Maharashtra SSC Marathi L2/L3 (MSBSHSE) study plan
Maharashtra SSC Marathi L2/L3 (MSBSHSE) · Give each week a clear focus.
8 weeks · About 6 hours per week
व्याकरण (Grammar) & उपयोजित लेखन (Composition and Writing Skills)
समासाचे सहा प्रकार (अव्ययीभाव, तत्पुरुष, कर्मधारय, द्विगु, द्वंद्व, बहुव्रीही) ओळखून प्रत्येकी ५ उदाहरणे सोडवणे आणि चुकलेली उदाहरणे वेगळ्या 'चूक-नोंद वही'त प्रकारनिहाय लिहिणे.
स्वरसंधी व व्यंजनसंधीचे नियम स्वतःच्या शब्दांत लिहून घेऊन ३० शब्दांचा संधी-विच्छेद सराव पूर्ण करणे.
अधिकृत व अनौपचारिक अशी दोन पत्रे पूर्ण नमुन्यानुसार (प्रेषक, दिनांक, विषय, मुख्य भाग, समारोप) लिहिणे.
वस्तू आणि सेवा यांची प्रत्येकी एक जाहिरात आकर्षक शीर्षक, घोषवाक्य व संपर्क तपशील यांसह तयार करणे.
रोज १० वाक्प्रचार अर्थासह व वाक्यात वापरून ५ दिवसांत ५० वाक्प्रचारांची वही पूर्ण करणे.
Your checkpoint
५० वाक्प्रचारांची वही, २ पत्रे व २ जाहिराती एकत्र करून 'लेखन संच' तयार करणे आणि समास-संधीवर स्वतः तयार केलेली २५ प्रश्नांची चाचणी ८०% अचूकतेने सोडवणे.
व्याकरण (Grammar) & उपयोजित लेखन (Composition and Writing Skills)
प्रत्यय (कृत् व तद्धित) व शब्दसिद्धीची ४० उदाहरणे सोडवून प्रत्येक प्रकार ओळखणे.
अनुप्रास, उपमा, रूपक, यमक व श्लेष या अलंकारांची प्रत्येकी ५ उदाहरणे शोधून त्यांचा २५ प्रश्नांचा संच तयार करणे व सोडवणे.
बातमी लेखनाची रचना (शीर्षक, आवृत्तीस्थान, दिनांक, मुख्य परिच्छेद, तपशील) वापरून २ बातम्या लिहिणे.
दिलेल्या उताऱ्याचा सारांश स्वतःच्या शब्दांत व शब्दमर्यादेत लिहिण्याचा सराव ३ उताऱ्यांवर करणे.
या आठवड्यातील सर्व चुका 'चूक-नोंद वही'त घटकानिहाय वर्गीकृत करून पुन्हा एकदा सोडवणे.
Your checkpoint
२ बातम्या, ३ सारांश व सोडवलेला २५ अलंकारांचा संच असलेली 'व्याकरण-लेखन पुस्तिका' पूर्ण करणे.
गद्य (Prose) & व्याकरण (Grammar)
गद्यपाठांची संपूर्ण यादी तयार करून प्रत्येक पाठाचा सारांश ५ ओळींत स्वतःच्या शब्दांत लिहिणे.
प्रत्येक गद्यपाठातील १० कठीण शब्द अर्थासह काढून त्या प्रत्येकाचा स्वतःच्या वाक्यात वापर करणे.
वाक्यरूपांतराचे प्रकार (प्रश्नार्थक, नकारार्थी, उद्गारार्थी, लिंग व वचन बदल) यांचा ३० वाक्यांवर सराव करणे.
कारक व विभक्ती प्रत्ययांचा तक्ता तयार करून २५ वाक्यांतील विभक्ती ओळखणे.
गद्यपाठांवर आधारित २० प्रश्न स्वतः तयार करून ते उत्तरांसह सोडवणे.
Your checkpoint
सर्व गद्यपाठांच्या सारांशांची व शब्दसंग्रहाची वही आणि ३० वाक्यरूपांतरांचा सोडवलेला संच एकत्र करणे.
पद्य (Poetry) & उपयोजित लेखन (Composition and Writing Skills)
प्रत्येक पद्यपाठ दोन वेळा वाचून कवितेचा मध्यवर्ती विचार ३ ओळींत लिहिणे.
कवितेतील अलंकार व वृत्त ओळखण्याचा सराव २० ओळींवर करून नोंदवणे.
दिलेल्या सुरुवातीवरून २ कथा शब्दमर्यादेचे पालन करून पूर्ण लिहिणे.
विचारप्रवर्तक निबंधाची रचना (प्रस्तावना, मुख्य मुद्दे, समारोप) वापरून एक निबंध लिहिणे.
आठवड्याभरातील चुकांची उजळणी करून ४० प्रश्नांची मिश्र चाचणी वेळेच्या मर्यादेत सोडवणे.
Your checkpoint
सर्व पद्यपाठांचे मध्यवर्ती विचार, २ कथा व १ निबंध एकत्र करून 'पद्य-लेखन संच' पूर्ण करणे आणि ४० प्रश्नांच्या चाचणीत ३२ पेक्षा जास्त गुण मिळवणे.
