Matura German flashcards

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

Prawda/fałsz w słuchaniu

Zadanie, w którym oceniasz, czy usłyszana informacja jest zgodna ze zdaniem. Uważaj na informacje tylko częściowo prawdziwe lub sprzeczne; nie uzupełniaj własną wiedzą.

Parafraza w słuchaniu

Przekształcenie tej samej treści innymi słowami. W nagraniu usłyszysz 'nie stać mnie', a w zadaniu 'ma problemy finansowe' – szukaj sensu, nie dosłownych słów.

Słowa-klucze

Najważniejsze wyrazy w zdaniu lub opcji, które pomagają odnaleźć właściwą informację w nagraniu lub tekście. Zaznaczaj je przed słuchaniem/czytaniem.

Intencja mówiącego

Cel wypowiedzi: prośba, propozycja, odmowa, zaproszenie. Rozpoznajesz ją po zwrotach typu 'szkoda, że...', 'cieszę się, że...', 'muszę ci powiedzieć...'.

Podwójne podanie informacji

Sytuacja, gdy mówiący najpierw podaje jedną liczbę lub godzinę, a potem ją zmienia. W zadaniu liczy się informacja ostateczna, a nie pierwsza.

Formy adresatywne

Zwroty używane do rozmówcy: 'proszę pana', 'kochanie', 'szanowni państwo'. Pomagają ustalić relację między mówiącymi i charakter rozmowy.

Nagłówek akapitu

Krótkie zdanie lub wyrażenie oddające główną myśl całego akapitu. Musi pasować do wszystkich zdań akapitu, nie tylko do pierwszego.

Kolejność akapitów

W zadaniach z pytaniami do tekstu odpowiedzi zwykle występują w tej samej kolejności, w jakiej pojawiają się w tekście. Szukaj ich po kolei.

Luka w tekście

Miejsce, w które trzeba wstawić brakujące zdanie lub wyraz. Sprawdź spójność gramatyczną (rodzaj, liczba, czas) i logiczną z sąsiednimi zdaniami.

Słowa pułapki

Wyrazy takie jak 'wszyscy', 'zawsze', 'nigdy', 'tylko', które w tekstach rzadko są w pełni prawdziwe. Sygnalizują, że zdanie może być fałszywe.

Tekst ogłoszenia

Krótka forma użytkowa (sprzedam, kupię, wynajmę). Zawiera cel, warunki i kontakt. W pytaniach szukaj właśnie tych elementów, a nie szczegółów ozdobnych.

Synonimy w czytaniu

Pytania rzadko powtarzają słowa z tekstu – używają synonimów: 'niezbędny' = 'konieczny', 'tani' = 'niedrogi'. Ucz się grup synonimicznych.

Biernik (kogo? co?)

Przypadek używany po czasownikach 'mieć', 'lubić', 'kupować'. W liczbie pojedynczej rodzaju żeńskiego kończy się na -ę (kupuję książkę).

Dopełniacz (kogo? czego?)

Przypadek używany po 'nie ma', 'szukać', 'uczyć się'. Końcówki: -a, -u w liczbie pojedynczej; -ów, -y, -i w liczbie mnogiej.

Narzędnik (kim? czym?)

Przypadek używany po 'interesować się', 'jechać' (z kim? z czym?). Końcówki: -em, -ą w liczbie pojedynczej; -ami w liczbie mnogiej.

Tryb warunkowy

Forma czasownika z cząstką 'by': 'gdybym miał czas, poszedłbym'. Cząstka 'by' łączy się z osobową końcówką czasownika w obu członach zdania.

Strona bierna

Konstrukcja 'zostać' + imiesłów bierny (został zaproszony) lub 'być' + imiesłów (jest zaproszony). Wybór zależy od aspektu i kontekstu zdania.

Aspekt czasownika

Niedokonany (czytać) oznacza czynność trwającą lub powtarzaną; dokonany (przeczytać) – zakończoną. Dobór aspektu zmienia sens zdania.

Przyimek 'w' + miejscownik

Konstrukcja oznaczająca miejsce: 'w domu', 'w szkole'. Wymaga miejscownika, który w liczbie pojedynczej ma końcówki -e, -u, -i.

Liczebniki 2–4 i 5+

Po 2, 3, 4 używamy mianownika liczby mnogiej (dwa koty), po 5 i więcej – dopełniacza liczby mnogiej (pięć kotów).

Rzeczowniki odczasownikowe

Rzeczowniki tworzone od czasowników końcówkami -nie, -cie: czytanie, bicie. Mają rodzaj nijaki i odmieniają się jak rzeczowniki.

Struktura e-maila

Zwrot do adresata, wstęp, rozwinięcie odpowiadające na wszystkie punkty polecenia, zakończenie i podpis. W wersji formalnej unikaj skrótów i emotikonów.

Zwroty formalne i nieformalne

Formalnie: 'Szanowny Panie', 'Z poważaniem'. Nieformalnie: 'Cześć', 'Pozdrawiam', 'Trzymaj się'. Dobór zależy od adresata i sytuacji.

Spójniki w wypowiedzi pisemnej

Wyrazy łączące zdania: 'ponieważ', 'dlatego', 'jednak', 'chociaż', 'ponadto'. Budują logikę tekstu i podnoszą ocenę za spójność.

Limit słów

Wymagana długość pracy (zwykle 80–130 słów). Zbyt krótka traci punkty za treść, zbyt długa może zostać obcięta lub oceniona surowiej.

Rozprawka

Wypowiedź argumentacyjna: teza, 2–3 argumenty z przykładami, kontrargument i podsumowanie. Każdy argument powinien być rozwinięty.

Podanie oficjalne

Forma pisemna zawierająca miejscowość i datę, nagłówek, zwrot do adresata, uzasadnienie prośby i podpis. Bez ozdobników i emocji.

Opis obrazka

Ustna wypowiedź: najpierw ogólny opis (kto, gdzie, co robi), potem szczegóły (wygląd, emocje, tło) i własna interpretacja. Używaj czasu teraźniejszego.

Wyrażanie opinii

Zwroty: 'moim zdaniem', 'uważam, że...', 'wydaje mi się, że...', 'jestem przekonany, że...'. Po każdym podaj uzasadnienie lub przykład.

Prośba o powtórzenie

Zwrot: 'Przepraszam, czy mógłby Pan powtórzyć?'. To nie jest błąd językowy, ale nie należy nadużywać go w rozmowie z egzaminatorem.

Akcent w języku polskim

Akcent wyrazowy pada zwykle na przedostatnią sylabę (np. 'czy-TA-nie'). Zdania pytające mają intonację rosnącą, twierdzące – opadającą.

Notatki przed wypowiedzią

Krótkie zapiski (3–4 słowa-klucze) zamiast pełnych zdań. Pomagają mówić płynnie i nie czytać z kartki podczas egzaminu ustnego.