VWO Onderzoek en Ontwerpen study materials
VWO Onderzoek en Ontwerpen study resources

VWO Onderzoek en Ontwerpen practice questions

One question at a time. Build your VWO Onderzoek en Ontwerpen understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper formuleert eerst een programma van eisen voordat hij schetsen maakt. Wat is de belangrijkste functie van het programma van eisen in de ontwerpcyclus?

  1. Het vervangen van het technisch onderzoek naar materiaaleigenschappen
  2. Het vastleggen van toetsbare eisen en randvoorwaarden waaraan het ontwerp moet voldoen Correct answer.
  3. Het presenteren van de definitieve oplossing aan de opdrachtgever
  4. Het beschrijven van de historische ontwikkeling van het product

Explanation

Het programma van eisen vertaalt de probleemanalyse naar meetbare eisen, wensen en randvoorwaarden. Daarmee wordt het een toetsinstrument: elk concept en elk eindontwerp kan eraan worden getoetst. Het is een tussenproduct aan het begin van de ontwerpcyclus, niet een eindpresentatie of een vervanging van onderzoek.

Question 2Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Bij een eis in het programma van eisen staat: 'Het product moet licht in gewicht zijn.' Welke herschrijving maakt deze eis geschikt voor toetsing?

  1. Het product mag maximaal 450 gram wegen Correct answer.
  2. Het product moet van een lichtgewicht materiaal gemaakt worden
  3. Het product moet door de gebruiker makkelijk mee te nemen zijn
  4. Het product moet een modern en slank uiterlijk hebben

Explanation

Een toetsbare eis bevat een meetbare grootheid met een grenswaarde en een eenheid. 'Maximaal 450 gram' is objectief te controleren met een weegschaal. De andere formuleringen blijven subjectief of verschuiven de eis naar een oplossingsrichting.

Question 3Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling wil een drinkfles ontwerpen voor wielrenners. Welke stap hoort in de analysefase thuis en niet in de ideefase?

  1. Kiezen welk concept het beste scoort in een beslissingsmatrix
  2. Onderzoeken hoe wielrenners hun fles tijdens het fietsen vasthouden Correct answer.
  3. Uitwerken van drie verschillende vormconcepten
  4. Brainstormen over alternatieve sluitingsmechanismen

Explanation

De analysefase brengt het probleem en de gebruikerscontext in kaart, bijvoorbeeld via observatie van de doelgroep. Brainstormen en concepten uitwerken zijn typisch ideefasen. Het kiezen met een beslissingsmatrix hoort bij de evaluatiefase.

Question 4Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Welke functie heeft een morfologisch overzicht bij het genereren van ontwerpideeën?

  1. Het vastleggen van de definitieve maatvoering van het eindproduct
  2. Het beoordelen van de veiligheid van bestaande producten op de markt
  3. Het combineren van deeloplossingen per deelfunctie tot nieuwe totaalconcepten Correct answer.
  4. Het berekenen van de kostprijs van elk afzonderlijk onderdeel

Explanation

Een morfologisch overzicht zet deelfuncties in rijen en mogelijke deeloplossingen in kolommen. Door per rij een oplossing te kiezen en te combineren ontstaan nieuwe samenhangende concepten. Het is een divergerend hulpmiddel, geen kostenberekening of maatvoering.

Question 5Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een team scoort drie concepten met een beslissingsmatrix. Concept B heeft de hoogste totaalscore, maar scoort onvoldoende op een eis met een must-status. Wat is de juiste conclusie?

  1. De must-eis wordt uit de matrix verwijderd om de vergelijking eerlijk te maken
  2. De weegfactoren worden verhoogd zodat concept B nog hoger scoort
  3. Concept B wordt afgewezen of aangepast omdat een must-eis niet onderhandelbaar is Correct answer.
  4. Concept B wordt gekozen omdat de hoogste totaalscore altijd doorslaggevend is

Explanation

Must-eisen zijn knock-outcriteria: een concept dat er niet aan voldoet, valt af ongeacht de gewogen score op wensen. De oplossing is het concept aanpassen of een ander concept kiezen. Het manipuleren van weegfactoren of het schrappen van de eis ondermijnt de betrouwbaarheid van de keuze.

Question 6Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Waarom is een prototype in de ontwerpcyclus waardevol voordat tot productie wordt overgegaan?

  1. Het maakt het mogelijk eigenschappen en gebruik in de praktijk te testen en bij te stellen Correct answer.
  2. Het garandeert dat het product zonder fouten in massa geproduceerd kan worden
  3. Het vervangt de probleemanalyse omdat het probleem dan zichtbaar wordt
  4. Het levert altijd een goedkopere oplossing op dan een digitaal model

Explanation

Een prototype materialiseert aannames zodat ze getest kunnen worden op werking, ergonomie en duurzaamheid. De resultaten leiden tot verbeteringen voordat dure productiemiddelen worden ingezet. Een prototype is geen garantie voor foutloze serieproductie en vervangt de analyse niet.