गद्य (Prose) & पद्य (Poetry)
गद्य व पद्य अशा दोन्हीतील प्रत्येक पाठाची घटकानिहाय उजळणी करून पाठामागे ५ संभाव्य प्रश्न लिहिणे.
सर्व कवी व लेखक यांचा परिचय आणि कार्य यांचा तक्ता तयार करणे.
पाठांतील वाक्प्रचार व म्हणींचा अर्थ सांगून त्या वाक्यात वापरण्याची उजळणी करणे.
गद्य-पद्य यांवर आधारित ३० प्रश्नांची स्वतःची चाचणी वेळेत सोडवून गुणनोंद करणे.
Your checkpoint
प्रत्येक पाठासाठी ५ संभाव्य प्रश्न असलेली 'पाठ-प्रश्नावली' आणि कवी-लेखक परिचय तक्ता पूर्ण करणे.
उपयोजित लेखन (Composition and Writing Skills) & वाचन व अर्थग्रहण (Reading Comprehension)
उपयोजित लेखनाचे सर्व प्रकार (पत्र, जाहिरात, बातमी, कथा, निबंध, संवाद, सारांश) यांचा सराव करून प्रत्येकी एक नमुना तयार करणे.
प्रत्येक लेखन लिहिल्यानंतर शब्दमर्यादा, शुद्धलेखन व विरामचिन्हे यांची तपासणी करण्याची सवय लावणे.
अपठित उताऱ्यावर आधारित ५ अर्थग्रहण प्रश्नांचा सराव ४ वेगवेगळ्या उताऱ्यांवर करणे.
वाचनाचा वेग वाढवण्यासाठी रोज १० मिनिटे मोठ्याने वाचून घेतलेला वेळ नोंदवणे.
प्रश्नपत्रिकेतील उपयोजित लेखन विभाग ३० मिनिटांत पूर्ण करण्याची वेळ-चाचणी घेणे.
Your checkpoint
सातही लेखनप्रकारांचा नमुना संच आणि ४ उताऱ्यांवरील उत्तरे असलेली सुमारे २० पानांची लेखन-वही पूर्ण करणे.
वाचन व अर्थग्रहण (Reading Comprehension) & व्याकरण (Grammar)
दररोज एक अपठित उतारा वाचून त्यावरील ५ प्रश्न १५ मिनिटांत सोडवण्याचा सराव करणे.
समास, संधी, प्रत्यय, अलंकार, वाक्यरूपांतर व विभक्ती या सर्व घटकांची ५० प्रश्नांची उजळणी चाचणी सोडवणे.
'चूक-नोंद वही'तील सर्व चुका पुन्हा एकदा सोडवून त्या खरोखर दुरुस्त झाल्याची खात्री करणे.
५० समानार्थी व ५० विरुद्धार्थी शब्दांची यादी स्वतःच्या हाताने पूर्ण करणे.
Your checkpoint
७ उताऱ्यांची उत्तरे, ५० प्रश्नांची व्याकरण चाचणी (८०% अचूकता) आणि समानार्थी-विरुद्धार्थी यादी एकत्र करणे.
गद्य (Prose) & पद्य (Poetry) & व्याकरण (Grammar) & उपयोजित लेखन (Composition and Writing Skills) & वाचन व अर्थग्रहण (Reading Comprehension)
दोन पूर्ण प्रश्नपत्रिका वेळेच्या मर्यादेत सोडवून प्रत्येकीचे गुण घटकानिहाय नोंदवणे.
प्रत्येक पेपरनंतर चुकांचे विश्लेषण करून कमकुवत घटकासाठी ३० मिनिटांचे दुरुस्ती सत्र घेणे.
उपयोजित लेखन विभागासाठी ३० मिनिटांची वेळमर्यादा पाळून अजून २ लेखन संच पूर्ण करणे.
सर्व पाठांची शेवटची झटपट उजळणी फ्लॅश कार्डांवर करून पुन्हा पाहण्याची यादी तयार करणे.
Your checkpoint
दोन सोडवलेली पूर्ण प्रश्नपत्रिका व गुणनोंद तक्ता, ज्यात दुसऱ्या पेपरातील गुण पहिल्यापेक्षा किमान १०% जास्त असतील.
Milestones
Week 3: व्याकरणाच्या ४० प्रश्नांची ३० मिनिटांत चाचणी देऊन ३०/४० पेक्षा जास्त गुण मिळवणे आणि सर्व गद्यपाठांचे सारांश वहीत पूर्ण झालेले असणे.
Week 6: उपयोजित लेखनाचे सर्व सातही प्रकार स्वतःच्या शब्दांत, शब्दमर्यादेसह व शुद्धलेखनाने लिहून पूर्ण होणे आणि अपठित उताऱ्याच्या उत्तरांत ८०% अचूकता मिळवणे.
Week 8: दोन पूर्ण प्रश्नपत्रिकांमध्ये सरासरी ६०% पेक्षा जास्त गुण मिळवणे आणि दुसऱ्या प्रयत्नात पहिल्यापेक्षा किमान १०% सुधारणा नोंदवणे.