút fan 'e provinsje om earst in proef te nimmen begryplik?

  1. De lânbouwers hawwe al besletten it plan tsjin te hâlden.
  2. Natoerorganisaasjes wolle earst noch mear fee yn it gebiet.
  3. It heger meitsjen fan it wetterpeil is technysk folslein ûnmooglik.
  4. Der binne tsjinstelde belangen, sadat mear ynformaasje nedich is. Correct answer.

Explanation

Lânbouwers en natoerorganisaasjes wolle krekt oarsom yn itselde gebiet: wiet lân is goed foar fûgels, mar min foar fee. By sokke tsjinstelde belangen jout in proef de provinsje de nedige gegevens foar in ferantwurde beslissing. Dêrom is de proef in logyske stap.

Question 20Leesvaardigheid

Guon sizze dat it Frysk yn 'e klasse ferplicht wurde moat. Dat klinkt moai, mar it is net sa ienfâldich. Learlingen komme hjoed-de-dei mei in soad talen de skoalle yn. In ferplichting kin dêrom foar guon learlingen in ekstra drompel wurde. Better is it om Fryske aktiviteiten oantreklik te meitsjen, sadat learlingen út harsels meidogge. Hokker funksje hat de lêste sin yn it gehiel?

  1. Se jout in gearfetting fan 'e foarige sinnen.
  2. Se jout in tsjinargumint tsjin 'e eigen miening.
  3. Se werhellet it foarstel fan 'e earste sin.
  4. Se docht in alternatyf foarstel nei in útlizzing fan beswieren. Correct answer.

Explanation

De skriuwer hat earst útlizzet wêrom't in ferplichting swierrichheden jout foar learlingen mei oare talen. Dêrnei komt mei 'Better is it om...' in eigen, oarsoartich foarstel. Dy lêste sin is dus in alternatyf dat út 'e beswieren fuortkomt.

Question 21Leesvaardigheid

Mei yngong fan 1 septimber feroaret de iepeningstiid fan 'e stedsbibleteek. Moandei oant en mei tongersdei is de bibleteek iepen fan 10.00 oant 20.00 oere. Freed en sneon slút de bibleteek om 18.00 oere. Sneins is de bibleteek ticht. Wat feroaret der op 1 septimber?

  1. De regels foar it lienen fan boeken.
  2. It oantal dagen dat de bibleteek iepen is.
  3. De lokaasje fan 'e stedsbibleteek.
  4. De iepeningstiid fan 'e stedsbibleteek. Correct answer.

Explanation

Yn de tekst stiet dat mei yngong fan 1 septimber de iepeningstiid feroaret. Dêrnei wurde de nije tiden neamd. Oare saken, lykas de lokaasje of de lienregels, komme yn 'e tekst net oan 'e oarder.

Question 22Leesvaardigheid

It doarpshûs fan Easterwâlde organisearret op 14 maart in jûn oer Frysk boeken. Skriuwer Jelle Visser fertelt oer syn nije roman en lêst in stik foar. Der is muzyk en der kinne boeken kocht wurde. De tagong is fergees. Wat is neffens de tekst it doel fan 'e jûn?

  1. Om jild yn te sammeljen foar it doarpshûs.
  2. Om minsken oer Frysk boeken te ynformearjen. Correct answer.
  3. Om in kursus Frysk skriuwen te jaan.
  4. Om nije leden foar de bibleteek te winnen.

Explanation

De tekst neamt dat de jûn giet oer Frysk boeken en dat de skriuwer fertelt en foarlêst. Dat wiist op it ynformearjen fan minsken oer Frysk boeken. It sammeljen fan jild of it winnen fan leden wurdt net neamd, en fan in kursus is gjin sprake.

Question 23Leesvaardigheid

Op 'e webside fan 'e gemeente stiet: 'Wolsto dyn ôffal oanbiede? Set de bak dan foar 7.00 oere by de dyk. It ôffal wurdt allinnich meinaam as de bak goed ticht is.' Wat moatsto neffens de tekst dwaan foar't it ôffal meinaam wurdt?

  1. De bak by de doar fan it hûs litte en wachtsje.
  2. It ôffal yn in iepen bak by de dyk dwaan.
  3. De bak foar 7.00 oere bûten sette en goed tichtdwaan. Correct answer.
  4. De bak nei 7.00 oere bûten by de dyk sette.

