Pannenkoeken bakken met een gemengde groep
Je loopt stage als activiteitenbegeleider bij een dagbesteding voor ouderen met dementie. Je wilt met de groep pannenkoeken bakken. De groep bestaat uit twaalf deelnemers. Een deelneemster heeft diabetes en gebruikt daarvoor tabletten; een deelnemer heeft slikproblemen en mag alleen vloeibaar of zacht voedsel; een andere deelnemer is allergisch voor eieren. Het budget is €30. De keuken is klein en heeft één kookplaat. Er zijn twee vrijwilligers, maar één belt 's ochtends af omdat zij ziek is. De ruimte is niet rolstoeltoegankelijk bij het aanrecht. Een deelnemer met dementie wordt snel onrustig als hij moet wachten en loopt weg. De teamleider vraagt je om de activiteit toch te laten doorgaan, omdat 'de deelnemers iets leuks verdienen'.
1. Maak een risico-inventarisatie voor deze activiteit. Benoem per risico wat je eraan doet.
Read the worked answer
Ik breng de risico's in kaart en koppel er direct een maatregel aan:
- Ei-allergie: kruisbesmetting via beslag, lepel of bakplaat. Ik maak apart beslag zonder ei en gebruik aparte materialen.
- Slikproblemen: pannenkoeken kunnen te droog of te groot zijn. Ik maak kleine, zachte stukjes of een vloeibaar alternatief en laat een vrijwilliger meekijken.
- Diabetes: suiker en zoet beleg. Ik zorg voor suikervrij beleg, houd porties klein en overleg met de deelneemster.
- Verbranding: één kookplaat en weinig ruimte. Ik zet de bakplaat achter en laat deelnemers niet zelf bakken of alleen onder begeleiding.
- Onrust bij wachten: ik maak korte taken en wissel af.
- Hygiëne: handen wassen en geen rauw ei eten.
- Rolstoeltoegankelijkheid: ik zet het werkblad op tafelhoogte.
Per risico benoem ik wie verantwoordelijk is. Zo wordt de activiteit niet alleen leuk, maar ook veilig.
2. Hoe pas je het recept en de organisatie aan zodat zoveel mogelijk deelnemers veilig kunnen meedoen?
Read the worked answer
Ik pas het recept aan: ik maak een basisbeslag zonder ei of gebruik een ei-vrij alternatief, en houd een deel apart zonder suiker. Ik bak kleine pannenkoeken en snijd ze in stukken. De deelnemers doen veilige taken: beslag roeren, beleg klaarzetten en de tafel dekken. De kookplaat bedien ik zelf of een vrijwilliger.
Met één vrijwilliger minder maak ik twee kleine groepjes die om de beurt komen, zodat er altijd toezicht is. Ik zet de rolstoelgebruiker aan een tafel met een werkblad op schoot. Ik vraag een collega om even te helpen bij het bakken. Ik hang een pictobord op met de stappen, zodat deelnemers met dementie houvast hebben. Zo blijft de activiteit haalbaar en veilig.
3. De teamleider wil de activiteit laten doorgaan. Hoe reageer je als je vindt dat het niet veilig kan?
Read the worked answer
Ik laat me niet onder druk zetten om een onveilige activiteit door te laten gaan. Ik zeg tegen de teamleider: 'Ik wil graag dat deelnemers iets leuks hebben, maar met één vrijwilliger en deze allergieën kan ik de veiligheid niet garanderen.' Ik noem concreet de risico's en doe een tegenvoorstel: een kleinere groep, een kortere activiteit of pannenkoeken zonder bakken, bijvoorbeeld smeren en beleggen.
Als de teamleider toch wil doorgaan, vraag ik om extra begeleiding of om de beslissing schriftelijk vast te leggen. Ik overleg met de verantwoordelijke voor veiligheid of de activiteitencoördinator. Mijn beroepshouding is: veiligheid en welzijn van deelnemers gaan voor op het programma. Ik blijf respectvol, maar maak mijn grens duidelijk.