I85PREP
⌘ K
Matura History study materials
Matura History study resources

Matura History practice questions

One question at a time. Build your Matura History understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych władców Polski zapoczątkował chrzest państwa w 966 roku?

  1. Kazimierz Odnowiciel
  2. Mieszko I Correct answer.
  3. Bolesław Chrobry
  4. Władysław Herman

Explanation

Chrzest Polski w 966 roku przyjmuje się wiązać z decyzją Mieszka I, władcy państwa Polan, który przyjął chrzest wraz z dworem. Wydarzenie to zapoczątkowało chrystianizację ziem polskich i włączenie państwa w krąg kultury zachodniej. Bolesław Chrobry był jego synem i kontynuował dzieło umacniania Kościoła.

Question 2Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Unia w Krewie z 1385 roku wiązała się przede wszystkim z objęciem tronu polskiego przez którą dynastię?

  1. Jagiellonów Correct answer.
  2. Wazów
  3. Piastów
  4. Andegawenów

Explanation

Unia w Krewie doprowadziła do małżeństwa Jadwigi z Władysławem Jagiełłą i objęcia przez niego tronu polskiego, co dało początek dynastii Jagiellonów w Polsce. Akt ten wiązał Wielkie Księstwo Litewskie z Koroną Polską w unię personalną. Dynastia Andegawenów panowała w Polsce wcześniej, za Ludwika Węgierskiego.

Question 3Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który przywilej szlachecki z 1374 roku ograniczył świadczenia szlachty na rzecz monarchy i uznawany jest za fundament przywilejów stanowych?

  1. Przywilej koszycki Correct answer.
  2. Statuty nieszawskie
  3. Przywilej jedlneński
  4. Przywilej czerwiński

Explanation

Przywilej koszycki, wydany przez Ludwika Węgierskiego w 1374 roku, zwolnił szlachtę z większości świadczeń na rzecz państwa w zamian za uznanie sukcesji jego córki. Był to pierwszy tak szeroki przywilej generalny dla stanu szlacheckiego. Kolejne przywileje rozszerzały te uprawnienia.

Question 4Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Na mocy drugiego pokoju toruńskiego z 1466 roku Polska odzyskała między innymi którą ziemię?

  1. Nową Marchię
  2. Śląsk Opolski
  3. Księstwo Zatorskie
  4. Pomorze Gdańskie Correct answer.

Explanation

Drugi pokój toruński zakończył wojnę trzynastoletnią i przywrócił Polsce Pomorze Gdańskie wraz z dostępem do Bałtyku. Zakon krzyżacki pozostał na pozostałych ziemiach jako lennik Polski. Pozostałe wymienione terytoria nie były przedmiotem tego traktatu.

Question 5Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Konstytucja 3 maja 1791 roku została uchwalona w czasie obrad którego zjazdu?

  1. Sejmu konwokacyjnego
  2. Sejmu Wielkiego Correct answer.
  3. Sejmu niemej izby
  4. Sejmu grodzieńskiego

Explanation

Konstytucję 3 maja uchwalono podczas obrad Sejmu Wielkiego (1788–1792), zwanego też Sejmem Czteroletnim. Dokument ten reformował ustrój Rzeczypospolitej, znosząc liberum veto i wprowadzając dziedziczność tronu. Sejm grodzieński z 1793 roku był już sejmem rozbiorowym.

Question 6Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Które powstanie wybuchło w 1830 roku i zakończyło się klęską pod Warszawą w 1831 roku?

  1. Powstanie listopadowe Correct answer.
  2. Powstanie krakowskie
  3. Powstanie wielkopolskie
  4. Powstanie styczniowe

Explanation

Powstanie listopadowe wybuchło w nocy z 29 na 30 listopada 1830 roku w Warszawie i trwało do jesieni 1831 roku, gdy zostało stłumione przez wojska rosyjskie. Jego następstwem była likwidacja autonomii Królestwa Polskiego. Powstanie styczniowe wybuchło dopiero w 1863 roku.