Question 7Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper wil weten welke krachten op een beugel komen te staan voordat hij de vorm vastlegt. Welk hulpmiddel past het best in deze ontwerpfase?

  1. Een gebruikersonderzoek met vragen over het uiterlijk van de beugel
  2. Een sfeerbord met inspiratiebeelden van vergelijkbare producten
  3. Een morfologisch overzicht van mogelijke kleuren
  4. Een vrijlichaamsdiagram met de optredende krachten en reactiekrachten Correct answer.

Explanation

Een vrijlichaamsdiagram brengt alle uitwendige krachten en reactiekrachten op een onderdeel in beeld. Daarmee kunnen vervolgens spanningen en benodigde afmetingen worden berekend. Inspiratie, uiterlijk en kleur zeggen niets over de belasting van de beugel.

Question 8Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Wat is het verschil tussen een eis en een wens in een programma van eisen?

  1. Een eis geldt alleen voor het prototype, een wens alleen voor de serie
  2. Een eis wordt door de ontwerper bepaald, een wens door de gebruiker
  3. Een eis is optioneel, een wens is verplicht
  4. Een eis moet worden gehaald, een wens mag worden nagestreefd Correct answer.

Explanation

Eisen zijn harde criteria waaraan het ontwerp minimaal moet voldoen; wensen zijn gewenste kwaliteiten die de oplossing beter maken maar niet verplicht zijn. Beide kunnen van opdrachtgever of gebruiker komen. Het onderscheid zit dus in de bindendheid, niet in wie ze opstelt of voor welk stadium ze gelden.

Question 9Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Bij het ontwerpen van een verpakkingsdoos voor kwetsbare elektronica moet de doos vallen van 1 meter kunnen doorstaan. Welke ontwerpbeslissing volgt rechtstreeks uit deze eis?

  1. De doos krijgt inwendige schokdempende opvulling en een geteste wanddikte Correct answer.
  2. De doos krijgt een opvallend kleurontwerp met het logo van de fabrikant
  3. De doos wordt voorzien van een QR-code naar de handleiding
  4. De doos krijgt een handgreep zodat hij makkelijk te dragen is

Explanation

De valtest stelt een eis aan de beschermende werking, dus aan demping en sterkte van de constructie. Schokdempende opvulling en voldoende wanddikte zijn directe maatregelen om aan die eis te voldoen. Kleur, QR-code en handgreep raken andere wensen en niet de valbestendigheid.

Question 10Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling maakt een exploded view van een nieuw ontworpen koffiemolen. Welk doel dient deze tekening in het ontwerpproces?

  1. Het berekenen van de kostprijs van de afzonderlijke onderdelen
  2. Het aantonen dat het product voldoet aan de valtest
  3. Het verduidelijken van de onderdelen en hun montagevolgorde Correct answer.
  4. Het meten van het geluidsniveau tijdens het malen

Explanation

Een exploded view toont de onderdelen uit elkaar geschoven langs de montagerichting. Daarmee worden samenstelling, onderlinge positie en montagevolgorde inzichtelijk voor productie en gebruiker. Het is een communicatiemiddel en geen meet- of kosteninstrument.

Question 11Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper gebruikt een schaaltekening 1:5. Op de tekening is een onderdeel 40 mm lang. Hoe lang is het onderdeel in werkelijkheid?

  1. 800 mm
  2. 8 mm
  3. 45 mm
  4. 200 mm Correct answer.

Explanation

Bij schaal 1:5 is één millimeter op de tekening vijf millimeter in werkelijkheid. Vermenigvuldigen van 40 mm met 5 geeft 200 mm. Delen of optellen van de schaalfactor levert een onjuiste uitkomst op.

Question 12Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Waarom is het bij ontwerpen verstandig om eerst divergerend en daarna convergerend te werken?

  1. Om de opdrachtgever eerder te kunnen factureren
  2. Om het programma van eisen overbodig te maken
  3. Om technisch onderzoek volledig te vermijden
  4. Om eerst veel alternatieven te verkennen en pas daarna gericht te selecteren Correct answer.

Explanation

Divergeren betekent breed zoeken naar veel mogelijke oplossingen zonder vroegtijdig te oordelen. Convergeren betekent vervolgens met criteria selecteren en uitwerken. Wie te vroeg convergeert, mist alternatieven; de volgorde houdt het zoekproces breed en toch doelgericht.

Question 13Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper stelt een functionele analyse op voor een nieuwe fietspomp. Wat levert deze analyse op?

  1. Een definitieve materiaalkeuze voor de cilinder
  2. Een planning van de levertijd aan de groothandel
  3. Een kostenraming van de productie per eenheid
  4. Een lijst met de benodigde deelfuncties en hun onderlinge samenhang Correct answer.

Explanation

Een functionele analyse ontleedt het product in deelfuncties, zoals lucht aanzuigen, comprimeren en afvoeren. Die deelfuncties vormen de basis voor het zoeken naar deeloplossingen. Materiaal, kosten en logistiek komen in latere analysestappen aan de orde.

