پزشکی اجتماعی و بهداشت (Community medicine and public health)
در پزشکی اجتماعی، آزمون پیش‌کارورزی بر اپیدمیولوژی، screening، طراحی مطالعه، بررسی outbreak و برنامه‌های بهداشت مادر و کودک تمرکز دارد. پاسخ درست معمولاً محاسبه یا انتخاب design مناسب است.
قواعد کلیدی
- Incidence موارد جدید در جمعیت در معرض خطر؛ prevalence همه موارد موجود است.
- Sensitivity و specificity ویژگی test هستند؛ PPV به prevalence وابسته است.
- cohort برای incidence و risk ratio؛ case-control برای بیماری نادر و odds ratio.
- confounding را با randomization، restriction یا adjustment کنترل کن؛ ecological fallacy از داده گروهی به فرد نرو.
- prevention سطح اول قبل از بیماری، سطح دوم screening و سطح سوم کاهش عوارض.
- outbreak: تعریف case، line listing، attack rate، source و کنترل.
مثال کاربردی
در یک مهمانی ۲۰۰ نفره، ۸۰ نفر food poisoning گرفتند. attack rate کل ۴۰٪ است. اگر ۵۰ نفر chicken خورده‌اند و ۴۰ نفر بیمار شده‌اند، attack rate chicken ۸۰٪ است؛ اگر ۱۵۰ نفر salad خورده‌اند و ۴۰ نفر بیمار شده‌اند، attack rate salad حدود ۲۷٪ است. بنابراین chicken suspect قوی‌تری است؛ برای تأیید، food-specific attack rates و interview دقیق لازم است.
دام‌ها
- screening با diagnosis یکی نیست؛ test مثبت نیازمند تأیید است.
- PPV پایین در بیماری نادر حتی با test خوب.
- کاهش incidence را بدون توجه به تغییر definition یا detection تفسیر نکن.
- در outbreak، اولین case را همیشه source ندان.