Question 7Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych myślicieli polskiego romantyzmu napisał dramat „Dziady”?

  1. Zygmunt Krasiński
  2. Juliusz Słowacki
  3. Adam Mickiewicz Correct answer.
  4. Cyprian Kamil Norwid

Explanation

„Dziady” to cykl dramatyczny autorstwa Adama Mickiewicza, wydawany w częściach w latach 1823–1832. Utwór łączy elementy ludowego obrzędu z refleksją nad losem narodu pod zaborami. Słowacki i Krasiński tworzyli w tym samym okresie, ale nie byli autorami tego dramatu.

Question 8Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który wynalazek jest najczęściej wiązany z początkiem rewolucji przemysłowej w XVIII-wiecznej Anglii?

  1. Silnik spalinowy
  2. Żarówka
  3. Telegraf elektryczny
  4. Maszyna parowa Correct answer.

Explanation

Udoskonalona przez Jamesa Watta maszyna parowa stała się podstawowym źródłem napędu w przemyśle i transporcie, co zapoczątkowało uprzemysłowienie. Silnik spalinowy i telegraf pojawiły się w XIX wieku, a żarówka pod koniec XIX stulecia.

Question 9Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który kongres z 1815 roku ustalił nowy porządek w Europie po upadku Napoleona?

  1. Kongres wiedeński Correct answer.
  2. Kongres berliński
  3. Kongres paryski
  4. Kongres wersalski

Explanation

Kongres wiedeński (1814–1815) ustalił ład polityczny po wojnach napoleońskich, m.in. tworząc Królestwo Polskie w unii z Rosją. Zasada równowagi sił stała się podstawą porządku europejskiego na kolejne dekady. Kongres berliński z 1878 roku dotyczył spraw bałkańskich.

Question 10Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych obszarów został przyłączony do Polski po I wojnie światowej na mocy traktatu wersalskiego?

  1. Wielkopolska Correct answer.
  2. Zaolzie
  3. Galicja Wschodnia
  4. Wilno

Explanation

Traktat wersalski z 1919 roku przyznał Polsce Wielkopolskę i Pomorze Gdańskie, a Wielkopolska była wcześniej objęta zwycięskim powstaniem. Galicja Wschodnia i Wilno znalazły się w granicach Polski w wyniku innych rozstrzygnięć. Zaolzie przyłączono w 1938 roku.

Question 11Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Kto stanął na czele rządu polskiego na uchodźstwie po klęsce wrześniowej w 1939 roku?

  1. Józef Piłsudski
  2. Stanisław Mikołajczyk
  3. Władysław Sikorski Correct answer.
  4. Ignacy Paderewski

Explanation

Po wybuchu wojny rząd RP został odtworzony we Francji, a premierem i wodzem naczelnym został generał Władysław Sikorski. Kierował on polityką emigracyjną do swojej śmierci w 1943 roku. Piłsudski zmarł w 1935 roku, więc nie mógł objąć tego stanowiska.

Question 12Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który układ z 1939 roku podzielił Europę Środkową na strefy wpływów Niemiec i ZSRR?

  1. Pakt Brianda–Kellogga
  2. Układ Ribbentrop–Mołotow Correct answer.
  3. Układ monachijski
  4. Traktat brzeski

Explanation

Pakt Ribbentrop–Mołotow z 23 sierpnia 1939 roku zawierał tajny protokół dzielący Polskę i Europę Wschodnią na strefy wpływów. Bezpośrednio umożliwił on atak Niemiec na Polskę 1 września 1939 roku. Układ monachijski z 1938 roku dotyczył Czechosłowacji.

Question 13Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który organ był najwyższą władzą Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1952–1989?

  1. Rada Państwa
  2. Rada Ministrów
  3. Sejm Correct answer.
  4. Polska Zjednoczona Partia Robotnicza

Explanation

Konstytucja z 1952 roku uczyniła Sejm najwyższym organem władzy państwowej, choć faktyczne decyzje podejmowało kierownictwo PZPR. Rada Państwa była organem kolegialnym pełniącym funkcje głowy państwa. Rada Ministrów była organem wykonawczym.