Question 14Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling wil weten of een nieuw ontworpen rugzak comfortabel zit voor scholieren. Welke onderzoeksmethode levert hiervoor de meest directe gegevens op?

  1. Een morfologisch overzicht van mogelijke ritsen
  2. Een gebruikerstest met proefpersonen die de rugzak dragen en beoordelen Correct answer.
  3. Een berekening van de kostprijs van het doek
  4. Literatuuronderzoek naar de geschiedenis van rugzakken

Explanation

Comfort is een ervaringsgegeven dat je het beste meet door gebruikers het product te laten dragen en gericht te bevragen of te observeren. Literatuur over geschiedenis, ritsen of kosten raakt het comfort niet direct. Een gebruikerstest levert dus de meest relevante data.

Question 15Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper wil de sterkte van een nieuwe kunststof beugel bepalen voordat hij deze laat produceren. Welke aanpak past het best bij de ontwerpcyclus?

  1. De beugel direct in massa produceren en de klachten afwachten
  2. De kleur van de beugel afstemmen op de doelgroep
  3. Een prototype maken en belasten tot het bezwijkt, naast een berekening van de spanningen Correct answer.
  4. Een enquête houden over het uiterlijk van de beugel

Explanation

Sterkte wordt bepaald door berekening en beproeving, bijvoorbeeld een trek- of buigproef op een prototype. Zo worden aannames over spanning en vervorming gecontroleerd voordat productiemiddelen worden ingezet. Uiterlijk en kleur zeggen niets over de mechanische sterkte.

Question 16Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Wat is een belangrijke randvoorwaarde die vaak over het hoofd wordt gezien bij het opstellen van een programma van eisen?

  1. De kleur van de presentatieposter
  2. Het beschikbare budget en de maximaal toegestane productietijd Correct answer.
  3. De naam van de ontwerper
  4. Het aantal bladzijden van het verslag

Explanation

Randvoorwaarden zijn beperkingen waarbinnen het ontwerp moet passen, zoals budget, productietijd, beschikbare machines en wetgeving. Ze zijn bindend en moeten vroeg worden vastgelegd. Naam, poster en verslagomvang zijn presentatiezaken en geen ontwerpcriteria.

Question 17Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een team gebruikt een beslissingsmatrix met weegfactoren. Concept A scoort 4 op een criterium met weegfactor 3, concept B scoort 5 op een criterium met weegfactor 1. Welke uitspraak over de bijdrage aan de totaalscore is juist?

  1. Beide concepten dragen evenveel bij omdat de scores dicht bij elkaar liggen
  2. Concept B draagt meer bij omdat de score van 5 hoger is dan 4
  3. Concept A draagt 12 punten bij, concept B draagt 5 punten bij Correct answer.
  4. Concept A draagt 7 punten bij, concept B draagt 6 punten bij

Explanation

De bijdrage is score maal weegfactor: voor A is dat 4 × 3 = 12 en voor B is dat 5 × 1 = 5. De weegfactor bepaalt dus hoe zwaar een criterium meetelt. Alleen naar de ruwe score kijken geeft een vertekend beeld.

Question 18Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Waarom is het bij het ontwerpen van een product voor ouderen belangrijk om de doelgroep vroeg in het proces te betrekken?

  1. Om de ontwerper te vrijwaren van verantwoordelijkheid voor fouten
  2. Om eisen en wensen vast te leggen die aansluiten bij hun werkelijke mogelijkheden en behoeften Correct answer.
  3. Om de productiekosten automatisch te verlagen
  4. Om de concurrentie te dwingen dezelfde keuzes te maken

Explanation

Vroeg betrekken van gebruikers levert betrouwbare informatie over ergonomie, kracht, zicht en gewoonten. Die informatie vertaalt zich in eisen en wensen die het ontwerp werkelijk bruikbaar maken. Kostenverlaging of het afschuiven van verantwoordelijkheid zijn geen geldige redenen.

Question 19Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper heeft drie concepten. Hij wil bepalen welk concept het beste past bij de opgestelde eisen. Welke werkwijze past het best bij deze evaluatiefase?

  1. Willekeurig één concept kiezen om tijd te besparen
  2. Elk concept toetsen aan de eisen en wensen met een beslissingsmatrix en een test Correct answer.
  3. Het concept kiezen dat de ontwerper zelf het mooist vindt
  4. Direct het duurste concept kiezen omdat kwaliteit geld kost

Explanation

In de evaluatiefase worden concepten systematisch getoetst aan het programma van eisen, bijvoorbeeld met een matrix en aanvullende tests. Zo wordt de keuze onderbouwd en herleidbaar. Kiezen op prijs, smaak of toeval levert geen verdedigbare beslissing op.

Question 20Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling ontwerpt een houder voor een smartphone op de fiets. Hij stelt de eis dat de telefoon tijdens het rijden niet mag losraken. Welke maatregel hoort bij het uitwerken van deze eis?

