Tim wil alleen met de bus naar de stad
Je werkt als persoonlijk begeleider bij een woonlocatie voor mensen met een licht verstandelijke beperking. Bewoner Tim is 19 jaar en wil voor het eerst alleen met de bus naar de stad om schoenen te kopen. In zijn zorgplan staat dat hij niet zelfstandig buiten de locatie mag reizen. Tim heeft epilepsie en heeft ongeveer één keer per maand een aanval, meestal 's ochtends. Hij heeft een mobiele telefoon en kan bellen, maar raakt bij stress in de war. Zijn ouders zijn bang en zeggen: 'Hij is nog niet toe aan alleen reizen.' Tim is boos en zegt dat hij nooit iets mag. Je hebt vandaag een gesprek met Tim, zijn ouders en je teamleider. Er is geen budget voor taxivervoer. De bushalte is 300 meter van de locatie en de reis duurt twintig minuten. In de stad is een vaste plek waar hij schoenen koopt.
1. Welke belangen spelen er in deze situatie? Benoem de belangen van Tim, van de ouders en van de instelling, en laat zien waar ze botsen.
Read the worked answer
Tim wil zelfstandigheid en wil niet altijd afhankelijk zijn. Hij is 19 en mag oefenen met volwassen worden. De ouders willen hem beschermen, vooral vanwege de epilepsie en zijn moeite met stress. De instelling moet veiligheid en verantwoordelijkheid combineren en heeft te maken met het zorgplan en aansprakelijkheid.
De belangen botsen: Tim voelt zich beperkt, de ouders zijn bang en de instelling wil geen ongeluk. Ik benoem dat alle partijen hetzelfde doel hebben - Tim zo veilig mogelijk zelfstandig laten zijn - maar verschillen in tempo en risico. Ik gebruik het gesprek om wensen en angsten te verkennen, niet om één partij gelijk te geven. Zo ontstaat ruimte voor een gezamenlijk plan.
2. Ontwerp een plan waarmee Tim stap voor stap kan oefenen met alleen reizen, zonder dat de veiligheid uit het oog wordt verloren. Noem minimaal drie concrete stappen en afspraken.
Read the worked answer
- Samen oefenen: ik reis een keer met Tim mee en laat hem de route uitleggen: welke bus, welke halte, welke winkel.
- Begeleiding op afstand: Tim reist alleen, maar ik rijd op afstand mee of wacht bij de bushalte. Hij belt bij vertrek en aankomst.
- Zelfstandig met afspraken: Tim reist alleen met een opgeladen telefoon, een noodnummer en een vaste winkel. Hij spreekt af dat hij belt als hij langer dan tien minuten moet wachten of in de war raakt.
- Evalueren: na elke reis bespreken we wat goed ging en wat moeilijk was. Ik leg de afspraken vast in het zorgplan.
Ik maak ook een noodplan voor een epileptische aanval: wat Tim doet, wie hij belt en wat omstanders moeten weten. Met de ouders spreek ik af dat we met korte afstanden starten en succes vieren. Zo bouw ik vertrouwen op en houd ik de veiligheid concreet.
3. Hoe ga je om met het verschil tussen Tim en zijn ouders? Beschrijf je gespreksaanpak.
Read the worked answer
Ik begin met erkennen: 'Ik snap dat u bezorgd bent, en ik snap dat Tim graag zelf wil.' Ik vraag de ouders naar hun grootste angst en vraag Tim wat hij wil laten zien. Ik zoek gemeenschappelijke grond: beiden willen dat Tim veilig is.
Ik stel voor om met kleine stappen te beginnen en na elke stap te evalueren. Ik vermijd discussie over 'wel of niet', maar maak het concreet: welke afspraak geeft de ouders genoeg vertrouwen? Ik leg uit dat zelfstandigheid oefenen ook veiliger maakt, omdat Tim leert omgaan met situaties. Ik betrek de teamleider en leg de afspraken vast. Als partijen het niet eens worden, bespreek ik dat in het team en zoek ik een tussenstap.