Question 14Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Które wydarzenie z 1980 roku doprowadziło do powstania NSZZ „Solidarność”?

  1. Marzec 1968
  2. Poznański Czerwiec
  3. Grudzień 1970
  4. Strajki sierpniowe na Wybrzeżu Correct answer.

Explanation

Strajki sierpniowe w 1980 roku, zapoczątkowane w Stoczni Gdańskiej, zakończyły się porozumieniami sierpniowymi i zgodą władz na utworzenie niezależnych związków zawodowych. Na tej podstawie zarejestrowano NSZZ „Solidarność”. Pozostałe wydarzenia miały miejsce wcześniej i nie doprowadziły bezpośrednio do jej powstania.

Question 15Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych krajów przystąpił do NATO razem z Polską w 1999 roku?

  1. Litwa
  2. Czechy Correct answer.
  3. Słowacja
  4. Ukraina

Explanation

W 1999 roku do NATO przyjęto Polskę, Czechy i Węgry w ramach pierwszej fali rozszerzenia po zimnej wojnie. Słowacja, Litwa i Ukraina dołączyły w innych latach lub nie należą do Sojuszu. Było to następstwo przemian ustrojowych w Europie Środkowej.

Question 16Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych władców Rosji zapoczątkował politykę westernizacji państwa w XVIII wieku?

  1. Piotr I Wielki Correct answer.
  2. Iwan IV Groźny
  3. Katarzyna II
  4. Aleksander II

Explanation

Piotr I Wielki na przełomie XVII i XVIII wieku przeprowadził reformy administracyjne, wojskowe i kulturalne, dążąc do zbliżenia Rosji do wzorców zachodnioeuropejskich. Przeniósł też stolicę do Petersburga. Katarzyna II kontynuowała część tych reform, ale nie zapoczątkowała ich.

Question 17Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych dokumentów z 1215 roku ograniczył władzę monarchy w Anglii?

  1. Bill of Rights
  2. Akt o Unii
  3. Petition of Right
  4. Magna Carta Correct answer.

Explanation

Magna Carta, wymuszona na Janie bez Ziemi w 1215 roku, ograniczyła samowolę królewską i uznawana jest za fundament prawa angielskiego. Bill of Rights z 1689 roku uregulował stosunki między monarchą a parlamentem. Petition of Right pochodzi z 1628 roku.

Question 18Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych traktatów z 1919 roku uregulował sprawy Niemiec po I wojnie światowej?

  1. Traktat wersalski Correct answer.
  2. Traktat w Trianon
  3. Traktat w Saint-Germain
  4. Traktat w Sèvres

Explanation

Traktat wersalski podpisany w 1919 roku z Niemcami ustalał ich granice, nakładał reparacje i ograniczenia wojskowe. Traktat w Trianon dotyczył Węgier, a w Saint-Germain Austrii. Traktat w Sèvres regulował sprawy Turcji.

Question 19Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych przywódców ZSRR ogłosił politykę rozpadu bloku wschodniego i wstrzymał się od interwencji w Europie Środkowej?

  1. Michaił Gorbaczow Correct answer.
  2. Nikita Chruszczow
  3. Leonid Breżniew
  4. Józef Stalin

Explanation

Michaił Gorbaczow, przywódca ZSRR w latach 1985–1991, prowadził politykę pieriestrojki i głasnosti oraz zrezygnował z użycia siły wobec państw bloku wschodniego. Umożliwiło to pokojowe przemiany z 1989 roku. Doktryna Breżniewa zakładała natomiast interwencję w obronie socjalizmu.

Question 20Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych czynników był bezpośrednią przyczyną wybuchu I wojny światowej w 1914 roku?

