Schrijven - Staatsexamen NT2 Programma II (B2)
Schrijven Programma II toetst of je op B2-niveau heldere, samenhangende teksten produceert voor verschillende lezers en doelen: een formele klachtbrief of e-mail, een reactie op een discussie, een verslag, een instructie of een korte notitie. Elke opdracht noemt de tekstsoort, de doelgroep en een aantal punten die je moet verwerken. Beoordeeld wordt op inhoud (zijn alle punten behandeld?), samenhang, woordenschat, grammatica, spelling en register.
Kernregels
- Lees de opdracht twee keer en markeer: tekstsoort, doel, doelgroep en de bullets. Elk bullet krijgt minstens één eigen zin, liefst in een eigen alinea.
- Bouw een vaste structuur: aanhef, inleiding met de reden van schrijven, middenstuk per punt, afsluiting met verzoek of verwachting, groet en naam.
- Kies het register bewust. Onbekende naam of formele relatie: Geachte heer/mevrouw, of Beste mevrouw De Vries, en verder u. Informeel: Hoi ... en je/jij. Meng ze niet.
- Gebruik connectieven en varieer in zinsbouw: ten eerste, daarnaast, bovendien, echter, daarom, tot slot; wissel hoofd- en bijzinnen af en gebruik af en toe een passieve zin.
- Houd zinnen kort genoeg om ze correct te houden; één lange, foute zin levert meer verlies op dan drie eenvoudige, goede zinnen.
Uitgewerkt voorbeeld
Opdracht: "Je wasmachine is al drie weken kapot. De monteur is niet gekomen. Schrijf een e-mail aan de leverancier: noem je ordernummer, leg uit wat er mis is, en vraag om een oplossing binnen een week."
Aanpak: aanhef Geachte heer/mevrouw, (naam onbekend); eerste zin: "Ik schrijf u over mijn wasmachine, ordernummer 12345."; tweede alinea: feiten met tijdsaanduiding ("Drie weken geleden meldde ik..."); derde alinea: concrete eis ("Ik verwacht dat u uiterlijk vrijdag..."); slot: "Ik zie uw reactie graag tegemoet." en "Met vriendelijke groet, [naam]". Redenering: elk bullet is zichtbaar afgevinkt, het register is consistent en de eis is concreet - dat zoekt de beoordelaar, niet een lange opsomming van emoties.
Valkuilen
- Een bullet vergeten: dat kost direct punten op inhoud.
- Verkeerd register: Hoi in een klachtbrief, of u en jij door elkaar.
- Te kort schrijven of vullen met nietszeggende zinnen.
- Geen concrete actie of deadline vragen.
- Elke zin met dezelfde structuur laten beginnen (steeds "Ik ...").