Explanation

De tekst jout twa betingsten: de bak moat foar 7.00 oere by de dyk stean en goed ticht wêze. Pas dan wurdt it ôffal meinaam. Nei 7.00 oere bûten sette of in iepen bak brûke foldocht net oan dy betingsten.

Question 24Leesvaardigheid

De gemeente wol it parkearjen yn 'e binnenstêd djoerder meitsje. Dat is in ferkearde beslissing. It is wier dat de binnenstêd better berikber wurde moat, mar it heger meitsjen fan parkearjild treft benammen minsken dy't foar har wurk yn 'e binnenstêd wêze moatte. Hja kinne net oars as mei de auto komme. Ynstee fan ekstra kosten soe de gemeente better yn 'e fytsynfrastruktuer ynvestearje kinne. Hokker argumint jout de skriuwer tsjin it djoerder meitsjen fan parkearjen?

  1. Der binne te min parkearplakken yn 'e binnenstêd.
  2. De gemeente brûkt it jild foar ferkearde projekten.
  3. It treft wurknimmers dy't ôfhinklik binne fan 'e auto. Correct answer.
  4. It makket de binnenstêd minder berikber.

Explanation

De skriuwer seit dat it heger meitsjen fan parkearjild foaral wurknimmers treft dy't fan 'e auto ôfhinklik binne. Dat is syn konkrete beswier tsjin it plan. Hy fynt net dat de binnenstêd minder berikber wurdt; hy fynt krekt dat de gemeente oars ynvestearje moat.

Question 25Leesvaardigheid

Sûnt de gemeente de âlde brêge ferfongen hat, is it drokker wurden op it fytspaad. Dat komt foaral troch de nije ferbining mei it stasjon. Reizgers nimme no massaal de fyts ynstee fan de bus. Wêr ferwiist it wurd 'Dat' yn 'e twadde sin nei?

  1. It drokker wurden op it fytspaad. Correct answer.
  2. It ferfangen fan 'e âlde brêge.
  3. It nimmen fan de bus troch reizgers.
  4. De nije ferbining mei it stasjon.

Explanation

Mei 'Dat' wurdt weromferwiisd nei it feit dat it drokker wurden is op it fytspaad. Dy hiele ûntwikkeling wurdt yn de folgjende wurden ferklearre. De nije ferbining is de oarsaak, net it ferwizingsobjekt.

Question 26Leesvaardigheid

Guon âlders wolle dat de skoalle gjin húswurk mear jout. Se fine dat bern nei skoaltiid frij wêze moatte. Oaren binne benaud dat learlingen dan efterop reitsje. Sels tink ik dat in bytsje húswurk goed is, salang't it net te folle tiid yn beslach nimt. In algehiel ferbod is te folle fan it goede. Wat is de miening fan 'e skriuwer oer húswurk?

  1. Húswurk is nedich, mar yn beheinde mjitte. Correct answer.
  2. Húswurk moat hielendal ôfskaft wurde.
  3. Húswurk moat ferfongen wurde troch ekstra lessen.
  4. Learlingen moatte sels kieze oft se húswurk dogge.

Explanation

De skriuwer seit 'Sels tink ik' en pleitet foar in bytsje húswurk dat net te folle tiid kostet. In algehiel ferbod neamt hy te folle fan it goede. Dêrmei nimt hy in middenposysje yn.

Question 27Leesvaardigheid

Om in ferbouwing oan 'e wenning te dwaan, moatsto earst in oanfraach by de gemeente yntsjinje. De gemeente kontrolearret dan oft it plan oan 'e regels foldocht. Pas nei goedkarring kin de bou begjinne. Oan 'e ein fan 'e ferbouwing docht de gemeente in kontrôle. Wat bart der neffens de tekst nei't de gemeente it plan kontrolearre hat?

  1. Dan kin de bou begjinne as it plan goedkard is. Correct answer.
  2. Dan docht de gemeente daliks in kontrôle oan 'e ein.
  3. Dan moat de wenning earst ferkocht wurde.
  4. Dan moat de oanfraach opnij yntsjinne wurde.

Explanation

Nei de kontrôle folget goedkarring, en pas dêrnei kin de bou begjinne. De ein-kontrôle komt pas oan 'e ein fan 'e ferbouwing, net daliks nei de plan-kontrôle. Fan in nije oanfraach of ferkeap is gjin sprake.