  1. De houder zo licht mogelijk maken zonder verdere eisen
  2. De houder voorzien van een logo van de fabrikant
  3. Een felle kleur kiezen zodat de houder opvalt
  4. Een vergrendeling met een mechanische borging ontwerpen en deze testen op trillingen Correct answer.

Explanation

De eis gaat over het vasthouden van de telefoon onder dynamische belasting. Een mechanische borging plus een tril- of schudtest toont aan dat de eis wordt gehaald. Kleur, logo en gewicht raken andere criteria en lossen het losraken niet op.

Question 21Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Wat is het belangrijkste verschil tussen een schets en een technische tekening in het ontwerpproces?

  1. Een schets bevat nooit tekst, een technische tekening altijd alleen tekst
  2. Een schets is bedoeld om ideeën snel te verkennen, een technische tekening om exacte maten en specificaties vast te leggen Correct answer.
  3. Een schets wordt alleen door de opdrachtgever gemaakt, een technische tekening alleen door de ontwerper
  4. Een schets is altijd op schaal, een technische tekening nooit

Explanation

Een schets is een snel, informeel hulpmiddel om ideeën te verkennen en te communiceren. Een technische tekening is een formele weergave met aanzichten, maten, toleranties en specificaties voor productie. De andere uitspraken zijn onjuist of te absoluut.

Question 22Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper onderzoekt of een nieuw ontworpen klem voldoet aan de eis dat hij een belasting van 50 N moet kunnen dragen. Welke stap hoort bij het verifiëren van deze eis?

  1. De klem verpakken in een kartonnen doos
  2. De klem schilderen in de huisstijl van het bedrijf
  3. De klem presenteren op een ontwerpbeurs
  4. De klem in een trekbank belasten met 50 N en de vervorming meten Correct answer.

Explanation

Verifiëren betekent aantonen dat het ontwerp aan de eis voldoet met een geschikte meting of beproeving. Een trekbank met een belasting van 50 N en een meting van de vervorming levert dat bewijs. Schilderen, presenteren en verpakken zeggen niets over de sterkte.

Question 23Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling moet een product ontwerpen dat in een vochtige omgeving wordt gebruikt. Welke eis is het meest geschikt om dit in het programma van eisen vast te leggen?

  1. Het product moet na 48 uur in een vochtige ruimte nog steeds naar behoren functioneren Correct answer.
  2. Het product moet door de ontwerper mooi worden gevonden
  3. Het product moet een mooie glans hebben
  4. Het product moet in zo veel mogelijk kleuren leverbaar zijn

Explanation

De eis moet de prestatie in de gebruiksomgeving meetbaar maken. Een duurtest van 48 uur in vochtige omstandigheden met een functioneringscriterium is concreet en toetsbaar. Glans, smaak en kleurbereik zeggen niets over de bestendigheid tegen vocht.

Question 24Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een team heeft een programma van eisen opgesteld en drie concepten uitgewerkt. Een van de eisen blijkt achteraf onhaalbaar met de beschikbare middelen. Wat is de meest verantwoorde ontwerpbeslissing?

  1. Het project beëindigen zonder verdere analyse
  2. Met de opdrachtgever overleggen of de eis kan worden bijgesteld of dat het concept moet worden aangepast Correct answer.
  3. De onhaalbare eis stilzwijgend negeren en doorgaan met het favoriete concept
  4. De eis veranderen in een wens zonder overleg

Explanation

Een onhaalbare eis raakt de opdracht en dus de opdrachtgever; die moet betrokken worden bij een herziening van het programma van eisen. Stilzwijgend negeren of zelfstandig verzwakken ondermijnt de betrouwbaarheid van het ontwerp. Stoppen zonder analyse is voorbarig.

Question 25Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper vergelijkt twee materialen voor een behuizing. Materiaal X is sterker maar zwaarder, materiaal Y is lichter maar minder stijf. Welke aanpak past het best bij een onderbouwde materiaalkeuze?

  1. Materiaal Y kiezen omdat lichter altijd beter is
  2. De eisen voor sterkte en gewicht tegen elkaar afwegen met een beslissingsmatrix en beide materialen toetsen Correct answer.
  3. Willekeurig kiezen omdat beide materialen voor- en nadelen hebben
  4. Materiaal X kiezen omdat sterker altijd beter is

Explanation

Materiaalkeuze is een afweging tussen concurrerende eisen, zoals sterkte en gewicht. Door beide materialen te toetsen aan de eisen en de criteria te wegen, wordt de keuze onderbouwd. Een enkel criterium verabsoluteren of willekeurig kiezen leidt niet tot een verdedigbare keuze.

Question 26Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerpteam wil een nieuw soort herbruikbare koffiebeker ontwerpen. Voordat ze schetsen gaan maken, stellen ze eerst een programma van eisen op. Waarom is dit een verstandige eerste stap in de ontwerpcyclus?