  1. Rewolucja październikowa
  2. Zamach w Sarajewie Correct answer.
  3. Traktat brzeski
  4. Przystąpienie USA do wojny

Explanation

Zamach na arcyksięcia Franciszka Ferdynanda w Sarajewie 28 czerwca 1914 roku stał się bezpośrednim impulsem do kryzysu lipcowego i wybuchu wojny. Głębsze przyczyny to wyścig zbrojeń i rywalizacja mocarstw. Rewolucja październikowa i traktat brzeski nastąpiły już w trakcie wojny.

Question 21Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych aktów prawnych z 1921 roku ustanowił w Polsce ustrój demokracji parlamentarnej?

  1. Statut organiczny
  2. Mały traktat wersalski
  3. Konstytucja marcowa Correct answer.
  4. Konstytucja kwietniowa

Explanation

Konstytucja marcowa z 17 marca 1921 roku ustanowiła ustrój republiki parlamentarnej z silnym Sejmem i słabą władzą wykonawczą. Konstytucja kwietniowa z 1935 roku zmieniła ten model w kierunku silnej prezydentury. Mały traktat wersalski dotyczył ochrony mniejszości.

Question 22Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych obozów powstał w okupowanej Polsce i był największym niemieckim obozem zagłady?

  1. Auschwitz-Birkenau Correct answer.
  2. Majdanek
  3. Stutthof
  4. Treblinka

Explanation

Auschwitz-Birkenau funkcjonował jako największy kompleks obozów koncentracyjnych i zagłady, w którym zginęło ponad milion osób, głównie Żydów. Treblinka była obozem zagłady o mniejszej powierzchni, ale także o ogromnej liczbie ofiar. Majdanek i Stutthof były obozami koncentracyjnymi.

Question 23Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych władców Polski był jednocześnie wielkim księciem litewskim i zapoczątkował unię polsko-litewską?

  1. Władysław Łokietek
  2. Kazimierz Wielki
  3. Stefan Batory
  4. Władysław Jagiełło Correct answer.

Explanation

Władysław Jagiełło był wielkim księciem litewskim, a po unii w Krewie i małżeństwie z Jadwigą objął tron polski w 1386 roku. Dało to początek unii personalnej między Polską a Litwą. Kazimierz Wielki panował w Polsce w XIV wieku, ale nie był władcą Litwy.

Question 24Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych reformatorów zapoczątkował reformację w Niemczech w XVI wieku?

  1. Ulrich Zwingli
  2. Jan Kalwin
  3. Marcin Luter Correct answer.
  4. Ignacy Loyola

Explanation

Marcin Luter ogłosił w 1517 roku 95 tez, co zapoczątkowało reformację w Niemczech. Głosił zbawienie przez wiarę i przekład Biblii na język niemiecki. Kalwin i Zwingli działali w Szwajcarii, a Loyola założył zakon jezuitów w ramach kontrreformacji.

Question 25Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych czynników najlepiej wyjaśnia, dlaczego Rzeczpospolita Obojga Narodów utraciła niepodległość pod koniec XVIII wieku?

  1. Rozwój szkolnictwa i Komisji Edukacji Narodowej
  2. Osłabienie państwa przez liberum veto i ingerencję sąsiadów Correct answer.
  3. Reformy Sejmu Wielkiego i Konstytucji 3 maja
  4. Wzrost znaczenia miast i handlu bałtyckiego

Explanation

Liberum veto i słabość władzy centralnej umożliwiały ingerencję Rosji, Prus i Austrii, co doprowadziło do trzech rozbiorów. Reformy Sejmu Wielkiego były próbą ratunku, ale zostały zniweczone przez konfederację targowicką i interwencję rosyjską. Pozostałe zjawiska wzmacniały, a nie osłabiały państwo.

Question 26Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który przywilej szlachecki z 1374 roku ograniczył władzę monarchy w Polsce, zwalniając szlachtę z podatków i zobowiązując króla do obsadzania urzędów wyłącznie miejscowymi kandydatami?

  1. Przywilej czerwiński
  2. Przywilej koszycki Correct answer.
  3. Przywilej jedleński
  4. Statuty nieszawskie

Explanation

Przywilej koszycki wydał Ludwik Węgierski w 1374 roku w zamian za uznanie praw jego córki do tronu polskiego. Zwalniał szlachtę z podatków nadzwyczajnych i ograniczał obsadę urzędów do miejscowych. Był to kluczowy krok w kierunku monarchii stanowej o silnej pozycji szlachty.