Question 28Leesvaardigheid

It is opfallend hoe't de diskusje oer de nije halte ferrint. Foarstanners bringe benammen it gemak foar reizgers yn brot. Tsjinstanners prate lykwols hast allinnich oer de kosten en oer it ferlies fan griene romte. Yn de ried hawwe de foarstanners in krappe mearderheid. Dochs sil it noch net maklik wurde om de besunigings op oare plakken út te lizzen. Hokker konklúzje kin út de tekst lutsen wurde?

  1. De nije halte giet net troch omdat de tsjinstanners in mearderheid hawwe.
  2. De halte komt der wierskynlik, mar de finansiering is noch net wis. Correct answer.
  3. De foarstanners fine de kosten it wichtichste argumint.
  4. Der is gjin diskusje mear oer de nije halte.

Explanation

De foarstanners hawwe in krappe mearderheid, dus de halte kin der wierskynlik komme. Tagelyk moat der noch útlizzjend dat oare plakken besunige wurde, wat op wjerstân tsjut. Sadwaande is de finansiering in punt fan soarch.

Question 29Leesvaardigheid

Wat in treflik idee fan 'e gemeente: om it wetter yn 'e binnenstêd skjin te hâlden, wurde de fonteinen foarearst útset. Dat besparret fansels in soad jild, mar de toeristen dy't foar de sfear komme, sille der oars oer tinke. It is te hope dat de gemeente har betinkt. Hokker toan brûkt de skriuwer benammen yn de earste sin?

  1. Entûsjast.
  2. Drigend.
  3. Neutraal.
  4. Ironysk. Correct answer.

Explanation

Mei 'Wat in treflik idee' bedoelt de skriuwer it tsjinoerstelde: hy fynt it gjin goed idee. Dy foarm fan spot hjit irony. De rest fan 'e tekst befêstiget dat hy kritysk is.

Question 30Leesvaardigheid

Yn 2015 brûkte 40% fan 'e jongerein yn it doarp de fyts nei skoalle. Yn 2020 wie dat 55%. It oantal learlingen dat mei de bus gie, naam yn deselde perioade ôf fan 35% nei 25%. It oantal learlingen dat brocht waard mei de auto bleau hast gelyk. Hokker feroaring is neffens de tekst it grutst?

  1. It totale oantal learlingen dat nei skoalle giet.
  2. De taname fan it fytsgebrûk. Correct answer.
  3. De ôfname fan it busgebrûk.
  4. It gelyk bliuwen fan it autogebrûk.

Explanation

It fytsgebrûk giet fan 40% nei 55%, in taname fan 15 persintpunt. It busgebrûk nimt ôf fan 35% nei 25%, in ôfname fan 10 persintpunt. 15 is grutter as 10, dus de taname fan it fytsgebrûk is it grutst.

Question 31Leesvaardigheid

De gemeente hat besletten om mear beammen yn it doarp te plantsjen. Dat is nedich, want by hege temperaturen jouwe beammen skaad en ôfkuolling. Wêrnei ferwiist 'Dat' yn 'e twadde sin?

  1. De hege temperatuer yn 'e simmer
  2. It beslút om beammen te plantsjen Correct answer.
  3. It doarp dêr't de beammen komme
  4. De gemeente dy't it beslút nommen hat

Explanation

'Dat' ferwiist nei de foarige sin as gehiel: it beslút fan 'e gemeente om mear beammen te plantsjen. It giet dus net om 'e gemeente sels, it doarp of de temperatuer, mar om 'e hanneling dy't dêr neamd wurdt. Sa'n ferwizing komt yn it Frysk gauris foar by in werhelling fan in hiele gedachte.

Question 32Leesvaardigheid

Sûnt ferline jier kinne ynwenners fan Ljouwert harren âlde klean by in aparte bult bringe. Dy klean wurde net fuortendaliks fuortgoaid, mar earst reparearre en dêrnei ferkocht yn in winkeltsje yn 'e binnenstêd. It jild dat dêrmei fertsjinne wurdt, giet nei in buertprojekt. Wat is it haadûnderwerp fan de tekst?

  1. It ynsammeljen fan jild foar in buertprojekt
  2. De iepening fan in nije winkel yn 'e binnenstêd
  3. It fuortgoaien fan âlde klean troch ynwenners
  4. In projekt mei reparearre âlde klean Correct answer.