  1. Het programma van eisen is vooral bedoeld om de kosten van het ontwerpproces te verantwoorden.
  2. Het programma van eisen vervangt de latere testfase, omdat alle eisen er al in staan.
  3. Het programma van eisen bepaalt alvast welk materiaal en welke productietechniek het beste zijn.
  4. Het programma van eisen legt de gewenste eigenschappen en randvoorwaarden vast waaraan het ontwerp moet voldoen. Correct answer.

Explanation

Het programma van eisen is de formele lijst met eisen en wensen waaraan het uiteindelijke product moet voldoen. Het stuurt alle latere ontwerpkeuzes en vormt de basis voor toetsing. Materiaalkeuze en productietechniek volgen pas later in het proces.

Question 27Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling ontwerpt een draagbare speaker voor buitengebruik. Ze noteert: 'De speaker moet minimaal 8 uur op één acculading spelen.' Tot welk onderdeel van het programma van eisen behoort deze uitspraak?

  1. Een wens, omdat de gebruiksduur niet meetbaar is vastgelegd.
  2. Een ontwerpcriterium, omdat het pas na het ontwerp wordt getoetst.
  3. Een eis, omdat de gebruiksduur concreet en meetbaar is geformuleerd. Correct answer.
  4. Een randvoorwaarde, omdat de accu van een leverancier afkomstig is.

Explanation

Een eis is een meetbaar en verplicht criterium waaraan het ontwerp moet voldoen. 'Minimaal 8 uur op één acculading' is concreet en toetsbaar, dus een eis. Wensen zijn optioneel en mogen sneuvelen; randvoorwaarden zijn externe beperkingen zoals wetgeving of beschikbare middelen.

Question 28Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper wil de functionele analyse van een nieuwe fietspomp uitvoeren. Welke vraag hoort centraal te staan bij een functionele analyse?

  1. Welke kleur en vormgeving spreken de doelgroep het meest aan?
  2. Welke materialen zijn het goedkoopst om in te kopen?
  3. Hoeveel exemplaren moet de fabriek per jaar produceren?
  4. Welke functies moet het product vervullen om zijn doel te bereiken? Correct answer.

Explanation

Een functionele analyse brengt in kaart welke functies een product moet vervullen, ongeacht de concrete oplossing. Daarmee kun je daarna gericht naar deeloplossingen zoeken. Kleur, inkoopprijs en productieaantallen horen bij andere fasen of analyses.

Question 29Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling maakt een exploded view van een zelfontworpen pennenhouder. Welk doel dient deze tekening in het ontwerpproces?

  1. Ze berekent automatisch de benodigde hoeveelheid materiaal per onderdeel.
  2. Ze vervangt de maatschets, omdat alle afmetingen erin staan.
  3. Ze toont het product in gebruik zodat de doelgroep het kan herkennen.
  4. Ze laat zien hoe de onderdelen in elkaar passen en in welke volgorde ze gemonteerd worden. Correct answer.

Explanation

Een exploded view toont de losse onderdelen uit elkaar getekend, met hun onderlinge samenhang en montagevolgorde. Daarmee communiceer je de opbouw naar productie of gebruiker. Het is geen rekenblad en geen vervanging van een maatschets.

Question 30Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper heeft een schaaltekening gemaakt met schaal 1:5. Op de tekening is een onderdeel 40 mm lang. Hoe lang is het onderdeel in werkelijkheid?

  1. 400 mm
  2. 200 mm Correct answer.
  3. 8 mm
  4. 45 mm

Explanation

Bij schaal 1:5 is 1 mm op de tekening gelijk aan 5 mm in werkelijkheid. De werkelijke lengte is dus 40 × 5 = 200 mm. Reken altijd eerst de schaal om naar een vermenigvuldigingsfactor.

Question 31Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper wil de sterkte van een nieuw kunststof klemmetje bepalen voordat hij het laat produceren. Welke aanpak past het beste bij de ontwerpcyclus?

  1. Hij schat de sterkte op basis van de kleur van het kunststof.
  2. Hij maakt een prototype en belast dat met een proefopstelling. Correct answer.
  3. Hij vraagt alleen de mening van toekomstige gebruikers over de stevigheid.
  4. Hij wacht met testen tot het product in massaproductie is genomen.

Explanation

In de ontwerpcyclus test je tussenoplossingen met een prototype of model voordat je productie start. Zo kun je het ontwerp nog bijsturen. Wachten tot massaproductie is te laat en duur; meningen of kleur zeggen niets over mechanische sterkte.

Question 32Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een team gebruikt een beslissingsmatrix met weegfactoren om drie concepten te vergelijken. Concept A scoort 4 op een criterium met weegfactor 3. Hoeveel draagt deze score bij aan het totaal van concept A?

  1. 4 punten
  2. 7 punten
  3. 3 punten
  4. 12 punten Correct answer.