Question 27Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który akt prawny z 1505 roku ustalił zasadę, że nowe prawa mogą być uchwalane wyłącznie za zgodą sejmu i senatu, ograniczając samodzielność ustawodawczą monarchy?

  1. Unia lubelska
  2. Konstytucja nihil novi Correct answer.
  3. Artykuły henrykowskie
  4. Przywilej piotrkowski

Explanation

Konstytucja nihil novi z 1505 roku, uchwalona za panowania Aleksandra Jagiellończyka, zakazywała stanowienia nowych praw bez zgody obu izb sejmu. Wzmocniła ona pozycję szlachty w państwie. Była fundamentem ustroju szlacheckiego Rzeczypospolitej.

Question 28Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych aktów prawnych uchwalonych w 1791 roku wprowadził w Rzeczypospolitej trójpodział władzy i znosił liberum veto?

  1. Konstytucja 3 maja Correct answer.
  2. Uniwersał połaniecki
  3. Zaręczenie wzajemne obojga narodów
  4. Prawo o sejmikach

Explanation

Konstytucja 3 maja była pierwszą nowoczesną ustawą zasadniczą w Europie. Znosiła liberum veto, wprowadzała trójpodział władzy i umacniała władzę wykonawczą. Towarzyszące jej ustawy, jak Prawo o sejmikach, miały charakter uzupełniający.

Question 29Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który władca Prus przeprowadził w XVIII wieku reformy wzmacniające armię i biurokrację, czyniąc z Prus mocarstwo europejskie?

  1. Fryderyk Wilhelm I
  2. Fryderyk Wilhelm III
  3. Fryderyk II Wielki Correct answer.
  4. Wilhelm I

Explanation

Fryderyk II Wielki, panujący w latach 1740–1786, rozbudował armię, usprawnił administrację i prowadził zwycięskie wojny z Austrią. Za jego rządów Prusy stały się mocarstwem. Fryderyk Wilhelm I był jego ojcem i zapoczątkował część reform, ale to Fryderyk II umocnił mocarstwową pozycję Prus.

Question 30Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych władców Rosji przeprowadził w XVIII wieku reformy administracyjne i oświatowe, dążąc do zbliżenia Rosji do wzorców zachodnioeuropejskich?

  1. Piotr I Wielki Correct answer.
  2. Mikołaj I
  3. Aleksander II
  4. Aleksander I

Explanation

Piotr I Wielki, panujący w latach 1682–1725, wprowadził reformy wojskowe, administracyjne i oświatowe oraz przeniósł stolicę do Petersburga. Jego polityka westernizacji uczyniła Rosję mocarstwem. Aleksander I i Mikołaj I działali już w XIX wieku.

Question 31Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych władców Prus i Niemiec doprowadził do zjednoczenia Niemiec w 1871 roku i objął godność cesarza niemieckiego?

  1. Otto von Bismarck
  2. Wilhelm I Correct answer.
  3. Fryderyk III
  4. Wilhelm II

Explanation

Wilhelm I został cesarzem niemieckim w 1871 roku po zwycięstwie nad Francją i proklamowaniu Rzeszy w Wersalu. Bismarck był kanclerzem, który kierował polityką zjednoczeniową, ale nie był monarchą. Wilhelm II objął tron dopiero w 1888 roku.

Question 32Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który przywódca Włoch stanął na czele wyprawy tysiąca czerwonych koszul w 1860 roku, przyczyniając się do zjednoczenia państwa?

  1. Giuseppe Garibaldi Correct answer.
  2. Camillo Cavour
  3. Giuseppe Mazzini
  4. Wiktor Emanuel II

Explanation

Giuseppe Garibaldi poprowadził w 1860 roku wyprawę na Sycylię i do Neapolu, co umożliwiło przyłączenie południowych Włoch do Królestwa Sardynii. Cavour był politykiem i premierem Sardynii, a nie dowódcą wyprawy. Zjednoczenie Włoch zostało ogłoszone w 1861 roku.