Explanation

De hiele tekst draait om it projekt wêryn âld klean reparearre en ferkocht wurde. De winkel, it jild foar it buertprojekt en it fuortgoaien binne bysaken: se litte sjen hoe't it projekt wurket, mar jouwe net it haadûnderwerp oan.

Question 33Leesvaardigheid

Ik lês mei ferbjustering dat de gemeente fan plan is om de beammen by de Havenwei fuort te heljen. Dy beammen binne der al mear as hûndert jier en jouwe skaad oan 'e bern dy't dêr boartsje. Wêrom is der gjin oerlis mei de buert west? Ik hoopje dat de gemeente har beslút noch iens besjocht. Wat wol de skriuwer benammen berikke mei dizze tekst?

  1. Dat bern net mear by de Havenwei boartsje kinne
  2. Dat de gemeente it beslút weromdraait Correct answer.
  3. Dat der mear beammen by de Havenwei plante wurde
  4. Dat de gemeente by alle projekten oerlis hâldt

Explanation

De skriuwer is it net iens mei it fuortheljen fan 'e beammen en freget om it beslút nochris te besjen. Dat docht bliken út wurden as 'mei ferbjustering' en út 'Ik hoopje dat de gemeente har beslút noch iens besjocht'. It oerlis is in klacht, mar it eigentlike doel is it beslút sels.

Question 34Leesvaardigheid

Sûnt dizze wike mei gjin inkelde learling fan klasse 3 syn mobyltsje mear meinimme yn 'e les. De mobyltsjes wurde foar de earste oere yn in kast dien en pas nei de lêste oere weromjûn. Learlingen dy't fanwegen in sykte in mobyltsje nedich hawwe, meie it by har hâlde. Wannear krije de measte learlingen har mobyltsje werom?

  1. Under de middeispauze
  2. Allinnich as se siik binne
  3. Foar de earste oere fan 'e dei
  4. Nei de lêste oere fan 'e dei Correct answer.

Explanation

Yn 'e tekst stiet dat de mobyltsjes 'pas nei de lêste oere' weromjûn wurde. Allinnich learlingen dy't fanwegen in sykte in mobyltsje nedich hawwe, binne in útsûndering; foar de oare learlingen jildt de gewoane regel.

Question 35Leesvaardigheid

Op it earste each liket it in goed idee: de gemeente wol alle strjitten yn 'e binnenstêd autofrij meitsje. Dochs binne der ek noch fragen. Hoe komme de winkels oan harren guod? En wat dogge minsken dy't min rinne kinne? Hoe stiet de skriuwer foar it plan fan 'e gemeente oer?

  1. Hy fynt it idee goed, mar sjocht problemen Correct answer.
  2. Hy fynt it in min plan, mar neamt gjin beswieren
  3. Hy is der folslein tsjin en wol it plan tsjinhâlde
  4. Hy fynt it plan geweldich en hat gjin fragen

Explanation

De skriuwer neamt it plan earst 'in goed idee', mar set dêrmei 'Dochs' twa praktyske fragen tsjinoer. Sa lit er sjen dat er net tsjin it idee is, mar wol twivellet oan 'e útfiering derfan.

Question 36Leesvaardigheid

It oantal minsken dat Frysk praat, nimt ôf. Dat klinkt as in grut probleem, mar it is net sa ienfâldich. Yn 'e stêd hearst it Frysk minder, wylst it op it plattelân noch folop brûkt wurdt. Boppedat binne der grutte ferskillen tusken doarpen ûnderling. De fraach is dus net oft it Frysk ferdwynt, mar wêr't it noch libbet. Hoe is dizze tekst benammen opboud?

  1. In persoanlike ûnderfining mei in advys derby
  2. Twa tsjinstelde mieningen sûnder konklúzje
  3. Probleem neamd, relativearre, omset yn fraach Correct answer.
  4. In stelling wurdt jûn en yn twa foarbylden útwurke

Explanation

De tekst begjint mei in probleem (it Frysk nimt ôf), relativearret dat mei foarbylden fan stêd, plattelân en doarpen, en einiget mei in oare fraach: net oft it ferdwynt, mar wêr't it libbet. Der binne gjin twa tsjinstelde mieningen en ek gjin persoanlike ûnderfining.

