Diarree, geen handschoenen en een tillift die weg is

Waarom extra risico: waterdunne diarree met koorts en een nog onbekende uitslag betekent dat je moet uitgaan van een besmettelijke oorzaak (bijvoorbeeld een darminfectie of Clostridioides difficile). Deze bewoner is afhankelijk van jouw handen, dus elke fout verspreidt hij naar hemzelf, naar jou en naar de volgende bewoners op de gang.

Maatregelen:

1. Handschoenen bij lichamelijk contact met ontlasting of bevuild textiel, daarna handen wassen met water en zeep en afdrogen met een papieren handdoek. Handschoenen vervangen tussen de handelingen.
2. Handdoek en washand eenmalig gebruiken en direct in de waszak bij de bewoner, niet op een stoel of de grond leggen.
3. Aparte materialen voor deze kamer, zoals een eigen wasteil, en geen schone spullen op het bed leggen.
4. Volgens de afdelingsafspraken extra maatregelen toepassen tot de uitslag bekend is, zoals een schort en de kamerdeur gesloten houden.
5. Schoon werken van schoon naar vies: eerst het bovenlichaam en het gezicht, pas daarna de onderkant.

Leg uit dat handen wassen ná het uittrekken van handschoenen de belangrijkste maatregel is, omdat handschoenen geen vervanging zijn maar een aanvulling.

Niet doen, en wel hierom:

• Risico voor de bewoner: bij 95 kilo, koorts en diarree is hij slap en niet in staat mee te werken. Tillen aan de armen of oksels kan schouder- en huidletsel geven en vallen is niet uit te sluiten. Vallen met een bewoner die niet kan staan, levert vaak ernstig letsel op.
• Risico voor jullie: handmatig tillen van bijna honderd kilo in een gedraaide houding geeft een grote kans op rugklachten. De Arbowet verplicht de werkgever tot hulpmiddelen en jou om die te gebruiken; een collega mag jou niet vragen een bekend veiligheidsrisico te nemen omdat er haast is.
• De oorzaak oplossen, niet omzeilen: de lift is buiten gebruik, dus vraag de leidinggevende om een vervangende lift of een glijzeil. Meld dat de zorg zonder hulpmiddel niet veilig kan.

Praktisch nu: overleg met de dienstdoende verzorgende of de leidinggevende, was meneer De Groot op bed, en stel het verplaatsen uit tot er een veilig hulpmiddel is. Bij pijn of ongemak overleg je met de arts. Accepteer geen 'even snel' als oplossing: één rug of één heup is niet te repareren met tijdwinst.

Het gesprek:

• Kies een rustig moment, maar niet later dan vandaag, en begin bij het belang dat jullie delen: 'Ik wil dat meneer De Groot geen infectie oploopt en dat wij allebei gezond naar huis gaan.'
• Benoem concreet gedrag en het risico, niet haar persoon: 'Ik zag dat je dezelfde washand twee keer gebruikte en het wasgoed op de stoel legde. Daarmee verspreidt de ontlasting zich in de kamer.'
• Geef samen een alternatief: handschoenen, eenmalige washand, wasgoed direct in de zak. Vraag of er iets is waardoor ze het zo deed, bijvoorbeeld tijdnood.
• Blijf zelf het voorbeeld geven. Discussie in de kamer waar de bewoner bij is, stel je uit.

Melden:

1. In de rapportage van de afdeling, feitelijk en zonder oordeel.
2. Bij de leidinggevende, want het gaat om hygiëne en om een werkwijze die vaker voorkomt.
3. Een incidentmelding (VIM) als de situatie herhaald wordt of als er een risico op besmetting is geweest; dat is bedoeld om te leren, niet om iemand te straffen.
4. Als ze blijft weigeren: opnieuw bij de leidinggevende melden. Jij bent niet verantwoordelijk voor haar gedrag, wel voor wat je ermee doet.