VMBO KB Geschiedenis study plan

Ordenen: plaats tien gebeurtenissen uit tijdvak G (VOC 1602, Twaalfjarig Bestand 1609, Vrede van Münster 1648, rampjaar 1672, komst van Willem III naar Engeland 1688) in de juiste volgorde op een tijdlijn, eerst zonder en daarna met jaartallen.

Onderscheiden: benoem bij drie bronnen of ze primair of secundair zijn en welke makerrol erbij hoort (ooggetuige, ambtenaar, latere historicus).

Verklaren: leg bij twee bronnen over de VOC uit welke partij belang had bij de tekst en wat dat betekent voor de betrouwbaarheid van de bron.

Toepassen: beschrijf de keten van oorzaak en gevolg van moedernegotie naar stapelmarkt Amsterdam en noem daarbij twee gevolgen voor de positie van de regenten.

Benoemen: maak een begrippenlijst van vijftien kernbegrippen uit tijdvak G met een eigen definitie van maximaal twaalf woorden per begrip.

Verklaren: geef drie redenen waarom de Republiek rond 1650 rijker was dan de meeste Europese landen en noem bij elke reden een concreet voorbeeld (handel, scheepvaart, tolerantie).

Vergelijken: zet in een tabel de macht van de stadhouder tegenover die van de Staten-Generaal en noteer twee conflicten die daaruit voortkwamen.

Ordenen: rangschik vijf oorzaken van de industriële revolutie in de volgorde waarin ze elkaar versterkten (grondstoffen, kapitaal, arbeidskrachten, techniek, afzetmarkt).

Onderscheiden: benoem bij een bron over kinderarbeid of fabriekswerk of de maker standplaatsgebonden is en welke gevolgen dat heeft voor de waarde van de bron als bewijs.

Benoemen: noteer tien kernbegrippen uit tijdvak I met een eigen definitie (industrialisatie, urbanisatie, proletariaat, vakbond, sociale kwestie).

Ordenen: plaats tien jaartallen tussen 1750 en 1900 op een tijdlijn (Franse Revolutie 1789, Bataafse grondwet 1798, Verenigd Koninkrijk der Nederlanden 1815, grondwetsherziening 1848, afschaffing slavernij 1863).

Verklaren: leg stap voor stap uit hoe industrialisatie leidde tot urbanisatie, slechte woonomstandigheden en het ontstaan van vakbonden, en noem bij elke stap een gevolg.

Onderscheiden: vergelijk twee bronnen (een fabrikant en een arbeider) en benoem de verschillen in standplaatsgebondenheid en belang.

Verklaren: leg het verband uit tussen de Verlichting en de Franse Revolutie met twee ideeën van Verlichtingsdenkers (volkssoevereiniteit, gelijkheid voor de wet).

Toepassen: noem per tijdvak H en I twee kenmerkende verschillen in bestuur (absolute vorst tegenover grondwet en parlement).

Ordenen: plaats tien personen en gebeurtenissen uit tijdvak C en D (Pericles, Alexander de Grote, Julius Caesar, Augustus, val van het West-Romeinse Rijk 476, Clovis, Karel de Grote, Vikingen, Otto I) op de juiste plek in een tweedelige tijdlijn.

Verklaren: leg uit hoe de Grieks-Romeinse cultuur zich verspreidde via veroveringen, wegen, geld en steden en noem twee gevolgen voor de latere Europese cultuur.

Vergelijken: vergelijk het bestuur van het Romeinse Rijk met het leenstelsel van de Franken op drie punten (macht, grondbezit, erfopvolging).

Verklaren: leg uit hoe het hofstelsel werkte en waarom horigen gebonden waren aan de grond waarop ze werkten.

Onderscheiden: benoem bij een bron over monniken of ridders welke standplaatsgebondenheid de maker heeft en hoe je dat aan de tekst ziet.

Verklaren: leg uit waardoor in de late middeleeuwen steden groeiden en welke rol handel, geld en gilden daarbij speelden.

Ordenen: zet de ontdekkingsreizen van Columbus (1492), Da Gama (1498), Magellaan (1519) en Cortés (1519) in de juiste volgorde en noem per reis het belangrijkste doel.

Vergelijken: vergelijk de kerkhervorming van Luther en Calvijn op drie punten (gezag van de paus, sacramenten, verspreiding van de ideeën).

Toepassen: benoem per ontdekkingsreis twee gevolgen voor de inheemse bevolking van Amerika en één gevolg voor Europa.

Onderscheiden: leg bij een bron over de Beeldenstorm of over de Spaanse koning uit welke partij de maker steunt en welke woorden dat verraden.

Ordenen: zet twintig gebeurtenissen tussen 1900 en 1950 op een tijdlijn met jaartallen (WOI 1914-1918, Verdrag van Versailles 1919, crisis 1929, machtsovername Hitler 1933, WOII 1940-1945, Holocaust, Indonesië 1945-1949).

Verklaren: leg met twee concrete bepalingen uit het Verdrag van Versailles uit hoe dat verdrag bijdroeg aan de opkomst van het nationaalsocialisme.

Onderscheiden: herken in twee propagandabronnen de standplaatsgebondenheid en benoem welke middelen worden gebruikt om de kijker of lezer te beïnvloeden.

Vergelijken: noem drie overeenkomsten en drie verschillen tussen de Eerste en de Tweede Wereldoorlog (aard van de strijd, wapeninzet, rol van burgers).

Benoemen: maak een begrippenlijst van vijftien kernbegrippen bij tijdvak J (nationaalsocialisme, propaganda, verzuiling, collaboratie, hongerwinter).

Verklaren: leg uit hoe de overgang van jagen-verzamelen naar landbouw verliep en noem drie gevolgen (vaste woonplaats, voedseloverschot, sociale verschillen).

Ordenen: plaats de gebeurtenissen van de Koude Oorlog (Blokkade van Berlijn 1948, NAVO 1949, Warschaupact 1955, Cubacrisis 1962, val van de Muur 1989) op de juiste volgorde.

Verklaren: leg het verband uit tussen dekolonisatie, migratie naar Nederland en het ontstaan van de multiculturele samenleving.

Onderscheiden: benoem bij een bron over de Koude Oorlog of het om Amerikaanse of Sovjetpropaganda gaat en met welke argumenten je dat vaststelt.

Toepassen: noem per decennium vanaf 1950 één technologische ontwikkeling en één gevolg daarvan voor het dagelijks leven.

Oefenen: maak onder tijdsdruk een volledig oefenexamen van 60 vragen over alle tien tijdvakken.

Analyseren: noteer per fout het domein en het leerdoel en benoem de oorzaak van de fout (kennis, broninterpretatie of chronologie).

Toepassen: beantwoord tien bronvragen met een vaste stappenlijst: maker, datum, belang, betrouwbaarheid, conclusie.

Ordenen: leg per tijdvak in één minuut de kerngebeurtenissen in de juiste volgorde uit het hoofd.

Verklaren: geef bij drie eerder gemaakte fouten het juiste antwoord met een eigen uitleg in twee zinnen.