Explanation

In een gewogen beslissingsmatrix vermenigvuldig je de score met de weegfactor: 4 × 3 = 12. Die 12 punten worden bij het totaal van concept A opgeteld. Zo wegen belangrijke criteria zwaarder mee in de eindvergelijking.

Question 33Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling moet een product ontwerpen dat in een vochtige omgeving wordt gebruikt. Welke eis is het meest geschikt om in het programma van eisen op te nemen?

  1. Het product moet bestand zijn tegen een relatieve luchtvochtigheid van 95% bij 30 °C. Correct answer.
  2. Het product mag niet te duur worden voor de doelgroep.
  3. Het product moet mooi blijven in een vochtige omgeving.
  4. Het product moet door zoveel mogelijk mensen mooi gevonden worden.

Explanation

Een goede eis is meetbaar en toetsbaar. 'Bestand tegen 95% relatieve luchtvochtigheid bij 30 °C' is concreet en testbaar. De andere uitspraken zijn vaag of subjectief en lenen zich niet voor toetsing.

Question 34Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper heeft drie concepten uitgewerkt en ontdekt dat een van de eisen achteraf onhaalbaar blijkt. Wat is in de ontwerpcyclus de meest passende reactie?

  1. De eis heroverwegen, het programma van eisen bijstellen en de concepten opnieuw beoordelen. Correct answer.
  2. Het hele ontwerpproces opnieuw beginnen zonder de eis te herzien.
  3. De onhaalbare eis stilzwijgend laten vallen en doorgaan met het beste concept.
  4. Doorgaan met het duurste concept, omdat daar de meeste tijd in zit.

Explanation

De ontwerpcyclus is iteratief: als een eis onhaalbaar blijkt, herzie je het programma van eisen en beoordeel je de concepten opnieuw. Stilzwijgend schrappen of blind doorgaan leidt tot een ontwerp dat niet aan de behoeften voldoet. Het duurste concept is geen rationeel criterium.

Question 35Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper vergelijkt twee materialen voor een behuizing. Materiaal X is sterker maar zwaarder; materiaal Y is lichter maar minder sterk. Welke werkwijze past het beste bij een weloverwogen materiaalkeuze?

  1. Altijd materiaal X kiezen, omdat sterkte belangrijker is dan gewicht.
  2. Materiaal Y kiezen, omdat een lager gewicht altijd de beste keuze is.
  3. De keuze overlaten aan de leverancier die het snelst kan leveren.
  4. De materialen beoordelen aan de hand van de eisen en wensen uit het programma van eisen. Correct answer.

Explanation

Een materiaalkeuze is pas verantwoord als je hem afzet tegen de eisen en wensen van het ontwerp. Sterkte en gewicht wegen verschillend, afhankelijk van het gebruik. Alleen op één eigenschap of op levertijd kiezen is te eenzijdig.

Question 36Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling ontwerpt een houder voor een smartphone op de fiets. Hij stelt de eis dat de telefoon tijdens het rijden niet uit de houder mag vallen. Welke onderzoeksmethode is het meest geschikt om deze eis te toetsen?

  1. Een praktijktest waarbij de houder met telefoon op een tril- of hobbelopstelling wordt belast. Correct answer.
  2. Een literatuuronderzoek naar de gemiddelde fietssnelheid in Nederland.
  3. Een interview met de fabrikant van de smartphone over het gewicht.
  4. Een enquête onder fietsers over hoe stevig de houder aanvoelt.

Explanation

De eis gaat over het vasthouden van de telefoon tijdens trillingen en hobbels. Een praktijktest met een tril- of hobbelopstelling bootst die belasting na en toont direct of de eis gehaald wordt. Meningen, snelheidsstatistieken en gewichtsgegevens zeggen daar niets over.

Question 37Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper wil weten welke krachten op een beugel komen te staan voordat hij de vorm vastlegt. Welk hulpmiddel past hier het beste bij?

  1. Een reclameflyer voor de beugel ontwerpen.
  2. Een kleurenonderzoek onder de doelgroep uitvoeren.
  3. Een exploded view van de beugel maken.
  4. Een freebody-diagram met de optredende krachten tekenen. Correct answer.

Explanation

Een freebody-diagram brengt de krachten en hun richtingen op een onderdeel in beeld. Daarmee kun je de belasting bepalen voordat je de vorm vastlegt. Een exploded view toont montage, kleuronderzoek en flyers zeggen niets over krachten.

Question 38Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Waarom is het bij het ontwerpen van een product voor ouderen belangrijk om de doelgroep al vroeg in het proces te betrekken?

  1. Ouderen bepalen wettelijk verplicht welke producten worden goedgekeurd.
  2. Ouderen kunnen het product dan gratis testen, wat de kosten drukt.
  3. Hun ervaringen en beperkingen leveren concrete eisen en wensen op die het ontwerp beter bruikbaar maken. Correct answer.
  4. Zo hoeft er later geen programma van eisen meer te worden opgesteld.

