I85PREP
⌘ K

ORT Kyrgyz State Language

ORT: Kyrgyz State Language (Кыргыз тили)

More study resources

Cheat sheet

Keep the key ideas within reach.

Explore

Key terms

Get comfortable with the vocabulary.

Explore

Study plan

Give each week a clear focus.

Explore

Common mistakes

Understand the traps and how to avoid them.

Explore

Case studies

Put your knowledge to work in context.

Explore

Exam-day guide

Prepare for the day ahead.

Explore

About this exam

Кыргыз тили боюнча ОРТ - жалпы республикалык тестирлөөнүн алкагында кыргыз тилинен билимди текшерүүчү бөлүк. Ал кыргыз тилинде билим алууну пландаган абитуриенттер үчүн маанилүү жана окууга тапшырууда тилдик даярдыкты тастыктоого багытталган. Тест мектеп программасынын негизинде түзүлүп, фонетика жана сүйлөө нормалары, лексика менен фразеология, сөз жасоо, морфология (сөз түркүмдөрү жана алардын грамматикалык категориялары), синтаксис (сөз айкашы, жөнөкөй жана татаал сүйлөм), орфография, пунктуация жана стилистика сыяктуу бөлүмдөрдү камтыйт.

Дайындалуунун ишенимдүү жолу - окуу китептерин бөлүм боюнча кайталап, ар бир темадан көнүгүү иштөө. Грамматикалык категорияларды (жак, сан, жөндөмө, чак, мамиле) таблица түрүндө системалаштырып, мүчөлөрдүн уңгуга уланышын жазуу менен бышыктоо натыйжалуу. Орфография менен пунктуацияны өзүнчө эмес, текст ичинде машыктыруу керек: эрежени түшүнгөндөн кийин аны өз сүйлөмүңүз менен колдонуп көрүңүз.

Күнүмдүк кыскача өзүн-өзү текшерүү жана каталардын дептерин жүргүзүү прогрести тездетет. Расмий формат, убакыт, каттоо шарттары жана баалоо тартиби боюнча акыркы маалыматты уюштуруучу мекеменин сайтынан тактаңыз, анткени бул көрсөткүчтөр мезгил-мезгили менен жаңыртылып турат.

What you'll study

Фонетика жана орфоэпия (phonetics, sound system, syllable, stress, pronunciation norms)10% Лексика, фразеология жана сөз жасоо (vocabulary, phraseology, word formation, meaning relations)15% Морфология: сөз түркүмдөрү (parts of speech, grammatical categories, inflection)30% Синтаксис: сөз айкашы жана сүйлөм (phrase and sentence structure, sentence parts, complex sentences)25% Орфография (spelling rules and their application)10% Пунктуация (punctuation rules in simple and complex sentences, direct speech)5% Стилистика жана сүйлөө маданияты (functional styles, norms of standard usage, lexical and grammatical error identification)5%
Common questions

About ORT Kyrgyz State Language preparation

Кыргыз тили боюнча ОРТ кандай форматта өтөт?

Суроолор көбүнчө бир туура жоопту тандоо түрүндө берилет жана мектеп программасындагы теориялык билимди гана эмес, аны конкреттүү тилдик материалда колдонуу жөндөмүн текшерет. Суроолордун саны, убакыттын узактыгы жана баалоо тартиби уюштуруучу мекеме тарабынан белгиленет, ошондуктан акыркы расмий маалыматты анын сайтынан тактаңыз.

Тест канчалык кыйын жана эмнеден коркпошум керек?

Мазмун мектептин негизги программасынын алкагында калат, бирок тапшырмалар эрежени таза эске сактоону эмес, аны сүйлөмдө колдонууну талап кылат. Кыйындык көбүнчө морфологиялык талдоодо, мүчөлөрдүн уланышында, сөздөрдүн кошулуп же бөлүнүп жазылышында жана тыныш белгилерди негиздөөдө байкалат. Туруктуу машыгуу бул кыйынчылыктарды азайтат.

Кайсы бөлүмдөргө көбүрөөк көңүл буруу керек?

Салмактуу бөлүктү морфология менен синтаксис ээлейт, анткени алар тесттин көпчүлүк тапшырмаларынын негизин түзөт. Бирок аларды фонетикадан жана сөз жасоодон бөлүп кароого болбойт: мүчөлөрдүн жазылышы үндүүлөрдүн үндешүүсүнө байланыштуу. Орфография менен пунктуацияны өзүнчө эмес, дайыма текст ичинде кайталаңыз.

Дайындалууну кайсы жерден баштоо керек?

Фонетика жана сүйлөө нормаларынан баштап, андан кийин сөз жасоо, лексика, морфология жана синтаксис тартибинде өтүңүз. Ар бир бөлүмдү бүткөндөн кийин кыска тексти талдап көрүңүз: сөз түркүмдөрүн аныктаңыз, мүчөлөрүн белгилеңиз, тыныш белгилерин негиздеңиз. Бул ыкма теорияны практика менен байланыштырат.

Эң көп кетирилүүчү каталар кандай?

Көп кездешкен каталар: үндүүлөрдүн үндешүү эрежесин сактабоо, мүчөлөрдү туура эмес улоо, кош жана кайталанган сөздөрдүн жазылышы, айрым сөздөрдүн кошулуп же бөлүнүп берилиши, ошондой эле атооч сүйлөмдөр менен бир өңчөй мүчөлөрдөгү тыныш белгилер. Бул каталар көбүнчө эрежени билбөөдөн эмес, аны текшербестен колдонуудан келип чыгат.

Сынакта убакытты кантип бөлүштүрүү керек?

Алгач баарын көрүп чыгып, жеңил суроолорду тез бүтүрүңүз, кыйынын белгилеп коюп, кийинкиге өтүңүз. Бир суроого илинип калуу - убакытты жоготуунун эң кеңири тараган себеби. Акырында белгиленген суроолорго кайтып, жообуңузду текшериңиз. Сыноонун так узактыгы расмий жободо көрсөтүлөт.

Тестти кайталап тапшырса болобу?

Кайталап тапшыруу мүмкүнчүлүгү, ага бөлүнгөн мөөнөт жана шарттар жөнүндөгү чечимди уюштуруучу мекеме кабыл алат жана бул эрежелер окуу жылына жараша өзгөрүшү мүмкүн. Ошондуктан өзүңүз тапшыра турган жылдын расмий жобосун жана сайттагы жардам бөлүмүн сөзсүз карап чыгыңыз.

Жазуу эрежелерин жаттоо жетиштүүбү?

Жаттоо гана жетишсиз: тест эрежени таанууну эмес, аны колдонууну текшерет. Ар бир эреже боюнча өзүңүз үч-төрт мисал түзүп, аларды жазып, каталарын салыштырыңыз. Өзгөчөлүктөрдү өзүнчө баракчага чогултуп, жума сайын кайталап туруу эң натыйжалуу ыкма болуп эсептелет.

Сыноого чейин эмнени текшерүү керек?

Каттоонун ырасталганын, сыноо өтө турган жер жана убакыт, өзүңүз менен алып баруучу документтер жана уруксат берилген буюмдар жөнүндөгү эрежелерди уюштуруучу мекеменин расмий сайтынан текшериңиз. Бул маалыматтар жыл сайын жаңыртылат, ошондуктан бейрасмий булактарга таянбаңыз.