VWO Wiskunde C key terms

Het vermogen om een gegeven formule te lezen, te herschrijven, variabelen vrij te maken en getallen of eenheden correct in te vullen, ook met behulp van de grafische rekenmachine.

Een formule of uitdrukking stap voor stap omschrijven tot een gelijkwaardige, eenvoudiger vorm, bijvoorbeeld om één variabele expliciet te maken.

Het vervangen van een variabele in een formule door een getal of door een andere uitdrukking, waarna je het resultaat uitrekent of verder vereenvoudigt.

Rekenmachine met scherm waarop je grafieken tekent, tabellen maakt, snijpunten en toppen berekent en numeriek differentieert of integreert; een toegestaan hulpmiddel bij dit examen.

De regel dat je aan beide zijden van het gelijkteken dezelfde bewerking uitvoert, zodat de oplossingsverzameling niet verandert.

Een uitspraak waarin twee uitdrukkingen met <, >, ≤ of ≥ worden vergeleken; de oplossing is het bereik van waarden waarvoor de uitspraak waar is.

Het vertalen van een situatie uit de werkelijkheid naar wiskundige formules of grafieken, waarna je resultaten terugvertaalt en de geldigheid van het model beoordeelt.

Getallen die het midden van een dataset samenvatten: het gemiddelde (som gedeeld door aantal) en de mediaan (middelste waarde na sorteren).

Getallen die aangeven hoe ver de waarnemingen uit elkaar liggen, zoals bereik, kwartielafstand en standaardafwijking.

De middelste waarneming van een gesorteerde dataset; bij een even aantal is het het gemiddelde van de twee middelste waarden.

De waarden die een gesorteerde dataset in vier ongeveer gelijke delen splitsen: het eerste kwartiel Q1 en het derde kwartiel Q3.

Het verschil tussen het derde en het eerste kwartiel (Q3 − Q1); een maat voor de spreiding van de middelste helft van de waarnemingen.

Schematische tekening van een dataset met minimum, eerste kwartiel, mediaan, derde kwartiel en maximum, handig om verdelingen te vergelijken.

Een waarneming die opvallend ver van de rest van de dataset ligt en die het gemiddelde en de standaardafwijking sterk kan beïnvloeden.

Een spreidingsmaat die aangeeft hoeveel de waarnemingen gemiddeld van het gemiddelde afwijken; de wortel van de variantie.

Klokvormige kansverdeling bepaald door gemiddelde en standaardafwijking; vuistregels koppelen afstanden in standaardafwijkingen aan percentages van de waarnemingen.

Een getal tussen 0 en 1 dat aangeeft hoe waarschijnlijk een gebeurtenis is; bij gelijke uitkomsten is het aantal gunstige gedeeld door het totale aantal.

Regel om kansen van samengestelde gebeurtenissen te berekenen, zoals de somregel voor elkaar uitsluitende gebeurtenissen en de productregel voor onafhankelijke gebeurtenissen.

De kans dat een gebeurtenis niet optreedt is 1 min de kans dat hij wel optreedt; vaak de snelste route bij 'minstens één'.

Twee gebeurtenissen zijn onafhankelijk als het optreden van de ene de kans op de andere niet verandert; dan geldt de productregel.

Het nabootsen van een kansexperiment met een toevalsgenerator of tabel om bij benadering kansen of verwachtingen te schatten.

Het gemiddelde resultaat op lange termijn van een kansexperiment, berekend als de som van elke uitkomst maal zijn kans.

Verband waarbij de grafiek een rechte lijn is; de formule heeft de vorm y = ax + b met richtingscoëfficiënt a en startwaarde b.

Getal dat aangeeft hoeveel de uitvoer toeneemt of afneemt per eenheid toename van de invoer; de helling van een rechte lijn.

Verband met formule y = b · g^x, waarbij de uitvoer per vaste stap met dezelfde factor g wordt vermenigvuldigd; g > 1 geeft groei, 0 < g < 1 verval.

De factor waarmee je de waarde vermenigvuldigt bij één stap in een exponentieel proces; een toename van 7% hoort bij groeifactor 1,07.

De tijd die nodig is om bij exponentiële groei de beginwaarde te verdubbelen; afhankelijk van de groeifactor en niet van de beginwaarde.

De exponent die je nodig hebt om een grondtal tot een bepaald getal te verheffen; handig om een onbekende in de exponent op te lossen.

Het quotiënt van de verandering in uitvoer en de verandering in invoer over een interval; meet de gemiddelde verandering en benadert de helling in een punt.

Functie die in elk punt de momentane verandering van de oorspronkelijke functie geeft; de helling van de raaklijn aan de grafiek.

Rechte lijn die de grafiek in een punt aanraakt en daar dezelfde helling heeft als de grafiek; de helling is de afgeleide in dat punt.

Diagram dat per interval de toename of afname van een grootheid als staafje weergeeft, zodat groei en verval zichtbaar worden.

Een voorspelling doen buiten het bereik van de gemeten gegevens door het verband door te trekken; de betrouwbaarheid neemt dan sterk af.

Een waarde schatten tussen bekende meetpunten in, bijvoorbeeld met een rechte lijn of een vloeiende kromme door de gegevens.

Punt waar twee grafieken elkaar kruisen; de bijbehorende invoerwaarde vind je door de twee formules aan elkaar gelijk te stellen.

Een globale waarde bepalen zonder precies te rekenen, door af te ronden op handige getallen of door eenheden en ordes van grootte te vergelijken.

Een ruwe aanduiding van een getal als macht van tien, gebruikt om te controleren of een berekend antwoord realistisch is.

Inzicht in de betekenis en onderlinge verhouding van getallen, breuken, procenten en machten, inclusief het herkennen van onredelijke uitkomsten.

Verhouding uitgedrukt per honderd; 12% van een bedrag bereken je als 0,12 maal dat bedrag, en procentuele verandering vergelijkt met de oude waarde.

Stap voor stap conclusies trekken uit gegevens en aannames, waarbij je let op tegenvoorbeelden en op de vraag of een bewering wel of niet volgt.

Het lezen en tekenen van aanzichten, uitslagen en doorsneden van driedimensionale objecten en het schatten van lengtes en oppervlaktes daarin.

Verhouding tussen een tekening of model en de werkelijkheid, bijvoorbeeld 1 : 250; bij oppervlaktes en inhouden moet je de schaalfactor kwadrateren of tot de derde macht verheffen.

Maten voor respectievelijk het platte vlak en de ruimte; bij vergroting met factor k wordt de oppervlakte k² en de inhoud k³ keer zo groot.