Explanation

Vroege betrokkenheid van de doelgroep levert inzichten op over wat ouderen nodig hebben en waar ze tegenaan lopen. Die inzichten worden omgezet in eisen en wensen, waardoor het ontwerp beter aansluit. Het vervangt het programma van eisen niet en er bestaat geen wettelijke goedkeuring door ouderen.

Question 39Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper gebruikt een schaaltekening 1:20. Een onderdeel is op de tekening 15 mm lang. Hoe lang is het onderdeel in werkelijkheid?

  1. 300 mm Correct answer.
  2. 1500 mm
  3. 30 mm
  4. 75 mm

Explanation

Bij schaal 1:20 is 1 mm op de tekening gelijk aan 20 mm in werkelijkheid. De werkelijke lengte is dus 15 × 20 = 300 mm. Reken altijd eerst de schaal om naar een vermenigvuldigingsfactor.

Question 40Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling wil weten of een nieuw ontworpen rugzak comfortabel zit voor scholieren. Welke onderzoeksmethode levert hiervoor de meest bruikbare gegevens op?

  1. Het meten van de afmetingen van de rugzak met een liniaal.
  2. Het opzoeken van de gemiddelde prijs van rugzakken.
  3. Het tellen van het aantal vakken in de rugzak.
  4. Een draagtest waarbij scholieren de rugzak gevuld dragen en hun ervaring rapporteren. Correct answer.

Explanation

Comfort is een ervaren eigenschap; die meet je door gebruikers het product daadwerkelijk te laten dragen en hun ervaring te vragen. Afmetingen, prijs en aantal vakken zijn objectieve gegevens die comfort niet direct voorspellen. Zo sluit de methode aan bij de onderzoeksvraag.

Question 41Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling ontwerpt een verpakkingsdoos voor kwetsbare elektronica. De doos moet een val van 1 meter kunnen doorstaan. Welke manier van onderzoeken sluit het beste aan bij deze eis?

  1. Een valtest met een prototype van de doos en een testobject erin. Correct answer.
  2. Een literatuurstudie naar de geschiedenis van verpakkingsmateriaal.
  3. Een enquête onder consumenten over hun voorkeur voor de doos.
  4. Een berekening van de oppervlakte van de doos.

Explanation

De eis is een concrete valbelasting; een valtest met prototype bootst die situatie na en toont of de doos heel blijft. Consumentenvoorkeur, geschiedenis en oppervlakte zeggen niets over de valbestendigheid. Zo toets je precies de gestelde eis.

Question 42Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een team heeft een programma van eisen opgesteld en drie concepten uitgewerkt. Een van de eisen blijkt achteraf onhaalbaar. Wat is de beste vervolgstap in de ontwerpcyclus?

  1. Alle concepten weggooien en helemaal opnieuw beginnen zonder eisen.
  2. Het duurste concept kiezen, omdat daar de meeste tijd in zit.
  3. De onhaalbare eis laten staan en het concept kiezen dat er het dichtst bij komt.
  4. De eis herzien of laten vallen, het programma van eisen aanpassen en de concepten opnieuw beoordelen. Correct answer.

Explanation

De ontwerpcyclus is iteratief: als een eis onhaalbaar blijkt, herzie je het programma van eisen en beoordeel je de concepten opnieuw. Zo blijft het ontwerp consistent met de behoeften. Een eis laten staan of alles weggooien leidt tot een minder goed onderbouwd resultaat.

Question 43Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling maakt een schets van een nieuw ontworpen klem. Later maakt hij er een technische tekening van. Wat is het belangrijkste verschil tussen beide?

  1. Een schets is vooral bedoeld om ideeën snel vast te leggen; een technische tekening legt afmetingen en vorm nauwkeurig vast volgens afspraken. Correct answer.
  2. Een schets bevat altijd alle montage-aanwijzingen, een technische tekening nooit.
  3. Een schets is altijd op schaal, een technische tekening nooit.
  4. Een technische tekening wordt alleen door de ontwerper zelf gebruikt, een schets alleen door de fabriek.

Explanation

Een schets is een snel hulpmiddel om ideeën te verkennen; een technische tekening is een nauwkeurige, gestandaardiseerde weergave met afmetingen en vorm. Daarmee kan een ander het onderdeel maken. De overige uitspraken keren de werkelijkheid om.

Question 44Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper onderzoekt of een nieuw ontworpen klem voldoet aan de eis dat hij een belasting van 50 N moet kunnen dragen. Welke aanpak past het beste bij het toetsen van deze eis?

  1. De kleur van de klem vergelijken met die van bestaande klemmen.
  2. De klem in een bak water leggen en kijken of hij zinkt.
  3. De klem wegen op een keukenweegschaal.
  4. De klem aan eenveerunster hangen en met een krachtmeter tot 50 N belasten. Correct answer.

Explanation

De eis gaat over het dragen van een kracht van 50 N. Met een krachtmeter kun je die belasting gericht aanbrengen en controleren of de klem heel blijft. Wegen, kleur vergelijken of waterdichtheid testen zegt niets over de sterkte onder belasting.