Question 37Leesvaardigheid

It waar wie hielendal net goed foar de iepen dei fan 'e fuotbalferiening. It reinde hast de hiele middei. Dochs kamen der mear as twahûndert minsken. Hokker funksje hat it wurd 'Dochs' yn 'e tekst?

  1. It jout in tsjinstelling oan Correct answer.
  2. It jout in oarsaak oan by wat derfoar stiet
  3. It jout in gearfetting fan wat derfoar stiet
  4. It jout in foarbyld by wat derfoar stiet

Explanation

'Dochs' ferbynt twa saken dy't tsjin elkoar yn geane: it minne waar en dochs in soad minsken. Sa'n wurd jout in tsjinstelling oan en gjin oarsaak, foarbyld of gearfetting. It jout oan dat de útslach oars is as jo ferwachtsje soene.

Question 38Leesvaardigheid

Ut ûndersyk ûnder tûzen jongerein docht bliken dat se troch de wike trochinoar minder as sân oeren sliepe. Benammen it brûken fan in telefoan of tablet let op 'e jûn hâldt se wek. Dat hat gefolgen: jongerein dy't koart sliept, docht it minder op skoalle en is faker siik. Wat is de bêste gearfetting fan de tekst?

  1. Jongerein brûkt te folle telefoan en moat dat hielendal net mear dwaan
  2. Sân oeren sliep is foar elkenien te min, ek foar folwoeksenen
  3. Skoallen moatte mear omtinken jaan oan de sûnens fan jongerein
  4. Jongerein sliept te min troch skermen en dat hat gefolgen Correct answer.

Explanation

De tekst giet oer te min sliep by jongerein, oer de oarsaak (skermen let op 'e jûn) en oer de gefolgen foar skoalle en sûnens. Allinnich dizze gearfetting befettet alle wichtichste eleminten fan 'e tekst.

Question 39Leesvaardigheid

By it nije boartersplak oan 'e Skieppedyk stiet sûnt koart in kast dêr't bern boartersguod yn lizze kinne. It idee is aardich, mar de kast is faak fol. Guon bern bringe har guod net mear werom, en de kast is dêrtroch al nei in wike leech. Hokker oplossing foar it probleem wurdt yn de tekst suggerearre?

  1. Mear boartersguod keapje foar yn 'e kast
  2. Ôfspraken meitsje oer it werombringen Correct answer.
  3. De kast fuorthelje en in oar boartersplak bouwe
  4. Bern ferbiede om noch guod mei te nimmen

Explanation

Ut 'Guon bern bringe har guod net mear werom' folget dat ôfspraken oer it werombringen de foar de hân lizzende oplossing binne. De tekst neamt gjin jild foar nij guod en seit ek net dat it boartersplak fuort moat.

Question 40Leesvaardigheid

Yn De Wierren is in nij reparaasjekafee iepene. Bewenners kinne dêr fergees mei help fan frijwilligers harren stofsûger, radio of fyts meitsje litte. De buertferiening wol dêrmei ôffal foarkomme, want in apparaat dat makke wurdt, hoecht net fuortendaliks by it ôffal. Wat is de haadgedachte fan dit berjocht?

  1. It reparaasjekafee wol troch reparaasjes ôffal foarkomme. Correct answer.
  2. Yn De Wierren wurde alle stofsûgers en fytsen fergees fuorthelle.
  3. De buertferiening ferwachtet dat bewenners mear nije apparaten keapje.
  4. Frijwilligers ferkeapje twaddehâns apparaten oan bewenners.

Explanation

De haadgedachte is it wichtichste punt dat de tekst as gehiel oerbringe wol. Hjir is dat it nije reparaasjekafee, dat troch reparaasjes foarkomt dat apparaten by it ôffal bedarje. Details oer frijwilligers binne dêrby ûnderstypjend, net it haadpunt.

Question 41Leesvaardigheid

Oproep: Foar de buerttún oan 'e Súdwei sykje wy minsken dy't ien kear yn 'e wike in oere helpe wolle by it plantsjen en wetterjaan. Materiaal is oanwêzich. Oanmelde kin by de buertferiening. Wat is it doel fan dizze tekst?