Question 33Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Która z wymienionych ideologii XIX wieku głosiła walkę klas i dążenie do społeczeństwa bezklasowego?

  1. Konserwatyzm
  2. Liberalizm
  3. Nacjonalizm
  4. Marksizm Correct answer.

Explanation

Marksizm, sformułowany przez Karola Marksa i Fryderyka Engelsa, głosił materialistyczne pojmowanie dziejów i walkę klas jako motor zmian społecznych. Celem miało być społeczeństwo bezklasowe. Konserwatyzm, liberalizm i nacjonalizm opierały się na innych założeniach.

Question 34Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych nurtów artystycznych dominował w Europie w pierwszej połowie XIX wieku, odwołując się do uczuć, indywidualizmu i historii narodowej?

  1. Modernizm
  2. Romantyzm Correct answer.
  3. Realizm
  4. Impresjonizm

Explanation

Romantyzm rozwinął się w Europie na przełomie XVIII i XIX wieku i kładł nacisk na uczucia, wyobraźnię oraz zainteresowanie historią i ludowością. Realizm pojawił się w połowie XIX wieku, impresjonizm w latach 70. XIX wieku, a modernizm na przełomie XIX i XX wieku.

Question 35Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych wynalazków umożliwił w XIX wieku szybki przekaz informacji na duże odległości i został opatentowany przez Samuela Morse’a?

  1. Telefon
  2. Telegraf elektryczny Correct answer.
  3. Radio
  4. Fonograf

Explanation

Samuel Morse opracował w latach 30. XIX wieku telegraf elektryczny i alfabet Morse’a, co umożliwiło szybki przekaz informacji na odległość. Telefon opatentował Alexander Graham Bell w 1876 roku, a radio wiąże się z Marconim i Popowem. Fonograf skonstruował Thomas Edison.

Question 36Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Która z wymienionych reform z 1861 roku w Rosji zniosła poddaństwo chłopów?

  1. Uwłaszczenie chłopów Correct answer.
  2. Reforma ziemska Stołypina
  3. Reforma wojskowa
  4. Reforma sądowa

Explanation

Reforma uwłaszczeniowa Aleksandra II z 1861 roku zniosła poddaństwo i przyznała chłopom ziemię za wykup. Była to najważniejsza zmiana społeczna w Rosji XIX wieku. Reforma Stołypina z 1906 roku dotyczyła już innego etapu przekształceń wsi.

Question 37Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych czynników najlepiej wyjaśnia, dlaczego państwa europejskie w drugiej połowie XIX wieku rywalizowały o kolonie w Afryce i Azji?

  1. Chęć rozprzestrzeniania idei demokracji parlamentarnej
  2. Potrzeba osiedlania ludności z przeludnionych miast
  3. Zamiar utworzenia wspólnego rządu światowego
  4. Dążenie do zdobycia surowców, rynków zbytu i prestiżu mocarstwowego Correct answer.

Explanation

Imperializm przełomu XIX i XX wieku wiązał się z zapotrzebowaniem przemysłu na surowce i rynki zbytu oraz z rywalizacją o prestiż mocarstwowy. Polityka kolonialna była narzędziem rywalizacji między mocarstwami europejskimi. Czynniki demokratyczne czy przeludnienie miast nie były głównym motorem ekspansji.

Question 38Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych czynników najlepiej tłumaczy, dlaczego w XIX wieku w Europie Środkowej rozwinęły się ruchy narodowe?

  1. Upadek przemysłu i handlu międzynarodowego
  2. Wzrost znaczenia papiestwa w polityce europejskiej
  3. Osłabienie wielonarodowych monarchii i rozwój idei narodu oraz języka Correct answer.
  4. Zanik miast i powrót do gospodarki naturalnej

Explanation

Ruchy narodowe w XIX wieku wiązały się z rozwojem idei narodu, języka i kultury oraz z osłabieniem wielonarodowych monarchii. Sprzyjały temu procesy społeczne i gospodarcze epoki. Czynniki religijne czy gospodarcze wymienione w pozostałych opcjach nie wyjaśniają tego zjawiska.