Question 45Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper wil een product ontwerpen dat in een vochtige omgeving wordt gebruikt. Welke eis is het meest geschikt om in het programma van eisen op te nemen?

  1. Het product moet er professioneel uitzien.
  2. Het product mag niet te veel lawaai maken.
  3. Het product moet bestand zijn tegen een relatieve luchtvochtigheid van 95% bij 30 °C. Correct answer.
  4. Het product moet door zoveel mogelijk mensen mooi gevonden worden.

Explanation

Een bruikbare eis is meetbaar en toetsbaar. 'Bestand tegen 95% relatieve luchtvochtigheid bij 30 °C' is concreet en testbaar. 'Professioneel uitzien', lawaai en populariteit zijn vaag of subjectief en raken niet aan vochtbestendigheid.

Question 46Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper gebruikt een beslissingsmatrix met weegfactoren om drie concepten te vergelijken. Concept B scoort 3 op een criterium met weegfactor 4. Hoeveel draagt deze score bij aan het totaal van concept B?

  1. 7 punten
  2. 12 punten Correct answer.
  3. 3 punten
  4. 4 punten

Explanation

In een gewogen beslissingsmatrix vermenigvuldig je de score met de weegfactor: 3 × 4 = 12. Die 12 punten tellen mee in het totaal van concept B. Zo wegen belangrijke criteria zwaarder in de eindvergelijking.

Question 47Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper wil bij het ontwerpen van een nieuwe fietspomp eerst divergerend en daarna convergerend werken. Wat is de reden voor deze volgorde?

  1. Eerst veel verschillende ideeën verkennen, daarna gericht selecteren op basis van de eisen. Correct answer.
  2. Eerst één oplossing kiezen, daarna pas alternatieven zoeken.
  3. Eerst het prototype bouwen, daarna pas een programma van eisen opstellen.
  4. Eerst de kosten berekenen, daarna pas ideeën bedenken.

Explanation

Divergeren betekent breed ideeën verkennen zonder vroegtijdig te filteren; convergeren betekent gericht kiezen op basis van eisen en criteria. Deze volgorde voorkomt dat je te snel vastloopt op één oplossing. Eerst kiezen en dan pas zoeken werkt juist beperkend.

Question 48Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerpteam wil de functionele analyse van een nieuwe fietspomp gebruiken om tot deeloplossingen te komen. Welke stap volgt logisch op de functionele analyse?

  1. Het productieproces inkopen bij een leverancier.
  2. De verkoopprijs vaststellen op basis van de functies.
  3. Direct een definitief prototype bouwen zonder verdere analyse.
  4. Per functie mogelijke deeloplossingen bedenken en die later combineren. Correct answer.

Explanation

Na de functionele analyse zoek je per functie naar mogelijke deeloplossingen en combineer je die tot een samenhangend ontwerp. Zo ontstaat een oplossing die aansluit bij wat het product moet doen. Prototype, inkoop en prijs komen pas later in het proces.

Question 49Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een leerling ontwerpt een houder voor een smartphone op de fiets. Hij stelt de eis dat de telefoon tijdens het rijden niet uit de houder mag vallen. Een medeleerling stelt voor om alleen een enquête onder fietsers te houden. Waarom is dat voor deze eis onvoldoende?

  1. Een enquête levert geen betrouwbare gegevens over de sterkte van de houder onder trillingen en hobbels. Correct answer.
  2. Een enquête is altijd duurder dan een praktijktest.
  3. Fietsers kunnen geen mening geven over een product dat ze nog niet kennen.
  4. Een enquête mag alleen worden gebruikt bij producten voor ouderen.

Explanation

De eis gaat over het vasthouden van de telefoon onder mechanische belasting. Een enquête meet meningen, geen sterkte; daarvoor is een praktijktest nodig. De andere uitspraken zijn onjuist of niet ter zake.

Question 50Ontwerpen: van probleem naar ontwerp

Een ontwerper vergelijkt twee materialen voor een behuizing. Materiaal X is sterker maar zwaarder; materiaal Y is lichter maar minder sterk. Het product moet vooral licht zijn en wordt nauwelijks belast. Welke conclusie is het best onderbouwd?

  1. Materiaal X is de beste keuze, omdat sterkte altijd voorrang moet krijgen.
  2. Materiaal Y is de beste keuze, omdat het product vooral licht moet zijn en weinig belasting ondervindt. Correct answer.
  3. Beide materialen zijn even geschikt, omdat elke eigenschap even zwaar weegt.
  4. De keuze kan pas worden gemaakt als de kleur van beide materialen bekend is.

Explanation

De keuze volgt uit de eisen: lichtheid weegt zwaar en de belasting is gering, dus het lichtere materiaal Y past beter. Sterkte is hier minder kritisch. Eigenschappen wegen niet automatisch even zwaar en kleur is geen relevante factor.