  1. Ynformaasje jaan oer de skiednis fan 'e buerttún.
  2. Fertelle wannear't de buerttún iepen giet foar publyk.
  3. Klagers oproppe oer wetter oerlast yn 'e buerttún.
  4. Frijwilligers freegje om te helpen yn 'e buerttún. Correct answer.

Explanation

It doel fan in oproep is om lêzers ta in aksje te bewegen. De tekst freget minsken om har oan te melden foar help yn 'e buerttún, dat is in direkt fersyk. Oare ynformaasje ûntbrekt of is bysaak.

Question 42Leesvaardigheid

De nije bankjes by it merkeplak binne net folle mear as in kosmetyske oanpassing: se sjogge aardich út, mar it plak om te sitten is itselde bleaun. Wat betsjut 'kosmetyske oanpassing' hjir?

  1. In oanpassing dy't alles oars makket.
  2. In oanpassing dy't noch net klear is.
  3. In oanpassing dy't benammen om it uterlik giet. Correct answer.
  4. In oanpassing dy't in soad jild kostet.

Explanation

Ut 'e tafoeging 'se sjogge aardich út, mar it plak om te sitten is itselde bleaun' docht bliken dat it benammen om it uterlik giet. 'Kosmetysk' betsjut dêrom oerflakkich, net yngripend.

Question 43Leesvaardigheid

Sûnt de nije fytsbrêge iepen is, docht bliken dat folle mear bern út Easterbuorren mei de fyts nei skoalle geane. De plysje seach ek dat it tal auto's by de skoalle yn 'e moarnspits mei hast de helte ôfnommen is. Hokker konklúzje kin út de tekst lutsen wurde?

  1. De fytsbrêge draacht by oan minder auto's by de skoalle. Correct answer.
  2. De nije fytsbrêge is oanlein sûnder oerlis mei de skoalle.
  3. De plysje hâldt tafersjoch by de skoalle fanwege de nije brêge.
  4. Bern út Easterbuorren geane earder nei skoalle as earder.

Explanation

De tekst keppelt de nije fytsbrêge oan twa waarnommen feroarings: mear bern op 'e fyts en minder auto's by de skoalle. De foarsichtige konklúzje is dat de brêge dêr wierskynlik oan bydraacht. Oare konklúzjes freegje om ynformaasje dy't net yn 'e tekst stiet.

Question 44Leesvaardigheid

It is maklik om te klagen oer de nije fytshelling by it stasjon. Ja, hy is oan 'e efterkant fan it gebou en ja, der moat noch in dak komme. Mar wa't moarns betiid fuort moat, fynt einlings in feilich plak foar de fyts. Dat gemak weaget by my swierder as de krityk. Hoe stiet de skriuwer foar de nije fytshelling oer?

  1. Twifeljend: hy kin mar net beslute wat hy better fynt.
  2. Neutraal: hy neamt allinne feiten sûnder miening.
  3. Posityf: hy fynt it gemak wichtiger as de neidielen. Correct answer.
  4. Negatyf: hy fynt dat de helling hielendal net foldocht.

Explanation

De skriuwer neamt earst de neidielen, mar makket dêrnei dúdlik dat it gemak foar him swierder waacht. De lêste sin jout syn eigen oardiel, dat posityf útfalt. Dêrom is de toan foar de fytshelling oer posityf.

Question 45Leesvaardigheid

Earst woe de gemeente it âlde swimbad slute. Dêrnei kaam der ferset fan bewenners. Uteinlik besleat de gemeente it bad iepen te hâlden, mar mei koartere iepeningstiden. Hoe is dit stikje benammen opboud?

  1. Fan oarsaak nei gefolch, mei in útlis oan 'e ein.
  2. Fan foar- en neidielen nei in gearfetting.
  3. Fan fraach nei antwurd, mei in foarbyld.
  4. Yn tiid: fan in earste plan nei in úteinlike beslissing. Correct answer.

Explanation

De wurden 'Earst', 'Dêrnei' en 'Uteinlik' jouwe in tiidfolchoarder oan. It stikje folget sa de gong fan in earste plan nei in oanpast beslút. Dat is in oare opbou as oarsaak-gefolch of in gearfetting.

Question 46Leesvaardigheid

De gemeente hat ferline moanne seis nije bankjes by de fiver set. Neffens de gemeente wurde dy benammen brûkt troch âldere bewenners. Dochs binne dy bankjes folslein ferkeard keazen: se binne te heech en se steane yn 'e folsleine sin. Hokker bewearing út 'e tekst is in miening fan 'e skriuwer?