Question 39Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych organów sprawował w II Rzeczypospolitej władzę ustawodawczą zgodnie z konstytucją marcową z 1921 roku?

  1. Prezydent
  2. Sejm i Senat Correct answer.
  3. Rada Ministrów
  4. Rada Stanu

Explanation

Konstytucja marcowa z 1921 roku ustanowiła dwuizbowy parlament złożony z Sejmu i Senatu, który sprawował władzę ustawodawczą. Prezydent miał ograniczone kompetencje, a Rada Ministrów odpowiadała przed Sejmem. Rada Stanu nie była organem ustawodawczym II Rzeczypospolitej.

Question 40Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych polityków stał na czele rządu II Rzeczypospolitej w okresie przewrotu majowego w 1926 roku?

  1. Władysław Grabski
  2. Wincenty Witos Correct answer.
  3. Ignacy Mościcki
  4. Józef Piłsudski

Explanation

W maju 1926 roku premierem był Wincenty Witos, a jego rząd został obalony w wyniku przewrotu majowego. Józef Piłsudski był przywódcą zamachu, a nie premierem w tym momencie. Ignacy Mościcki objął urząd prezydenta po przewrocie.

Question 41Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych aktów prawnych z 1935 roku zmienił ustrój II Rzeczypospolitej, wzmacniając władzę prezydenta?

  1. Mały traktat wersalski
  2. Statut organiczny
  3. Konstytucja kwietniowa Correct answer.
  4. Konstytucja marcowa

Explanation

Konstytucja kwietniowa z 1935 roku wzmacniała pozycję prezydenta i ograniczała rolę Sejmu. Była wyrazem dążeń obozu sanacyjnego do silnej władzy wykonawczej. Konstytucja marcowa z 1921 roku miała odwrotny charakter.

Question 42Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych sojuszników Polski we wrześniu 1939 roku wypowiedział wojnę Niemcom, ale nie podjął działań ofensywnych?

  1. Włochy
  2. Węgry
  3. Wielka Brytania i Francja Correct answer.
  4. ZSRR

Explanation

Wielka Brytania i Francja wypowiedziały wojnę Niemcom 3 września 1939 roku na mocy sojuszu z Polską. Nie podjęły jednak ofensywy na froncie zachodnim, co przeszło do historii jako „dziwna wojna”. ZSRR zaatakował Polskę 17 września.

Question 43Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych czynników najlepiej wyjaśnia klęskę Francji w 1940 roku?

  1. Brak zaangażowania Wielkiej Brytanii w wojnę
  2. Przewaga liczebna Francji w czołgach
  3. Skuteczność linii Maginota na całej długości granicy
  4. Ofensywa niemiecka przez Ardeny i szybkość działań wojsk pancernych Correct answer.

Explanation

Niemcy zaatakowali przez Ardeny, omijając linię Maginota, i wykorzystali szybkie związki pancerne oraz lotnictwo. Francja miała przewagę liczebną w czołgach, ale nie potrafiła jej wykorzystać. Klęska była wynikiem błędów dowodzenia i niemieckiej taktyki blitzkriegu.

Question 44Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych organizmów powstał w 1949 roku jako sojusz wojskowy państw zachodnich?

  1. NATO Correct answer.
  2. EWG
  3. Układ Warszawski
  4. ONZ

Explanation

NATO powstało w 1949 roku jako sojusz wojskowy państw zachodnich, w tym USA i Wielkiej Brytanii. Układ Warszawski utworzono w 1955 roku jako odpowiedź ZSRR. ONZ powstała w 1945 roku, a EWG w 1957 roku.

Question 45Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych kryzysów zimnej wojny doprowadził do budowy muru berlińskiego w 1961 roku?