  1. De gemeente hat ferline moanne seis nije bankjes set.
  2. Neffens de gemeente wurde de bankjes benammen troch âldere bewenners brûkt.
  3. De bankjes steane by de fiver.
  4. De bankjes binne te heech en steane ferkeard. Correct answer.

Explanation

In miening jout in oardiel wer, wylst in feit kontrolearber is. 'Te heech' en 'ferkeard' binne hjir it oardiel fan 'e skriuwer oer de bankjes. De oare bewearings binne waar te nimmen of troch de gemeente sein.

Question 47Leesvaardigheid

De skoalle wol alle tablets ferfange troch laptops. Dat kostet in soad jild, mar neffens de skoalle binne laptops better geskikt foar de nije lessen. Wêr ferwiist 'Dat' yn 'e twadde sin nei?

  1. Nei it ferfangen fan tablets troch laptops. Correct answer.
  2. Nei it jild dat de skoalle al bestege hat.
  3. Nei de nije lessen dy't de skoalle jaan wol.
  4. Nei de skoalle dêr't de tablets brûkt wurde.

Explanation

'Dat' ferwiist nei de hanneling of it foarstel dat der krekt foar stiet: it ferfangen fan tablets troch laptops. Dêroan binne de kosten ferbûn dy't yn 'e twadde sin neamd wurde. Oare eleminten lykas de skoalle of de lessen binne net wat jild kostet.

Question 48Leesvaardigheid

Fansels is it wier dat in nij sportfjild jild kostet. Mar de jeugdteams kinne no al trije jier net folslein trenen. It foarstel fan it bestjoer om 'e contribúsje mei fiif euro te ferheegjen, is dêrom net oerdreaun. Hokker funksje hat de earste sin?

  1. Hy formulearret de haadkonklúzje fan it stik.
  2. Hy nimt in oanname fan tsjinstanners oer as feit.
  3. Hy jout in tsjinargumint dat de skriuwer dêrnei ôfswakket. Correct answer.
  4. Hy jout in foarbyld by de twadde sin.

Explanation

Mei 'Fansels is it wier dat...' jouwt de skriuwer earst in tsjinargumint ta. Dêrnei swakket er dat ôf mei 'Mar' en de needsaak fan 'e jeugdteams. Sa wurdt de beswaging tsjin 'e ferheging fuortnommen sûnder dat de skriuwer dy hielendal ûntkent.

Question 49Leesvaardigheid

Anna: 'It doarp moat mear parkearplakken foar toeristen meitsje. Dan bliuwe se langer en besteegje se mear.' Bram: 'Ik fyn ek dat wy toeristen better ûntfange moatte, mar mear parkearplakken lûke allinnich mear auto's. Better is in goede fytsferhiering by it stasjon.' Wêr binne Anna en Bram it oer iens?

  1. Toeristen bliuwe te koart yn it doarp.
  2. Mear parkearplakken binne nedich foar de toeristen.
  3. Auto's moatte út it doarp geweard wurde.
  4. It doarp moat toeristen better ûntfange. Correct answer.

Explanation

Anna wol mear parkearplakken, wylst Bram leaver ynset op fytsferhiering. Mar beide sizze dat it doarp toeristen better ûntfange moat; dat is it mienskiplike punt. Oer de middelen binne se it krekt net iens.

Question 50Leesvaardigheid

Hokker kompromis stelt de tekst foar om it skeel oer de nije wenningen op te lossen?

  1. De âlde beammen fuorthelje om mear útsicht te meitsjen.
  2. Minder wenningen bouwe, mar wol fjouwer lagen hâlde.
  3. It fabryksterrein hielendal net bebouwe en de beammen sparje.
  4. Trije lagen bouwe mei ekstra jild fan bûten. Correct answer.

Explanation

De lêste sin fan de tekst neamt in mooglik kompromis: ynstee fan fjouwer lagen kinne it trije lagen wurde, mar dan moat der ekstra jild fan bûten komme. Dat is in betingst by it foarstel, gjin gewoane konklúzje. Allinnich dy oplossing ferbynt de winsk fan 'e omwenjenden oan 'e finansjele eis fan 'e gemeente.