  1. Kryzys kubański
  2. Drugi kryzys berliński Correct answer.
  3. Kryzys węgierski
  4. Kryzys sueski

Explanation

Drugi kryzys berliński z lat 1958–1961 zakończył się wzniesieniem muru berlińskiego w sierpniu 1961 roku. Mur miał zatrzymać odpływ ludności z NRD do Berlina Zachodniego. Kryzys kubański z 1962 roku dotyczył rozmieszczenia sowieckich rakiet.

Question 46Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych przywódców Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej ogłosił stan wojenny w grudniu 1981 roku?

  1. Edward Gierek
  2. Wojciech Jaruzelski Correct answer.
  3. Władysław Gomułka
  4. Bolesław Bierut

Explanation

Stan wojenny wprowadził 13 grudnia 1981 roku generał Wojciech Jaruzelski, pełniący funkcję I sekretarza KC PZPR i premiera. Decyzja była wymierzona w NSZZ „Solidarność”. Pozostali przywódcy sprawowali władzę w innych okresach.

Question 47Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych czynników najlepiej tłumaczy masowy charakter strajków sierpniowych w 1980 roku?

  1. Narastające niezadowolenie z podwyżek cen i ograniczeń wolności obywatelskich Correct answer.
  2. Poparcie strajków przez rząd PRL
  3. Naciski ze strony Układu Warszawskiego
  4. Osłabienie gospodarki wywołane embargiem na ropę

Explanation

Strajki w sierpniu 1980 roku były reakcją na podwyżki cen, pogarszające się warunki życia i brak swobód obywatelskich. Rząd nie popierał strajków, a Układ Warszawski nie wywierał w tej sprawie nacisku. Ruch strajkowy doprowadził do porozumień sierpniowych i powstania „Solidarności”.

Question 48Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych procesów politycznych z 1989 roku umożliwił częściowo wolne wybory do Sejmu i utworzenie rządu Tadeusza Mazowieckiego?

  1. Kongres Zjednoczeniowy PZPR
  2. Obrady Okrągłego Stołu Correct answer.
  3. Porozumienia sierpniowe
  4. Konferencja w Jałcie

Explanation

Obrady Okrągłego Stołu wiosną 1989 roku doprowadziły do porozumienia między władzą a opozycją i do częściowo wolnych wyborów w czerwcu 1989 roku. Ich wynikiem było utworzenie rządu Tadeusza Mazowieckiego. Porozumienia sierpniowe dotyczyły 1980 roku, a konferencja jałtańska 1945 roku.

Question 49Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych traktatów z 1991 roku formalnie zakończył istnienie Układu Warszawskiego?

  1. Traktat o dobrym sąsiedztwie z Niemcami
  2. Protokół o rozwiązaniu Układu Warszawskiego Correct answer.
  3. Deklaracja londyńska
  4. Układ z Maastricht

Explanation

Układ Warszawski rozwiązano w 1991 roku na mocy protokołu podpisanego w Pradze. Był to element rozpadu bloku wschodniego po 1989 roku. Traktat z Maastricht dotyczył integracji europejskiej, a nie rozwiązania sojuszu wojskowego.

Question 50Historia – treści z podstawy programowej kształcenia ogólnego (zakres rozszerzony)

Który z wymienionych czynników najlepiej wyjaśnia, dlaczego rozpad ZSRR w 1991 roku nastąpił stosunkowo szybko?

  1. Kryzys gospodarczy, reformy Gorbaczowa i dążenia niepodległościowe republik Correct answer.
  2. Wzrost produkcji przemysłowej w ZSRR
  3. Zjednoczenie Niemiec i przystąpienie do NATO
  4. Interwencja wojskowa NATO w Moskwie

Explanation

Rozpad ZSRR w 1991 roku był wynikiem pogłębiającego się kryzysu gospodarczego, reform pieriestrojki i głasnosti oraz dążeń niepodległościowych republik. Nie było interwencji NATO w Moskwie. Zjednoczenie Niemiec było skutkiem, a nie główną przyczyną rozpadu.